قوعام • 29 قاراشا, 2025

تازالىق تاعىلىمى

20 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

كەڭ زالعا ەندى جايعاسىپ بولعانىمىزدا جيىننىڭ باعىت باعدارى, اۋەلگى كىرىسپە ءسوزى ايتىلىپ بىتكەن. كوپشىلىكتى ايتقانىنا يلاندىرىپ, ەرىكسىز باۋراپ اكەتەتىن ماماننىڭ العىرلىعى ما, كەي جيىندا كۇبىر-سىبىر وڭايلىقپەن باسىلمايتىن, نە قالعىپ-مۇلگىپ سالعىرت تىڭدايتىن ستۋدەنتتەردىڭ بۇل جولعى ىنتاسى بولەك. جيىنى 150-ءدىڭ ۇستىندە. تاقىرىپ – ورمان تۋرالى ەكەن.

تازالىق تاعىلىمى

ءدارىستىڭ القيسساسىندا ايتىل­عانداي, جيىن «تازا قازاقستان» ەكولوگيالىق اكتسياسى اياسىندا ءوتىپ جاتقان كەزەكتى ءىس-شارانىڭ ءبىرى ەدى. نەگىزگى دىتتەگەن ماقسات – كەلەشەك جاستارعا قورشاعان ورتانى قورعاۋ, ونى ۇنەمى تازا ۇستاپ, ۇقىپتى قاراۋ ءتارىزدى قاراپايىم قاعيداعا ارنالعان. بىراق جاستاردى دا, ءتىپتى ءبىزدى دە قىزىقتىرىپ قويعانى – لەكتوردىڭ «بۇگىن ءبىز ورمان دۇنيەسىنىڭ قىر-سىرىن ايتامىز» دەگەنى-تۇعىن.

اۋەلى «سەمەي ورمانى» تابيعي رەزەر­ۆاتىنىڭ ماماندارى ستۋدەنتتەرگە ورمان القاپتارىن ساقتاۋ, ورتتەن قورعاۋ ياكي قالپىنا كەلتىرۋ, قاۋىپتەردىڭ الدىن الۋ جونىندە جان-جاقتى تۇسىندىرمە بەردى. دارىستە قورشاعان ورتانى قورعاۋدىڭ زاماناۋي جاڭا تاسىلدەرى, ورمان ەكوجۇيەسىن قالپىنا كەلتىرۋدىڭ عىلىمي جەتىستىكتەرىن, سونداي-اق تابيعاتقا جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋدىڭ تاجىريبەلەرى ايتىلدى. ەركىن فورماتتا وتكەن دارىستە ماماندار ستۋدەنت­تەردىڭ دە سۇراقتارىنا ىركىلىسسىز جاۋاپ بەرىپ, ورمان شارۋاشىلىعىنداعى كاسىبي قىزمەتتىڭ قىر-سىرىن اشىپ كورسەتتى.

ءوز كەزەگىندە «سەمەي ورمانى» تابيعي رەزەرۆاتىنىڭ ورمان ءوسىرۋ ينجەنەرى ايدانا سابىرجان وڭىردەگى ەكولوگيالىق باستامالار تۋرالى ايتىپ بەردى. ستۋدەنتتەر ءۇشىن مامانداردان تىكەلەي اقپارات الۋ ۇلكەن تاجىريبە بولدى. ولار ورمان شارۋاشىلىعىندا قىزمەت ەتۋدىڭ ەرەكشەلىكتەرى, ەكولوگيالىق قاۋىپتەردىڭ الدىن الۋ ءىس-قيمىلدارى جانە تابيعاتتى قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى جونىندە سۇراقتارىنا جاۋاپ الدى.

«ورمان شەبەرى» ماماندىعىندا ءبىلىم الىپ جاتقان ستۋدەنت اقەركە تالعات ءدارىستىڭ ستۋدەنتتەر ءۇشىن اسا ماڭىزدى بولعانىن ايتتى.

«ەكولوگيانى تەك كىتاپتان وقۋ باسقا, ال ونى كۇندەلىكتى قورعاپ جۇرگەن مامانداردان تىڭداۋ مۇلدەم بولەك دەڭگەي. وسىنداي ءىس-شارالاردى ءجيى وتكىزىپ تۇرعان ءجون, سەبەبى بۇل ورماننىڭ «دەنساۋلىعى» مەن سانيتارلىق جاعدايىن جاقسارتۋعا ىقپال ەتەدى. بۇگىن كوشەت وتىرعىزۋ كورسەتكىشتەرىنىڭ ءوسىپ جاتقانىن ءبىلدىم. بولاشاقتا وسى سالادا ءوزىمدى سىناپ كورگىم كەلەدى. ەكولوگياعا ءوز ۇلەسىمدى قوسا الامىن دەپ سەنەمىن», دەدى اقەركە تالعات.

كوللەدج بەن «سەمەي ورمانى» رەزەرۆاتى اراسىنداعى سەرىكتەستىك اياسىندا الداعى ۋاقىتتا دا ەكولوگيالىق باعىتتاعى لەكتسيالار, پراكتيكالىق كەزدەسۋلەر جانە ستۋدەنتتەردىڭ تابيعات قورعاۋ ءىس-شارالا­رىنا قاتىسۋ مۇمكىندىكتەرى قاراستىرىلماق.

ءىس-شارا ۇيىمداستىرۋشىلارىنىڭ ايتۋىنشا, مۇنداي كەزدەسۋلەر جاستاردىڭ تابيعاتقا سانالى كوزقاراسىن قالىپتاستىرۋعا جانە «تازا قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ وڭىردە ءتيىمدى جۇزەگە اسۋىنا ءوز ۇلەسىن قوسپاق. جيىن سوڭىندا مامانداردان «سەمەي ورمانى» رەزەرۆاتىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ جاي-جاپسارىن سۇراپ كوردىك.

«سەمەي ورمانى» رەزەرۆاتىندا «تازا قازاقستان» اكتسياسى وتە ۇلكەن اۋماقتا ءارى كەشەندى تۇردە جۇرگىزىلەدى. جوعارىدا ايتىلعانداي, ءبىز ءتيىستى مەكەمەلەرمەن بىرلەسە وتىرىپ, كوشەت وتىرعىزۋ, قۇستارعا ۇيا سالۋ, اۋماقتاردى قوقىستان تازارتۋ سياقتى ەكولوگيالىق جۇمىستاردى اتقارىپ كەلەمىز. بيىل «سەمەي ورمانى» اۋماعىندا كوشەت وتىرعىزۋ جۇمىستارى كەڭ كولەمدە جۇرگىزىلدى. كوكتەمدە قاراعاي كوشەتى وتىرعىزعان, جالپى 4 810 گەكتار القاپ قامتىلدى. كۇزگى ماۋسىمدا 475 گەكتار اۋماققا جابىق تامىرلى كوشەت وتىرعىزىلدى. جالپى ەسەپپەن العاندا, ءبىر جىل ىشىندە 2 ميلليوننان استام كوشەت وتىرعىزىلدى. «سەمەي ورمانى» رەزەرۆاتىنىڭ باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – مەملەكەت باسشىسىنىڭ اباي وبلىسىندا 2021–2027 جىلدار ارالىعىندا 2 ملرد كوشەت وتىرعىزۋ جونىندەگى تاپسىرماسىن جۇيەلى تۇردە ورىنداۋ. وسى باعىتتا ۇزدىكسىز جۇمىس اتقارىلىپ كەلەدى. بۇگىندە رەزەرۆات اۋماعىندا 21 مىڭ گەكتاردان استام جەرگە 100 ميلليوننان ارتىق كوشەت وتىرعىزىلدى. سوندىقتان «تازا قازاقستان» تەك ءبىر رەتتىك اكتسيا ەمەس, بۇل – ءار ازاماتتىڭ تابيعاتقا دەگەن جاۋاپكەرشىلىگىن كۇشەيتۋگە باعىتتالعان ۇزاقمەرزىمدى مادەني قالىپ. ورمان – ءبىزدىڭ ورتاق بايلىعىمىز, سوندىقتان ونى قورعاۋ ءار بۋىننىڭ مىندەتى», دەدى ايدانا سابىرجان.

 

اباي وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار