قازاقستان • 04 قىركۇيەك, 2022

ادىلەتتى مەملەكەت – بەرەكەلى قوعام نەگىزى

1350 رەت
كورسەتىلدى
16 مين
وقۋ ءۇشىن

قارالى قاڭتار وقيعاسىنان كەيىن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى توقاەۆ كوتەرگەن «جاڭا قازاقستان» يدەياسى اۋقىمدى رەفورمالار مەن وڭ وزگەرىستەرگە نەگىز سالىپ, تىڭ مۇمكىندىكتەر مەن زاماناۋي ۇردىستەرگە جول اشتى. جاڭا قازاقستاننىڭ جاڭارۋ مەن جاڭعىرۋ جولى ەل پرەزيدەنتىنىڭ «ادىلەتتى مەملەكەت. ءبىرتۇتاس ۇلت. بەرەكەلى قوعام» اتتى كەزەكتى جولداۋىندا دا جان-جاقتى قامتىلىپ, جارقىن بولاشاق قۇرۋداعى جاسامپاز جوسپارلارىمىز بەن كەشەندى باعدارلامالار ايقىندالدى.

ادىلەتتى مەملەكەت – بەرەكەلى قوعام نەگىزى

مەملەكەت باسشىسى ءوز سوزىندە: «ساياسي رەفورمالار «كۇشتى پرەزيدەنت – ىقپالدى پارلامەنت – ەسەپ بەرەتىن ۇكىمەت» فورمۋلاسىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. بۇل تۇجىرىم – قوعامىمىزدىڭ مىزعىماس تۇعىرى. رەفورمالاردىڭ ماز­مۇنى جان-جاقتى تولىعا بەرمەك. جال­پى­ۇلتتىق ىنتىماقتى جانە بيلىك پەن قوعامنىڭ سەرىكتەستىگىن نىعايتا بەرەمىز», دەي كەلە, «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» قاعيداسىن ۇستانۋ اسا ماڭىزدى. ءبىز قوعامعا ىرىتكى سالۋدى ەمەس, ەلدى ىزگى ماقساتقا جۇمىلدىرۋدى ويلاۋىمىز كەرەك. ادىلەتتى قازاقستان يدەياسىنىڭ تۇپكى ءمانى – وسى. ءبىزدىڭ الدىمىزدا ايرىقشا مىندەت تۇر. بۇل – ەلىمىزدىڭ ەگەمەندىگىن جانە جەرىمىزدىڭ تۇتاستىعىن ساقتاپ قالۋ. ەلدىگىمىزدى قورعاۋدىڭ ەڭ باستى جولى – بەرەكەلى بىرلىك. بۇدان باسقا جول جوق», دەپ ناقتى ايتتى.

سونداي-اق جالپىحالىقتىق رەفەرەندۋمدا ورتاق قابىلدانعان كونس­تيتۋتسيالىق وزگەرىستەر ادىلەتتى قازاق­ستاننىڭ سيمۆولىنا اينالاتىنىن جەتكىزدى. ء«بىز اتا زاڭىمىزدا «جەر مەن تابيعي رەسۋرستار حالىقتىڭ مەنشىگى» دەگەن باستى قاعيداتتى بەكىتتىك. بۇل قۇر ءسوز ەمەس. بۇل – بارلىق رەفورمانىڭ ارقاۋى», دەدى پرەزيدەنت.

مەملەكەت باسشىسى ادىلەتتى قوعام ورناتۋدىڭ باستى باعدارى رەتىندە  ەلدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعدايىن كوتەرۋ ماسەلەسىنە ايرىقشا توقتالدى. «بيىل ءبىز جاڭا كەزەڭگە قادام باستىق. حالقىمىز جالپىۇلتتىق رەفەرەندۋمدا ساياسي جاڭعىرۋ باعدارىن قولدادى. كونستيتۋتسيالىق رەفورما جاڭا, ادىلەتتى قازاقستاندى قۇرۋ جولىنداعى اسا ماڭىزدى قادام بولدى. ەلىمىزدەگى ساياسي جاڭعىرۋ ەندى ەكونوميكالىق وزگەرىستەرگە ۇلاسۋعا ءتيىس», دەپ اتاپ ءوتتى. شىندىعىندا ەلدىڭ تۇرمىستىق جاعدايى تۇزەلمەي, وزگە سالادا جەتىستىككە جەتۋىمىز نەعايبىل.

ەكونوميكا سالاسىندا قوردالانعان تۇيتكىلدەر بارشىلىق, ەلىمىزدىڭ ءالى كۇنگە شيكىزاتقا تاۋەلدى بولىپ وتىرعانى, ەڭبەك ونىمدىلىگى تومەن, يننوۆاتسيا جەتكىلىكسىز ەكەنى جاسىرىن ەمەس. ۇلتتىق تابىس­تىڭ يگى­لىگىن ەلدىڭ ءبارى بىردەي كورۋى ءۇشىن ونىڭ ناقتى جولدارىن قاراستىرۋ قاجەت­تىگى انىق. ماكروەكونوميكالىق تۇراقتى­ل­ىق­تى قامتاماسىز ەتۋ, ەكونوميكانى ءارتا­راپ­تاندىرۋ جانە تسيفرلاندىرۋ, سونىمەن قاتار شاعىن جانە ورتا بيزنەس پەن ادام كاپيتالىن دامىتۋ, زاڭ ۇستەمدىگىن ورنىقتىرۋ كەزەك كۇتتىرمەيتىن زامان تالابى.

وركەنيەتتى, دامىعان ەلدەر ەكونوميكاسىندا شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتىڭ ءرولى باسىم. كوپتەن بەرى ايتىلعانمەن, ەلىمىزدە بۇل سالادا ولقىلىق از ەمەس. مەملەكەت باسشىسى كاسىپكەرلىكتى قولداۋ تاپسىرماسىنىڭ ەكى جىلدان بەرى ورىندالماي كەلە جاتقانىنا قىنجىلىس ءبىلدىردى.

«بۇل جۇمىستا ءبارىن باسىنان باستاپ رەتتەۋ كەرەك. جۇزدەگەن, ءتىپتى مىڭداعان زاڭنامالىق قۇجات پەن نۇسقاۋلىقتى قايتا-قايتا تۇزەتە بەرگەننەن ەشتەڭە شىقپايدى. ونىڭ ورنىنا ىقشام ءارى تۇسىنىكتى جاڭا ەرەجەلەردى بەكىتكەن ءجون. مۇنداي ءتاسىلدى 2024 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ تولىق ەنگىزۋ قاجەت», دەگەن پرەزي­دەنت جاڭا ەكونوميكالىق ساياساتتىڭ باسىم باعىتى جەكە كاسىپكەرلىك باستامالاردى ىنتالاندىرۋ ەكەنىن العا تارتتى.

جولداۋ بارىسىندا اۋىلشارۋاشىلىق ماقساتىنداعى جەردى پايدالانۋ جايى­نا ارنايى توقتالعان قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى يگەرىلمەي جاتقان جەردىڭ 2,9 ملن گەكتارعا  جۋىعى مەملەكەتكە قايتا­رىل­عانىنا, جىل سوڭىنا دەيىن تاعى 5 ملن گەكتار جەردى قايتارىپ الۋ جوسپارلانىپ وتىرعانىن جەتكىزدى. وسىنداي قاراۋسىز, كۇ­تىمسىز بوس جاتقان جەرلەر ەگىننىڭ, مال­دىڭ جايىن بىلەتىن شارۋاعا تيسە, بۇل دا ءوز كە­زەگىندە قاراپايىم شارۋانىڭ ەڭبەك ەتىپ, تۇر­مىسى تۇزەلۋىنە وڭ اسەر ەتەر ەدى.

قاڭتار قاسىرەتى ەلىمىزدە, جالپى قوعام ومىرىندە, اتاپ ايتقاندا ەكونوميكالىق-ساياسي, الەۋمەتتىك-رۋحاني سالالاردا تۇبەگەيلى رەفورمالار قاجەت ەكەنىن اشىق كورسەتتى. ەل تاۋەلسىزدىگىنە قاتەر توندىرگەن بۇل جاعدايدان ارقايسىمىز ساباق الۋىمىز كەرەك.

قاڭتارداعى قاتەرلى كۇندەردە ەل مۇددەسىن باستى ورىنعا قويعان مەملەكەت باسشىسى جەدەل شەشىمدەر قابىلداپ, سايا­سي ەرىك-جىگەرىنىڭ ارقاسىندا جاعدايدى تۇراقتاندىرا ءبىلدى. پرەزيدەنت: ء«بىز كەز كەلگەن اشىق ارانداتۋشىلىققا جانە زاڭسىز ءىس-ارەكەتكە قاتاڭ توسقاۋىل قويۋى­مىز كەرەك. ەل ىشىنە ىرىتكى سالعان جانە زاڭ بۇزۋعا شاقىرعان ادامدار قاتاڭ جازادان قۇتىلىپ كەتپەيدى. بىزگە ەل بىرلىگى اۋاداي قاجەت», دەپ اتاپ ءوتتى.

پرەزيدەنت قاڭتار وقيعاسىنا قاتىس­قان, بىراق اۋىر قىلمىس جاساماعان ازاماتتاردىڭ جازاسىن جەڭىلدەتىپ, ءبىر رەتتىك راقىمشىلىق جاريالاۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. الايدا مەملەكەت باسشىسى لاڭكەستىك جانە ەكسترەميستىك قىلمىس جاساعاندارعا, رەتسيديۆيستەرگە, جۇرتتى ازاپتاعاندارعا راقىمشىلىق بولمايتىنىن قاتاڭ ەسكەرتتى.

جولداۋدا مەملەكەت باسشىسى جاڭا قازاقستان قۇرۋدىڭ جاڭا مىندەتتەرىنە توقتالىپ, حالىقتى ۇلت مۇددەسى ءۇشىن ۇيىسۋعا شاقىردى.

شىنىندا, ءوز تاريحىندا از تەپەرىش كورمەگەن حالقىمىز بۇگىنگى تاۋەلسىزدىكتىڭ قادىر-قاسيەتىن تەرەڭ ءتۇسىنۋى كەرەك. قازاق قوعامىندا مۇنداي جاعداي قايتىپ ورىن الماۋعا ءتيىس.

ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عالىمدارىنان قۇرىلعان ارنايى ساراپشىلار قاڭتار وقيعاسىنىڭ سەبەپ-سالدارىنا ءۇڭىلىپ, قوعامداعى تۇيتكىلدى ماسەلەلەرگە عىلىمي-تالداۋلار مەن ارنايى الەۋمەتتىك مونيتورينگ جۇرگىزۋدە. ەكسپەرتتەرىمىز قۇقىقتىق باعا­لاۋ, مودەلدەۋ جۇمىستارىن جۇرگى­زىپ, يدەولوگيالىق سيپاتتاعى ءىس-شارا­لاردى وتكىزۋدىڭ ادىستەرى مەن تەحنو­لوگيا­لارىن, الەۋمەتتىك-تاربيە جۇمىس­تارىن ءتيىمدى ۇيىمداستىرۋدىڭ ادىس­تە­مە­لىك نۇسقاۋلارىن, الگوريتمدەرىن قاراستىرۋدا.

وسى ماسەلەلەردى جان-جاقتى تالقى­لاۋ ماقساتىندا ءار سالانىڭ بىلىك­تى مامان­دارىنىڭ قاتىسۋىمەن ۋنيۆەر­سيتەتتىڭ يۋتۋب كانالىنان اپتا سايىن قازاق, ورىس تىلدەرىندە «ويتالقى», «موزگوۆوي شتۋرم» باعدارلامالارى ىسكە قوسىلدى.

ارينە, ەل دامۋىنداعى ايرىقشا بەتبۇرىستار ءار سالادا جاڭا, كرەاتيۆتى شەشىمدەر قابىلداۋدى قاجەت ەتەدى. كەز كەلگەن رەفورمانى ىسكە اسىرۋدىڭ كىلتى عىلىم مەن بىلىمدە ەكەنى ءسوزسىز. سوندىقتان وركەنيەتكە ۇمتىلعان جاڭا قازاقستاننىڭ كەسكىن-كەلبەتىن ءبىلىمدى جاستار مەن ەڭبەكقور ماماندار جاسايتىنى انىق. بۇل ورايدا, جولداۋ جوعارى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنە جاڭاشا تالاپتار مەن جاۋاپتى مىندەتتەر جۇكتەپ وتىرعانىن تۇسىنەمىز. مەملەكەت باسشىسى وتاندىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋدى, ءبىلىم بەرۋ گرانتتارىن ۇبت ناتيجەلەرىنە جانە باسقا دا كورسەتكىشتەرگە بايلانىستى سارالاۋدى تاپسىردى. سونداي-اق بارلىق ماسەلەنىڭ شەشىمىن تابۋدى مەملەكەتتىڭ موينىنا ءىلۋ دۇرىس ەمەس ەكەنىن جەتكىزدى. «جوعارى وقۋ ورىندارى جانىنداعى ەنداۋمەنت-قورلار ءبىلىم بەرۋ ەكوجۇيەسىن دامىتۋدىڭ نەگىزگى بۋىنىنا اينالۋعا ءتيىس. ماقساتتى كاپيتالدىڭ مۇنداي قورلارى الەمدەگى وزىق ۋنيۆەرسيتەتتەردە عىلىمدى جانە يننوۆاتسيانى قارجىلاندىرۋدىڭ وزەگى سانالادى», دەدى پرەزيدەنت. 

شىن مانىندە, ۋنيۆەرسيتەتتەر بۇگىنگى تاڭدا عىلىمي-تەحنيكالىق الەۋەتىن ارتتىرىپ, ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك ۇردىستەردى دامىتۋدىڭ قوزعاۋشى كۇشى ءرولىن اتقارۋدا. الەمدىك تاجىريبە كور­سەتكەندەي, جوعارى ءبىلىم وردالارى عىلىمي-زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتى دارەجەسىنە ءوتۋ ارقىلى ءبىرىنشى كەزەكتە عىلىمدى دامىتۋدا مول مۇمكىندىكتەرگە يە بولادى.

قازىرگى كەزەڭدە قازاقستاندىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ الدىندا وتاندىق عىلىمي-زەرتتەۋ ناتيجەلەرىنىڭ الەمدىك نارىقتاعى باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ, ولاردى كوممەرتسيالاندىرۋ جانە ەكونوميكاعا ەنگىزۋ ماقساتى تۇر.

ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى – ەلىمىزدىڭ ەڭ ءىرى عىلىمي جانە ءبىلىم بەرۋ ورتالىعى. ءبىزدىڭ تەرەڭ تاريحىمىز, وقىتۋشىلار مەن عالىم­دارىمىزدىڭ عىلىمي الەۋەتى, ءبىلىم الۋشى جاستارىمىزدىڭ بىلىكتىلىگى – ۋنيۆەرسيتەتتىڭ جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىگىنىڭ نەگىزى.

2022 جىلعى 25 شىلدەدە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ قاۋلىسىمەن ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-عا  عىلىمي-زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتى مارتەبەسى بەرىلدى. ءبىلىم ورداسىن زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتىنە اينالدىرۋ تەك قارجىلىق ينۆەستيتسيا­نى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار دۇرىس باسقارۋ ستراتەگياسىن قاجەت ەتەتىن كۇردەلى جۇمىس. ءبىز قازاقستاندىق جانە حالىقارالىق تاجىريبەمەن سالىستىرا وتىرىپ, ءوز كورسەتكىشتەرىمىزگە جان-جاقتى تالداۋ جاسادىق. ناتيجەسىندە, قازۇۋ-دىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان دامۋ باعدارلاماسى الەمدىك دەڭگەيدەگى زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتى رەتىندە ازىرلەندى. باعدارلامادا ءبىزدىڭ مۇمكىندىكتەرىمىز, قازىرگى زامانعى ۇردىستەر مەن ەلىمىزدەگى جوعارى جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندەگى مەملەكەتتىك ساياسات ەسكەرىلگەن.

ينفوگرافيكانى جاساعان امانگەلدى قياس, «ەQ»

ينفوگرافيكانى جاساعان امانگەلدى قياس, «ەQ»

 

ترانسفورماتسيا ارقىلى ۋنيۆەرسيتەت ءتورت ستراتەگيالىق مىندەتتى شەشەدى دەپ كوزدەلۋدە:

ءبىرىنشى مىندەت – جوعارى جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى ءبىلىم بەرۋدىڭ بارلىق دەڭگەيىندە عىلىمي قىزمەت پەن وقۋ ۇدەرىسىن ينتەگراتسيالاۋ, ءبىلىم بەرۋدىڭ عىلىمي-زەرتتەۋ باعىتتارىن كۇشەيتۋ.

ەكىنشى مىندەت – ءبىلىم بەرۋ باعدار­لامالارىن بولاشاق جاعدايلارعا جۇيەلى تۇردە بەيىمدەۋگە باعىتتالعان.

2021-22 وقۋ جىلىندا 119 جاڭا ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى اشىلدى. ولار: نەۆرولوگيا, ۆيرۋسولوگيا, قورشاعان ورتانى قورعاۋ ينجەنەرياسى, كرەاتيۆتى يندۋستريا, تسيفرلىق ەكونوميكا, كيبەرفيزيكا جانە ت.ب. سونىمەن قاتار تەح­ني­كالىق باعىتتاعى ءبىلىم بەرۋ باعدار­لامالارى بويىنشا پراكتيك مۇعالىمدەردى وندىرىستەن تارتامىز. ءبىز دۋال­دى وقىتۋ­عا كوشەمىز, سونىمەن قاتار ستۋدەنتتەر­دى ديپلومدىق جۇمىستاردىڭ ورنىنا ديپلومدىق جوبالاردى ورىنداۋعا باعىتتايمىز.

بۇگىنگى تاڭدا ۋنيۆەرسيتەت ەلىمىزدەگى عىلىمي جوبالار مەن عىلىمي جاريالانىمدار سانى بويىنشا كوشباسشى بولىپ تۇر.

جەردىڭ جاساندى سەرىگىن جاساۋ بويىنشا ۇتىمدى جوبالارىمىز ىسكە قوسىلعان. عارىش كەڭىستىگىنە ەكى نانوسپۋتنيك ۇشى­رىل­دى, ولار اۋىل شارۋاشىلىعىنا جان-جاقت­ى كومەك كورسەتىپ, ەكولوگيالىق ماسە­لەلەردى شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. سون­داي-اق عالىمدارىمىز نانويندۋست­ريا سالاسىندا عىلىمي جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋدا جانە ايتارلىقتاي ناتيجەلەر بار.

پاندەميا كەزىندە ۋنيۆەرسيتەت عالىمدارى تابيعي قوسىلىستار نەگىزىندەگى جاڭا ءدارى-دارمەكتەردى جاساۋ بويىنشا عىلىمي جوبالاردى جۇزەگە اسىردى. قازۇۋ عالىمدارىنىڭ 100 يننوۆاتسيالىق ازىرلەمەسى ناتيجەلەرىنىڭ تولىق سيپاتتاماسىن قامتيتىن «يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار جانە عىلىمدى قاجەت ەتەتىن ونىمدەر» اتتى ەكى تومدىق جارىق كوردى. ۋنيۆەرسيتەت عالىمدارىنىڭ وندىرىسپەن, ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىمەن, ءىرى كاسىپورىندارمەن تىعىز بايلانىسىن قامتاماسىز ەتۋ جانە ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ەل ەكونوميكاسىنا ناقتى ۇلەسىن ارتتىرۋ مىندەتى تۇر. بۇل – ءبىزدىڭ ءۇشىنشى مىندەتىمىز.

ۇلتتىق تسيفرلاندىرۋ جوباسى اياسىندا جوعارى بىلىكتى ءىT ماماندارىن دايارلاۋعا ەرەكشە باسىمدىق بەرۋدەمىز. قاشىقتان وقىتۋ بارىسىنداعى اقپارات­تىق جۇيەلەردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ ءۇشىن ساپالى جانە ينكليۋزيۆتى ءبىلىم بەرۋدى قامتاماسىز ەتۋىمىز كەرەك.

ۋنيۆەرسيتەتتە «تسيفرلىق ۋنيۆەرسي­تەت­تىڭ» تۇبەگەيلى جاڭا ارحيتەكتۋراسى قۇرىلۋدا. بۇگىندە وقىتۋشىلاردىڭ, ستۋدەنتتەردىڭ جانە قىزمەتكەرلەر­دىڭ تسيفرلىق ويلاۋىن قالىپتاستىرۋ, «قاعاز­سىز ۋنيۆەرسيتەت» فورماتىنا كوشۋ وتە ماڭىزدى. بۇل – ۋنيۆەرسيتەتتىڭ تۇراق­تى دامۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءتيىمدى كورپوراتيۆتىك باسقارۋ مودەلىن قۇرۋدى كوزدەيتىن ءتورتىنشى مىندەت.

قازۇۋ-دىڭ عىلىمي-زەرتتەۋ ۋنيۆەر­سيتەتىنە ترانسفورماتسيالانۋى وتاندىق عىلىم مەن ءبىلىمنىڭ حالىقارالىق ارەناداعى باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرىپ قانا قويماي, جاڭا زياتكەرلىك ونىم­دەردى, يننوۆاتسيالاردى قۇرۋ ار­قىلى وڭىرلىك جانە رەسپۋبليكالىق يننوۆا­تسيالىق ەكوجۇيەلەردى دامىتۋعا جانە نىعايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

جاڭا ترانسفورماتسيا عىلىم-ءبىلىم-ءوندىرىس ينتەگراتسياسىن جەتىلدىرىپ, ينۆەس­تيتسيا تارتۋ, بيزنەستىڭ بارلىق سالالارىن ىنتالاندىرۋ, ايماقتاردىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋىنا سەرپىلىس بەرەتىنى ءسوزسىز.

مەملەكەت تاراپىنان عىلىمعا دەگەن كوزقاراس جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى. كەلەسى جىلى عىلىم سالاسىنا بولىنەتىن قارجى ءتورت ەسەگە كوبەيگەلى وتىر. بۇل – ۇلكەن قولداۋ. ءبىز وسى مۇمكىندىكتى پايدالانا وتىرىپ, عىلىم سالاسىن جاڭا باعىتتا جەتىلدىرۋىمىز قاجەت.

پرەزيدەنت جۇرت نازارىنا ۇسىنعان كەلەسى ماڭىزدى ماسەلە – ستۋدەنتتەردى جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتۋ. «بۇل تۇيتكىلدى شەشۋ ءۇشىن جوعارى وقۋ ورىندارىمەن جانە قۇرىلىس كومپانيالارىمەن مەملەكەت-جەكەمەنشىك سەرىكتەستىگى ورناتۋ ءتاسىلىن بارىنشا ەنگىزۋ كەرەك», دەدى مەملەكەت باسشىسى. «ستۋدەنتتەردىڭ جەكەلەگەن, الەۋمەتتىك تۇرعىدان از قامتىل­عان ساناتتارى ءۇشىن پاتەر جالداۋعا كە­تەتىن شىعىنىن سۋبسيديالاۋ مۇمكىندىگىن دە قاراستىرۋعا بولاتىنى» دا كوڭىلگە قونىمدى.

ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان دامۋ باعدارلاماسىنا سايكەس جۇمىس ىستەپ تۇرعان 14 جاتاقحانانى قايتا جاڭعىرتىپ, جاڭادان 6 جاتاقحانا سالۋ جوسپارلانۋدا. قازاق ءبىلىمى مەن عىلىمىنىڭ قارا شاڭىراعى ستۋدەنتتەردى جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىن باستى نازاردا ۇستايدى.

ء«بىلىم الۋعا جىلدىق ءوسىمى 2-3 پا­يىز بولاتىن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە دە بەرى­لەدى. بۇل شارالار جوعارى ءبىلىمنىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرىپ قانا قويماي, قوعام­داعى ارىپتەستىك جانە ءوزارا جاۋاپ­كەرشىلىك قاعيداتىن نىعايتا تۇسەدى», دەدى پرەزيدەنت. كۇندەلىكتى تاجىريبە كورسەتىپ وتىرعانداي, بالاسى اقىلى بولىمدە وقيتىن اتا-انالاردىڭ, اسىرەسە تولىق ەمەس وتباسىلاردىڭ وقۋ اقىسىن ۋاقتىلى تولەۋگە مۇمكىندىگى كەلمەي جاتادى. ستۋدەنتتەرگە بەرىلەتىن بۇل نەسيە ولاردىڭ قاتارىنان قالماي ءبىلىم الىپ, مامان يەسى اتانۋىنا جاسالعان ءتيىستى جەڭىلدىك.

جاڭا جولداۋدىڭ قورىتىندى جاڭا­لىعى – مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ الداعى كۇزدە كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋىن وتكىزۋدى جانە پرەزيدەنت مانداتىن ۇزاقتىعى 7 جىلدىق ءبىر مەرزىممەن شەكتەۋدى ۇسىندى.

«مەن وكىلەتتىك مەرزىمىمدى قىسقارتۋعا جانە كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋى­نا بارۋعا دايىنمىن», دەدى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ ساياسي جۇيەنى جاڭعىرتۋ جانە مەملەكەتتىلىكتى نىعايتۋ جونىندەگى ۇسىنىستارىنىڭ ماڭىزى زور. كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك جانە پارلامەنتتىك سايلاۋ وتكىزۋ باستامالارىن قازۇۋ ۇجىمى مەن ستۋدەنتتەرى تولىق قولدايدى. ءبىزدىڭ ۇجىم «ادىلەتتى مەملەكەت. ءبىرتۇتاس ۇلت. بەرەكەلى قوعام» – تاۋەلسىز قازاقستان تاريحىنىڭ جاڭا پاراقتارىن اشاتىنىنا سەنىمدى.

2021-22 وقۋ جىلى ۋنيۆەرسيتەتىمىز ءۇشىن وتە تابىستى جىل بولدى. ۋنيۆەر­سيتەت QS WUR جاھاندىق رەيتينگى بويىنشا توپ-200 ىشىندە 25 پوزيتسياعا جوعارىلاپ, 175-ورىننان 150-ورىنعا كوتەرىلدى. جاڭا 2022-23 وقۋ جىلىندا دا العا قويعان مەجەلى مىندەتتەرىمىز بار. بۇل جوسپاردى مەملەكەت قولداۋىمەن جۇيەلى جۇزەگە اسىرا بەرمەكپىز.

«قۋاتتى ۇلتتىڭ دىڭگەگى – حالىق. ەڭ باستىسى, ازاماتتارىمىزدىڭ دەنساۋلىعى مىقتى, ءبىلىمى تەرەڭ بولۋى كەرەك. كاسىبيلىك پەن ەڭبەكقورلىق قوعامىمىزدا ەڭ جوعا­رى ورىندا تۇرۋى كەرەك. تاعى دا قايتا­لاپ ايتامىن. ەلىمىزدە ەڭبەكقور ادام, كاسىبي مامان ەڭ سىيلى ادام بولۋعا ءتيىس. وسىنداي ازاماتتار مەملەكەتىمىزدى دامىتادى». قاسىم-جومارت كەمەل ۇلىنىڭ بۇل ءسوزى وقىتۋشى-پروفەسسورلار اراسىندا كۇندەلىكتى باسشىلىققا الىنىپ, ءبىلىم الۋشى جاستارعا تۇسىندىرىلەدى. جولداۋداعى پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا سايكەس كەلەشەكتە ەل تۇتقاسى بولاتىن جاستاردىڭ ساپالى ءبىلىم الىپ, كاسىبي مامان ساناتىنا قوسىلۋىنا بار كۇش-جىگەرىمىز بەن تاجىريبەمىزدى جۇمسايمىز.

 

جانسەيىت تۇيمەباەۆ,

ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ باسقارما توراعاسى – رەكتورى

سوڭعى جاڭالىقتار