تۋريزم سالاسى تۇراقتى دامىپ كەلەدى

Primeminister.kz سايتىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, 2024 جىلدىڭ 9 ايىندا ىشكى تۋريستەر سانى 562 مىڭعا ارتىپ, 6 ملن ادامعا جەتتى. شەتەلدەن كەلەتىن تۋريستەر لەگى 11,5 ملن ادامدى قۇرادى, بۇل 2023 جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىندەگى كورسەتكىشپەن سالىستىرعاندا ەكى ەسە كوپ. ونىڭ ىشىندە شەتەل­دىك 969 مىڭ تۋريست ورنالاستىرۋ ورىندارىنا جايعاستى. بۇل كورسەت­كىشتەر اتقارىلىپ جات­قان جۇمىستىڭ تيىمدىلىگى مەن تۋريس­تىك باعىت رەتىندە ەلىمىزگە قىزىعۋ­شى­لىق­تىڭ ارتىپ كەلە جاتقانىن ايعاق­تايدى.

سالانىڭ ەكونوميكالىق كور­سەت­كىشى دە كوڭىل توعايتادى. ور­نا­لاستىرۋ نىساندارىنىڭ جال­پى كىرىسى 27%-عا ءوسىپ, 224 ملرد تەڭ­­گەنى قۇرادى. ورنالاستىرۋ نىسان­دارىنىڭ سانى 306-عا ءوسىپ, 4315-كە جەتتى, ال ولاردىڭ سىيىم­دىلىعى 18 مىڭ توسەك-ورىنعا دەيىن ارتىپ, 226 مىڭدى قۇرا­دى. بۇل ەلىمىزدىڭ ىشكى جانە حالىق­ارالىق تۋريستەردى قابىل­داۋعا دايىن­دىعىن ەداۋىر ارتتىرۋعا مۇم­­كىندىك بەرەدى.

تۋريزمگە سالىنعان ينۆەستيتسيا كولەمى قارقىندى ءوسىپ كەلەدى. 2024 جىلدىڭ 10 ايىندا ولاردىڭ كولەمى 33,6%-عا ارتىپ, 668,1 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. نەگىزگى جوبالار قاتارىندا الدىن الا قۇنى 194 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن استانا تۋريستىك اۋدانى بار, ول 2 مىڭ­عا جۋىق جۇمىس ورنىن اشىپ, تولىق ىسكە قوسىلعاندا جىل سايىن 10 ملرد تەڭگە سالىق اۋدارىمدارىن تۇسىرەدى. جوبانىڭ اياقتالۋى 2026 جىلعا جوسپارلانعان. ەكىنشى جوبا – ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى كاسپي ريۆەراسى, وندا پرەمەر-ءمي­نيستردىڭ قاتىسۋىمەن تۋريزم بويىنشا حالىقارالىق اۋقىمدا فورۋم ءوتتى. جوبا جاعا­جاي دەمالىس ورنى, گولف قوناقۇيى, ۆيللالار كەشەنى, اكۆاپارك جانە ويىن-ساۋىق ورتالىعى سياقتى بىرنەشە باستاما اياسىندا «جىلى جاعاجاي» اۋماعىن كەشەندى يگە­رۋدى قامتيدى. جوبا­نىڭ جالپى باعالاۋ قۇنى 137,4 ملرد تەڭ­گەنى قۇرايدى, ال جوس­پار­لان­عان ىسكە اسىرۋ مەرزىمى – 2024–2026 جىلدار.

بيىل مەملەكەتتىك قولداۋعا ماقۇل­دانعان وتىنىمدەر كولەمى 3 ەسەگە ارتتى. تەك 2024 جىلدىڭ وزىندە 37 تۋريستىك نىسان مەن 6 تۋريستەر تاسىمالدايتىن اۆتوبۋسقا 2,1 ملرد تەڭگە ماقۇلداندى.

حالىقارالىق ىنتىماق­تاس­تىق­قا ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى. 2024 جىلدى «قىتايداعى قازاقستان ءتۋريزمى جىلى» دەپ جاريالاۋ اتال­­عان سالاعا سەرپىن بەرەر ما­ڭىز­دى قادام بولدى. قىتايدىڭ ءىرى قا­لالارىندا 30-دان استام ءىس-شارا ءوتتى.

سونداي-اق دۇنيەجۇزىلىك كوشپە­لى­لەر ويىن­دا­رىنىڭ استانادا ءوتۋى حالىقارالىق ارەنادا ماڭىزدى وقيعاعا اينالدى. ويىندارعا 89 ەلدەن 2 700 قاتىسۋشى جينالدى. «استانا – ارەنا» جانە «قازانات» يپپودرومى سياقتى سپورت نىساندارىن قايتا جاڭارتۋ قالانىڭ ينفراقۇرىلىمىن جاقسارتتى.

2024 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن جالپى قۇنى 120,4 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 119 ينۆەستيتسيالىق جوبانى اياقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر, بۇل 1 319 جۇمىس ورنىن اشۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. نەگىزگى باستامالار قاتارىنا تۇركىستانداعى «Medina Palace» قوناقۇيىنىڭ قۇرىلىسى مەن جاڭا قوناقۇي نى­ساندارىن قوسۋ ارقىلى «اقسۋ – جاباعىلى» شيپاجايىن جاڭ­عىرتۋ كىرەدى.

ەل وڭىرلەرىندە ءتۋريزمدى دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. شىعىس قازاقستان وبلىسى گلۋبوكوە اۋدانىندا گلەم­پينگ الاڭ­دارى مەن قوناقۇيلەر قۇرۋ ارقىلى 10 مىڭ اۋىل تۇرعى­نىن قوسىمشا جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتە­تىن اگروتۋريزمدى دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. ۇلتتىق پاركتەر اۋماق­تارىنداعى ينفرا­قۇ­رى­لىمدى دامىتۋعا ار­نالعان قوناقۇيلەردى جىكتەۋ جۇيە­سىن جاڭارتۋ جانە جەرگىلىك­تى اتقا­رۋ­شى ورگاندار وكىلەت­تىك­تەرىن كەڭەي­تۋ جوسپارلانعان.

اقمولا وبلىسىندا بيىلعى 9 اي قورىتىندىسى بويىنشا وڭىرگە كەلگەن تۋريستەر لەگى 1 ملن-نان استام تۋريستكە جەتتى, ونىڭ ىشىندە 404,7 مىڭ ادامعا ورنالاستىرۋ ورىندارى قىزمەت كورسەتتى. بۋراباي كۋرورتتىق ايماعىنا 932 مىڭ ادام كەلدى. تۋريزم سالاسىنان بيۋدجەتكە تۇسەتىن سالىقتىق ءتۇسىم مولشەرى 3,1 ملرد تەڭگەنى, ءوسىم 30%-دى قۇرادى. نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەس­تيتسيا كولەمى 23,1 ملرد تەڭگەنى قۇراپ وتىر.

الماتى وبلىسىندا 2024 جىل­دىڭ 9 ايىندا تۋريستەر سانى 384,1 مىڭ ادام­دى قۇرادى, بۇل 2023 جىلدىڭ ساي­كەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 19%-عا كوپ (322,3 مىڭ ادام). نەگىزگى كاپي­تال­عا سالىنعان ينۆەستيتسيا كولەمى 24,4 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. تۋريستىك سالانى دا­مىتۋدىڭ 2023–2029 جىل­دارعا ارنالعان بەكى­تىلگەن تۇجى­رىمداماسى شەڭبەرىندە تۇرگەن شاتقالىنان قاسكە­لەڭ شاتقالىنا دەيىن تاۋ شاڭعىسى بازالارىن قۇرۋ مەن جاڭعىرتۋدى قامتيتىن كەشەندى جوسپار ازىرلەنىپ جاتىر.

الماتى قالاسىندا 9 ايدىڭ قورىتىن­دىسىنا سايكەس, 2024 جىلى تۋريستەردىڭ جالپى سانى 14%-عا (2023 جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا) ءوسىپ, 1,7 ملن ادامعا جەتتى. شەتەلدىك تۋريس­تەر سانى 24%-عا ءوسىپ, 507,5 مىڭ ادامعا جەتتى. ىشكى تۋريستەر سانى 1,2 ملن ادامدى قۇرادى, بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭى­­مەن سا­لىس­تىرعاندا 1,1%-عا ارتىق. تۋريس­تەر لەگىنىڭ ارتۋى نەگىزگى كا­پي­­تالعا ينۆەستيتسيانىڭ ۇل­عايۋى­مەن قاتار جۇرەدى. 2024 جىل­دىڭ 10 ايىندا 29,3% وسىممەن 86,6 ملرد ­تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلدى. تۋريزمنەن تۇسكەن سالىق تۇ­سىمدەرى 76,9 ملرد تەڭگەنى قۇ­رادى, بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 2 ەسە­گە جوعارى. قا­­لا­­­نىڭ تۋريزم سالا­­سىندا 83,1 مىڭ ادام جۇمىسپەن قام­تىلعان. 2024 جىلى الماتىدا جەكە قاراجات ەسەبىنەن 25 تۋريستىك نىسان اشىلدى, اتاپ ايتقاندا, 15 قوناقۇي, 4 گلەمپينگ الاڭى, 4 جاتاقحانا جانە 2 قوناقۇي. سونداي-اق جەكە ينۆەستيتسيا ەسە­­بىنەن 2027 جىلعا دەيىن 339,5 ملرد تەڭگەگە قوناقۇي قۇرىلىسى بو­يىنشا 30 جوبانى اياقتاۋ جانە 125 ملرد تەڭگەگە 29 تۋريستىك نىسان سالۋ جوسپارلانىپ وتىر.

باتىس قازاقستان وبلىسىن­دا 2023 جىلدىڭ 9 ايىمەن سالىس­تىر­عاندا وڭىرگە كەلۋ­شىلەر سا­نى­نىڭ 18%-عا ارتقانى بايقا­لادى. تۋريزم سالاسىندا 2024–2026 جىلدارعا جالپى قۇنى 25 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 14 جوبادان تۇراتىن پۋل قالىپتاستىرىلدى. بيىلعى 10 ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا تۋريزم سالاسىنا تار­تىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى 14,5 ملرد تەڭگەنى قۇرادى, بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىس­تىرعاندا 47%-عا ارتىق.

جەتىسۋ وبلىسىندا تۋريزم سالا­سىن دامىتۋ 5 نەگىزگى باعىت: الاكول جانە بالقاش كولدەرى, «التىن-ەمەل» جانە «جوڭعار-الا­تاۋ» ۇلتتىق پاركتەرى, سون­داي-اق جوڭعار الاتاۋى تاۋ سىلەمى الەۋەتىنە نەگىزدەلگەن. 2024 جىلعى 9 ايدا تۋريستىك نىسان­دارعا 253 مىڭنان استام ادام كەلگەن, بۇل 2023 جىلدىڭ وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 15%-عا ارتىق. نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيا كولەمى بيىل 9,4 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. ءۇشارال اۋەجايىنىڭ ۇشۋ-قونۋ جولاعىن رەكونسترۋكتسيالاۋ جۇمىسى اياقتالدى, «تال­دى­قورعان – ءۇشارال» اۆتومو­بيل جول­دارىنىڭ (313,5 شاقى­رىم) اسفالت­­­­­­­بەتون جابىنى قام­تا­ماسىز ەتىلدى, «تالگو» جۇردەك پويىزى ىسكە قوسىل­دى.

قاراعاندى وبلىسىندا تۋريزم سالاسىندا كور­سە­تىلگەن قىزمەت كولەمى – 7 ملرد تەڭگە نەمەسە وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭى كورسەتكىشىمەن سا­لىس­تىرعاندا – 75%. سالاعا قۇ­يىلعان ينۆەستيتسيا 17,4 ملرد تەڭ­گەنى قۇرادى. جىل باسىنان بەرى جالپى قۇنى 4,1 ملرد تەڭگە بولاتىن 7 ينۆەستيتسيالىق جوبا ىسكە قوسىلىپ, 23 جۇمىس ورنى اشىلدى.

قىزىلوردا وبلىسى 116,6 مىڭ تۋريست قابىل­دادى. تۋريزم سالاسىنا قۇيىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى – 26,1 ملرد تەڭگە, بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىس­تىرعاندا 40,5%-عا ارتىق.

ماڭعىستاۋ وبلىسىندا 2024 جىلدىڭ قاڭتار-قىركۇيەك ايلا­رىنداعى رەسمي دەرەككە ساي­كەس وبلىسقا 367,4 مىڭ تۋريست كەلگەن, بۇل وتكەن كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 13%-عا ارتىق. وڭىردە كورسەتىلگەن تۋريستىك قىز­مەتتەردىڭ جالپى قۇنى 15,2 ملرد تەڭگەگە جەتىپ, 34,7%-عا ءوستى. تۋريزم سالاسىنا قۇ­يىل­­عان ينۆەستيتسيا كولەمى – 6,6 ملرد تەڭگە, بۇل وتكەن جىلدىڭ ساي­كەس كەزەڭى­­مەن سالىستىرعاندا 50%-عا ارتىق.

2024 جىلى جالپى ينۆەستيتسيا كولەمى 8,5 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 3 جوبا ىسكە قوسىلدى, بۇل 80 جۇ­مىس ورنىن اشۋعا مۇمكىندىك بەردى.

ۇلىتاۋ وبلىسىندا ورنالاستىرۋ ورىن­دا­­­رىن­دا قىزمەت كورسەتىلگەن تۋ­ريس­­­­­تەر سانى 21,2 مىڭنان استى, ونىڭ ىشىندە 732-دەن استامى – شەتەلدىك تۋريست. ­­ورنالاستىرۋ ورىندارىندا كور­­سەتىلگەن قىزمەتتەر وتكەن جىل­دىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىس­تىر­عاندا 23,5%-عا ارتىپ, 497,9 ملن تەڭگەدەن استى. تۋريزم سالاسىنا تارتىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى – 2 ملرد تەڭگە, بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كە­زەڭى­مەن سالىستىرعاندا 50,6%-عا ارتىق. سونىمەن قاتار 1 ملرد تەڭگە سوماسىنا 3 قوناقۇي كەشەنى ىسكە قوسىلدى. 2025 جىلى جالپى قۇنى 1,5 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن ەكى قوناقۇيدى پايدالانۋعا بەرۋ, تاريحي ورىندار بويىنشا جەڭىل ينفراقۇرىلىم مەن دالالىق ناۆيگاتسيا ورناتۋ جوسپارلانۋدا. سونداي-اق جەكە ينۆەستيتسيالار ەسەبىنەن 2025 جىلى تاسبۇلاق بۇلاعى اۋماعىن اباتتاندىرۋ جانە ساتباەۆ قالاسىنان جوشى حان جانە دومباۋىل كەشەنىنە دەيىن قۇنى 12,5 ملرد تەڭگەنى قۇ­راي­تىن تاس جولىن سالۋ جۇ­مىس­تارى دا قاراستىرىلعان.