ماتا ءوز ماقتامىزدان
ەلدەگى توقىما ونەركاسىبى كوشباسشىلارىنىڭ ءبىرى سانالاتىن بۇل كومپانيا ونىمدەرىن قىتايعا جانە تمد مەن ەۋروپانىڭ جەتەكشى ەلدەرىنە ەكسپورتتايدى. «AZALA Textile» مەملەكەتتىك قورعانىس تاپسىرىسىمەن ەلدەگى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا كيىم تىگۋگە ارنالعان كوستيۋم جانە كويلەك ماتالارىن شىعاراتىن جالعىز وتاندىق كاسىپورىن بولىپ وتىر.
«ساپاسىنا ءسانى ساي دايىن ونىمدەرىمىز نارىقتاعى ءوز ورىن جوعالتقان جوق. كەرىسىنشە, الدىمىزدان جاڭا مۇمكىندىكتەردىڭ جولى اشىلىپ جاتىر», دەيدى «AZALA Textile» كومبيناتىنىڭ ديرەكتورى بەكەت داۋلەتحان ۇلى.

ماقتا ماتاسىن ءوندىرۋ ءۇشىن كاسىپورىن وڭتۇستىك ءوڭىردىڭ وتاندىق ماقتاسىن پايدالانادى. ال كومەكشى شيكىزاتتى (بوياعىشتار, حيميالىق زاتتار, بايىتۋ ماتەريالدارى) گەرمانيا, تۇركيا, ءۇندىستان, ۋكراينا, رەسەي, وزبەكستان سياقتى الىس-جاقىن شەتەلدەردەن ساتىپ الادى. ماقتا ماتاسىن شىعارۋ ءۇشىن ماقتا تالشىعى جەتكىلىكتى. بىراق ماقتا ماتادان بولەك, ارالاس ماتالار دا شىعارادى.
«وسىناۋ اۋقىمدى ءىستى ءوزىمىزدىڭ وتاندىق ماماندار اتقارىپ جاتىر. ايتسە دە, سالانىڭ كاسىبي بىلگىرلەرىنىڭ تاجىريبەسى قاجەت بولاتىن ساتتەر دە بولادى. كەي جاعدايدا وتاندىق مامانداردى دايىنداۋ دەڭگەيى زاۋىتتىڭ تولىق قۋاتىندا جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن جەتكىلىكسىز بولۋى مۇمكىن. بۇل ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىنىڭ جوقتىعىنان, پراكتيكالىق تاجىريبەنىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنەن نەمەسە بىلىكتى مامانداردىڭ قىزمەت اۋىستىرۋىنان. بۇل جاعداي زاۋىتتىڭ ءتيىمدى جۇمىس ىستەۋىنە كەرى اسەر ەتەدى», دەيدى كاسىپورىن باسشىسى.
مەملەكەت تاراپىنان وتاندىق كاسىپكەرلەرگە جەڭىلدىكتەر جاسالىپ, قولداۋ كورسەتىلىپ جاتىر. ونداي قولداۋدىڭ شاراپاتىن «Azala Textile» كومپانياسى دا كوردى.
«بىرقاتار سالىقتان بوساتىلدىق. جەڭىلدەتىلگەن نەسيەلەرگە دە قولىمىز جەتتى. قازىر قازاقستان دامۋ بانكىنەن بولىنگەن قارجىلاي كرەديتتەرمەن جۇمىس ىستەپ جاتىرمىز», دەيدى كومبينات ديرەكتورى.
كاسىپورىندا 450 ادام جۇمىس ىستەيدى. قىزمەتكەرلەرگە قولايلى جاعداي جاسالعان. ەڭبەك قۇقىعى جاقسى قورعالعان. كومپانيا قاۋىپسىز جۇمىس ورتاسىن, ءادىل جالاقىنى, جەڭىلدىكتەر مەن مانساپتىق ءوسۋ مۇمكىندىكتەرىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن بارلىق قولدانىستاعى ەڭبەك زاڭناماسى مەن ەرەجەسىن ساقتايدى. ەڭبەك جاعدايى بويىنشا اتتەستاتتاۋ نەگىزىندە زياندى جۇمىس ورنىندا ىستەيتىندەر ەڭبەكاقىسىنا 30% ۇستەمە الادى.
كومبينات وندىرگەن ونىمدەردىڭ نەگىزگى تۇتىنۋشىلارى – اۋەلدەن ۇزاق مەرزىمگە كەلىسىمشارتقا وتىرىپ, ارىپتەس رەتىندە جۇمىس ىستەيتىن شەتەلدىك سەرىكتەستەرى. ەكسپورتقا وڭدەلمەگەن ماتالار جونەلتىلەدى. ءبىر وكىنىشتىسى, كومبينات تولىق قۋاتىمەن جۇمىس ىستەۋ جاعدايىنا ءالى جەتە قويعان جوق. نەگىزى ءبىر جىلدا 4,5-5 مىڭ توننا شيكىزات الىپ, ونى تولىق وڭدەپ شىعارۋعا مۇمكىندىگى بار. كومپانيا باسشىلىعى ونداي جاقسى كۇنگە جەتۋدىڭ جوسپارىن كەزەڭ-كەزەڭگە ءبولىپ, ناقتى جۇيەسىن ءتۇزىپ قويعان. قازىر وندىرىستىك قۋاتتىڭ 40%-نا جۋىعى عانا جۇمىس ىستەپ تۇرعاندىقتان جىلىنا 2,5 مىڭ توننا شيكىزات الىپ, سودان دايىن ءونىم جاساپ شىعارىپ جاتىر. ونىڭ 60%-ى الىس-جاقىن شەتەلدەرگە ەكسپورتتالادى.
ماقتا ماتا ونىمدەرى ءبىزدىڭ ەلگە سىرتتان دا كوپ اكەلىنەدى. «Azala Textile» كومپانياسى شىعارىپ جاتقان توسەك-جابدىق جيىنتىقتارى قىتاي, تۇرىكمەنستان, وزبەكستان ەلدەرىنەن اكەلىپ ساتىلادى.
«وعان توسقاۋىل قويۋ ويىمىزدا جوق. ويتكەنى نارىقتا ناقتى ءوز ورنىمىزدى الۋعا ارەكەت جاساپ جاتىرمىز. قازىر ەلەكتروندى ساتىپ الۋ ءۇردىسى قاتتى دامىپ كەلەدى. ونلاين-دۇكەندەرگە – «Kaspi Market», «Halyk market»-كە ءوز ونىمدەرىمىزدى سالىپ جاتىرمىز. جاقىن ارادا رەسەيلىك ماركەتپلەيستەرگە دە ءونىم شىعارۋدى كوزدەپ وتىرمىز. تابيعي ونىمدەرگە سۇرانىس ۇنەمى بولادى جانە ءبىز جاساپ جاتقان ونىمدەر ءوز باعاسىنا لايىقتى ەكەنىنە سەنىمىمىز كامىل», دەدى ب.تۇرسىنحانوۆ.
ايتۋىنشا, كومپانيانىڭ كەلەشەك دامۋ جوسپارىن قالاي قۇرىپ, قانداي نارىقتا جۇمىس ىستەۋىنىڭ ءبارى شىعارعان ءونىمدى ساتا بىلۋگە كەلىپ تىرەلەدى. ءاۋ باستا توسەك-جابدىقتارى مەن ورامال سياقتى ماقتا ماتالارىن شىعارسا, 2015 جىلى بوياۋ, ارلەۋ جانە تىگىن تسەحىن ىسكە قوستى. قازىر كوستيۋمدىك ماتالار مەن ارنايى كيىمگە ارنالعان ماتالار شىعارۋدى نەگىزگى باعىت ەتىپ وتىر.
ازالالىقتار ايتىلعان جۇمىستارمەن عانا شەكتەلىپ قالماي, كومپانيانى دامىتۋدىڭ ءتۇرلى جولىن ىزدەستىرىپ ءجۇر. ماسەلەن, جەر قويناۋىن پايدالانۋشى كومپانيالارمەن دە كەلىسىم جاسالىپ جاتىر. ولارعا قاجەت زاتتاردى زەرتتەپ, زەردەلەپ سۇرانىستارىن ناقتى ءبىلىپ, سوعان ساي جۇمىس اتقارۋدا. قورعانىس مينيسترلىگى مەن ۇلتتىق ۇلاننىڭ دا اسكەري كيىم-كەشەگىن تىگىپ بەرىپ, سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرىپ وتىرعان وسى – «Azala Textile» كومپانياسى.
«ماقتادان جاسالعان ونىمدەرگە دەگەن سۇرانىس قاي ۋاقىتتا دا كەمىمەيدى. سوندىقتان ماركەتينگتىك جۇمىستى كۇشەيتىپ, تۇراقتى تۇتىنۋشىلارىمىزدى قاجەتتى ونىممەن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان جوبالاردى دامىتا بەرەمىز», دەدى ب.تۇرسىنحانوۆ.