تاياۋ شىعىس قاقتىعىسى جانە ونىڭ اقش-تىڭ تىكەلەي قاتىسۋى كەزىندەگى وتكىر كەزەڭگە ءوتۋى جاھاندىق تاۋەكەلدەن قۇتىلۋ پروتسەسىن جانداندىردى. ماسەلە تەڭگەدە ەمەس - ماسەلە الەمدىك كونيۋنكتۋرادا.
مۇناي سەكتورى وقيعالاردىڭ ەپيتسەنترىندە قالىپ وتىر. Brent باررەلى ورمۋز بۇعازىنداعى جاعدايعا قاتىستى قۇبىلمالى كۇيگە ءتۇستى. قازىرگى باعاسى 77 دوللار دەڭگەيىندە تۇر. تاۋەكەلگە دەگەن كوزقاراس مۇنايعا وڭ قاباق تانىتپاي تۇر. ۇلتتىق بانك العاش رەت 2025 جىلعى 5 ماۋسىمدا جاريالانعان بازالىق مولشەرلەمە بويىنشا تالقىلاۋدىڭ ەگجەي-تەگجەيىن اشىپ بەردى. مولشەرلەمە جىلدىق 16,5% دەڭگەيىندە ساقتالدى - شەشىم ينفلياتسيالىق قىسىمنىڭ ساقتالۋى اياسىندا قاتاڭ مونەتارلىق ساياساتتىڭ قاجەتتىلىگىن كورسەتەدى.
ينفلياتسيالىق كۇتۋلەر وسۋدە: ايلىق قارقىننىڭ باياۋلاۋىنا قاراماستان, جىلدىق ينفلياتسيا جەدەلدەۋدە. سەبەبى - ىشكى سۇرانىستىڭ ءوسۋى, اسىرەسە اۆتوموبيلدەر مەن تۇرعىن ۇيگە, سونداي-اق سىرتقى فاكتورلار - رف-داعى ينفلياتسيا, ازىق-ت ۇلىككە الەمدىك باعانىڭ ءوسۋى جانە ساۋدا تاۋەكەلدەرى. 2025 جىلعا ارنالعان ينفلياتسيا بولجامى 10,5-12,5% دەيىن قايتا قارالدى. 5% -عا جەتۋ 2027 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن كەيىنگە قالدىرىلدى. بۇل رەتتە ەكونوميكالىق ءوسۋ كوبىنەسە مۇناي سەكتورى مەن شيكىزاتتىق ەمەس ءوندىرىستىڭ ارقاسىندا 5-6% شەگىندە كۇتىلۋدە.
ساراپشىلار كوميتەتتىڭ وسى جولعى باس قوسۋى اسا تارتىستا جاعدايدا وتكەنىن ايتىپ جاتىر. العاشقىدا مولشەرلەمەنى 100 ب.پ. كوتەرۋدى ۇسىندى, كەيىن نارىققا دابىلدى كۇشەيتۋ كەزىندە اعىمداعى دەڭگەيدىڭ ساقتالۋىن, ءالىپتىڭ سوڭىن كۇتۋدى ۇسىندى.
قوسىمشا قىسىم تۇتىنۋشىلىق جانە تسيفرلىق نەسيەلەندىرۋدەن تۋىندايدى. كوميتەت نەسيە پورتفەلىنىڭ ءوسۋىن شەكتەي وتىرىپ, رەتتەۋ شارالارىن قولدانۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيدى. ينفلياتسيالىق قىسىمنىڭ كۇشەيۋى كەزىندە قاتاڭداتۋعا قايتا ورالۋى مۇمكىن. تاياۋ بولاشاقتا جۇمسارتۋ كۇتىلمەيدى.دۇيسەنبى كۇنگى شەتەل ۆاليۋتالارى باعامىنىڭ اۋىتقۋىنا قاتىستى كۇتۋلەر مىناداي:
- اقش دوللارى - 520-530 تەڭگە,
- ەۋرو - 600-615 تەڭگە,
- رۋبل - 6,60-6,75 تەڭگە,
- قىتاي يۋانى - 72-73 تەڭگە دالىزىندە.
ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, مۇناي باعاسىنىڭ ءوسۋى بىردەن تەڭگەنىڭ نىعايۋىنا اكەلەدى دەپ كۇتۋ قاتە. نارىقتىق زاڭدار بويىنشا بۇل جۇمىس ىستەمەيدى. تەڭگە مەن دوللاردىڭ دالىزىنە قاتىستى ساۋدا-ساتتىق كوبىنەسە الىپساتارلىق سيپاتقا يە بولدى, بىراق بىرنەشە ماڭىزدى جايت بار. مۇنايدىڭ نىعايۋى, ەگەر ول ىرگەلى سيپاتتا بولسا, شىن مانىندە باعامعا اسەر ەتۋى مۇمكىن, بىراق ءدال قازىر ەمەس, كەيىن. الدىمەن بىزگە دوللار مەن تەڭگەنى ءبىر-بىرىمەن سالىستىرۋ قيسىنسىز ەكەنىن ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. دوللار الەمدىك دەڭگەيدەگى ۆاليۋتا, ءتىپتى قىتايدىڭ ۆاليۋتاسى دا وعان تولىققاندى بالاما بولا قويعان جوق. سوندىقتان دوللار جاھاندىق ۆاليۋتا بولىپ قالا بەرەدى. سوندىقتان دوللار 3-4% -عا تومەندەگەندە تەڭگە نىعايا باستايدى دەپ كۇتۋ اڭقاۋلىق بولار ەدى. بۇل ەكونوميكالىق تۇرعىدان نەگىزدى ەمەس. ءبىزدىڭ ۆاليۋتالار ەكونوميكالارىمىزدىڭ اۋقىمى سياقتى ءار ءتۇرلى دامۋدا.
