سەنات دەپۋتاتى اينۇر ارعىنبەكوۆا سەمەي قالاسىنداعى «جىلۋكومۋنەنەرگو» مكك-دە بولدى جانە 2023-2024 جىلدارعا ارنالعان جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىندىق جوسپارىمەن تانىستى. ول قالاداعى قازىرگى كەزدەگى جىلۋ كوزدەرى تۋرالى جان-جاقتى حاباردار بولدى. وعان سونىمەن قاتار №1 جىلۋ ەنەرگەتيكا ورتالىعى كورسەتىلدى جانە جەرگىلىكتى 92 قازاندىقتىڭ كەيبىرى كۇردەلى جوندەۋدى قاجەت ەتەتىنى تۋرالى ايتىلدى.
«وتكەن قىستا ەكىباستۇز بەن ريددەر قالالارىندا جىلۋ كوزدەرى مەن جىلۋ جەلىسىنىڭ قانشالىقتى توزعانىنا كۋا بولدىق. اباي وبلىسىندا وسىنداي جاعدايدى بولدىرماۋ ءۇشىن قىسقى ماۋسىمعا دايىندىق ماسەلەسىنە ەرەكشە نازار اۋدارۋىمىز كەرەك», – دەپ اتاپ ءوتتى اينۇر ارعىنبەكوۆا.
دەپۋتاتقا سونداي-اق جىلۋ بەرۋ ماۋسىمىنا دايىندىق جۇمىستارى اياسىندا اۋقىمدى جۇمىس اتقارىلعانى, اتاپ ايتقاندا, «عابباسوۆ» قازاندىعى قايتا جاڭارتىلعانى جانە جالپى اعىمداعى جوندەۋ جۇمىستارى جالعاسىپ جاتقانى تۋرالى حابارلاندى. دەپۋتات ارعىنبەكوۆا ءوز كەزەگىندە جەرگىلىكتى بيلىك بۇل ماسەلەنى باقىلاۋدا ۇستاۋى ءتيىس ەكەندىگى جانە جىلۋ كوزدەرى مەن جىلۋ جەلىسىنىڭ جاي-كۇيىنە تۇراقتى تەكسەرۋ جۇرگىزۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
«قالانىڭ بارلىق جىلۋ جەلىسىن نورماتيۆتىك كۇيگە كەلتىرۋ وبلىسىمىزدىڭ باسىم مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى جانە ول بىرنەشە جىلعا ەسەپتەلگەن اۋقىمدى جۇمىس. ءبىز وڭىردەن سايلانعان دەپۋتاتتار رەتىندە بۇل ماسەلەنى دە باقىلاۋدا ۇستايتىن بولامىز», – دەدى سەناتور.
***
ءماجىلىس دەپۋتاتى, جسدپ فراكتسياسىنىڭ مۇشەسى اجار ساعاندىقوۆا پاۆلودار وبلىسىنا جۇمىس ساپارى بارىسىندا قانىش ساتباەۆ اتىنداعى كانالدىڭ №4 سۋ ەلەكتر كەشەنىنىڭ №87 بوگەتىنە باردى. ستراتەگيالىق نىسان اپاتتى جاعدايدا تۇر, بىراق جوسىقسىز مەردىگەرمەن سوتتاسىپ جاتقاندىقتان سەرۆيستىك كومپانيا تەندەر وتكىزە الماي وتىر. كانالدىڭ پاۆلودارداعى باسقارما باسشىسى ۆلاديمير ەگەردىڭ ايتۋىنشا, كانالدىڭ ناقتى پايدالانۋ مەرزىمى 60 جىل بولسا, ستاندارتتى مەرزىمى 25 جىل. تەحنيكالىق قولداۋ كورسەتىلسە دە ارنانىڭ سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ دەڭگەيى تومەن. بۇل قىسقى ماۋسىمدا اپاتقا ۇشىراۋ قاۋپىن تۋدىرادى.
«قازىر كانال جۇمىس ىستەۋى كەرەك قالىپتى ۇستاپ تۇرۋ گوريزونتى دەڭگەيىنە جەتۋ ءۇشىن شامامەن بەس ملن تەكشە مەتر سۋ جەتىسپەيدى. ال بۇكىل كانال بويىنشا 70 ملن تەكشە مەتردەن استام سۋ تاپشىلىعى بايقالادى. قىس مەزگىلىنە مۇنداي تومەن سۋ دەڭگەيىمەن كىرۋ قاۋىپتى, ويتكەنى مۇنداي كورسەتكىشپەن ءبىز سورعى ستانسالارى مەن باسسەيندەرىن قامتاماسىز ەتە المايمىز. جاڭا تەندەرلەردى دە جاريالاي المايمىز, ويتكەنى سوت ۇدەرىسى ءجۇرىپ جاتىر», – دەدى ۆلاديمير ەگەر.
دەپۋتات اجار ساعاندىقوۆانىڭ ايتۋىنشا, ماسەلە ارنانىڭ بۇرىن دەربەس زاڭدى تۇلعا بولعانىندا ەكەن. ودان كەيىن «كازۆودحوزعا» اۋىستىرىلعان.
«وڭتۇستىكتەگى يرريگاتسيالىق جۇيەلەردى جوندەۋ كەرەك بولدى, ال كانال, ءبىر عاجابى, حالىقارالىق بانكتەردەن نەسيە الۋعا كەپىلدىك بولدى. بۇرىن ءوزىن تولىق اقتاپ كەلگەنىمەن, كەزەكتى جانە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە ولاردىڭ جەكە كادرلارى, ءوز قاراجاتتارى بولدى. ءبىز, دەپۋتاتتار, بۇل ارنا ءوزىن-ءوزى قامتاماسىز ەتەتىندىكتەن ءارى ەل ءۇشىن ستراتەگيالىق ماڭىزى زور بولعاندىقتان, ونى كەپىلدەن الىپ, جەكە-دارا دەربەس زاڭدى تۇلعا ەتۋ كەرەك دەگەن ماسەلەنى كوتەردىك. مۇندا قارجى سالۋ كەرەك, ويتكەنى 22 سورعى ستانساسى جۇمىس ىستەيدى, ولاردىڭ ارقايسىسى قايتا قاراۋدى جانە كۇندەلىكتى جوندەۋدى قاجەت ەتەدى», – دەدى اجار ساعاندىقوۆا.
2018 جىلى «قازۆودحوز» رمك جارعىلىق كاپيتالىن ۇلعايتۋ» باعدارلاماسى اياسىندا 241 اپاتتى سۋ قويماسى مەن گيدروتەحنيكالىق قۇرىلىستاردى قالپىنا كەلتىرۋگە, ونىڭ ىشىندە وسى بوگەتتى جوندەۋگە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قاراجات ءبولىندى. شارتتى ورىنداۋ بارىسىندا ونىڭ مەرزىمى بىرنەشە رەت ۇزارتىلدى. «قازۆودحوز» رمك پاۆلودار وبلىسىنىڭ مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق ەكونوميكالىق سوتىنا مەردىگەردى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدىڭ جوسىقسىز قاتىسۋشىسى ەكەندىگى تۋرالى تالاپ-ارىزبەن جۇگىندى. مەردىگەر قارسى تالاپ قويىپ, ۇدەرىس ۇزاققا سوزىلىپ كەتتى. قازىرگى ۋاقىتتا ازاماتتىق ءىس قارالۋدا, ءىس بويىنشا قۇرىلىس-ەكونوميكالىق قايتالاما سوت ساراپتاماسى تاعايىندالدى. ازاماتتىق ءىس بويىنشا تۇپكىلىكتى شەشىم قابىلدانعان جوق.
***
ءماجىلىس دەپۋتاتى, «اۋىل» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ مۇشەسى, اگرارلىق ماسەلەلەر كوميتەتىنىڭ توراعاسى سەرىك ەگىزباەۆ اقمولا وبلىسىنا جۇمىس ساپارمەن بارىپ, ەگىندىكول اۋدانىنداعى نۇرا توپتىق سۋ قۇبىرىنىڭ قايتا جوندەۋ جۇمىستارىمەن تانىستى.
كورسەتىلگەن سۋ قۇبىرى وبلىستىڭ بىرقاتار اۋدانىن, سونىڭ ىشىندە ەگىندىكولدى قامتيدى. ساپار بارىسىندا سەرىك ەگىزباەۆ ەكولوگيا مينيسترلىگى, «كازۆودحوز» مەكەمەسى مەن وبلىس اكىمدىگىنىڭ وكىلدەرىمەن بىرگە جەرگىلىكتى حالىقپەن جانە مەردىگەر ۇجىممەن كەزدەستى. تالقىلاۋدا قۇرىلىستىڭ باستالۋى مەن اياقتالۋ مەرزىمى تالقىلاندى. ماجىلىسمەن بۇل ماسەلە دەپۋتاتتاردىڭ تۇراقتى باقىلاۋىندا بولاتىنىن اتاپ ءوتتى.
سونداي-اق سەرىك ەگىزباەۆ «جەر انا» جشس, ءداندى داقىلداردى ءوندىرۋ جانە ساتۋمەن اينالىساتىن «شارافۋتدينوۆ ي ك» جشس جانە ەگىندىكول اۋىلىنىڭ اباتتاندىرۋ جۇمىستارىمەن تانىستى. سونىمەن قاتار دەپۋتات استراحانكا كەنتىنىڭ ورتالىق قازاندىعىندا بولىپ, جالتىر كەنتىندەگى «ميلل ي پرومىشلەننايا كومپانيا» جشس جانە «ازام-كس» كاسىپورىندارىنىڭ, استراحان اۋدانى «نوۆىي كولوتۋن» اۋىلىنداعى «وستروگورسكي» جشس قىزمەتىمەن تانىستى. «ماكينسك» قۇس فابريكاسىنىڭ جۇمىسشىلارىمەن دە كەزدەستى.
