قوعام • 09 تامىز, 2024

ءتىلسىز جاۋدىڭ قۇربانى

162 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

اتىراۋ وبلىسىنىڭ سۋ ايدىندارىنا شومىلۋعا ءالى رۇقسات بەرىلگەن جوق. باستى سەبەپ – تابيعي سيپاتتاعى توتەنشە رەجىمنىڭ ءالى دە ساقتالۋى.

كوللاجدى جاساعان – قونىسباي شەجىمباي, «EQ»

وبلىستىق توتەنشە جاع­داي­لار دەپارتامەن­تى ازا­ماتتىق قور­عا­نىس باس­قار­ماسىنىڭ باستىعى باقىت ابلانوۆتىڭ ايتۋىن­شا, توتەنشە جاعدايلار مينيستر­لىگىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس اتىراۋ وبلىسىنداعى سۋ ايدىندارىندا وقىس وقيعالاردى بولدىرماۋ ءۇشىن شومىلۋ ماۋ­سىمىنا دايىندىق ءىس-شاراسى ۇيىمداستىرىلعان. ال وبلىس اكىمى 20 مامىردا سۋعا شومىلۋ ماۋسىمىندا قاۋىپسىزدىكتى قامتا­ماسىز ەتۋ جوسپارىن بەكىتكەن.

«قازىر وبلىستا سۋعا تۇسۋگە تى­يىم سالىنعان 70 قاۋىپتى ۋچاس­­كە انىق­تالىپ وتىر. ونىڭ ىشىندە اتىراۋ قالاسىنىڭ اۋماعىندا – 17, يندەر اۋدانىندا – 10, ماحامبەتتە – 19, قىزىلقوعادا – 15, جىلىويدا – 7, قۇرمانعازى اۋدانىندا وسىنداي 2 ۋچاسكە بار. بۇل ۋچاسكەلەردە 238 تىيىم سالىنعان بەلگى مەن ­9 اقپاراتتىق ستەند ورناتىلدى», دەيدى ب.ابلانوۆ.

ونىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, بۇل جونىندە وبلىس تۇرعىندارىنا بىرنەشە رەت ەسكەرتۋ بەرىلىپتى. سۋ ايدىندارىنا كۇندەلىكتى رەيد جۇرگىزىلىپ كەلەدى. ء«بىز بارشا كوپشىلىكتى شەكتەۋ شارالارىنا تۇسىنىستىكپەن قاراۋدى سۇرايمىز. بۇل تۇرعىنداردىڭ قاۋىپسىزدى­گىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جاسالدى. وڭىردەگى سۋ ايدىندارىنىڭ تەرەڭدىگىنە بايلانىستى قاۋىپ ءالى دە جوعارى كۇيدە قالىپ وتىر. الايدا سوعان قاراماستان رۇقسات ەتىلمەگەن ءارى ارنايى جابدىقتالماعان تۇستا سۋعا ءتۇسۋ ازايار ەمەس. ءتىپتى سۋعا باتىپ جاتقاندار بار. وكىنىشكە قاراي, سۋدىڭ قۇربانى بولعانداردىڭ اراسىندا جاسوسپىرىمدەر بار», دەپ ءمالىم ەتتى ب.ابلانوۆ.

توتەنشەلىكتەر سۋعا باتۋدىڭ سەبەبىنە تالداۋ جۇرگىزىپتى. ستا­تيس­­تيكالىق مالىمەتتەرگە سۇيەن­سەك, سۋداعى جازاتايىم وقيعانىڭ 95 پايىزى ماس كۇيىندە شومىلۋ, ءوز كۇشىن اسىرا باعالاۋ, بالالار ارا­­­­­­سىنداعى ەركەلىك سالدارىنان بو­­­­­لا­تىنى انىقتالعان. ال 5 پا­­يى­زى – دەنساۋلىقتىڭ كۇرت نا­شار­­­لا­ۋىنان جانە قۇرىسۋ سالدارى.

«اتىراۋ وبلىسىندا سۋعا تۇسۋ­گە رۇقسات ەتىلگەن 46 ورىن بەل­گىلەندى. ونىڭ بەسەۋى اتى­راۋ قالاسىندا ورنالاسقان. ال قۇر­مانعازى اۋدانىندا – 11, قىزىلقوعادا – 19, ماحامبەتتە – 9, جىلىوي مەن يندەر اۋدا­نىندا ءبىر-بىردەن سۋعا ءتۇسۋ ورنى بار. بىراق شومىلۋ ماۋ­سىمىنا رۇقسات بەرىلمەسە دە سۋعا تۇسەتىندەر كەزدەسىپ وتىر. ماسەلەن, 1 ماۋسىمنان بەرى 193 رەيد جۇرگىزىلىپ, 67 ادام جاۋاپقا تارتىلدى», دەدى ب.ابلانوۆ.

ونىڭ مالىمەتىنشە, سۋ ايدىن­دارىنداعى قاۋىپسىزدىك كۇن سا­يىن باقىلاۋعا الىنعان. قازىر اتىراۋ قالاسى مەن قۇرمانعازى, ماحامبەت, يندەر اۋداندارىندا قۇتقارۋ ستانساسى بار. بۇل ستانسالاردىڭ ارقايسىسىندا 9 قۇتقارۋشى جۇمىس ىستەيدى. ءار ستانساداعى قۇتقارۋشىلارعا 4 قايىقتان بولىنگەن. بۇعان قوسا قازىر 80-گە جۋىق قۇتقارۋشى سۋ ايدىندارىنداعى قاۋىپتى سانالاتىن 24 اۋماقتا كەزەكشىلىك اتقارىپ ءجۇر.

اتىراۋ وبلىستىق توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتى جەدەل قۇتقارۋ جاساعىنىڭ باسشىسى ءادىلحان جۇماليەۆتىڭ مالىمەتىنشە, كەيىنگى ءۇش جىلدا سۋعا باتقان 43 ادام قايتىس بولعان. سۋ ايدىندارىندا ءجانتاسىلىم ەتكەن­دەردىڭ 15-ءى – كامەلەتكە تولماعان جاسوسپىرىمدەر.

«بيىل جاز مەزگىلى باستالعالى بەرى وبلىستىڭ سۋ ايدىندارىندا قاۋىپسىزدىك ءىس-شارالارى كۇشەيتىلدى. قازىر وڭىردەگى سۋ ايدىندارىندا «بالالاردى سۋدان قورعاڭىزدار» اكتسياسى ءوتىپ جاتىر. جەرگىلىكتى قۇتقارۋشىلار 8 ادامدى, ونىڭ ىشىندە 4 بالا­نى قۇتقارىپ قالدى. سوعان قارا­­ماستان بيىل سۋعا باتىپ, قايتىس بولعاندار از ەمەس», دەيدى ءا.جۇماليەۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا, وقىس وقي­عاعا سەبەپكەر بولاتىن بىر­نەشە جايت بار. بىرىنشىدەن, بۇعان تۇرعىنداردىڭ سۋ ايدىن­دارىنداعى تىيىم سالىن­عان تۇستا سۋعا ءتۇسۋى اسەر ەتەدى. ەكىنشىدەن, اتا-انالار بالالاردى جاعالاۋدا قاراۋسىز قالدىرادى. ۇشىنشىدەن, قۇتقارۋشىلاردىڭ قاۋىپسىزدىكتى ساقتاۋ تۋرالى ەسكەرتۋىن ەلەمەيدى. تورتىنشىدەن, ءوز كۇشىن اسىرا باعالاۋ دا وكىنىشكە ۇرىندىرادى. بەسىنشىدەن, كەيبىر تۇرعىندار جۇزە الماسا دا سۋعا تۇسۋگە اۋەس­تىگىن تەجەي المايدى.

«رۇقسات ەتىلمەگەن تۇستا شومى­لۋدىڭ سوڭى قايعىلى جاعدايعا اكەلىپ سوقتىرۋى مۇمكىن. سون­دىقتان, توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتىنىڭ قۇتقارۋشىلارى تۇرعىنداردىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن ءومىرىن ساقتاۋ ءۇشىن رەيدتىك ءىس-شارالاردى ءجيى وتكىزەدى. اتىراۋ وبلىسىندا تابيعي سيپاتتا جاريالانعان توتەنشە جاعدايعا بايلانىس­تى سۋعا شومىلۋ ماۋسىمى ءالى اشىلعان جوق. بىراق تۇرعىن­دار بۇل تالاپقا باعىنباي ءجۇر. جاقىندا كوكارنا جانە بەسىكتى ەلدى مەكەنىنىڭ تۇسىندا 4 ءجاس­وسپىرىم سۋعا باتىپ, قايتىس بولدى. وسىعان بايلانىستى وبلىس تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا قاۋىپسىزدىك تالاپتارىن ساقتاۋ­دى, بەلگىلەنبەگەن اۋماقتا سۋعا تۇسپەۋدى ەسكەرتەمىز», دەپ ءمالىم ەتتى ءا.جۇماليەۆ.

ماسەلەن, 1 تامىزدا اتىراۋ قالاسىنا تاياۋ ورنالاسقان قۇر­­مانعازى اۋىلىنداعى ءبىر وتبا­سىنىڭ ەكى بالاسى سۋعا كەتتى. ۇل مەن قىز كۇندىزگى مەزگىلدە جايىق وزەنىنە سۋعا تۇسكەن. وكىنىشكە قاراي, ەكەۋى دە سۋدان كەرى شىقپاي, باتىپ كەتكەن.

«سول كۇنى, 1 تامىزدا ساعات 14.53-تە ەكى بالانىڭ سۋعا بات­قانى تۋرالى حابار ءتۇستى. قۇت­قا­رۋ­شىلار وقيعا ورنىنا بارىپ, جەدەل ىزدەستىرۋگە كىرىستى. ءتۇس قايتا ساعات 16.20-دا 2017 جىلعى ۇلدىڭ مۇردەسى جايىق وزەنى­نەن تابىلىپ, جاعالاۋعا شىعا­رىلدى», دەپ حابارلادى دەپار­تا­مەنتتىڭ قوعاممەن بايلانىس توبى.

جايىق وزەنىنە باتقان قىزدى ىزدەۋ 1-3 تامىز ارالىعىندا ۇزدىك­سىز جۇرگىزىلگەن. وسى كۇندەرى سۇڭ­گۋىر­لەر جايىق وزەنىنە 20 مارتە ءتۇسىپ, 12-15 مەتر تەرەڭگە بوي­لا­­عان. سۋ استىنداعى ىزدەستىرۋ اۋ­ما­عى 6 مىڭ شارشى مەتردەن اسقان.

«وزەندە ءالى قاتتى اعىس بار. سۋ استىندا ىزدەستىرۋ جۇمىسىنا كەدەرگى بولاتىن بوگدە زاتتار دا كوپ. مۇنىڭ ءبارى سۋ استىنداعى كورۋ مۇمكىندىگىن تومەندەتىپ, ىزدەستىرۋ جۇمىسىنا قيىندىق تۋعىزدى. وسىنداي سەبەپتەردەن سۋعا باتقان ادامدى تابۋ مەرزىمى كەشەۋىلدەيدى. ەڭ ماڭىزدىسى – قاۋىپسىزدىك ەرەجەسىن ساقتاۋ, اسىرەسە بالالاردىڭ سۋ ايدىندارىنا شومىلۋىنا جول بەرمەۋ», دەپ ءمالىم ەتتى دەپارتامەنتتىڭ قوعاممەن بايلانىس توبىنان.

ءدال سول كۇنى قۇرمانعازى اۋدانىنىڭ ح.دوسپانوۆا اۋى­لىندا ءبىر ءجاسوسپىرىمنىڭ شارون وزەنىنە باتىپ كەتكەنى تۋرالى حابارلاندى. سۋعا باتقان 2010 جىلعى ءجاسوسپىرىم ەكەنى انىقتالدى.

ءتىلسىز جاۋ ساناتىنداعى سۋعا كەتكەندەر دەرەگىنىڭ ءجيى قاي­تا­لانۋى – وكىنىشتى جايت. اسىرەسە ءبىر ايعا جەتپەيتىن مەرزىمدە ­6 ءجاسوسپىرىمنىڭ جايىق وزەنىنە باتىپ كەتكەنى الاڭداتادى.

 

اتىراۋ وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار