از كۇن بۇرىن عانا اياقتالىپ, ءالى اپتىعى باسىلا قويماعان حانچجوۋداعى ازيا ويىندارىندا دا ءار قيىردان جينالعان قازاق وعلاندارى بوي كورسەتتى. ورايى كەلگەندە تاشكەنت تورىندەگى جاھاندىق جارىستا چەمپيون اتانعان وزبەكستاندىق قانداسىمىز رۋسلان ابدۋللاەۆپەن, الەم چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى قىتايلىق قانداسىمىز توقتاربەك تاڭاتقان مەن بايقونىس دانابەكپەن, موڭعوليانىڭ مىقتىسى بەكنۇر قالي ۇلىمەن از-كەم ديدارلاسۋدىڭ ءساتى ءتۇستى. ارقايسىسىمەن ەمەن-جارقىن اڭگىمە قۇرىپ, قاي قيىردا جۇرسە دە قازاق بالاسىنىڭ اتاجۇرتقا قاراي اڭسارى اۋىپ تۇراتىنىن, اعايىندارىنا دەگەن الابۇرتقان اساۋ ساعىنىشىن اڭعارۋ قيىنعا سوقپادى.
ازيا ويىندارى اياقتالار تۇستا حانچجوۋدىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىندا ورنالاسقان وليمپيادالىق قالاشىققا باس سۇقتىق. ماقساتىمىز – قازاق باۋىرلارىمىزبەن جۇزدەسىپ, قال-جاعدايلارىنا قانىعۋ. الدىمەن وزبەكستان اتىنان سىنعا ءتۇسىپ جۇرگەن ازيا جانە الەم بىرىنشىلىگىنىڭ جەڭىمپازى رۋسلان ابدۋللاەۆتى باپكەرى ەرعالي ابۋباكىر ۇلىمەن بىرگە جولىقتىردىق. بۇل جولعى سارى قۇرلىق بايقاۋىندا ساتتىلىك رۋسلانعا سەرىك بولماعانداي. ول 26 قىركۇيەكتە رينگكە كوتەرىلىپ, جارىستى ەرتە اياقتادى. موڭعوليالىق بااتارسۋحين چينزوريگكە ەسە جىبەرگەن-ءدى. جاعداي سۇراسقاننان كەيىن بيىل تاشكەنت قالاسىندا ءىسساپاردا بولعانىمىزدى ايتتىق. رۋسلان بىردەن: «اعا, اۋىلعا كەلمەدىڭىز بە, اقساقالدارمەن, وتباسىممەن تانىسار ەدىڭىز», دەپ ىنىلىك ىقىلاس تانىتتى.
– الەم بىرىنشىلىگىندەگى جەڭىسىنەن كەيىن رۋسلاننان سۇحبات الۋشىلار كوبەيدى. كوبىسى – اتاجۇرتتان. حابارلاسقان ءبىر-ەكى سايتقا ءوزىم سۇحبات بەردىم. رۋسلان ەكەۋمىز تاشكەنت قالاسى, قىبىراي اۋدانى, قىپشاق دەگەن قازاقتار قونىستانعان اۋىلدا تۇرامىز. سول جەردە جاتتىعامىز. اۋىلىمىز تاشكەنتتەن 15 مينۋتتىق جەردە, – دەدى رۋسلاننىڭ باپكەرى.
ەمەن-جارقىن ءبىراز اڭگىمەدەن كەيىن ەرعاليمەن تەلەفون ارقىلى سويلەسەتىن بولىپ كەلىسىپ, قوش ايتىستىق.
ارادا 10-15 مينۋت وتكەندە ءبىز اڭگىمەلەسىپ وتىرعان اسحاناعا قىتايلىق قانداستارىمىز توقتاربەك تاڭاتقان مەن بايقونىس دانابەك كىرىپ كەلدى. توقتاربەك – 80 كيلودا, بايقونىس اسا اۋىر سالماقتا جۇدىرىقتاسادى.
توقتاربەكپەن بۇرىننان تانىسپىز. بىلتىر ەلوردا CUP تۋرنيرىنە كەلگەندە سۇحباتتاسقانبىز. اماندىق-ساۋلىقتان كەيىن بايقونىسپەن تانىستىردى. بايقونىستى دا بۇرىن سىرتىنان ءبىلۋشى ەدىك.
توقتاربەكتىڭ كوڭىل-كۇيى كوتەرىڭكى, بارىنشا اشىلىپ سويلەستى. قولىندا – جالت-جۇلت ەتكەن ازيا ويىندارىنىڭ التىنى. ۋىسىندا – پاريج وليمپياداسىنا بەرىلگەن جولداما...
– ازيا ويىندارىنىڭ جەڭىمپازى بولۋ وڭايعا تۇسپەدى. ءبىرىنشى كەزدەسۋدە-اق نۇربەك ورالباي باۋىرىممەن قولعاپ ءتۇيىستىردىم. نۇربەكپەن بۇعان دەيىن ەكى رەت كەزدەسىپ, ەكەۋىندە دە جەڭىلگەن ەدىم. بۇل جولى باسىم بولدىم, – دەپ باستادى اڭگىمەسىن توقتاربەك. – پاريج وليمپياداسى – ماعان بەرىلگەن ەكىنشى مۇمكىندىك. ءمۇلت كەتپەۋىم كەرەك.
توقتاربەك تاڭاتقان ۇلى التاي ايماعى, التاي قالاسى, الاعاق قالاشىعىندا دۇنيەگە كەلگەن. 12 جاسىندا التاي ايماعىنداعى بەلگىلى بوكس جاتتىقتىرۋشىسى مۇرات بوشاي ۇلىنىڭ نازارىنا دوپ تەۋىپ جۇرگەن جەرىنەن ىلىگەدى. بولاشاقتا باتىر بولۋدى ارمانداعان جاس جەتكىنشەك قازىرگى ۋاقىتتا الەم چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى, ازيا ويىندارىنىڭ جەڭىمپازى اتاندى.
ءبىرازدان سوڭ اڭگىمەگە باعانادان ءۇنسىز وتىرعان بايقونىس ارالاستى. قاي گازەتتەن ەكەنىمىزدى سۇراپ, تۋىستارى اتاجۇرتتا تۇراتىنىن ايتقان بايقونىس بىزگە وتە سالماقتى كورىندى.
– 13 جاسىمنان باستاپ بوكسپەن شۇعىلدانامىن. كاسىبي تۇرعىدا بۇل كەش سانالادى. شىڭجاڭ كومانداسىنا دا 2015 جىلى قوسىلدىم, دەپ باستادى اڭگىمەسىن ول. – قىتايدا بوكستان باسەكەلەستىك وتە جوعارى. سەگىز جىل بويى كۇمىس جۇلدەگەر اتانسام, بيىل چەمپيوندىق اتاق بۇيىردى. ازيا ويىندارىنىڭ جارتىلاي فينالىندا وزبەك بوكسشىسى باحودير جالولوۆتان جەڭىلىپ قالدىم. نەگىزى كەزدەسۋ ەرتە اياقتالادى دەپ ويلامادىم. سەبەبى تاشكەنتتە باحوديرمەن ءبىر-ەكى رەت سپاررينگ وتكىزگەنىم بار. ونىڭ شاماسىن بىلەمىن. ەندى الدا ليتسەنزيالىق تۋرنيرگە قاتىسۋ ءۇشىن تاعى دا ءوز مىقتىلىعىمدى دالەلدەۋىم كەرەك.
ازيا ويىندارىنىڭ شيرەك فينالىندا تاريحي ءساتتىڭ كۋاسى بولدىق. ءدال سول كۇنى بوكس كەشىندە موڭعوليانىڭ مىقتىسى بەكنۇر قالي ۇلى مەن قىتاي مىقتىسى بايقونىس دانابەك قوس قازاق ءبىر-بىرىمەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بايقونىستىڭ جەڭىسىمەن اياقتالدى.
ءبىز بەكنۇر قالي ۇلىن تاشكەنتتە وتكەن الەم چەمپيوناتىنان تانيمىز. ءدۇبىرلى دودادا +92 كگ سالماقتا ونەر كورسەتكەن بوكسشىنى ۇيىمداستىرۋشىلار -92 كگ سالماققا تىركەپ جىبەرگەن. بەكنۇرمەن اڭگىمە بارىسىندا وسى جايتتى دا سۇرادىق.
– جەرەبە كۇنى IBA وكىلدەرى مەنى - 92 كگ سالماققا تىركەپ, جىبەرمەدى. مۇنى موڭعوليا قۇراماسىنىڭ باپكەرلەرى بايقاماي قالدى. باپكەرلەر مەنى اۋىر سالماقتىڭ ىشىنەن ىزدەگەن, تابا الماعان. سول كەزدە سالماعىم 100 كگ-دان جوعارى ەدى. ەكى-ءۇش كۇندە -92 كگ-عا دەيىن سالماق قۋا المايمىن عوي. سول سەبەپتى شىقپادىم, – دەدى بەكنۇر.
جالپى, اڭگىمە بارىسىندا بوكسشىلارىمىزدىڭ بويىنان اتاجۇرتتى اڭساۋ, ولارعا قازاقتىڭ تاۋ-تاسى, توپىراعى, ءبارى ىستىق كورىنەتىنىن اڭعارۋ قيىنعا سوقپادى. سونىمەن قاتار ولار اتاجۇرتتا تۋىستارى تۇراتىنىن, اراسىندا قىدىرىپ كەلەتىنىن, ەلدىڭ جاڭالىقتارىن قاراپ وتىراتىنىن ايتتى. «قازاق – قايدا جۇرسە دە قازاق!», دەپ وسىندايدا ايتسا كەرەك قوي.
