توتەنشە جاعداي • 28 ناۋرىز, 2024

ءساۋىر ءتاۋىر بولمايىن دەپ تۇر

190 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلدى مەكەن ىشىندەگى قار ەرىپ جاتقانىمەن, ءۇي-جايلارعا اسا ۇلكەن قاۋىپ توندىرە قويمايدى. ءساۋىر تۋىپ, ءتۇن جىلىعاندا عانا تاۋ باسىنداعى قاردىڭ كوبەسى سوگىلەدى. نەگىزگى قاۋىپ سول كەزدە بولۋى مۇمكىن. جەر­گىلىكتى بيلىك وكىلدەرى مەن توتەنشە جاع­داي­لار دەپارتامەنتىنىڭ ماماندارى بولۋى ىقتيمال قارعىن سۋدىڭ الدىن الۋعا دايىن. كوشە-كوشەگە جايىلعان ازدى-كوپ­تى قارعىن سۋدى بۇرۋعا دا اتسالىسىپ ءجۇر.

جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان وكىلدەرى شىعىس قا­زاقستاننىڭ اۋداندارىندا الدىن الۋ ءىس-شارالارى جۇمىستارىن كۇشەيتتى. جال­پى ۇزىندىعى 365,8 كم 427 ارىق, 133,4 كم 71 سۋ كانالى, اۆتوموبيل جول­دارىندا 3 552 جانە تەمىر­جول جولدارىندا 90 سۋ وتكىزۋ قۇرىلىسى, سون­­داي-اق 447 كوپىردىڭ استى قار­دان تازارتىلدى. كولەمى 365 مىڭ تەكشە مەتردەن اسا قار شىعارىلدى.

دەسە دە, تارباعاتاي اۋدا­نىندا ەرىگەن قار سۋى جول ۇستىنە شىعىپ كەتىپ, كولىك­تەردىڭ قاتىناۋىنا قيىن­دىق تۋعىزىپ جاتىر. دالىرەك ايتساق, قال­با­تاۋ – مايقاپشاعاي رەسپۋب­ليكالىق تاسجولىنىڭ 1 113-شا­قىرىمىندا قار­عىن سۋ جولعا جايىل­عان. ەنى 300 م-ءدى باسسا, تەرەڭدىگى 5-10 سم. «قازاۆتوجول» قىزمەتكەرلەرىنىڭ ايتۋىنشا, بۇل ۋچاسكەدە ءبىر عانا سۋ وتكىزگىش قۇبىر بار. قازىرگى ۋاقىتتا جولدى جا­ۋىپ, سۋدى بوگەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇل ءۇشىن 10 شاقتى جۇمىسشى, 8 بىرلىك ارنايى تەحنيكا قاۋىپتىڭ بەتىن قايتارىپ ءجۇر.

كوبىنەسە وزەن ارنالا­رىن­دا مۇز كەپتەلىپ, سۋ كوتە­رىلىپ كەتىپ, ماڭايىنداعى اۋىلدارعا جايىلادى. سول ءۇشىن دە وڭىردەگى وزەن­دەر­دە 201 796 شارشى مەتر اۋماق­تا مۇز جارۋ جۇمىس­تارى جۇرگىزىلدى. مۇزى تال­قاندالىپ, ارناسى اشىل­عان وزەندەردىڭ سۋى كوك­تەم­دە كوتەرىلگەنىمەن, كەڭىر­دە­گىنەن شىعىپ, تاسىماۋ­عا ءتيىس. ال كۇرشىم اۋدانى­نىڭ توپتەرەك اۋلىنا جەتە بەرىستەگى كوپىردى توسىن­نان كەلگەن تاسقىن سۋ بۇ­زىپ كەتىپ, اۋىل تۇرعىندا­رى­مەن جول بايلانىسى ءۇزى­لىپ قالعان. جەرگىلىكتى تۇر­عىن­داردىڭ ايتۋىنشا, بۇل كوپىردى ەكى جىلدا ءبىر سۋ شايىپ كەتەتىن كورىنەدى. اۋدان باسشىلىعى بۇل ما­سە­لەنى شەشۋ ءۇشىن جاڭا ءارى بەرىك كوپىر سالۋ كەرەك­تىگىن ايتتى.

«مۇنداي ءۇش كوپىر بار. كۇن كۇرت جىلىپ, قارعىن سۋ ءبىر كوپىردى ءبۇلدىرىپ كەتتى. سۋ اعىزىپ كەتكەن كوپىر 2020 جىلى جوندەلگەن. ەندى اۋىل ادامدارىن قايىقپەن تاسىمالدايمىز. كەيىن سۋ ازايعان سوڭ, اينالما جول جاسايمىز. قالاي دەگەنمەن كوپىرلەردى جاڭارتۋى­مىز كەرەك», دەيدى كۇرشىم اۋدانىنىڭ اكىمى المات اقىشەۆ.

شقو تجد قىزمەتكەر­لەرى حالىقتى سۋ تاسقىنى كەزەڭىنە دايىنداۋ ماقسا­تىن­دا 149 ەلدى مەكەندە 270-تەن اسا رەيد جۇرگىزدى. ناتيجەسىندە, 20 مىڭنان اسا حالىققا ءتۇسىندىرۋ جۇ­مىس­ى جۇرگىزىلدى. الدا-جالدا قارعىن سۋ ءۇي-جاي­لارعا جايىلىپ كەتسە, تۇر­عىنداردى ەۆاكۋاتسيالاۋ جوسپارى دا پىسىقتالعان. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, جالپى سىيىمدىلىعى 17 مىڭ ادامنان اساتىن 153 ازاماتتى ۋاقىتشا ورنالاس­تىرۋ پۋنكتتەرى بەلگىلەنىپ قويدى.

قاۋىپ بار-اۋ دەگەن اۋدان­­دارعا قوسىمشا كۇش­تەر دە جۇمىلدىرىلدى. ماسە­لەن, سۋ تاسقىنىنا قار­سى جۇمىستارعا سەمەي قالا­سىنان ارنايى كەلگەن تجم №68303 اسكەري ءبولىمىنىڭ قىزمەتكەرلەرى قارعىن سۋدىڭ الدىن الۋ ءۇشىن التاي اۋدانىندا جۇمىستار جۇرگىزىپ ءجۇر. ۇساق وزەندەردى ايتپاعاندا, التاي اۋدانىن ءتىلىپ اعىپ جاتقان بۇقتىرما, تۇرعى­سىن وزەندەرى بار. ونىڭ ۇستىنە قار قالىڭ تۇسكەن ءوڭىر. سول ءۇشىن دە قوسىمشا كۇش سالىنىپ وتىر. التاي اۋدانى عانا ەمەس, وزەن-كول­دەر بويىنداعى اۋدان­­داردىڭ بارلىعىندا جۇ­مىس كۇشەيتىلگەن.

 

شىعىس قازاقستان وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار