ساباقتاستىقتى ۇزبەگەن سەرىكتەستىك

«اكە كورگەن وق جونار» دەگەندەي, بىلىكتى ازامات زور تابىس اكەلەتىن شارۋاشىلىقتى تەك بايۋدىڭ كوزىنە اينالدىرماي, اگروفيرمانىڭ جوعارى تەحنو­لو­گياسىن ودان ءارى دامىتىپ, وبلىستاعى ەڭ ءونىمدى, جوعارى دامىعان شارۋاشىلىق قالىپتاس­تىرىپ جاتىر. 

«اتاسى جاقسى قاندايدى...» دەمەك­شى, ۇلكەن گەننادي مار­قۇم­نىڭ نەمەرەسى, ەكىنشى گەنناديدىڭ ۇلى يۆان دا اكەسىنىڭ بايلىعىن شاشىپ, الەم كەزىپ قىدىرىپ كەتپەي, ينستيتۋت بىتىرگەن سوڭ, شارۋاشىلىققا ورالىپ, قازىر باس ينجەنەر بولىپ ءجۇر.

جەردى كۇتۋدىڭ, تىڭايتۋدىڭ نە ءتۇرلى وزىق ءادىسىن, تۇقىمدى, وسكىندى باپتاي ءبىلۋدىڭ ۇزدىك تاسىلدەرىن يگەرگەن بۇل فيرما كەم دەگەندە گەكتارىنان 25 تسەنتنەردەن استىق الىپ كەلەدى. كۇزدىڭ قارا جاڭبىرىندا دىمدانعان استىقتى بارىنشا قۇرعاتا الاتىن, قۋاتى زور كەپتىرگىش اگرەگاتتارى دا بار. استىقتى ەشقايدا تاسىماي, وزدەرى تۇرعىزىپ العان 320 مىڭ توننالىق ميني ەلەۆاتورلاردا ساقتايدى. بيدايدى جەكە ديىرمەندە ۇشىرىپ, ابدەن تازالايدى. ناندى دا ناۋباي­حانا­لارىندا ءپىسىرىپ, تولىپ جات­قان ازىق-ت ۇلىك دۇكەندەرىنىڭ جۇيەسى ارقىلى ساتىپ وتىرادى. كارتوپتىڭ دا جوعارى سۇرپىن ءوسىرىپ, ونى ەڭ وزىق گوللاند تەحنولوگياسىمەن وڭدەپ, گەكتارىنان جىل سايىن 300 تسەنتنەردەن ءونىم الىپ كەلەدى. سونىمەن قاتار راپس, پياز, قىزىلشا, ءسابىز دە وسىرەدى.

شارۋاشىلىقتىڭ ەكىنشى قىرى ءسۇتتى سيىر وسىرۋگە باعىت­تالعان. بۇل ىستە دە كوممان­ديتتىك سەرىك­­تەستىك – وبلىستاعى ەڭ وزىق شارۋا­شىلىق. مۇندا وسى زا­مان­عى جوعارى تەحنولوگيا­لى ءسۇت كەشەنى سالىنعان. مىڭ سيىرعا ارنالعان ەكى فەرماداعى ءسۇت ساۋ «كارۋسەل» اتتى بلوكپەن ىسكە اسىرىلادى. اسىل تۇقىمدى سيىردىڭ ءبارى دە جىلىنا 6–8 مىڭ ليتر ءسۇت بەرەدى. شارۋاشىلىقتىڭ ءوز ءسۇت زاۋىتىندا ءسۇتتىڭ 40 ءتۇرى شىعارىلادى. بارلىق ءونىم­نىڭ ساپاسىن ءبىر ساتتە كەمىتپەي, پەتروپاۆل, كوكشەتاۋ, استا­ناداعى دۇكەندەرگە ۋاقتى­لى جەتكىزىپ وتىرادى. تۇتى­نۋ­شىلار «زەنچەنكو ي ك» بەلگىسى كورسەتىلگەن ءونىمدى جاپا-تار­ماعاي الىپ جاتادى. حالىق بۇل فيرما ونىمدەرىنىڭ بارىنشا ساپالى, قوسپاسى از بولاتى­نىنا ابدەن كوز جەتكىزگەن.

شارۋاشىلىق كەيىنگى ۋاقىتتا گەرمانيا مامان­دا­رىنىڭ جوباسىمەن بارلىق جۇمىس ۇدەرىسى اۆتومات­تان­دىرىلعان ءسۇت زاۋىتىن دا سالدى. شارۋاقور باسشىلار ەلەكتر قۋاتىن ۇنەمدەۋ ءۇشىن 2012 جىلدان بەرى ەلەكتردى جەلدەن وندىرەتىن قۇرىلعىلار دا ورناتىپ العان. سوندىقتان فيرما ەلەكتر قۋاتىن ارتىق تولەيمىز دەپ الاڭدامايدى.

جۋىردا شارۋاشىلىققا وبلىس اكىمى عاۋەز نۇرمۇ­حامبەتوۆ ارنايى بارىپ, حا­لىقپەن جۇز­دەستى. اكىم الدى­مەن اتاعى اسپانعا شىققان شارۋاشىلىقتىڭ الەۋ­مەت­تىك نىساندارىن ارالادى. قازىرگى ۋاقىتتا «زەنچەنكو ي ك» قۇنى 120 ملن تەڭگە بولاتىن, فۋتبول, ۆولەيبول, باس­كەتبول وينايتىن ارنايى الاڭدارى بار سپورت كەشەنىنىڭ قۇرىلىسىن جۇرگىزىپ جاتىر. قۇرىلىس جۇمىستارىن تامىز ايىن­دا اياقتاۋ جوسپارلان­عان. نوۆو­ني­كولسك اۋىلدىق وكرۋ­گى­نىڭ اكىمى ەلەنا زاحاروۆا وبلىس اكىمىنە سپورتتىق الاڭدى تانىس­تىرىپ, ونىڭ اۋماعىندا جاس­تار عانا ەمەس, بارلىق تۇرعىن سەيىل قۇرىپ, دەمالىپ جۇرۋىنە جاعداي جاسالاتىنىن ايتتى.

اكىم تانىسقان ەكىنشى الەۋ­مەتتىك نىسان – سىرتى اسەم بەزەن­دىرىلگەن بالاباقشا. مۇندا قازىر 96 بوبەك تاربيەلەنەدى. 27 ادام قىزمەت ىستەيدى. بالا­باقشا جانىن­داعى مەكتەپ ءۇيى دە جۇتىنىپ تۇر. ونى جوندەپ, جاڭعىرتۋعا شارۋاشىلىق 280 ملن تەڭگە بولگەن. تومەنگى سىنىپتارداعى 360 وقۋ­شى شارۋاشىلىق ەسەبىنەن تەگىن تا­ماق­تاناتىن كورىنەدى. بۇعان فير­ما جىل سايىن 27 ملن تەڭگە ءبولىپ وتىر.

«بالاباقشا مەن مەكتەپ جار­قى­­راپ تۇر. ءاربىر سىنىپ­ بولمەسى جو­­­عارى تالاپ­پەن جابدىقتالعان. قا­لا مەكتەپ­تەرىنىڭ كەيبىرىن­دە مۇن­­­­­­داي جوق», دەدى ايماق باس­شى­­­سى.­ ­

سونىمەن قاتار ءوڭىر باسشىسى جۇمىسشىلارعا ارنالعان تۇرعىن ۇيلەردى, الەۋمەتتىك جانە سپورت نىساندارىن ارالادى.

اۋىل ورتالىعىنداعى جا­ڭا­­دان سالىنعان «ناش» دۇ­كە­­نىندە نەگى­زى­نەن شارۋا­شى­لىقتا وندىرى­لەتىن ەت, ءسۇت, نان ونىمدەرى تۇر. ودان كەيىن وبلىس اكىمى باستاعان توپتىڭ ساپارى شارۋاشىلىقتىڭ كوكونىس ساقتاۋ قويماسى مەن ەلەۆاتورعا جالعاستى. ال كوم­پا­نيانىڭ جاڭادان سالىنىپ جاتقان ءسۇت فەرماسىنا كەلگەندە سەنساتسيالىق جاڭالىق كۇتىپ تۇر ەكەن. شارۋاشىلىقتىڭ باس ديرەكتورى گەننادي زەنچەنكو جاڭادان تۇرعىزىلىپ جاتقان ءسۇت كەشەنى قازاقستاندا عانا ەمەس, ورتالىق ازياداعى الپاۋىت كا­سىپ­­ورىن ەكەنىن ايتتى. 9 ملرد تەڭگەگە سالىنىپ جاتقان كەشەندە ءبىر مەزگىلدە 8 مىڭ تۇياق سيىر كۇتىلەدى. 7 كەشەننەن تۇراتىن, ارقايسىسىندا 1,3 مىڭ تۇياققا دەيىن كۇتىلەتىن فەرما 2025 جىلى پايدالانۋعا بەرىلمەك.

«بۇل ورتالىقتا روتورلى ءسۇت­ ساۋ اپپاراتى ورناتىلادى. ول ءبىر ساعاتتا 700 سيىردى سا­ۋىپ­­ ۇلگەرەدى. بۇل ءبىزدىڭ ۋاقىت ۇنەم­دەۋىمىز ءۇشىن وتە پايدالى», دەيدى گەننادي گەنناديەۆيچ.

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى