«سەنىمەن بولاشاق» رەسپۋبليكالىق اتا-انالار قوعامدىق بىرلەستىگى دە بۇل كوكەيكەستى ماسەلەدەن اينالىپ وتكەن جوق. جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان جوبانىڭ ءبىرى رەتىندە قولعا الىپ, بىرلەستىكتىڭ استانا فيليالى توعىز ايدان بەرى «قوعامدا زورلىق-زومبىلىقسىز مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋ» تەتىگىن زەرتتەپ شىقتى.
بيىلعى 6 ايدا استانا قالاسىنا قاراستى الماتى اۋدانىنىڭ وزىندە تەلەفون ارقىلى 1515 شاعىم كەلىپ تۇسكەن. اكىمشىلىك جازاعا تارتىلعاندار سانى 1 727 بولسا, سوت تاراپىنان 1 637 ىسكە شەشىم شىعارعان. استانا قالالىق پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, قالادا ءبىر تاۋلىكتە 40–70-ءتىڭ اراسىندا قوڭىراۋ شاعىمى كەلىپ ءتۇسىپ, 20 مەن 40-قا جۋىق شاعىم سوتقا جولدانادى ەكەن.
«Tatulyq» الەۋمەتتىك جوباسى اياسىندا 148 ءجابىر كورسەتۋشىگە ۋاقىتشا ۇستاۋ يزولياتورىندا كەزدەسۋلەر مەن ترەنينگتەر وتكىزىلىپ, 52 جابىرلەنۋشىمەن پسيحوتەراپيالىق كەزدەسۋ ۇيىمداستىرىلعان. «وتباسىلىق كيكىلجىڭ تۋىنداعاندا ونى دەر كەزىندە تالقىلاپ, سويلەسىپ, سالاماتتى شەشە الماۋدىڭ كەسىرى – زورلىق-زومبىلىققا الىپ كەلەدى». جوباعا قاتىسقان ساراپشىلار مەن ءتارتىپ ساقشىلارىنىڭ پىكىرى وسىنداي.
«پوليتسيا ماماندارى قوعامنىڭ تىنىشتىعىن كۇزەتۋشى بولعانىمەن, اركىمنىڭ وتباسىنداعى جەكە ماسەلەلەرىنەن بەيحابار. بىراق سول ماسەلە ۋشىقپاس ءۇشىن الدىن الىپ, ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ قاجەت. قۇقىق بۇزۋشى ءوز كىناسىن ءتۇسىنىپ, مويىنداي باستاسا, بۇل بولاشاقتا تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق دەڭگەيىن ايتارلىقتاي تومەندەتەدى. سونداي-اق اگرەسسور مەن پسيحولوگ اراسىنداعى اڭگىمە پوليتسيا قىزمەتكەرىنىڭ جۇمىسىن الدەقايدا جەڭىلدەتەدى. بۇعان جوبا كەزىندە كۋا بولدىق», دەيدى الماتى اۋداندىق پوليتسيا باسقارماسىنىڭ ايەلدەردى زورلىق-زومبىلىقتان قورعاۋ توبىنىڭ ينسپەكتورى ايجان ارالباەۆا.
جوبا بارىسىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالناما ناتيجەسىندە وتباسىلىق داستۇرلەر مەن شاڭىراق ىنتىماعىن ارتتىرۋ ءۇشىن ورتاق قاعيدالاردى قالىپتاستىرۋدىڭ ماڭىزى زور ەكەنىن اڭعارۋعا بولادى. وكىنىشتىسى, ساۋالناماعا قاتىسقان جابىرلەنۋشىلەردىڭ دەنى ەموتسيالاردى تاني بىلمەيتىندىگىن جانە كوممۋنيكاتسيالىق داعدىنىڭ قالىپتاسپاعانىن راستاپ وتىر. ترەنينگ بارىسىندا ولاردىڭ ىشكى سەزىمدەرىن تانۋدا جانە قالاۋلارىن ساۋاتتى جەتكىزۋدە قينالاتىندىعى انىقتالسا, تەراپيا كەزىندە وتباسىندا ءزابىر كورگەندەردىڭ اتا-اناسىمەن سالاماتتى قارىم-قاتىناسىنىڭ بولماعاندىعى, قورقىنىشتارىن وزدىگىنەن شەشە المايتىندىعى ايقىن بايقالعان. سونداي-اق بالا كەزىندە جاقىندارى مەن تۋىستارى تاراپىنان ەموتسيونالدى جانە سەكسۋالدى زورلىق-زومبىلىققا ءتۇسۋ, الكوگولدى-ناركولوگيالىق تاۋەلدىلىك, ويىنقۇمارلىق پەن ەموتسيونالدى-پسيحولوگيالىق تاۋەلدىلىك تە بار.
سوندىقتان دا تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق تەك ەرلى-زايىپتىلاردىڭ ورتاسىندا بولاتىن كيكىلجىڭ دەپ قاراۋ – قيسىق ۇعىم. وتباسىنداعى مۇشەلەردىڭ اراسىندا, ياعني اتا-انا مەن بالا, باۋىرلار, ەرلى-زايىپتىلار جانە تۋىستار اراسىندا تۋىندايتىن كەز كەلگەن ماسەلە, كيكىلجىڭدى سالاۋاتسىز شەشۋ تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىققا الىپ كەلەتىنىن ەسكەرگەنىمىز ءجون.
شەرحان اراپباي,
«سەنىمەن بولاشاق» رقب استانا قالالىق فيليالىنىڭ باسشىسى
