كوللاجدى جاساعان قونىسباي شەجىمباي, «EQ»
مۇنىڭ سەبەبىن يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى قۇرىلىس جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ىستەرى كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى باۋىرجان قابدول ءتۇسىندىرىپ بەردى. ونىڭ ايتۋىنشا, «باقىتتى وتباسى» باعدارلاماسى ىسكە قوسىلعان ساتتەن باستاپ «تولىق ەمەس وتباسى» ساناتى بويىنشا كەزەكتە تۇرعاندار سانى 72 پايىزعا نەمەسە 61,6 مىڭ ادامعا ارتقان.
ول قازىرگى جاعداي باسقا ساناتتار بويىنشا كەزەكتە تۇرعان ازاماتتار ءۇشىن تەڭ ەمەس جاعداي تۋدىراتىنىن ايتتى. ماسەلەن, 2021-2022 جىلدارى «باقىتتى وتباسى» باعدارلاماسى بويىنشا وتىنىشتەردىڭ 50 پايىزدان استامى «تولىق ەمەس وتباسىلاردان» كەلىپ تۇسكەن.
– ايتا كەتەرلىگى, «تولىق ەمەس وتباسى» ساناتىن الىپ تاستاۋ تەتىگى ازاماتتاردى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاننان كرەديتتىك تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋ مۇمكىندىگىنەن ايىرمايدى. ولار باسقا دا ساناتتار بويىنشا كەزەكتە تۇرعان ازاماتتارمەن قاتار 5 پايىزدىق مولشەرلەمەمەن قولجەتىمدى قارىزدار الا الادى, – دەپ ناقتىلادى باۋىرجان قابدول.
سونىمەن قاتار باسىم ساناتتارعا جەتىم بالالار, ءبىرىنشى جانە ەكىنشى توپتاعى مۇگەدەك ادامدار, سونداي-اق مۇگەدەك بالالاردى تاربيەلەپ وتىرعان وتباسىلار كىرەدى. ەندى ولار, سونداي-اق كوپبالالى وتباسىلار 10 پايىزدىق باستاپقى جارنامەن 20 جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە
(«2-10-20» باعدارلاماسى) جىلدىق 2 پايىزدىق نەسيەلەۋدىڭ جەڭىلدەتىلگەن مولشەرلەمەسى بويىنشا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاننان نەسيەلىك باسپانا الا الادى.
تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدىڭ 2026 جىلعا دەيىنگى تۇجىرىمداماسىن تانىستىرعان باۋىرجان قابدولدىڭ ايتۋىنشا, جاڭا قۇجاتتا تۇرعىن ءۇي ماسەلەلەرىن شەشۋگە اسا مۇقتاج ازاماتتاردىڭ ەڭ وسال 4 ساناتى ناقتى ايقىندالعانىن حابارلادى. ولار – كوپ بالالى وتباسىلار (91 مىڭ ازامات), ءبىرىنشى جانە ەكىنشى توپتاعى مۇگەدەكتىگى بار ادامدار (51 مىڭ ازامات), مۇگەدەك بالالارى بار وتباسىلار (24 مىڭ ازامات), جەتىم بالالار (61 مىڭ ازامات).
– ازاماتتاردىڭ تۇرعىن ءۇي ماسەلەلەرى «وتباسى بانكى» ارقىلى جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرۋ ارقىلى شەشىلەتىن بولادى. ازاماتتاردىڭ كىرىسى مەن ەسەپكە قويۋ كۇنىنە بايلانىستى ۇكىمەت جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان سالعان نەسيەلىك باسپانا ساتىپ الۋعا ارنالعان 2 جانە 5 پايىزدىق جەڭىلدىكتى يپوتەكالىق قارىزدار بەرۋدى كوزدەيدى: باستاپقى جارناسى – 10 پايىز, كرەديتتەۋ مەرزىمى 20 جىلعا دەيىن. 2 پايىزدىق يپوتەكا كوپبالالى وتباسىلارعا, سونداي-اق ءبىرىنشى جانە ەكىنشى توپتاعى مۇگەدەك ادامدارعا, مۇگەدەك بالالاردى تاربيەلەپ وتىرعان وتباسىلارعا, سونداي-اق جەتىم بالالارعا تيەسىلى. اكىمدىكتە كەزەكتە تۇرعان باسقا دا ازاماتتارعا جىلدىق 5 پايىزدىق مولشەرلەمەمەن تۇرعىن ءۇي قارىزى قولجەتىمدى, – دەدى ب.قابدول.
بۇدان باسقا, بيىل ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا حالىقتىڭ نەعۇرلىم وسال توپتارىنىڭ ماسەلەلەرىن جەدەل شەشۋ ماقساتىندا جەكە تۇرعىن ءۇي قورىنان باسپانانى جالعا الۋ ءۇشىن تۇرعىن ءۇي تولەمدەرى ەنگىزىلدى.
– مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا جەڭىلدەتىلگەن نەسيەلەۋ باعدارلامالارىنىڭ شارتتارى تۇجىرىمدامالىق تۇردە وزگەرتىلدى. بىرىنشىدەن, مۇنداي باعدارلاما شەڭبەرىندە اكىمدىكتەر سالعان الەۋمەتتىك كرەديتتىك باسپانا عانا ساتىپ الۋعا بولادى. ەكىنشىدەن, قارىزدىڭ ەڭ جوعارى سوماسى بويىنشا شەكتەۋلەر الىنىپ تاستالدى. ول تۇرعىن ءۇيدىڭ ناقتى اۋدانى بويىنشا انىقتالادى. بۇل رەتتە, الەۋمەتتىك تۇرعىن ءۇي ساپاسىن ارتتىرۋ ءۇشىن ءبىر شارشى مەتردى 160-240 مىڭ تەڭگە دياپازونىنان 170-290 مىڭ تەڭگەگە دەيىن قۇرىلىستى قارجىلاندىرۋدى ىسكە اسىرۋدىڭ باعا پارامەترلەرى قايتا قارالدى, – دەدى ول.
كوميتەت توراعاسىنىڭ ورىنباسارى اتاپ وتكەندەي, كىرىستى راستاۋ بويىنشا شەكتى سوما بويىنشا شەكتەۋلەر الىنىپ تاستالدى. الايدا جەڭىلدەتىلگەن قارىز الۋ ءۇشىن ۇمىتكەر تولەم قابىلەتتىلىگىن راستاۋعا مىندەتتى.
– بانكتىڭ تاجىريبەسى نەگىزىندە ءارى ورتاق م ۇلىكتىك جاۋاپكەرشىلىك ماقساتىندا قارىز الۋشىنىڭ باستاپقى جارنانى ەنگىزۋ ءۇردىسى ساقتالىپ قالادى. بۇگىنگى تاڭدا بۇل شەك بارلىق قاتىسۋشى ءۇشىن 10 پايىزدىق مولشەردە قاراستىرىلعان, – دەدى ب.قابدول.
«قۋاتتى وڭىرلەر – ەل دامۋىنىڭ درايۆەرى» ۇلتتىق جوباسى شەڭبەرىندە 2025 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بارلىعى 46 مىڭ جەڭىلدەتىلگەن قارىز بەرۋ جوسپارلانىپ وتىر. ونىڭ ىشىندە 2 پايىزبەن – 28,1 مىڭ قارىز, 5 پايىزبەن 18,2 مىڭ قارىز بەرۋ كوزدەلگەن.