ءيا, «YouTube» ارناسىنان بەلگىلى ايتىسكەر اقىن ديدار قاميەۆ ورىندايتىن «اناعا ساعىنىش» تەرمەسى حالىق قۇلاعىنا بىردەن جاققان. ءتىپتى شىعارما اۆتورىن ديداردىڭ ءوزى دەپ ويلاپ جۇردىك. شىن مانىسىندە جۇرەككە جەتكەن جىردىڭ ناعىز يەسى – سىر ەلىنىڭ ازاماتى ەرجەڭىس ءابدى. ارال تەڭىزىنە قۇيار ساعاعا جاقىن بوگەن اۋىلىندا تۋعان ول قورقىت اتا اتىنداعى قىزىلوردا ۋنيۆەرسيتەتىندە «ماتەماتيكا ءپانى مۇعالىمى» ماماندىعى بويىنشا ءبىلىم العان. قازىر №3 س.تولىبەكوۆ اتىنداعى ءىت مەكتەپ-ليتسەيدە ۇستازدىق قىزمەتتە.
ەرجەڭىستىڭ ەكىنشى قىرى – شىعارماشىلىعى. بالا كۇنىنەن ولەڭگە اۋەس. سودان بولار, جاستايىنان اق دومبىراسىن ارقالاپ, ايتىسقا قاتىستى. بىرنەشە رەسپۋبليكالىق, حالىقارالىق ايتىستىڭ جۇلدەگەرى اتاندى. سونداي-اق ونىڭ بالالارعا ارنالعان «ەرجەڭىستىڭ ەرەكشە ەسەپتەرى», «ساۋساق ءالىپبيى» جيناقتارى بار. «مەكتەبىم مەنىڭ – ماقتانىم» اتتى وقۋشىلاردىڭ ولەڭدەرىنەن قۇرالعان كىتاپتى قۇراستىرۋشى. رەسپۋبليكالىق «بالالار پوەزياسىنىڭ انتولوگياسى» جيناعىنا دا ولەڭدەرى ەنگەن.
شىعارماعا ورالساق. دومبىرانىڭ مايدا شەرتىسىمەن ۇندەسەتىن, ماقامى بولەك تەرمە بىلاي باستالۋشى ەدى عوي.
«وقۋشىم, سومكەڭدى ۇستا, كيىنىپ ال!
قايتا عوي, قوناق كەپتى, ۇيىڭە بار!
دەپ ۇستاز مەكتەبىمنەن قايتارعان ەد(ى),
تىڭداۋشىم قوناعى كىم كەيىن ۇعار...».
ءارى قاراي ەرجەڭىستىڭ ءوزىن سويلەتسەك.
ء«الى ەسىمدە. 1997 جىلى قىركۇيەكتىڭ العاشقى كۇندەرى بولاتىن, – دەدى ول مۇڭلى كەيىپپەن. – ءۇش اي جازعى كانيكۋلدان سوڭ مارە-سارە بولعان وقۋشىلاردىڭ قىزىعى ءوز الدىنا, مەكتەپ دەيتىن اۋىلداعى وزگەشە مەكەننىڭ قىزۋ جۇمىسى باستالعان كەزى. دەنە شىنىقتىرۋ ساباعى. سپورتتىق فورمامدى كيىپ, سىنىپتاس ۇل-قىزدارمەن ساپقا تۇرا بەرگەنىم سول ەدى, ساباق وتكىزەتىن بولات اعايىم جاي عانا «ەرجەڭىس, ۇيىڭە قوناق كەلىپتى, قايتا عوي» دەدى. بالامىن عوي, ءارى-بەرى قيپاقتاپ, ونىڭ ۇستىنە باسقا ساباقتان قالساق تا «دەنە شىنىقتىرۋدى» جىبەرمەيتىنىمىز بەلگىلى عوي. سولاي ەتكىم كەلگەن, بىراق اعاي نىعارلاپ قايتا ايتقان سوڭ, لاجسىز سومكەمدى ارقالاپ ۇيگە قايتتىم. سودان كەيىنگى كوڭىل كۇي ارپالىسى ولەڭدە تولىق بەرىلگەن دەپ ويلايمىن...
ۇيگە قانشا جەردەن قادىرلى قوناق كەلسە دە, مەكتەپتەگى وقۋشى ۇل-قىزىن ساباقتان قالدىرمايتىن ۇيىندەگىلەردىڭ بۇل شاقىرتۋىن بالا ەرجەڭىس اسا ۇقپاسا دا, تۋعان شاڭىراعىنا قاراي وسىلايشا اسىعادى. ءبىر جاعىنان, بالا كوڭىل ءبىرازدان بەرى اۋرۋحانادا جاتقان اناسىن ساعىنعاندىكى بولار, «ۇيگە اپام ورالدى» دەگەن قۋانىشپەن ءجۇرىسىن تىپتەن ۇدەتكەن ەدى. بىراق...
ءوز ءۇيىنىڭ ەسىگىنىڭ الدىنا كەلگەن 12 جاسار ۇل اۋىلدىڭ بار ادامىن كورىپ, العاشقىدا تۇككە تۇسىنبەي سوستيىپ تۇرىپ قالادى. بىرەۋلەرى جىلاپ جاتىر, بىرەۋلەرى وتىن دايىنداپ, قازان-وشاق جاعىپ ءجۇر. كوپ كەشىكپەي, قالا جاقتان ۇلكەن «زيل» كولىگىمەن اققا ورالعان اناسىن اكەلگەندە عانا بالا جۇرەك ءبىر سۇمدىقتى سەزگەندەي, شىرقىراپ جىلاي بەرگەن ەدى.
...كولىك كەلدى سول كۇنى قالا جاقتان,
جاتىر بىرەۋ ۇستىنە اق ماتا جاپقان.
تەك ەسىمدە, كوپشىلىك سول ادامدى
ۇيگە قاراي كوتەرىپ بارا جاتقان...
...تۇسەدى كۇلگەن كەزى كەيدە ەسىمە,
كۇلكىسى, قۋانىشى – سىي, نەسىبە.
عالامنىڭ سۇلۋلارى تاتىمايدى-اۋ
انامنىڭ ك ۇلىپ تۇرعان بەينەسىنە...
ەرجەڭىستىڭ ايتۋىنشا, ولەڭنىڭ ەڭ سوڭعى شۋماعى اناسى قايتقان ۋاقىتتا تىلىنە ورالعان. «ساعىنىشتان ءجيى قايتالاپ جۇرەتىنمىن» دەيدى ءوزى دە. ال 11 سىنىپتى بىتىرەتىن جىلى تۋعان شەشەگە ارنالعان شىعارما تولىق دۇنيەگە كەلەدى. ال حالىق اراسىنا 2007-2008 جىلدارى بىرنەشە ايتىس اقىندارى ارقىلى تارايدى. ءساتتى شىققانى ديدار قاميەۆتىڭ ورىنداۋىنداعى نۇسقا.
ءيا, كۇيبەڭ تىرشىلىكتە ەلدەگى اتا-انانىڭ جاعدايىن ءبىلىپ, ۇيالى تەلەفونمەن حال سۇراسۋدىڭ ءوزى ولاردى ءماز ەتپەي مە؟ الىستا جۇرسەڭ ايىنا بولماسا دا جىلىنا 3-4 ءتورت رەت قاۋىشىپ, ۇشقان ۇياڭدا اۋناپ-قۋناپ, ولاردىڭ قۋانىشىن ءتىپتى كوبەيتەرىڭ انىق. بىراق سول اسەرلى شاق سىيلايتىن ساتتەرگە ۋاقىت تابا بەرمەيمىز. ال ولاردى جوعالتقان كۇنى... «ۇيتەر ەدىم, بۇيتەر ەدىم». بوس ءسوز. ەرجەڭىستىڭ بۇل شىعارماسى – ساعىنىش قانا ەمەس, باققان-قاققان اكە-شەشەنى كوزى تىرىسىندە قادىرلەۋگە شاقىراتىنداي. ەكىنشىدەن, ءتالىم-تاربيەگە نەگىزدەلگەن مۇنداي شىعارمالاردان سوڭ وزەگىندە ەستى ءسوزى ازايعان بۇگىنگى شالا اندەردىڭ عۇمىرى قىسقا ەكەنى دە بەپ-بەلگىلى.
– انام بار كەزدە اكەم تاستىبايدان قاتال ادام جوق سەكىلدى كورىنەتىن. كەيىن ەڭ جۇمساق, ەڭ مەيىربان بولىپ كەتتى. اسىرەسە 3 ۇل, 4 قىزدان كەيىن تۋعان ءارى ءۇيدىڭ كەنجەسى مەنىڭ بەتىمدى قاقپادى. شاڭ جۋىتپادى. قازىر قاراسام, اكەم ارىدەن ويلاعان ەكەن. اناسىنان ايرىلعان ون ەكىدەگى بالا جاسىق بولماسىن, ەندى جىلاماسىن دەگەن سياقتى, – دەپ سىر شەرتتى زامانداسىمىز.
كەيىپكەرىمىزدىڭ بۇدان بولەك, «قازىنا مەن پەرىشتە», «بەۋ, اعايىن», «كەشىرىڭىزدەر». «بالىقشى اۋىل» اتتى ءان-جىرلارى بار. بۇگىندە ايتىستا ءجيى كورىنەتىن ونىڭ شىعارماشىل شاكىرتتەرى جوق ەمەس. ودان بولەك, پاندىك وليمپيادالاردا جۇلدە الىپ جۇرگەن وقۋشىلارى كوپ. اسىرەسە ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ ناۋقانىندا گرانت يەلەنىپ, جوعارى وقۋ ورنىندا وقيتىن بۇرىنعى وقۋشىلاردىڭ ەرجەڭىس اعايىن ۇمىتپاي, ءجيى مەكتەپكە سوعاتىنى دا سونىڭ ايعاعى.
