وستيندەگى تەحاس ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ (UT Austin) زەرتتەۋشىلەرى ادامنىڭ ويىن وقىپ, دەرەۋ ماتىنگە اينالدىراتىن جۇيە جاساپ شىعاردى. عىلىمي دەرەكتەر «Nature Neuroscience» مامانداندىرىلعان جۋرنالىندا جاريالاندى.
جاساندى ينتەللەكت جۇيەسى «سەمانتيكالىق دەكودەر» دەپ اتالادى. ويدى وقۋ تەحنولوگياسىنىڭ ەرەكشەلىگى – ميعا يمپلانتاتسيا جاساۋدىڭ قاجەتى جوق. زەرتتەۋشىلەر فۋنكتسيونالدى ماگنيتتىك-رەزونانستىق توموگرافيانى قولدانادى. ياعني مي قىزمەتىنىڭ ءينۆازيۆتى ەمەس جازبالارىن جازادى. ولار 16 ساعات بويى 3 ادامدى سويلەتىپ, جاساندى ينتەللەكتىگە تىڭداتىپ, ەكسپەريمەنت جاساعان. سوندا جاساندى ينتەللەكت ادام ميىنىڭ سوزدەر تىزبەگىنە قالاي جاۋاپ بەرەتىنىن دالمە-ءدال بولجاعان. دەمەك ول ميدا جۇرگەن ويلاردى سوزبە-ءسوز تۇسىرمەيدى, تەك ءتۇسىندىرىپ بەرەدى.
بۇل جاڭالىق ءوز ويىن دۇرىس جەتكىزە المايتىن ادامدى تۇسىنۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. دەكودەر جۇمىسىنىڭ ساتتىلىگىنىڭ كىلتى – ادامنىڭ ۇدەرىسكە ەرىكتى قاتىسۋىندا. وي وقۋ ۇدەرىسىن تەرىس ماقساتتا قولدانباۋ ءۇشىن عالىمدار جوباعا بارىنشا مۇقياتتىلىقپەن قاراعان.
– ميدى وقىتۋ كەزىندە قارسىلىق كورسەتكەندەر, مىسالى, بەرىلگەن تاقىرىپ تۋرالى ەمەس, باسقا نارسە تۋرالى ويلاۋعا ادەيى تىرىسقاندار دەكودەردىڭ ويعا قول جەتكىزۋىنە توسقاۋىل قويا الدى. مۇنى عالىمدار جۇيەنىڭ ارتىقشىلىعى دەپ سانايدى. ويدى كۇشپەن وقۋدان ساقتاپ, جەكە ءومىر قۇپيالىلىعىن قورعايدى, – دەيدى زەرتتەۋدىڭ جەتەكشى اۆتورى دجەرري تانگ.
قازىر زەرتتەۋشىلەر دەكودەردى زەرتحانالىق ورتادان تىس تاجىريبەلىك ماقساتتا قالاي پايدالانۋ كەرەكتىگى تۋرالى ويلانىپ ءجۇر.
