پرەزيدەنت • 21 قىركۇيەك, 2022

ولار وزىق كومپانيالاردا ەڭبەك ەتەدى

240 رەت
كورسەتىلدى
8 مين
وقۋ ءۇشىن

مەملەكەت باسشىسى نيۋ-يورك قالاسىندا الەمنىڭ جەتەكشى تەحنولوگيالىق كومپانيالارىندا جۇمىس ىستەپ جاتقان وتانداستارىمىزبەن كەزدەستى. ولاردىڭ باسىن قازىر Digital Nomads IT قوعامداستىعى بىرىكتىرىپ وتىر. پرەزيدەنتتىڭ بەيرەسمي كەزدەسۋىندە قازاقستاندا ءىت سالاسىن دامىتۋ پەرسپەكتيۆالارى مەن قازىرگى الەمدىك ۇردىستەر تالقىلاندى.

ولار وزىق كومپانيالاردا ەڭبەك ەتەدى

Digital Nomads IT قوعام­داستىعىنا 400 قازاقستاندىق مۇشە. كەزدەسۋدە جاس ماماندار پرەزيدەنتكە ەلىمىزدە IT-سەكتوردى دامىتۋ جولدارىنا قاتىستى ۇسى­نىستارىن جەتكىزدى. ال Google-ءدىڭ ينجەنەر-باعدارلاماشى اراي سابىرجان الەمدىك ءىت-كوم­پانياداعى جۇمى­سى تۋرالى بايانداپ بەردى. «الماتى قالا­­سىنىڭ تۋماسىمىن. 2017 جىلى حالىقارالىق اقپارات­تىق تەحنو­لوگيالار ۋنيۆەرسي­تەتىن ءتامام­داپ, كومپيۋتەر سالا­سىندا باكالاۆر دارەجەسىن الدىم. 2018 جىلى سان-فران­تسيسكو قالاسىنا كەلىپ, ءبىراز ستار­تاپ كومپانيالار­دا جۇمىس ىستەدىم. قازىرگى تاڭدا Google كوم­پانياسىندا ۆيرتۋالدى ماشي­نا­لاردىڭ باعدارلاماشى­سىمىن», دەدى اراي سابىر­جان. قاسىم-جومارت توقاەۆ اراي­دىڭ Google كومپانيا­سىمەن كەلى­سىم­شارتىنىڭ مەرزىمى تۋرالى سۇرادى. «كەلىسىمشارت تولىق مەرزىمگە جاسالدى», دەپ جاۋاپ بەردى وتانداسىمىز. اڭ­گى­مە بارىسىندا مەملەكەت باسشى­سى ءىت سالاسىنداعى بىلىكتى ما­مانداردىڭ قازاقستانعا دا قا­جەت ەكەنىن ايتىپ: «ارينە, اقش-تا جاقسى, بىراق قازاقستان ودان دا كەرەمەت! ءسىز وتانىڭىزدا دا قىزمەت ىستەي الاسىز دەپ ويلايمىن», دەدى.

سونىمەن قاتار كەزدەسۋدە, DCVC كومپانياسىنىڭ ۆەن­چۋر­لىق ينۆەستورى ءارى ديرەكتورى اننا فوكينا, Booking.com كوم­پانياسىنىڭ مەنەدجەر-باع­دار­لاماشىسى الىبەك داتباەۆ ءسوز سوي­لەدى. وسى ورايدا, الىبەكتىڭ جە­تەك­شى مەكەمەدەگى قىزمەتى مەن جە­تىستىگىن ايتىپ وتكەن ءجون.

– Booking-كە دەيىن مەن اقش-تا تۇرىپ, جۇمىس ىستەدىم. الايدا قىسقامەرزىمدى ۆيزانىڭ ۋاقىتى بىتكەن سوڭ ول ەلدەن كەتۋگە تۋرا كەلدى. قازاقستانعا ورالدىم, بىراق جۇ­مىسىمدى شەتەلدە جالعاس­تىرعىم كەلدى. سودان امەريكالىق كومپانيالارعا تۇيىندەمەمدى جىبەرىپ وتىردىم, ۋاقىت ايىر­ما­شىلىعىنا بايلانىستى سۇح­باتقا كوبىنەسە تۇنگى ۋاقىتتا ونلاين قوسىلاتىنمىن. جۇمىس ۆيزامنىڭ جوقتىعىنا بايلانىس­تى كوپ كومپانيا مەنەن باس تارتتى. ءسويتىپ, اقش-تى قويىپ ەۋروپا ەلدەرىن قاراستىردىم. سول كەزدە Booking-تە ونلاين كودتاۋ بايقاۋى ۇيىمداستىرىلىپ, سوعان قاتىستىم. شامالى ۋاقىت­تان سوڭ ماعان Booking-ءتىڭ كادر جونىندەگى قىزمەتكەرى حابارلاس­تى. بىرنەشە سۇحباتتان سوڭ, ولار مەنى باس كەڭسەسىنە شاقىردى, ءتورت كۇندىك ۇشاق پەن قوناقۇيدىڭ اقىسىن وزدەرى تولەدى. وسىلايشا, امستەردامدا ءتۇرلى Booking قىزمەتكەرلەرىمەن تولىققاندى سۇحبات جۇرگىزىلدى. سودان كەيىن شەشىم قابىلداندى. ءۇش كۇننەن كەيىن ولاردان جۇمىسقا شاقىرتۋ الدىم, – دەيدى الىبەك داتباەۆ. قازىر وتانداسىمىز Booking-ءتىڭ بەلدى قىزمەتكەرى, جۇمىسقا ورنالاسقان بويدا ادال قىزمەت ەتۋگە بارىن سالعان.

– قازىرگى جۇمىسىم العاشقى قىزمەتىمنەن بولەك. مەن قازىر مە­نەدجەرمىن, باعدارلاما جاسا­مايمىن, باسقارۋ ماسەلە­لەرى­مەن كوبىرەك اينالىسامىن. قا­را­ماعىمدا يزرايل, رەسەي, ءۇن­دىستان, نيدەرلاند, برا­زيليا, سلوۆەنيا ەلدەرىنەن كەلگەن باع­دارلاماشىلار بار. كوماندامىز كوپ­ۇلتتى. نەگىزى كومپانيانىڭ ءبىر عانا IT بولىمىندە 100-دەن اس­تام ۇلت وكىلى قىزمەت ەتەدى. بار­لىق كوماندا ءارتۇرلى, ارقاي­سى­سىنىڭ مادەنيەتى دە ءارتۇرلى. بۇل مەنەدجەرلەر ءۇشىن ۇلكەن سى­ناق, ارينە, مەن ءۇشىن دە. ءار ادام­عا جەكە قارىم-قاتىناس قاجەت. مەن ولاردىڭ وسۋىنە, جەكە جانە كاسىبي دامۋىنا جاۋاپتى بولعاندىقتان بۇل قيىن, بىراق قىزىق, – دەيدى الىبەك داتباەۆ.

Digital Nomads جيىنىندا مەملەكەت باسشىسىمەن وتان­دىق IT سالاسىنىڭ الەمدىك ترەند­تەرى مەن پەرسپەكتيۆالارىن تال­قى­لاعان كەزدەسۋگە زياتكەرلىك مەكتەپ­تەردىڭ تۇلەكتەرى ءدىلناز كامالوۆا مەن ازات سۇلەيمەنوۆ تە قاتىسقان ەدى.

ەلورداداعى فيزيكا-ماتەماتيكا باعىتىنداعى NIS تۇلەگى ازات سۇلەيمەنوۆ بەلگىلى امەريكالىق Lucid Motors كومپانياسىنىڭ وزىق موتورلى تەحنولوگيالار كومانداسىندا اعا ينجەنەر بولىپ قىزمەت اتقارادى.

مەكتەپتە ونىڭ سۇيىكتى ءپانى ماتەماتيكا بولدى. 2010 جىلى ازات نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىنە وقۋعا ءتۇسىپ, حيميالىق ينجەنەريا ماماندىعى بويىنشا ءبىلىم ال­دى. وقۋ بارىسىندا وڭتۇستىك كو­رەيا مەن لوس-اندجەلەستەگى كالي­فور­نيا تەحنولوگيالىق ينستي­­تۋتىندا تاعىلىمدامادان ءوتتى. ءوز ماماندىعى بويىنشا وقۋ­ىن بوس­تون ۋنيۆەر­سيتە­تىن­دە جال­­عاس­تىردى.

Lucid Motors ستارتاپىنداعى ينجەنەر-مەحانيك لاۋازىمىنا جۇرگىزىلگەن ىرىكتەۋدە بىردەن كوزگە تۇسكەن ازات ەلەكتر قوزعالتقىشىن جاساۋمەن اينالىساتىن كوماندا قۇرامىندا جۇمىس ىستەي باستادى. كەيىن Lucid Motors كومپانياسى ونىڭ كوشباسشىلىق جانە كاسىبي قاسيەتتەرىن نازارعا الىپ, ازاتقا اۆتوكولىكتىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا ماماندانعان بولىم­شەگە اۋىسۋدى ۇسىندى.

ال ءدىلناز كامالوۆا الما­تى­داعى فيزيكا-ماتەماتيكا باعى­تىنداعى زياتكەرلىك مەكتەپتى اياق­تادى. ول الەمنىڭ ۇزدىك جوعا­رى وقۋ ورىندارى –  Harvard Uni­versity, Stanford University, Prin­ceton University, Lehigh Univer­sity, Rice University, Duke University-دەن رەسمي شاقىرتۋ الدى. زياتكەردىڭ تاڭداۋى ستەند­فورد ۋنيۆەرسيتەتىنە ءتۇستى.

ءدىلناز كوپتەگەن حالىق­ارالىق جانە رەسپۋبليكالىق بايقاۋلاردىڭ جەڭىمپازى. ول – التسگەيمەر اۋرۋىنا شالدىققان ناۋقاستاردىڭ ءومىرىن جەڭىلدەتۋ ءۇشىن جاسالعان «اقىلدى» ءدارى قوبديشاسىنىڭ اۆتورى. بۇل ونەرتابىسى Google Science Fair جۋرنالىنىڭ «20 ۇزدىك يدەيا» تىزى­مىنە ەندى. سيليكون القابىندا وتكەن Technovation Challenge باي­قاۋىندا جەڭىسكە جەتكەننەن كەيىن ول Google-دىڭ شتاب-پاتەرىن­دە كورپوراتسيانىڭ باس ديرەكتورى سۋندار پيچايمەن كەزدەستى.

پرەزيدەنتتىڭ جاس ماماندارمەن كەزدەسۋىنەن كەيىن تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەرو­عارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى باع­دات مۋسين دە پىكىر ءبىلدىردى.

– بۇگىن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى قا­زاق جاستارىنىڭ باسىن قوس­قان Digital Nomads قاۋىمداس­تى­عىنىڭ مۇشەلەرىمەن كەزدەستى. قاۋىمداستىق الەمنىڭ تۇك­پىر-تۇك­پىرىندە الپاۋىت تەحنو­لو­گيا­لىق كومپانيالاردا جۇمىس ىستەپ جۇرگەن قازاقستاندىق IT-ما­مان­داردىڭ باسىن بىرىكتىرىپ وتىر. اتاپ وتەرلىگى, Digital Nomads مينيسترلىكتىڭ باس­تا­ما­سى بو­يىنشا قۇرىلعان. بۇ­گىن­دە ونىڭ قۇرا­مىندا 400-دەن استام IT-مامان بار. كەزدەسۋگە جەر-جاھاننان 30-دان استام IT-مامان كەلدى. باسقوسۋ بارىسىندا IT سالاسىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى تالقىلاندى, اتاپ ايتقاندا, ولاردىڭ قازاقستاندىق مامانداردىڭ جاڭا بۋىنىن دايىنداۋعا كومەكتەسۋى, سپورتتىق باعدارلامالاۋ جانە ۆەنچۋرلىق ينۆەستيتسيالار بويىنشا جوبالاردى ىسكە اسىرىپ جاتقانى تۋرالى ايتىلدى. بۇدان بولەك, Digital Nomads وكىلدەرى شەتەلدىك IT ماتەريالداردى قازاق تىلىنە اۋدارۋعا باعىتتالعان جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋدا. وسىلايشا, ولار ەلىمىزدەن جىراقتا بولسا دا, مىڭداعان شاقىرىم جەردە تۇرىپ, قازاقستاننىڭ تۇراقتى دامۋىنا ۇلەستەرىن قوسۋدا. «ۇيىم­داس­قان ۇتادى» دەگەن قاناتتى ءسوز بار. ءبىر تابىستى مىسالعا توقتالا كەتەيىن. ءبىر كەزدەرى اقش پەن ەۋروپانىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم العان ءۇندىستان ازاماتتارى قازاق جاستارى سياقتى وزدەرىنىڭ IT ماماندارىنىڭ قاۋىمداستىعىن قۇرعان بولاتىن. ۋاقىت وتە كەلە وسى توپتان شىققان ءۇندى جاستارى الەمدەگى تانىمال IT-كومپانيا­لاردا باسشىلىق لاۋازىمداردى يە­لەندى. قازىرگى ۋاقىتتا ولار ءوز وتان­داستارىنىڭ ستارتاپتارىن قول­داي وتىرىپ, وزدەرىنىڭ ەلىنە قوماقتى ينۆەستيتسيا تارتۋدا. مەن قازاق جاستارى دا وتاندىق IT-سالانى قولداي وتىرىپ, تۋعان ەلىمىزدىڭ دا­مۋىنا قولۇشىن سوزعانىن قالايمىن, – دەدى مينيستر.

اقش-تاعى كەزدەسۋ سوڭىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ تا Digital Nomads وكىلدەرىنە تابىس تىلەپ, ولار ەلىمىزدىڭ دامۋى مەن ور­كەن­دەۋىنە ەلەۋلى ۇلەس قوساتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى.

 

دۋمان اناش,

گۇلنار جولجان,

«Egemen Qazaqstan»

سوڭعى جاڭالىقتار