فوتو: دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى ءباسپاسوز قىزمەتى
بىلتىرعى جىلى ەل پرەزيدەنتى مەديتسينا جانە فارماتسەۆتيكا قىزمەتكەرلەرىنىڭ قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىن قورعاۋعا باعىتتالعان زاڭعا قول قويدى. بۇل – دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى مامانداردىڭ كاسىبي بەدەلىن ارتتىرىپ, ولاردىڭ قوعامداعى ورنىن ناقتىلاۋعا جاسالعان ماڭىزدى قادام. جاڭا زاڭ اياسىندا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ مارتەبەسى زاڭنامالىق تۇرعىدان بەكىپ, ولاردىڭ قاۋىپسىز ەڭبەك ەتۋىنە, كاسىبي وسۋىنە, ماتەريالدىق جانە الەۋمەتتىك تۇرعىدا قولداۋعا كەپىلدىك بەرىلدى.
بۇگىندە ەلىمىزدە مەديتسينا كادرلارىن اۋىلدىق جەرلەرگە تارتۋ مەن بەكىتۋگە ارنالعان مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى ءساتتى ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. بۇل شارالار ءۇش نەگىزگى باعىتتى قامتيدى:
-
الەۋمەتتىك كەپىلدىكتەر بەرۋ (مىسالى, كوتەرمە جاردەماقى, قىزمەتتىك باسپانا ماسەلەسىن شەشۋ);
-
تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتۋ (باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ, يپوتەكالىق جەڭىلدىكتەر);
-
ماتەريالدىق ىنتالاندىرۋ (جالاقىدان تىس قوسىمشا قارجىلاي قولداۋ, ساقتاندىرۋ جۇيەسى).
2024 جىلدىڭ قازان ايىنان باستاپ 186 مىڭنان استام مەديتسينا قىزمەتكەرىن قامتىعان كاسىبي جاۋاپكەرشىلىكتى ساقتاندىرۋ جۇيەسى ەنگىزىلدى. بۇل – دارىگەردىڭ قاتەلىگى ءۇشىن جالعىز ءوزى ەمەس, مەملەكەت تە بەلگىلى دەڭگەيدە جاۋاپكەرشىلىك كوتەرەتىنىن بىلدىرەدى. جۇيە مامانعا قورعان بولۋمەن قاتار, حالىق سەنىمىن دە كۇشەيتەدى.
ەلدى مەكەندەرگە بارىپ, ۇزاق مەرزىمگە ەڭبەك ەتۋگە بەل بۋعان دارىگەرلەرگە مەملەكەت ايرىقشا كوڭىل ءبولىپ وتىر. اتاپ ايتقاندا, تاپشى ماماندىق يەلەرى اۋىلعا كەمى 5 جىلعا بارعان جاعدايدا 100 ەتج (ياعني شامامەن 8,5 ملن تەڭگە) كولەمىندە بىرجولعى جاردەماقى الادى. قازىردىڭ وزىندە 254 دارىگەر جالپى سوماسى 2,1 ميلليارد تەڭگەدەن استام تولەم الىپ, شالعايداعى اۋىلداردىڭ تىنىسىن كەڭەيتۋگە جول اشتى.
جۇرگىزىلگەن شارالار ءوز ناتيجەسىن بەرە باستادى. 2024 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا دارىگەرلەر تاپشىلىعى 3 986 بىرلىكتى قۇرادى, بۇل وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 20%-عا تومەن. ال ورتا مەديتسينالىق پەرسونال بويىنشا تاپشىلىق 4 230 بىرلىكتەن ءسال اسقانىمەن, بۇل دا 7%-عا تومەندەگەن. بۇل – جۇيەلى جۇمىستىڭ جانە ءتيىمدى كادرلىق ساياساتتىڭ كورسەتكىشى.
بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدە, بارلىق ۆەدومستۆولىق مەكەمەلەردى قوسا ەسەپتەگەندە, 275 مىڭعا جۋىق مەديتسينا قىزمەتكەرى ەڭبەك ەتەدى. ونىڭ ىشىندە:
-
83 مىڭنان استامى – دارىگەرلەر;
-
191 مىڭعا جۋىعى – ورتا مەديتسينالىق ماماندار.
دەنساۋلىق ساقتاۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى تيمۋر سۇلتانعازيەۆتىڭ ايتۋىنشا, سوڭعى ءۇش جىلدا دارىگەرلەر سانى 2%-عا, ال ورتا مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەر سانى 0,5%-عا ارتقان. ەڭ باستىسى – بۇل كورسەتكىشتەر ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق پەن دامۋ ۇيىمى ەلدەرىنىڭ ورتاشا دەڭگەيىنەن اسىپ ءتۇسىپ وتىر, ياعني ەلىمىزدىڭ مەديتسينالىق كادرمەن قامتىلۋى حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي كەلە باستاعان.
بۇل كورسەتكىشتەر دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىن ورنىقتى دامىتۋعا, ونىڭ ىشكى تۇراقتىلىعىن نىعايتۋعا, ءارى اۋىلداعى اعايىننىڭ ساپالى مەديتسينالىق كومەككە قول جەتكىزۋىنە كەڭ جول اشىپ وتىر. دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى الداعى ۋاقىتتا دا مەديتسينا كادرلارىن قولداۋ مەن قورعاۋعا, ولاردىڭ كاسىبي الەۋەتىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان كەشەندى رەفورمالاردى جالعاستىرماق.