قۇرامىنا قازاقستان, تاجىكستان, تۇرىكمەنستان, وزبەكستان كىرەتىن حالىقارالىق ارالدى قۇتقارۋ قورى ارال تەڭىزىن ساقتاۋعا جانە ءوڭىردىڭ ەكولوگيالىق جاعدايىن جاقسارتۋعا, سونداي-اق جالپى الەۋمەتتىك-ەكولوگيالىق پروبلەمالاردى شەشۋگە باعىتتالعان بىرلەسكەن مەملەكەتارالىق ەكولوگيالىق جانە عىلىمي-پراكتيكالىق باعدارلامالار مەن جوبالاردى ىسكە اسىرۋمەن اينالىسادى.
ء«بىز ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرىمەن, سونداي-اق باسقا دا حالىقارالىق ۇيىمدارمەن جانە قارجى ينستيتۋتتارىمەن ىنتىماقتاستىقتى ارتتىرۋدى كوزدەيمىز. بيىل ءبىز دۇنيەجۇزىلىك بانكپەن بىرگە جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان سولتۇستىك ارالدى ساقتاۋ جوباسىنىڭ ەكىنشى كەزەڭىن باستاۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ارال تەڭىزىن قۇتقارۋ – حاقق-عا قاتىسۋشى بارلىق ەلدىڭ بىرلەسكەن كۇش-جىگەرى ارقىلى عانا ورىندالاتىن مىندەت. الداعى ءۇش جىلدا ءبىز وسى باعىتتا ماڭىزدى ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋگە نيەتتىمىز», دەدى سۋ رەسۋرستارى جانە يرريگاتسيا ءمينيسترى نۇرجان نۇرجىگىتوۆ.
1993 جىلدىڭ 26 ناۋرىزىندا حاقق قۇرىلتايشىلارى – ورتالىق ازيا ەلدەرىنىڭ باسشىلارى قىزىلوردا قالاسىندا سامميتتە باس قوسىپ, ارال تەڭىزى جانە ونىڭ ماڭىنداعى ەكولوگيالىق ايماقتىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرىن شەشۋدە بىرلەسە قىزمەت ەتۋ تۋرالى مالىمدەمە قابىلدادى. ارال داعدارىسى سالدارلارىمەن كۇرەستى حالىقارالىق ارالدى قۇتقارۋ قورى ۇيلەستىرىپ وتىرادى. بۇۇ-نىڭ دامۋ باعدارلاماسىمەن, ەكولوگيالىق باعدارلاماسىمەن, يۋنەسكو, بۇكىلالەمدىك بانك, ازيا دامۋ بانكى, تاسيس ۇيىمدارىمەن, سونىمەن قاتار گەرمانيا, دانيا, يزرايل, كانادا, نيدەرلاند, اقش, شۆەيتساريا, شۆەتسيا جانە باسقا دا دونور ەلدەر ۇكىمەتتەرىمەن بىرىگە وتىرىپ, حاقق ايماقتىڭ الەۋمەتتىك جانە ەكولوگيالىق پروبلەمالارىن شەشۋگە باعىتتالعان ءتۇرلى جوبالار مەن باعدارلامالار جۇرگىزىپ كەلەدى.