ونەر • 04 شىلدە, 2024

كەستەنىڭ ءبىزى

150 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

ويىن ويۋمەن, سەزىمىن سۋرەتپەن جەتكىزۋ – ادامزات ساناسىنىڭ الىپ جەتىستىگى. رامىزدىك ويلاۋ جۇيەسىنىڭ ەرتە زاماننان قالىپتاسقانىن ەجەلگى وركەنيەت ۇلگىلەرىنە قاراپ كوز جەتكىزەمىز. استىرتىن اقپارات, قۇپيا ءماتىننىڭ بارلىعى ۇرپاققا كوركەم رامىزدەر ارقىلى تاسىمالدانادى. بۇل ونەر ۇدەرىسى الەمنىڭ بارشا حالىقتارىنا كەڭ تانىمال. ونىڭ ىشىندە قازاق حالقىنىڭ كەستە ونەرىنىڭ سىرى مەن سيپاتى ەرەكشە.

كەستەنىڭ ءبىزى

سىزدەردىڭ نازارلارىڭىزعا كەستە تىگىپ وتىرعان قازاق ايەلىنىڭ سۋرەتىن ۇسىنىپ وتىرمىز. سۋرەتتى تۇسىرگەن – فرانتسۋز ادميرالى كاۆالە دە كيۋۆەرۆيل.

ءبىزدىڭ پايىمداۋىمىزشا, بۇل – ادميرالدىڭ 1853 جىلى رەسەي يمپەرياسى مەن ۇلىبريتانيا, فرانتسيا, تۇركيا, ساردينيا وداقتارى اراسىندا وتكەن سوعىس كەزىندەگى قىرىمعا بارعان ميسسياسى كەزىندە جاسالعان ءراسىم. وتىزعا تولا قويماعان جاس كەلىنشەك قارا ۇيگە سۇيەنىپ كەستە تىگىپ وتىر.

ەتنولوگ سادىق قاسيمانوۆتىڭ دەرەكتەۋىنشە, حالىقتىق كەستە ونەرىنىڭ الۋان ءتۇرلى ءادىسى بار. «كەستە ونەرىنىڭ كونەدەن كەلە جاتقان تۇرلەرى مىناۋ: ءبىز كەستە, ايقاس تىگۋ, باسىپ تىگۋ, قايىپ تىگۋ. ءبىز كەستەنىڭ شىمكەستە جانە ارەدىك كەستە دەپ اتالاتىن ەكى ءتۇرى بار. ءبىز كەستە دوڭگەلەك نەمەسە ءتورتبۇرىشتى ەتىلىپ كەرگىش اعاشقا كەرىلگەن ماتەريالدىڭ بەتىنە ويۋ-ورنەك بويىنشا قارماقتى بىزبەن وتكەرمەلەپ شالۋ ارقىلى كەستەلەنەدى. ال شىم كەستە دەپ تىگىلەتىن ماتەريالدىڭ اشىق جەرىن قالدىرماي نەمەسە اشىق ورىندى وتە از قالدىرىپ, تۇتاس كەستەلەگەن شىمقاي كەستەنى ايتادى. ارەدىك كەستەدە ماتەريالدىڭ ءار جەرى اشەكەيلەنىپ, بولەك-بولەك ورنەك سالىنادى» دەيدى «قازاق حالقىنىڭ قولونەرى» ەڭبەگىندە. ەندەشە, سۋرەتتەگى كەلىنشەك ماتەريالدى كەرگىشكە كەرىپ ءبىز كەستە تىگىپ وتىر دەپ تۇجىرىمداي الامىز.

قازاق وقىرمانى نازارىنا العاش ۇسىنعان سەرىكبول حاسان ەكەنىن ايتا كەتكەن ءجون.

حالىقتا كەستەنى «كوڭىل سىزادى, قول تىگەدى, كوز سىنايدى» دەگەن ءسوز بار. كوڭىلىنىڭ كوشىرمەسىندەي كەستەنى ادىپتەپ وتىرعان كەلىنشەكتىڭ كەسكىنى مۇراعاتتىڭ قۇندى جادىگەرى بولىپ قالا بەرمەك.

سوڭعى جاڭالىقتار