ۇياتتىڭ «قۇنى»

اۆتور وتباسىلىق راسىمدەرگە كەتەتىن شىعىن­داردىڭ كولەمى مەن ونىڭ ەلدەگى تۇتىنۋ­­شىلىق نەسيەگە اسەرىن تالداپ, وتانداس­تا­رىمىزدىڭ قار­جىلىق مىنەز-قۇلقىنا قاتىستى جاڭاشا كوزقاراس ۇسىنادى.

زەرتتەۋ دەرەكتەرى ويلاندىرادى: قىز ۇزاتۋعا ورتا ەسەپپەن – 1,7 ملن تەڭگە, ۇيلەنۋ تويىنا – 1,68 ملن تەڭگە, جاڭا ءۇي نەمەسە كولىك العانداعى داستارقانعا – 1,04 ملن تەڭگە, مەرەيتويعا – 834 مىڭ تەڭگە, جانازا راسىمىنە – 820 مىڭ تەڭگە, ال ءسابيدىڭ دۇنيەگە كەلۋىنە 523 مىڭ تەڭگە جۇمسالادى. وسىلايشا, ءبىر وتباسى جىلىنا ورتا ەسەپپەن 1 ملن تەڭگەدەن استام قاراجاتتى سالتاناتتى ءىس-شارالارعا جۇمسايدى. بۇل – قانشاما وتباسى تابىسىنىڭ 30-40%-ىن قۇرايتىن سوما.

دارينا مامىروۆانىڭ زەرتتەۋىنشە, ەكونو­ميكالىق تۇرعىدان ساۋاتتى ازاماتتاردىڭ ءوزى «ۇيات بولماسىن» دەگەن تۇسىنىكپەن ۇلكەن قارىز­عا بارادى. بۇگىندە ەلىمىزدە ەرەسەك تۇرعىن­داردىڭ 84%-ىنىڭ نەسيەسى بار. 1,7 ملن ادام نەسيەسىن ۋاقتىلى تولەي المايدى. 2023 جىلدىڭ ناۋرىزىنان باستاپ 77 مىڭ ادام جەكە تۇلعا رەتىندە بانكروت بولۋعا ءوتىنىش بىلدىرگەن.

احۋالدىڭ ءتۇپ-توركىنى – «ۇيات بولادى» دەگەن سانادا. كوپ جاعدايدا ادامدار ناقتى قارجىلىق جاعدايىنا ەمەس, اينالانىڭ سوزىنە قاراپ ارەكەت ەتەدى. «كورشىمەن تەڭ بولۋ», «ەلدەن قالماۋ», «ابىروي ساقتاۋ» سىندى تۇسىنىك كوپتەگەن وتباسىنى قارىزعا باتىرىپ, قارجىلىق كۇيرەۋگە ۇشىراتىپ وتىر دەگەن بايلام جاسايدى اۆتور.

جاستار سالت-ءداستۇردى قۇرمەتتەگەنىمەن, ونىڭ ارتى اۋىر قارجىلىق سالماققا اينالعاندا, ونداي داستۇردەن ىشتەي الىستاي باستايدى. ولار اتا-اناسىنىڭ نەسيەگە بەلشەسىنەن باتىپ, شىلدەحانا مەن قۇدالىق ءۇشىن دۇنيە-مۇلكىن ساتقانىن كورىپ ءوستى. سونىڭ سالدارىنان ء«داستۇر» ءسوزى كەيدە «قىسىم» دەگەن ماعىناعا يە بولادى دەيدى ول.