اباي • 14 تامىز، 2022

اباي كۇنى اتالىپ ءوتتى

82 رەت كورسەتىلدى

نۇر-سۇلتاندا اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 177 جىلدىعىنا ارنالعان كورمە اشىلدى. قالا تۇرعىندارى اقىننىڭ پوەتيكالىق جانە فيلوسوفيالىق مۇراسىن، ابايتانۋشى عالىمداردىڭ ەڭبەكتەرىن جانە ۇلى ويشىلدىڭ شىعارمالارىنىڭ اۋدارمالارىن وقىپ شىقتى.

كورمەگە اقىننىڭ 50-دەن استام كىتابى قويىلدى.

«ابايدىڭ ادەبي ەڭبەكتەرى ىلعي دا دۇكەن مەن كىتاپحانا سورەلەرىنىڭ تورىندە ورنالاسادى. اقىننىڭ شىعارمالارى قازاقستاننان تىس جەرلەردە دە تانىمال. بۇل جەردەن قۇندى كىتاپتاردى تابۋعا بولادى. اراسىندا اناتولي كيم اۋدارعان اقىننىڭ «قا­را سوزدەرى»، مۇحتار اۋە­زوۆ­تىڭ «اباي جولى» رومانى، تەي­مۋر اتاەۆتىڭ «اباي­دىڭ ۇلى­لىعى نەمەسە XXI عاسىر­دا­عى ويشىلدىڭ پورترەتىن جا­­ساۋعا تالپىنىس»، قۇلمات ومىر­اليەۆتىڭ «اباي ءافوريزمى»، دۇكەنباي دوسجاننىڭ «اباي­دىڭ رۋحى» سەكىلدى كىتاپتار بار. وقىرماندار وسى جانە وزگە دە كىتاپتاردى كىتاپحانا زالىندا وتىرىپ وقۋعا نەمەسە وزىمەن بىرگە ۇيىنە الىپ كەتۋىنە بولادى. ءبىزدىڭ كىتاپحاناشىلار كۇن سايىن الەۋمەتتىك جەلىلەردە پوست جازىپ، جاڭا باسىلىمدار تۋرالى حاباردار ەتەدى»، دەدى كىتاپحاناشى انار اكىمبەكوۆا.

سونداي-اق وقۋشىلار كورمە­دە ولەڭ وقىپ، ءان شىرقادى، ال جۇرتشىلىق ابايدىڭ شىعار­ماشىلىق جولىنىڭ باستى كەزەڭدەرى تۋرالى ءبىلىمىن ارتتىردى.

«مەن «سەگىزاياق» ولەڭىن وقى­­دىم، وندا اۆتور ادامنىڭ بويىنداعى جامان قاسيەتتەردى اشكەرەلەيدى. ابايدىڭ شىعار­ماشىلىعىن زەرتتەۋدەن ءلاززات الامىن. وندا ادامنىڭ ءوزىن-ءوزى دامىتۋ تۋرالى تەرەڭ ويلار قامتىلعان. جانە دە اقىن­نىڭ فيلوسوفيالىق شىعار­مالارىندا العا ۇمتىلۋ، وتان­عا دەگەن سۇيىسپەنشىلىك دارىپ­تەلەدى»، دەدى مەكتەپ وقۋشىسى ايعانىم ساتان.

سونىمەن قاتار اقىننىڭ 177 جىلدىعىنا وراي ەلوردادا زيالى قاۋىم وكىلدەرى اباي ەسكەرتكىشىنە گۇل شوق­تارىن قويدى. سالتاناتتى جيىن­عا مەملەكەت جانە قوعام قاي­راتكەرلەرى، زيالى قاۋىم، قالالىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ وكىلدەرى، عالىمدار، ءماسلي­حات دەپۋتاتتارى، نۇر-سۇلتان قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ەسەت بايكەن قاتىستى.

«ابايدىڭ ءسوزى – مىڭ­جىل­دىقتاردىڭ ەنشىسى. سوندىق­تان «جاڭا قازاقستاندى» ور­كەندەتۋ ءۇشىن ابايدىڭ دانا­­لىق عيبراتتارىن ىسىمىز­دە، قارە­كە­­تىمىزدە، ويىمىزدا قول­دان­ۋى-­
مىز كەرەك. باستىسى، اباي­دىڭ عيبراتتارىن، كە­مەڭگەرلىك كەڭەستەرىن ومى­رى­مىزدە لايىق­تى پايدالانۋىمىز قاجەت. سول كەزدە عانا ءبىز رۋحاني جەتىلە­مىز جانە «جاڭا قازاقستاندى» ­دامىتامىز. اباي – ادامزات­تىڭ ءسوزىن سويلەگەن ادام. ول ادامزات ويشىلدارىنىڭ قاتا­رىن­دا تۇر­عان ادام. ول – پۋش­كين مەن لەرمونتوۆتى سويلەت­كەن ادام. ابايدىڭ جولى – «جاڭا قازاق­ستاننىڭ» جار­قىن جولى دەپ ەسەپتەۋىمىز كە­رەك»، دەدى عالىم سەرىك نەگيموۆ.

جينالعان قاۋىم ۇلت پەرزەن­تىنە تاعزىم جاساپ، گۇل شوق­تارىن قويدى.

«جىل سايىن 10 تامىز كۇنى ءداستۇر بويىنشا ابايدىڭ ەس­كەرتكىشىنە گۇل شوعىن قويۋ ءراسىمى بولادى. كەيىن ەلوردادا اۋقىمدى ءىس-شارالار باس­تالادى. ماسەلەن، مەكتەپتەر مەن جوو-لاردا تانىمدىق ءىس-شارالار وتكىزىلەدى. سونىمەن قاتار بيىلدان باستاپ ءىرى-ءىرى ­ساۋدا ورتالىقتارىندا اباي­دىڭ ولەڭدەرى مەن قاراسوزدەرى­نىڭ اۋديو نۇسقاسى جاريالا­­نىپ تۇرادى. بۇل كۇندەلىكتى 15-20 رەت شىعىپ تۇرادى»، دەدى نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ اكىمدىگى تىل­­­­دەردى دامىتۋ جانە ارحيۆ ءىسى باس­­­قارماسىنىڭ باسشىسى ساكەن ەسىركەپ.

ايتا كەتەيىك، ەلىمىزدە 2020 جىلى ۇكىمەت قاۋلىسىمەن 10 تامىز – اباي كۇنى دەپ بەلگىلەنگەن بولاتىن.

سوڭعى جاڭالىقتار

كۇرەسكەر گەينە

ادەبيەت • بۇگىن، 23:17

اجالدى جەڭگەن اسپان

ادەبيەت • بۇگىن، 23:16

اعاش كوشەتى ەگىلدى

ايماقتار • بۇگىن، 23:08

تسيفرلاندىرۋعا باسىمدىق بەردى

قازاقستان • بۇگىن، 23:07

Superpave تەحنولوگياسى ەنگىزىلەدى

قازاقستان • بۇگىن، 23:06

شىمبۇلاقتاعى شاڭعى ماۋسىمى

تۋريزم • بۇگىن، 22:52

قاسقىر

ونەر • بۇگىن، 22:50

دوللار باعامى قايتا ءوستى

قارجى • بۇگىن، 16:12

ۇقساس جاڭالىقتار