دومبىرا پىشىندەس ورتالىق
«وبلىستاعى مادەنيەت سالاسىن دامىتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارۋ قاجەت. قالادا مادەنيەت ورىندارىنىڭ كوبىرەك بولعانى ءجون. اتىراۋ قالاسىندا دارىندى جاستار ءۇشىن مادەنيەت جانە شىعارماشىلىق ورتالىعىن سالۋدى تاپسىرامىن. ونى قازاق كۇي ونەرىنىڭ الىبى – قۇرمانعازىنىڭ اتىمەن اتاۋدى ۇسىنامىن», دەدى پرەزيدەنت.
مۇنايلى شاھارداعى كونتسەرت زالىنىڭ قۇرىلىسى 2010 جىلى باستالعان ەدى. قۇنى – 3 ملرد 681 ملن تەڭگە. بىراق قابىرعاسى اينەكپەن كومكەرىلگەن كونتسەرت زالىنىڭ قۇرىلىسى 2012 جىلى كۇرت توقتادى. جەرگىلىكتى اكىمدىك «ساقالدى» قۇرىلىسقا اينالعان نىساندى قايتا جاڭعىرتۋعا ينۆەستور ىزدەدى.
اتىراۋعا شەتەلدىك ينۆەستورلار كەلىپ, قۇرىلىسى توقتاپ قالعان نىسانمەن تانىستى. بىراق نەگە ەكەنى بەلگىسىز, قالتالى ينۆەستورلار جەرگىلىك اكىمدىكپەن كەلىسىم جاساعان جوق. كەيىن اكىمدىك وكىلدەرى كونتسەرت زالىنىڭ نىسانىن ساۋدا ورتالىعىنا اينالدىرۋدى كوزدەدى. بۇل قادام تاعى دا اياقسىز قالدى.
پرەزيدەنت تاپسىرماسىنان كەيىن قۇرىلىسى 10 جىلدان استام ۋاقىت تۇرىپ قالعان كونتسەرت زالى بۇزىلدى. ەندى ونىڭ ورنىنا جاڭادان مادەنيەت ورتالىعىن سالۋعا ۇمتىلىس بايقالىپ وتىر. الايدا مۇنايلى شاھارعا كورىك بەرۋى مۇمكىن جاڭا نىساننىڭ قۇرىلىسى قاشان باستالاتىنى ازىرگە ايتىلعان جوق.
اتىراۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ءباسپاسوز حاتشىسى رۋسلان جۇماعازيەۆتىڭ ۇسىنعان اقپاراتىنا قاراعاندا, جاڭا نىساننىڭ جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتى ساراپتامادا جاتىر. جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاماعا سايكەس كونتسەرت زالى مەن تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىن بىرىكتىرەتىن مادەنيەت ورتالىعى ءۇش بلوككە بولىنەدى.
ءبىرىنشى بلوكتە 1 200 ورىندىق كونتسەرت زالى مەن بولمە قاراستىرىلىپتى. مۇندا كورەرمەندەرگە ارنالعان ۇلكەن ۆەستيبيۋل, فويە مەن كۋلۋارلار, بۋفەتتەر بولادى. ەكى كونفەرەنتس-زالى ورنالاسادى. ونىڭ ءبىرى – 100, ەكىنشىسى 50 ورىندىق. سونداي-اق 40 ورىنعا ەسەپتەلگەن VIP زال, وركەسترگە ارنالعان ساحنا, ونەر ۇجىمدارىنىڭ دايىندىق جاسايتىن بىرنەشە زالى مەن دىبىس جازۋ ستۋدياسى اشىلادى.
ەكىنشى بلوككە تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىن ورنالاستىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. كەشەن قۇرامىنا ساندىق جانە عىلىمي كىتاپحانا, عىلىمي زەرتحانا, شەبەرحانالار مەن مۇراعات, قور, كورمە, ەكسپوزيتسيالىق جانە ءماجىلىس زالى كىرەدى.
مادەنيەت ورتالىعىنىڭ ءۇشىنشى بلوگى وزگەشە بولعالى تۇر. بۇل – الدىڭعى ەكى بلوكتە ءبىر-بىرىمەن جالعاستىراتىن دومبىرا پىشىنىندەگى باقىلاۋ الاڭى. مۇندا كاسسالىق گالەرەيا, ليفت پەن باسپالداق الاڭى بار فويە ورنالاسادى. ءار بلوكتە اكىمشىلىك, قوسالقى بولمەلەر قاراستىرىلعان.
رەزيدەنتسيادان لاگەرگە دەيىن
پرەزيدەنت سونداي-اق 5 وڭىردەگى رەسمي قوناقتارعا ارنالعان رەزيدەنتسيالاردى بالالاردىڭ قاجەتتىلىگىنە بەرۋدى تاپسىرعان ەدى. سونداي رەزيدەنتسيانىڭ ءبىرى ماحامبەت اۋدانىنداعى اققايىڭ اۋىلىندا ورنالاسقان. بۇرىن مۇندا رەسمي قوناقتاردى قابىلداۋعا ارنالعان ءۇي بولعان.
جايىق وزەنىنىڭ وڭ جاعالاۋىنداعى رەزيدەنتسياعا جاقىن ماڭنان «اتىراۋ-ورال» تاسجولى وتەدى. ونىڭ جانىندا شاعىن جاعاجاي, ۇلكەن الما باعى, تىكۇشاق قوناتىن الاڭ بار. وزەنگە دەيىن اسفالت جول توسەلگەن.
وبلىس اكىمىنىڭ ءباسپاسوز حاتشىسى رۋسلان جۇماعازيەۆتىڭ مالىمەتىنشە, بۇرىنعى رەزيدەنتسيانى بالالار لاگەرىنە لايىقتاۋ كوزدەلىپ وتىر. نىسان 200 ورىنعا ەسەپتەلگەن. لاگەردى «جاس دارىن» دەپ اتاۋ ۇيعارىلىپتى.
«بالالارعا ارنالعان لاگەردى پايدالانۋعا بەرۋگە دايىنداۋ, جەر تەلىمىنە قاتىستى قۇجاتتارىن راسىمدەۋ جۇمىسى اياقتالدى. نىساندا گاز بەن سۋ قۇبىرىنىڭ جەلىسى جوق. سوعان بايلانىستى ونى پايدالانۋ تەك ەلەكتر ەنەرگياسى ەسەبىنەن مۇمكىن بولادى. بىراق بۇل ەكونوميكالىق تۇرعىدان ءتيىمسىز. لاگەردى جىل بويى, ءتيىمدى پايدالانۋ ماقساتىندا ودان ءارى جاڭعىرتۋ, ونىڭ ىشىندە گاز, سۋمەن قامتۋعا ينجەنەرلىك جەلىلەر جۇرگىزۋ, جاتىن كورپۋستارىن, اسحانا مەن باسقا دا قۇرىلىستاردى كەڭەيتۋ, بالالاردىڭ بوس ۋاقىتىن وتكىزۋگە ارنالعان قوسىمشا نىسان سالۋ جولىمەن قالىپتى جاي-كۇيگە كەلتىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل جۇمىستى 2025 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىسىندا جۇرگىزۋ, جيھاز بەن باسقا قۇرال-جابدىقتاردى جاڭارتۋ كوزدەلگەن», دەپ مالىمدەدى ر.جۇماعازيەۆ.
بۇرىنعى رەزيدەنتسيانىڭ نىسانالى ماقساتىن وزگەرتۋ دە قولعا الىنىپ جاتىر. وسى ماقساتتا ارنايى قۇجاتتار توپتاماسى دايىندالعان.
اققايىڭدا الاڭدايتىن ماسەلە كوپ
بۇرىنعى رەزيدەنتسيا ورنالاسقان اققايىڭ – بەيبارىس اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ قۇرامىنداعى ەلدى مەكەن. 2006 جىلعا دەيىن سوروچينكو اتالعان ەدى. كەيىنگى 35 جىلدان بەرى تۇرعىندار سانى ەدەۋىر ازايىپتى. ماسەلەن, 1989 جىلى ەلدى مەكەندەگى تۇرعىندار سانى 174 ادام بولعان. 1999 جىلى 130 ادام, ونىڭ ىشىندە 60 ەر, 70 ايەل ادام تۇرعان. 2009 جىلى 89 ادام (46 ەر, 43 ايەل) قالعان. ەلىمىزدەگى 2021 جىلعى ساناق قورىتىندىسىمەن اۋىلدا 78 ادامنىڭ تۇراتىنى ەسەپكە الىنعان ەكەن. ءبىر قىزىعى, ەرلەردىڭ سانى ايەلدەردەن ەكى ەسەگە كوپ بولىپ شىققان.
بەيبارىس اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ اكىمى سەيىلبەك زۇلحاشەۆتىڭ دەرەگىنە قاراعاندا, قازىر اققايىڭدا 80 ادام تىركەلىپتى. الايدا ناقتى تۇراتىنداردىڭ سانى – 25 ادام.
«بۇل ەلدى مەكەن اتىراۋ قالاسىنان شامامەن 30 شاقىرىم قاشىقتىقتا ورنالاسقان. بەيبارىس اۋىلىنان توتە جولمەن جۇرسە, قاشىقتىق بەس شاقىرىمداي بولادى. مۇندا وتكەن جىلى فەلدشەرلىك-اكۋشەرلىك پۋنكت سالىندى. ازىرگە پايدالانۋعا بەرىلگەن جوق. اۋىلدا سۋ, جارىق, گاز جەلىلەرى بار. اۋىزسۋ جايىق وزەنىنەن الىنادى. تۇرعىندارعا بەرىلەر الدىندا سۋ تازارتۋ قوندىرعىسىندا سۇزگىدەن وتكىزىلەدى. بىراق اۋىلداعى 12 وتباسى عانا سۋدىڭ اقىسىن تولەيدى. سول سەبەپتەن جازعى سۋ قۇبىرىن جۇرگىزۋ ءتيىمسىز بولىپ وتىر», دەيدى س.زۇلحاشەۆ.
اققايىڭ اۋىلىنا قوعامدىق كولىك قاتىنامايدى. ەلدى مەكەندە مەكتەپ پەن بالاباقشا, كۇندەلىكتى تۇتىناتىن ازىق-ت ۇلىك, وزگە دە قاجەتتىلىكتى ساتاتىن دۇكەن جوق.
«تۇرعىنداردىڭ بارىندە دەرلىك جەكە كولىك بار. ازىق-ت ۇلىكتى, وزگە دە قاجەت زاتتاردى بەيبارىس اۋىلىنان, اتىراۋ قالاسىنان اكەلەدى. اۋىل تۇرعىندارى قوي مەن سيىر ۇستايدى. كوكونىس پەن باقشا داقىلدارىن ەكپەيدى», دەيدى وكرۋگ اكىمى.
مەملەكەت باسشىسى بەرگەن تاپسىرمانىڭ مۇنايلى وڭىردەگى جاي-كۇيى وسىنداي.
اتىراۋ وبلىسى