سۋرەتتەردى تۇسىرگەندەر – نۇرعالي جۇماعازى, سالي سابيروۆ, تۇرار قازانعاپوۆ (سپورتتى دامىتۋ ديرەكتسياسى) اقپاراتتىڭ جارىق كورۋىنە قولداۋ جاساعان «سامۇرىق-قازىنا» ۇاق» اق جانە «تۋريزم يندۋسترياسى مەن سپورتتى قولداۋ قورى» كق.
بەكادىل شايمەردەنوۆ:
– بۇرىن دزيۋدوشى ەدىڭىز, قازىر كۋراشپەن اينالىسىپ ءجۇرسىز. دزيۋدودان ءبىرجولاتا كەتتىڭىز بە؟
– ءيا, مەن – دزيۋدوشىمىن. كۋراش دزيۋدوعا ۇقساس بولعاندىقتان وسى سپورت تۇرىمەن بيىلدان باستاپ شۇعىلدانىپ كەلەمىن. مەنى جەڭگەن وزبەك بالۋانىنان ازيا چەمپيوناتىندا باسىم تۇسكەن ەدىم. بۇل جولى ونىڭ باعى جاندى. الدا قاي كۇرەس تۇرىمەن شۇعىلداناتىنىمدى باپكەرلەرمەن اقىلداسۋىمىز كەرەك.
– فينالعا دەيىن سۇرىنبەي جەتكەن ءسىزدى شەشۋشى ايقاستا تانىماي قالدىق. قارسىلاسىڭىزعا نە سەبەپتى ەسە جىبەرىپ قويدىڭىز؟
– جارتىلاي فينالدا قارسىلاسىمدى قوسىمشا ۋاقىتتا ازەر جەڭدىم. سوندىقتان فينالدىق بەلدەسۋ ءۇشىن بەرىلەتىن 15 مينۋت مەن ءۇشىن قىسقاردى. سەبەبىن جوعارىدا ايتتىم. ونىڭ ۇستىنە فينالدا كۇرەسكەن وزبەك سپورتشىسى مەنىڭ الدىمدا كۇرەسىپ كەتكەن. سوندىقتان ول تىڭ بولىپ شىقتى. ايتپەسە ول بالۋاننىڭ جاۋىرىنىن جەرگە تيگىزەتىندەي شامام بار ەدى.
ساعىندىق توعامباي:
– قارسىلاسىڭىز تۋرالى ايتىپ بەرسەڭىز, «جەكپە-جەكتى ساتىپ جىبەردى» دەگەن الەۋمەتتىك جەلىدە جازىپ جاتقان قاۋەسەتكە نە ايتاسىز؟
– ءبىز ەشقاشان ساتىلعان ەمەسپىز, ساتىلمايمىز دا. بۇل – قاتە پىكىر, قاتە اقپارات. جارتىلاي فينالداعى قىتاي بوكسشىسىمەن بولعان ايقاس مەن ءۇشىن وتە قيىن جەكپە-جەكتىڭ ءبىرى بولدى. نەگىزى, وڭاي جەڭەتىن بوكسشى ەدى. ءوزىم قيىنداتىپ الدىم. قولىمنىڭ ۇزىندىعىن پايدالانىپ, ۇرىپ شىعۋىم كەرەك-تۇعىن. ونىڭ ۇستىنە قارسىلاسىم قانشاما سوققى السا دا, ەسەڭگىرەۋدى, ارتقا جىلجۋدى بىلمەيدى جانە شارشامايدى ەكەن. ونى بۇعان دەيىن حالىقارالىق جارىستاردا كورمەگەنمىن. فينالعا شىققانىمدا پاريج وليمپياداسىنىڭ جولداماسىنا يە بولاتىن ەدىم. سوندىقتاندا قولا مەدالعا كوڭىلىم تولماي تۇر.
– جەتى بوكسشىدان تەك ەكەۋى عانا جارىستى جالعاستىراتىنى بەلگىلى. كومانداداعى كوڭىل كۇي قالاي؟
– قازاق بوكس مەكتەبىن كورسەتە الاتىنداي قابىلەتىمىز بار. ءبىز كەز كەلگەن جاعدايعا دايىنبىز. جىگىتتەردىڭ كوڭىل كۇيى جاقسى. ءومىر وسىمەن توقتاپ قالمايدى. ءارى قاراي جاتتىعۋىمىزدى جالعاستىرا بەرەمىز. جارىس جولىندا قالعان ەكى بوكسشى اعالارىما ساتتىلىك تىلەيمىن.
– تاشكەنتتە وتكەن الەم چەمپيوناتىندا 86 كگ سالماقتا جۇدىرىقتاسقان ەدىڭىز. بۇل جولى 92 كگ سالماقتا رينگ تورىنە كوتەرىلدىڭىز. جارتىلاي فينالداعى جەڭىلىسىڭىز وسىعان بايلانىستى ەمەس پە؟
– جوق, ولاي ەمەس. 92 كگ مەن ءۇشىن قولايلى سالماق. كەشەگى جەڭىلىسىم ماعان ۇلكەن ساباق بولدى. ماقساتىم – وليمپيادا جولداماسى. قاراشا ايىندا سەمەي قالاسىندا ءتورت جىلدا ءبىر وتەتىن قازاقستان سپارتاكياداسى بولادى. سول جارىستا كىم چەمپيون اتانسا, سول كەلەسى جولداما بەرىلەتىن تۋرنيرگە قاتىسادى.
– جوعارىدا تاكتيكانى دۇرىس ورىنداي المادىم دەدىڭىز. مىرزاعالي ايتجانوۆ قانداي تاكتيكا قويىپ ەدى؟
– قولىمنىڭ ۇزىندىعىن پايدالانىپ, جاقىنداتپاي بوكستاسۋىم كەرەك بولاتىن. جەكپە-جەك باستالعاندا ۇرعان سوققىلارىم ءدوپ ءتيىپ جاتقاننان كەيىن جاقىن قاشىقتان ۇرىپ, كەزدەسۋدى مەرزىمىنەن بۇرىن اياقتاعىم كەلدى. بىراق مەنى تاڭعالدىرعانى, ادەتتە اۋىر سوققى وتكىزىپ العان قارسىلاستارىمنىڭ ءتۇرى وزگەرىپ, سوققى دارىتپاۋعا تىرىسىپ, رينگتە قاشىپ جۇرەتىن ەدى. ال قىتاي بوكسشىسى سوققىعا شىدايتىن اككى سپورتشى ەكەن. بۇل كەزدەسۋ ماعان ۇلكەن ساباق بولدى. ەندى ول قارسىلاسىمدى كوردىم, الداعى ۋاقىتتا كەزدەسىپ جاتسام, باسقا تاكتيكا قۇرامىز.
– قازاقستاندا ءسىزدىڭ باستى قارسىلاسىڭىز ازيا چەمپيونى ايبەك ورالباي بار. 92 كگ سالماقتا ازيا ويىندارىنا ىرىكتەۋ قالاي ءجۇردى؟
– جاز ايىندا استانادا ەلوردا كۋبوگى جارىسى ءوتتى. سول كەزدە باپكەرلەر القاسى ءۇش سالماق بويىنشا اتالعان جارىستا جەڭگەندەر ازيا ويىندارىنا بارادى دەپ بارلىق جاتتىقتىرۋشىلار مەن بوكسشىلارعا ايتتى. ءۇش سالماقتىڭ ىشىندە 92 كگ دا بار ەدى. مەن سول جارىستا چەمپيون اتاندىم. ايبەك ەكەۋمىز جارتىلاي فينالدا كەزدەسۋىمىز كەرەك ەدى. بىراق ول ەرەجەنى بۇزىپ, سول كۇنى سالماعىنىڭ ءوسىپ كەتۋىنە بايلانىستى جارىستان شەتتەتىلدى.
ۆيكتوريا حريتانكوۆا:
– سۋ دوبىنان قازاقستان قۇراماسى ازيا قۇرلىعىندا وتەتىن دودالاردا ۇنەمى جۇلدە الىپ ءجۇر. وسى جولعى باستى ماقسات قانداي؟
– سوڭعى ءۇش ازيا ويىندارىندا كۇمىس جۇلدە الىپ جۇرگەن قۇرامامىزدىڭ بۇل جولعى ماقساتى كەم دەگەندە كۇمىس جۇلدە الۋ ەدى. سەبەبى ءبىرىنشى ورىن العان قىتاي قۇراماسى بىزدەن مىقتى. سوعان قاراماستان, ولارمەن تەڭ دارەجەدە ونەر كورسەتتىك. سوندىقتان قولا مەدالعا كوڭىلىمىز تولماي تۇر. ايتكەنمەن, جوقتان جاقسى.
– مىقتى دەگەن الەمدىك كوماندالارمەن قاشان تەڭ دارەجەدە سىنعا تۇسەسىزدەر؟
– وكىنىشكە قاراي, ەلىمىزدە قىزدار اراسىندا سۋ دوبىنا قىزىعۋشىلىق وتە تومەن. قازاقستان چەمپيوناتىندا دا كوماندا از. قۇراماداعى قىزداردىڭ باسىم بولىگى – تاراز قالاسى كومانداسىنىڭ ويىنشىلارى. سوندىقتان دا جاتتىعۋلاردىڭ باسىم بولىگى اتالعان قالادا وتەدى. سوعان قاراماستان, ءبىز جاپونيا, قىتاي, وڭتۇستىك كورەيا سەكىلدى كوماندالارمەن تەڭ دارەجەدە باق سىناي الامىز. ال الەمدىك دەڭگەيگە كوتەرىلۋ ءۇشىن ىشكى چەمپيوناتقا كوڭىل ءبولۋ كەرەك. سوندا بارلىعى دۇرىس بولادى دەپ ويلايمىن.
