01 مامىر, 2014

مۇقاعالي

400 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن
گەتە مەن گەينە تىلىندە سويلەدى كەشە بەرليندە قازاق­ستان­نىڭ ەكونوميكا جانە مادە­نيەت ورتالىعىندا «قازاق كىتاپ­حا­ناسى» جوباسىنىڭ اياسىندا مۇ­قاعالي ماقاتاەۆتىڭ «اق­قۋلار ۇيىقتاعاندا» اتتى نەمىس تىلىندە شىققان كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى ءوتتى. بۇل شاراعا گەرمانيا بۋندەستاگىنىڭ دەپۋتاتتارى, جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك ورگان­دارى­نىڭ وكىلدەرى, زياتكەرلىك توپ­تارى, قازاق دياسپوراسى جانە ديپ­لوماتيالىق كورپۋس قاتىستى. ەلىمىزدىڭ گفر-داعى ەلشىسى نۇرلان ونجانوۆ بەتاشار سوزىندە قوناقتاردى قازاقستاننىڭ باي مادەنيەتى جانە تاريحىمەن تانىستىرىپ, «قازاق كىتاپحاناسى» جوباسىنىڭ ماقساتتارى مەن ءمىن­دەتتەرىنە توقتالدى. جاراسىمدى ءىس گەرمانيانىڭ باسپا كومپانياسىمەن بىرگە جۇزەگە اسقانى تۋرالى بايانداپ بەردى. ديپلومات كىتاپ اۆتورى مۇقاعالي ماقاتاەۆتىڭ قازاق حالقىنىڭ مادەنيەتى مەن ادەبي مۇراسىنا سالماقتى ۇلەس قوسقاندىعىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. شارا بارىسىندا «قازاق كىتاپحاناسى» جوباسىنىڭ ىرگە­تاسىن قالاعاندار, ايگىلى نەمىس ادەبيەتتانۋشىلارى لەو­نارد كوشۋت پەن كريستينە ليح­تەنفەلد ومىرشەڭ قازاق ولەڭى تۋرالى ويلارىمەن ءبولىستى. ولار ەكى مەملەكەت اراسىنداعى مادەني-گۋمانيتارلىق جوبانىڭ ءىس جۇزىندەگى ماعىناسى زور ەكەنىن تىلگە تيەك ەتىپ, بۇل قازاقستاننىڭ مادەني يگىلىگىنە گەرماندىق جانە ەۋروپالىق قوعامدا دا قولجەتىمدى بولا الاتىندىعىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, جوبا اياسىندا گەرمانيادا شىعارىلعان جانە تۇساۋى كەسىلگەن كىتاپتاردىڭ اۆتورلارى قازاق جازۋشىلارىمەن كەزدەسۋلەردىڭ اسەرلى بولاتىنىن جەتكىزدى. ءوز كەزەگىندە, م.ماقاتاەۆتىڭ كىتابىن نەمىس تىلىندە باسىپ شى­عارعان ماريو پشەرا تۇساۋ­كەسەر ءراسىمىن ءوزى جۇرگىزىپ, اقىن­نىڭ پوەتيكالىق ەرەكشەلىگى, ءمان-ما­عىناسى, قازاقتىڭ ولەڭ قۇرى­لى­سىنىڭ كەرەمەت يىرىمدەرى تۋرالى باياندادى. گۋمبولدت اتىنداعى بەرلين ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قازاق ءتىلى لەكتوراتىندا وقيتىن نەمىس ستۋدەنتتەرى تەاترلاندىرىلعان كورىنىس ۇيىم­داستىرىپ, اقىننىڭ ولەڭدەرىن قازاق جانە نەمىس تىلدەرىندە وقىدى. «قازاق كىتاپحاناسى» جوباسى 2006 جىلدان باستاپ قازاقستاننىڭ گەرمانياداعى ەلشىلىگىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ كەلەدى. ونىڭ اياسىندا قازاق اۆتورلارىنىڭ 20-دان استام كىتاپتارى نەمىس تىلىندە با­سى­لىپ شىعارىلدى. ولاردىڭ ارا­سىندا ەلباسىنىڭ «ەۋرازيا جۇرەگىندە», «قازاقستان جولى», سونىمەن قاتار, م.اۋەزوۆ, ت.احتانوۆ, ءى.ەسەن­بەرلين, ءا.نۇرپەيىسوۆ, و.ءسۇ­لەيمەنوۆ, د.دوسجان, ت.ب قازاق­تىڭ كورنەكتى قالامگەرلەرىنىڭ كىتاپتارىن ەرەكشە اتاپ وتۋگە بولادى. جوبانىڭ ماقساتى – قا­زاق مادەنيەتىن جانە قازاق جازۋ­شىلارىنىڭ شىعارمالارىن گەر­مانيا مەن ەۋروپا ەلدەرىنە تا­نىستىرۋ بولىپ تابىلادى. كى­تاپ­تار «قازاق كىتاپحاناسى» اتتى بىرىڭعاي ارلەنىممەن قازاق جانە نەمىس تىلدەرىندە باسىلىپ شىعۋدا. سۇلەيمەن مامەت, «ەگەمەن قازاقستان».
سوڭعى جاڭالىقتار