كوللاجدى جاساعان قونىسباي شەجىمباي, «EQ»
Ranking ساراپشىلارىنىڭ ايتۋىنشا, تەحنولوگيالىق دامۋدىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى فاكتورى – تولەم كارتالارىن پايدالانا وتىرىپ, تاۋارلار مەن قىزمەتتەرگە اقى تولەۋ ينفراقۇرىلىمىن كەڭەيتۋ جانە كونتاكتىسىز تولەمدەردىڭ تانىمالدىلىعىن ارتتىرۋ. ەكى جىلدا POS-تەرمينالدار سانى 3,5 ەسە كوبەيىپ, بيىل ماۋسىمنىڭ سوڭىندا 647 مىڭ قۇرىلعىعا جەتكەن. POS-تەرمينالداردىڭ 95 پايىزىنان استامى كونتاكتىسىز تولەم فۋنكتسياسىمەن جابدىقتالعان. قازىر قازاقستاندىق كاسىپكەرلەر Apple Pay, Samsung Pay, Garmin Pay, QR-كود جانە بىلتىر جىل سوڭىنان بەرى Google Pay-ءدى بەلسەندى قولدانىپ ءجۇر.
«2021 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتى جىلدىعىندا قازاقستاندىقتار Apple Pay جانە Samsung Pay-ءدى پايدالانۋ ارقىلى 104 ملرد تەڭگە سوماسىنا 18,8 ملن ترانزاكتسيا جاساعان. بۇل كونتاكتىسىز تولەمدەر ءموبيلدى تەلەفون نەمەسە اقىلدى ساعاتتار كومەگىمەن جۇزەگە اسادى. مۇندايدىڭ باستى ارتىقشىلىعى – تولەمنىڭ قاۋىپسىزدىگى جانە قولايلى بولۋى. ال Garmin Pay تەحنولوگياسىمەن تولەمدى ءتىپتى تەلەفونسىز جاساۋعا دا بولادى. بارلىق ترانزاكتسيا ءموبيلدى بانكتىك قوسىمشانى ەنگىزۋ جانە ءپارولدى (Face ID) ەنگىزۋدىڭ قوسىمشا قاجەتتىلىگىنسىز ء«بىر رەت باسۋ ارقىلى» لەزدە جۇزەگە اسىرىلادى, قورعانىس قولدانبالى تەحنولوگيالاردىڭ ءوزى ارقىلى دا, تولەم جۇيەلەرىنىڭ تەحنولوگيالارى ارقىلى دا جۇمىس ىستەيدى. سونداي-اق Apple Pay, Samsung Pay, Garmin Pay جانە Google Pay سياقتى كونتاكتىسىز تولەمدەردىڭ كومەگىمەن ينتەرنەتكە قوسىلماي, ءتىپتى جەلى ناشار ۇستايتىن جەردە دە ترانزاكتسيالاردى جۇزەگە اسىرا بەرۋگە بولادى. بۇل تۇتىنۋشىلاردىڭ مۇمكىندىكتەرىن ايتارلىقتاي جەڭىلدەتەدى جانە تولەمدى ىڭعايلى ەتەدى», دەپ جازادى ساراپشىلار.
2021 جىلدىڭ العاشقى التى ايىندا OR-كودتى قولدانۋ ارقىلى 1,3 ترلن تەڭگە سوماسىنا 192,8 ملن ترانزاكتسيا جۇزەگە اسىرىلعان. بۇل – ونلاين-رەجىمدە جاسالعان قولما-قولسىز تولەمدەردىڭ 26,4 پايىزى. قازىرگى ۋاقىتتا ەلدەگى 9 ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتىڭ كليەنتتەرى ءۇشىن – Apple Pay مەن Google Pay, ال 6 بانكتىڭ تۇتىنۋشىسى ءۇشىن Samsung Pay قولجەتىمدى. تاعى 5 بانك ءوز تۇتىنۋشىلارىنا QR-كودتى قولدانۋدى ۇسىنىپ وتىر. وسى ءۇش سەرۆيستى دە ۇسىناتىن 3 بانك بار, ولار – Halyk Bank, ForteBank جانە Jusan Bank. سونىمەن قاتار Garmin Pay تەحنولوگياسىن قولدانۋشىلار اراسىندا Halyk Bank, ForteBank جانە Bank RBK بار.
«بانكتەر كونتاكتىسىز تولەم جاساۋ بويىنشا تۇتىنۋشىلاردى دا, بيزنەستى دە ىنتالاندىرىپ وتىر. ول ءۇشىن ارنايى ۇسىنىستار, ءتۇرلى اكتسيالار جاسايدى. ماسەلەن, Halyk Bank POS-تەرمينال ارقىلى كونتاكتىسىز تولەم جاساعان تۇتىنۋشىعا 1 پايىز بونۋس بەرەدى. Kaspi.kz QR-كودپەن تولەم جاساعان كليەنتكە 0,5 پايىز بونۋس ۇسىنادى. «ەۋرازيالىق بانك» كونتاكتىسىز تولەم ءۇشىن 2 پايىز بونۋس بەرسە, Bank RBK-دا 1,5 پايىز كەشبەك بار», دەپ جازادى Ranking.
Visa-نىڭ ورتالىق ازيا جانە ازەربايجان ەلدەرىندەگى وڭىرلىك مەنەدجەرى كريستينا دوروش وتاندىق Kapital باسىلىمىنا بەرگەن سۇحباتىندا تسيفرلى تولەمنىڭ دامۋىنا كەدەرگى بولىپ وتىرعان ەكى نەگىزگى فاكتوردى ايتادى.
ء«بىرىنشىسى – قارجىلىق ساۋاتتىلىقتىڭ ءارتۇرلى دەڭگەيى. ساۋاتتىلىق قالادا وتە جوعارى, ال وڭىرلەر مەن شالعاي ەلدى مەكەندەردە وتە باياۋ تارالىپ جاتىر. مىسالى, تاۋاردى ونلاين ساتىپ الۋدى, كوممۋنالدىق تولەمدى ءموبيلدى قوسىمشا ارقىلى تولەۋدى ادامداردىڭ بارلىعى بىلە بەرمەيدى. وسى فاكتور ونلاين تولەم دامۋىن تەجەپ تۇر. بىراق ءبىز ءوز تاراپىمىزدان ءوڭىر تۇرعىندارىنا تەحنولوگيالاردى يگەرۋ بويىنشا كومەك بەرەمىز. ەكىنشى بارەر – ينفراقۇرىلىمنىڭ جەتكىلىكتى دەڭگەيدە دامىماۋى. نۇر-سۇلتان مەن الماتىدا قولما-قولسىز تولەم قابىلدامايتىن بىردە-ءبىر ساۋدا نۇكتەسى جوق شىعار. ال وڭىرلەردە جاعداي باسقاشا. الىس ايماقتاعى دۇكەنگە تولەم تەرمينالىن ورناتۋ بانكتەر ءۇشىن ەكونوميكالىق تۇرعىدان اسا ءتيىمدى ەمەس», دەيدى ساراپشى.
ەسكە سالايىق, سونداي تولەم تەرمينالدارىنىڭ ورنىن باساتىن POS-تەرمينالدار, جوعارىدا اتاپ وتكەنىمىزدەي بەلسەندى دامىپ جاتىر. PwC قازاقستان ساراپشىلارىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, 2021 جىلى قولما-قولسىز تولەم سوماسى 2019 جىلمەن سالىستىرعاندا 2,5 ەسە كوبەيگەن. Smart Pay-ءدى (QR, Apple Pay, Samsung Pay, Google Pay, Android Pay, Garmin Pay) قولدانۋ 33 ەسە ارتقان. قازاقستان قارجىگەرلەر قاۋىمداستىعىنىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك, قولما-قولسىز تولەمدەردىڭ 84 پايىزى ونلاين جۇزەگە اسىرىلادى.
Google Pay-ءدى قازاقستاندىقتار 2021 جىلدىڭ سوڭىنان باستاپ پايدالاندى. بۇل كونتاكتىسىز تولەم جۇيەسى Visa جانە Mastercard كارتالارىمەن جۇمىس ىستەيدى. ەميتەنتتەرى – Halyk Bank, ForteBank, «ەۋرازيالىق بانك», Simply نەوبانكى, «حوۋم كرەديت بانك», Bank RBK, «بانك تسەنتركرەديت», Jusan Bank.