ساياسات • 24 تامىز, 2024

بايلانىس نىعايا تۇسەدى

92 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستان مەن وزبەكستان اراسىنداعى وداقتاستىق قاتىناس تۋرالى كەلىسىمگە ەكى مەملەكەت باسشىلارى 2022 جىلى 22 جەلتوقساندا تاشكەنتتە قول قويىپ, ونى وسى جىلى قازاقستان تاراپى راتيفيكاتسيالاعان بولاتىن. بۇل – ەكى ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ جوعارى دەڭگەيىنىڭ بىردەن-ءبىر ايقىن كورسەتكىشى.

بايلانىس نىعايا تۇسەدى

وداقتاستىق قازاقستان مەن وزبەكستاننىڭ ەكونوميكا, ساۋدا, ونەركاسىپ, ءبىلىم, مادەنيەت, سپورت جانە باسقا دا سالالارداعى سەرىكتەستىگىن ودان ءارى نىعايتادى. بىلتىر ەكى ەل اراسىنداعى تا­ۋار اينالىمى 4,5 ملرد دوللاردى قۇرادى. جاقىن ارالىقتا تاراپتار بۇل كورسەتكىشتى 10 ملرد دوللارعا دەيىن ارتتىرۋدى كوزدەپ وتىر. سونىمەن قاتار قازىرگى تاڭدا قۇنى 178 ملن دوللار بولاتىن 3 ينۆەستيتسيالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر.

باۋىرلاس حالىقتاردىڭ جاقىن­داسۋىنا, ءتۋريزمنىڭ دامۋىنا ءوزارا قازاقستان مەن وزبەكستان اۋماعىندا ۋاقىتشا تىركەۋسىز بولۋ مەرزىمىنىڭ كۇنتىزبەلىك 5 كۇننەن 30 كۇنگە دەيىن ۇزارتىلعاندىعى ءوز سەپتىگىن تيگىزەدى.

قازاقستان مەن وزبەكستان ەكو­نوميكالارىنىڭ تۇراق­تىلىعى كولىك-لوگيستيكا سالا­سىنىڭ دامۋى­مەن تىكەلەي بايلانىستى. بۇگىندە قازاقستان ءۇشىن ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك باعىتىنىڭ الەۋەتىنىڭ ءوسۋى, ياعني جۇك تاسىمالىنىڭ كولەمى­نىڭ ارتۋى اسا ماڭىزدى. وسى ورايدا 2 تامىز كۇنى پرەزيدەنت جانىنداعى قازاقستاننىڭ ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىندا قازاقستان-وزبەكستان ساراپشىلار كەڭەسىنىڭ ءبىرىنشى وتىرىسى وتكەن بولاتىن. ءىس-شارا بارىسىندا ەكى ەلدىڭ كولىك سالاسىنداعى مۇددەلەرى سالىستىرىلىپ, تالقىعا ءتۇستى. اشىق ديالوگ بارىسىندا جاڭا ۇسىنىستار قاراستىرىلىپ, ورتاق كەلىسىمدەردى قالىپتاستىرۋعا سەپتىگىن تيگىزدى. بۇل وزبەكستان پرەزيدەنتىنىڭ قازاقستانعا مەملەكەتتىك ساپارى مەن 9 تامىزدا وتكەن ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى باسشىلارىنىڭ التىنشى كونسۋلتاتيۆتىك كەزدەسۋىنە ناقتى الدىن الا ۇسىنىستار ازىرلەۋگە مۇمكىندىك بەردى.

بۇگىندە ورتالىق ازيا الەمنىڭ «ەڭ جاس» ايماقتارىنىڭ ءبىرى بولىپ ەسەپتەلىنەدى. حالىقتىڭ ورتاشا جاسى نەبارى 28,7 جاس. سالىستىرمالى تۇردە الساق, ەۋروپادا بۇل كورسەتكىش 44,4 جاس­تى قۇرايدى. وسىنداي وراسان زور دەموگرافيالىق الەۋەتتى ەسكەرسەك, ورتالىق ازيا دامۋىنىڭ ەڭ ماڭىزدى فاكتورى – ادام كاپيتالى.

قازاقستان مەن وزبەكستان اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى تەرەڭدەتۋگە, سونداي-اق ورتالىق ازيانىڭ وڭىرلىك ينتەگراتسيالانۋىنا باعىتتالعان جوبالاردىڭ ماڭىزى زور. وسى رەتتە, ايماق جاستارىنا اقپاراتتىق تەحنولوگيالار, سۋ, قورشاعان ورتا, مادەنيەت, ونەر باعىتتارىندا بىرلەسكەن جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىن­دىك بەرۋ قاجەت. سونداي-اق ءىرى جوبالارمەن قاتار, قاراپايىم كاسىپكەرلەردىڭ ونلاين ساۋدا الاڭدارىندا ءوز تاۋارلارىن كورشى ەلدەرگە ساتۋعا مۇمكىندىك الۋى دا ايماقتىڭ زامان تالابىنا ساي دامۋىنا سەرپىن بەرمەك.

 

باۋىرجان اۋكەن,

ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ ساراپشىسى

سوڭعى جاڭالىقتار