ءبىرىنشى بولىپ ويعا ارينە بۇقتىرما سۋ قويماسى كەلەدى. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ تا 2022 جىلى قىسقا مەرزىمدى ەڭبەك دەمالىسىن وسىندا وتكىزگەن. ودان سوڭ سىبە, شىبىندىكول (تايىنتى), دۇبىعالى كولدەرىن ايتقانىمىز ءجون. سىزدەرگە سول جەرلەرگە وبلىس ورتالىعى – وسكەمەننەن جەتۋ جولدارىن, دەمالۋشىلار ءۇشىن قانداي مۇمكىندىكتەر قاراستىرىلعانىن تانىستىرماقپىز.
بۇقتىرما سۋ قويماسى
بۇقتىرما – ەلىمىزدەگى ءىرى سۋ قويمالارىنىڭ ءبىرى. كوز جەتپەس كولەمىنە قاراپ, كوپشىلىك ونى تەڭىز دەپ تە اتايدى. نەگىزى, وندىرىستىك ماقساتتاعى سۋ قويمالارىن كورسە كوز تويادى دەپ ايتۋ قيىن. دەسە دە بۇقتىرما – بۇل پىكىردى جوققا شىعاراتىن عاجايىپ جەر. شالقىعان شىعاناعى, قۇمعا باي جاعالاۋى, جاقپار-جاقپار جارتاستار مەن جاپ-جاسىل قاراعايلار تەك قازاقستاندىق قانا ەمەس, شەتەلدىك تىنىعۋشىلاردىڭ دا نازارىن اۋدارماي قويمايدى.
بۇقتىرما وسكەمەننەن 100 شاقىرىم قاشىقتىقتا ورنالاسقان. التاي اۋدانىنا اپاراتىن جولمەن باعىت الاسىز. تەك تاكسيمەن ەمەس, اۆتوبۋسپەن, پويىزبەن دە جەتۋگە بولادى. مۇندا دەمالىس بازالارى وتە كوپ. بازالاردا تولەگەن اقىڭىزعا قاراي قىزمەت كورسەتەدى. قايىق, كاتاماراندى جالعا الىپ, سۋ ۇستىمەن سەرۋەنگە دە شىعا الاسىز.
الاكول اباي وبلىسىنىڭ قۇرامىنا كەتكەننەن باستاپ شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ بيلىگى تۋريزم سالاسىنداعى بار ءۇمىتىن وسى بۇقتىرماعا ارتىپ, دەمالىس ورنىن دامىتا ءتۇسۋدى كوزدەپ وتىر. وسى ماقساتتا قانداي جۇمىستار اتقارىلاتىنىن شقو كاسىپكەرلىك جانە يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى مارات قاباقوۆ ايتىپ بەردى.
«بۇقتىرماداعى ءتۋريزمدى دامىتۋ جۇمىستارى 3 كەزەڭدە جۇرگىزىلەدى. ءبىرىنشى كەزەڭ بيىل باستالادى. وندا التاي اۋدانى جاڭا بۇقتىرما كەنتىنىڭ ورتالىق بولىگىن اباتتاندىرۋمەن اينالىسامىز. بۇگىنگى تاڭدا جولداردى كۇردەلى جوندەۋ جانە كوشەلەردى اباتتاندىرۋ بويىنشا جوبالار ازىرلەندى. سونداي-اق ساياباق پەن سەرۋەندەۋ ايماقتارىن جارىقتاندىرۋ, كوگالداندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى. كەلەسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن جالعاساتىن جوبانىڭ ەكىنشى كەزەڭىندە «اربات» جاياۋ سەرۋەندەۋ ايماعى سالىنىپ, قوعامدىق جاعاجاي اباتتاندىرىلماق. وكتيابرسكي كەنتىندەگى قولدانىستاعى ءورت ءسوندىرۋ دەپوسىنىڭ اۋماعىندا 2 اۆتوكولىككە ارنالعان ءورت ءسوندىرۋ بەكەتى مەن گاراج بوكسىن سالۋ كوزدەلىپ وتىر», دەدى م.قاباقوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, ءۇشىنشى كەزەڭدە جاڭا بۇقتىرما كەنتىندە جاڭا ساياباق سالىنادى. وندا ويىن الاڭدارى, ۆەلو-سەرۋەندەۋ ايماعى, قوعامدىق تاماقتاناتىن ورىندار, كونتسەرتتىك ساحنا جانە ساۋلەتتىك نىساندار بولادى.
سىبە كولدەرى
وسكەمەننەن 85 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان. اسفالتتى جولمەن ۇلان اۋدانىنا قاراي ءجۇرىپ ەكى ساعاتتا جەتۋگە بولادى. سىبە – سۋى تۇپ-تۇنىق بەس كولدىڭ ءبىر ارناعا توعىسقان جەرى. اينالاسى گرانيتتى تاۋمەن قورشالىپ, سىبە دەگەن اتاۋعا يە. مۇندا بىرنەشە كۇنگە نەمەسە تاڭنان كەشكە دەيىن شومىلاتىنداي ءبىر كۇنگە عانا كەلۋگە بولادى. وزدەرىڭىز الىپ بارعان شاتىردا دا دەمالۋعا رۇقسات.
«شالقار» دەپ اتالاتىن سىبەنىڭ ءۇشىنشى كولىندە مۋنيتسيپالدى جاعاجاي بار. بۇل اۋماقتا دەمالىس بازالارى دا جۇمىس ىستەيدى. وندا 2-دەن 10 ادامعا دەيىن ارنالعان ۇيلەر بار. ويىن-ساۋىقتان تەننيس كورتى, ۆولەيبول جانە باسكەتبول الاڭدارى, ۇستەل تەننيسى, بادمينتون, بالالار ويىن الاڭدارى ورىن تەپكەن. قايىق پەن كاتاماراندى جالعا الۋ مۇمكىندىگى دە قاراستىرىلعان. بازالاردا كۇن سايىن بالالار مەن ەرەسەكتەرگە ارنالعان انيماتورلار دا جۇمىس ىستەيدى. سىبەنىڭ سۋى تازا بولعانىمەن باسقامەن سالىستىرعاندا ءسال سالقىنداۋ.
شىبىندىكول
بۇل كول وسكەمەن قالاسىنان 80 شاقىرىمداي جەردە (سامار تاسجولى بويىندا) ورنالاسقان. ەل-جۇرت تايىنتى دەپ تە اتايدى. ماڭايى قىلقانجاپىراقتى اعاشتارعا باي, ءارى اينالاسىن جارتاستى تاۋ جوتالارى قورشاعان.
باۋرايىندا شەتەن, مويىل, مارالوتى وسەدى. ونداعى دەمالىس بازالارىندا بالالار ويىن الاڭى, ۆولەيبول الاڭى, ۇستەل تەننيسى جانە ءار ءۇيدىڭ اۋلاسىندا كاۋاپ ازىرلەۋگە ارنالعان ورىندار بار.
ايىر كولى
حالىق اراسىندا ء«ۇش موناستىر» دەپ اتالاتىن تاۋعا جاقىن جەردە ورنالاسقان. تەرەڭدىگى – جەتى مەتر. كولدىڭ ءوزى تاۋدىڭ ارى جاعىندا. كولگە قالاي جەتەمىن دەسەڭىزدەر, وندا الماتىعا باراتىن تاسجول بويىنا, وسكەمەننەن شامامەن 50 شاقىرىم جەرگە بارۋ قاجەت. سارتىمبەت اۋىلىنا بۇرىلىستا تاسجول باستالادى, سونىمەن جۇرەسىز.
ايىر كولىندە ءۇش جاعاجاي جانە استى تاستاقتى شومىلاتىن ورىندار بار. ال كولدىڭ شىعىس جاعالاۋىندا ۇيلەر جالعا بەرىلەدى. مۇندا تۋريستەر نەگىزىنەن ءبىر كۇنگە عانا كەلىپ تىنىعىپ قايتادى. سۋعا ءتۇسىپ, كۇنگە قىزدىرىنىپ, تاۋ جوتالارىنا شىعىپ سەرۋەندەۋگە مۇمكىندىك بار. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, وسىندا كولىك قويۋعا ارنالعان ورىندار از. ەسەسىنە اينالادا كوز تارتارلىق تاۋلار كوپ, ءارى اۋاسى دا تازا.
كامەنكا كولى
نەگىزىندە بۇل سۋ قويماسى دەپ اتالعانىمەن حالىق اراسىندا كامەنكا كولى دەگەن اتپەن تانىس. وبلىس ورتالىعىنان 70 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان. كولگە جولدىڭ مىناداي باعىتتارىمەن جەتۋگە بولادى: وسكەمەننەن قاسىم قايسەنوۆ كەنتىنە بارىپ, ارى قاراي ايىرتاۋ اۋىلىنا كىرەبەرىس جەردەن وڭعا بۇرىلۋ كەرەك. سوسىن «باستى جول» بەلگىسىنە قاراي باعىت الىپ, سول تۇستان قاناي اۋىلىنا دەيىن تىكە تارتاسىز. بىراق قاناي اۋىلىنا جەتپەي جولايرىق شىعادى, سول جەردەن سولعا بۇرىلىڭىز. ودان سوڭ جاڭا توسەلگەن تاسجولمەن تاعى سولعا قاراي بۇرىلاسىز. ارى قاراي قوسالقى جولمەن تۇسپەي, تۋرا كولگە دەيىن بارۋ قاجەت. جالپى وسى تۇسقا كەلگەندە باسقا جولداردى تاڭداۋىڭىز مۇمكىن. ەشتەڭە ەتپەيدى, جالعىزاياق جولداردىڭ بارلىعى ءتۇپتىڭ-تۇبىندە كامەنكاعا اكەلەدى. بار ايىرماشىلىعى ءبىرى ۇزاقتاۋ, ال تاعى بىرەۋىمەن جۇرسەڭىز تەزىرەك جەتەسىز. سونداي-اق ءتۇرلى جولدارمەن جۇرە وتىرىپ, سۋ قويماسىنىڭ ءار تۇسىنا تاپ بولۋىڭىز مۇمكىن.
مۇندا سۋعا ءتۇسىپ قانا قويماي, بالىق اۋلاۋعا دا بولادى. تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى, كامەنكادا سارقىراما بار. سوعان كەلىپ, سۋرەتكە ءتۇسىپ, شومىلاتىندار كوپ. سۋى وتە جىلى.
P/s: شىرايلى شىعىستىڭ جايدارى جازدا تۋريستەردى تارتاتىن دەمالىس ورىندارى وسى. وسكەمەن قالاسىنىڭ وزىندە دە شومىلۋعا بولاتىن ەكى جەر بار. ولار – سول جاعالاۋ كەشەنى مەن وكتيابر كەنتىنىڭ جانىنداعى سامال جاعاجايى. ءمولدىر سۋدىڭ جاعاسىندا تىنىعىپ, كۇش جيناپ قايتقىڭىز كەلسە, قامدانا بەرىڭىز!
