يتاليا مەن گەرمانيانىڭ ۇتىمدى ۇسىنىستارى
يتاليانىڭ قازاقستانداعى ەلشىلىگىنىڭ ساۋدا الماسۋدى دامىتۋ ءبولىمىنىڭ ديرەكتورى مارتينو كاستەللانيدىڭ پىكىرىنشە, ەكى ەل اراسىندا ىنتىماقتاستىق بايلانىس بەرىك ورناعان.
ء«بىزدىڭ ەلدىڭ كومپانيالارى كورمەگە مۇناي-گاز سەكتورىنا ارنالعان جابدىقتاردىڭ بىرنەشە ءتۇرىن, بەكىتكىشتەر مەن كلاپانداردى, ورتكە قارسى جۇيەلەر مەن ولشەۋ قۇرالدارىن اكەلدى. كەيبىر كومپانيالار قازاقستاندا وكىلدىگىن اشتى. ال باسقا كاسىپورىندار ءۇشىن بۇل كورمە – جەرگىلىكتى نارىقپەن تانىسۋعا جول اشقان العاشقى مۇمكىندىك. كورمە ايماقتىق سيپاتتا بولعانىمەن, يتاليالىق بيزنەستىڭ قىزىعۋشىلىعىن ارتتىردى. ويتكەنى قازاقستان – مۇناي-گاز سالاسىنداعى ستراتەگيالىق ارىپتەسىمىز. ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى كەڭەيتۋ ءۇشىن زور الەۋەت بارىنا كوز جەتكىزدىك», دەپ مالىمدەدى م.كاستەللاني.
گەرمانياداعى «Leoch Battery» كومپانياسىنىڭ بيزنەستى دامىتۋ جونىندەگى مەنەدجەرى مارينا ءشۋتتستىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, ەندى قازاقستانداعى نارىقتى زەرتتەۋگە قادام جاسالادى. بۇعان اتىراۋ مەن باتىس قازاقستان وبلىسىندا «تەڭىز», «قاشاعان» جانە «قاراشىعاناق» سەكىلدى ءىرى جوبالاردىڭ ىسكە اسىرىلىپ جاتقانى سەبەپ بولىپ وتىر.
«بۇل كورمەگە قاتىسۋ, ءوز ونىمدەرىمىزدى ۇسىنۋ ءۇشىن بەرليننەن ارنايى كەلدىك. ءبىزدىڭ كومپانيا مۇناي-گاز سەكتورىنا ارنالعان اككۋمۋلياتورلى باتارەيالار مەن ۇزدىكسىز قۋاتتاندىرۋ جۇيەلەرىن شىعارادى. الداعى ۋاقىتتا قازاقستاندىق كومپانيالارمەن ىنتىماقتاستىق ورناتۋعا, جاڭا بيزنەس-سەرىكتەستەر ىزدەۋگە جانە بىرلەسكەن جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا قىزىعۋشىلىعىمىز وياندى. ايماقتىق, جەرگىلىكتى نارىققا تالداۋ جاساۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز», دەيدى م.شۋتتس.
كورمەنىڭ ءتيىمدى تۇسى كوپ
«Kazenergy» قاۋىمداستىعىنىڭ باس ديرەكتورى جاندوس نۇرماعانبەتوۆتىڭ پىكىرىنە سۇيەنسەك, مۇنداي كورمە بىرنەشە ءتيىمدى تۇسىمەن ەرەكشەلەنەدى.
«ەكونوميكانى وركەندەتۋدە مۇناي-گاز ونەركاسىبى ماڭىزدى ءارى جەتەكشى ءرول اتقارادى. ەلدىڭ ەنەرگەتيكالىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتەدى. ۇلتتىق ەكونوميكاعا قۇيىلعان ينۆەستيتسيانىڭ باسىم بولىگى اتالعان سالاعا باعىتتالىپ, ىشكى جالپى ءونىمىنىڭ ايتارلىقتاي بولىگىن قۇراپ وتىر. وتاندىق مۇناي-گاز سەكتورىنىڭ ورتالىعىنا اينالعان اتىراۋ وبلىسىندا بىلتىر 50 ملن توننا كومىرسۋتەكتى شيكىزات ءوندىرىلدى. بۇل – ەلىمىزدە وندىرىلەتىن «قارا التىننىڭ» 57 پايىزى. بۇعان قوسا, وڭىردەگى كەن ورىندارىندا ىلەسپە گازدىڭ 26,5 ملرد تەكشە مەترى ءوندىرىلىپ, جالپى ءونىمنىڭ 44,9 پايىزىن قۇرادى», دەدى ج.نۇرماعانبەتوۆ.
ونىڭ پايىمداۋىنشا, كەيىنگى جىلدارى ەلىمىزدە مۇناي-گاز حيمياسىن وركەندەتۋگە ماڭىز بەرىلىپ وتىر. ويتكەنى اتالعان سالادا جاڭا يننوۆاتسيالىق ءوندىرىس قۇرۋ, قوسىلعان قۇندى ۇلعايتۋ جانە ەلدىڭ الەمدىك نارىقتاعى ۇستانىمىن نىعايتۋ ءۇشىن زور الەۋەت بار.
«قازاقستاندا ءۇش جىل بۇرىن العاشقى ينتەگراتسيالانعان گاز-حيميا كەشەنى اشىلدى. مۇناي-گاز حيمياسى يندۋسترياسى قارقىندى دامىپ كەلەدى. 2023 جىلى مۇناي-گاز-حيميا ءونىمىنىڭ ءوندىرىسى 358,7 مىڭ توننانى قۇرادى. بىلتىر بۇل كورسەتكىش 540 مىڭ تونناعا جەتتى. جاڭا كەشەندە شىعارىلعان پوليپروپيلەن ءونىمى ەۋروپا ەلدەرىنە, قىتاي مەن تۇركياعا ەكسپورتتالادى», دەيدى ول.
قازىر ەلىمىزدە بۋتاديەن, پەتف, كارباميد جانە باسقا ءىرى جوبالار جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. جالپى قۇنى 15 ملرد دوللاردى قۇرايتىن بۇل جوبالار سالانىڭ وسۋىنە, ىشكى نارىقتىڭ دامۋىنا سەرپىن بەرەدى.
ء«ىرى مۇناي-گاز-حيميا جوبالارى جوعارى تەحنولوگيامەن ەرەكشەلەنەدى. حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس ازىرلەنگەن جوبالاردى ىسكە قوسۋ مەن كىرىس تابۋ مەرزىمى ۇزاققا سوزىلادى. وسىنداي جوبالاردى ىسكە اسىرۋ كەزىندە شيكىزات بازاسىن رەتتەۋگە, قۇقىقتىق نورمالارعا, تەحنيكالىق ستاندارتتارعا جانە ينفراقۇرىلىمدىق شەكتەۋلەرگە بايلانىستى ماسەلەلەر تۋىندايدى. سوندىقتان «Kazenergy» قاۋىمداستىعى «مۇناي-گاز-حيميا ونەركاسىبى تۋرالى» زاڭ جوباسىن ازىرلەۋگە جانە ىلگەرىلەتۋگە جاۋاپتى باس ورگان بولىپ تاعايىندالدى. جاڭا زاڭدى قابىلداۋ تۇراقتى, قاۋىپسىز جانە باسەكەگە قابىلەتتى سالانى قۇرۋدا ماڭىزدى قادام بولادى. بۇل ەكونوميكانىڭ تۇراقتى دامۋىن قامتاماسىز ەتەدى», دەپ اتاپ ءوتتى ج.نۇرماعانبەتوۆ.
بىلىكتى كادر – تابىس كەپىلى
اتىراۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى دارىن شامۇراتوۆتىڭ سوزىنشە, اتىراۋ وبلىسى – ەل ەكونوميكاسىنىڭ نەگىزگى درايۆەرىنىڭ ءبىرى.
«مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس مۇناي-گاز حيمياسى سالاسىن دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. باستى مىندەتىمىز – سالاعا جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ, ءوندىرىس تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ. مۇنداي ءىس-شارالار حالىقارالىق ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا, مۇنايلى ءوڭىردىڭ الەۋەتىن اشۋعا ىقپال ەتەدى», دەيدى.
س.وتەباەۆ اتىنداعى اتىراۋ مۇناي جانە گاز ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى گۇلزادا شاكۋليكوۆانىڭ ايتۋىنشا, مۇناي-گاز حيمياسى ءۇشىن بىلىكتىلىگى جوعارى كادرلار دايارلاۋعا دەن قويىلىپ وتىر. قازىر وقۋ ورنىندا جاڭا ءبىلىم باعدارلامالارى ىسكە قوسىلعان. ماسەلەن, ي.گۋبكين اتىنداعى رەسەي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيليالى «تەڭىز» كەن ورنىنداعى «KMG PetroChem» جشس-مەن بىرگە گازدى ءبولۋ كەشەنى ءۇشىن مۇناي-گاز تەحنولوگيالارىن تەرەڭدەتە وقىتاتىن كۋرستار اشتى.
«سيبۋر باعدارلاماسى اياسىندا ۋفا مەملەكەتتىك مۇناي تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىمەن بىرلەسىپ, «Kazakhstan Petrochemical Industries Inc.» جشس قىزمەتكەرلەرىنە ارنالعان مۇناي-گاز حيمياسى جانە پوليمەرلىك تەحنولوگيا بويىنشا قوس ديپلوم بەرەتىن باعدارلامالار ىسكە قوسىلدى. پوليمەرلىك تەحنولوگيالارعا باعىتتالعان جاڭا باعدارلامالار «سيللەنو» جانە «بۋتاديەن» كومپانيالارىنىڭ سەرىكتەستىگىمەن ازىرلەندى. ۋنيۆەرسيتەت مۇناي-گاز حيمياسى سالاسىنداعى جەتەكشى كومپانيالارمەن كونسورتسيۋم قۇردى. كونسورتسيۋم شەتەلدىك ليتسەنزياتتارمەن, اتاپ ايتقاندا, «Técnicas Reunidas» كومپانياسىمەن اراداعى سەرىكتەستىكتى دامىتۋعا باعىتتالدى. باستاما ستۋدەنتتەردى شەتەلدىك ليتسەنزيات بازاسىندا قايتا دايارلاۋعا, وندىرىسكە وزىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى», دەيدى گ.شاكۋليكوۆا.
اتىراۋ وبلىسى
