قازاقستان • 29 ماۋسىم، 2022

عاسىر بۇرىنعى قازاق ءومىرى

54 رەت كورسەتىلدى

جاسىل جايلاۋ، اق شاڭ­قان بوز ءۇي، بەلدەۋگە باي­لانعان تۇلپارلار جانە تابيعاتپەن ەتەنە وس­كەن قازاق. ءدال وسىنداي كو­رىنىس بەينەلەنگەن اشىق­حات­تار كەزىندە ەۋروپانى شار­لاعانى شىندىق. اقش كونگرەسىنىڭ كىتاپ­حاناسىنان تابىل­عان قا­­زاق حالقىنىڭ ومى­رىنە قا­تىستى سۋرەتتەر لە­گى ءبىز­­­دى بەيجاي قال­­دىر­ماۋعا ءتيىس.

اتالعان توپتامانىڭ بىرەۋى كيىز ءۇي الدىنا القا-قوتان وتىرىپ، سۋرەتكە تۇسكەن قازاقتار. سۋرەت تۇسىندىرمەسىندە: «بۇل فوتوسۋرەت حح عاسىردىڭ با­سىندا وڭتۇستىك ءسىبىردىڭ ال­تاي تاۋلى ايماعىندا فوتو­گراف سەرگەي يۆانوۆيچ بو­ريسوۆ (1859-1935) تۇسىرگەن ءتۇرلى ءتۇس­تى اشىقحاتتار توپتا­ما­سىنىڭ ءبىر بولىگى.

بوري­سوۆ سيم­بيرسكىدە (قا­زىرگى ۋليا­نوۆسك) كرەپوستنويلار وتباسىندا دۇنيەگە كەلگەن جانە جاستايىنان ەڭبەككە جەگىلگەن. 1880-جىلداردىڭ ايا­عىندا التاي ولكەسىندەگى بارناۋل قالاسىنا قونىس اۋدا­رىپ، 1894 جىلى فوتوسۋرەت ستۋدياسىن اشادى. بۇل ستۋديا كەيىنىرەك قالاداعى ەڭ ۇلكەن ورتالىققا اينالادى. 1907 جىلى بوريسوۆ التاي تاۋىنداعى ەكسپەديتسياسىن باستادى، ول 1911 جىلعا دەيىن جالعاستى. وسى ەكسپەديتسيا بارىسىندا ول 1500-گە جۋىق فوتوسۋرەت ءتۇسىرىپ، بارناۋلعا ورال­عان سوڭ، بەينەەكران ار­قىلى جۇرتشىلىققا كورسەتەدى.

فوتوسۋرەتتەر التاي تاۋلا­رىنىڭ شالعاي تۇكپىرلەرىندەگى تابيعات كورىنىستەرىن جانە وسى ولكەنىڭ بايىرعى كەيپى مەن قازاق حالقىنىڭ تۇرمىسىن بەينەلەيدى. بوريسوۆ فوتو­سۋرەت­تەردى ءارتۇرلى ەۋروپالىق باسپالارعا اشىقحاتتار جاساۋ ءۇشىن ۇسىنادى. كوللەكتسيا ءتۇرلى ءتۇستى اشىقحاتتاردىڭ ەكى سەرياسىن قامتيدى.

ءبىرىنشى سەريانى ستوك­گولمدەگى شۆەدتىك Granberg Society باسپا كومپانيا­سى شى­عاردى، بىراق ەكىن­شى سە­ريا­نىڭ قاي جەردە جا­ريا­لان­عانى بەلگىسىز. اشىقحاتتار بار­ناۋل­داعى التاي مەم­لەكەت­تىك ول­كەتانۋ مۇرا­جايىندا ساق­تاۋلى، 2000-جىل­داردىڭ باسىندا «شە­كارا­لار كەزدەسۋى» تسيفرلى كىتاپحانا جوباسى ءۇشىن تسيفر­لاندىرىلعان»، دەپ جازىلىپتى. اتالعان كىتاپحانادا ساق­تالعان بۇل سۋرەت ءتۇرلى ءتۇستى كو­لەمى: 9 x 14 سم.

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇلىلار ۇندەستىگى

قازاقستان • كەشە

باعا باقىلانادى

قارجى • كەشە

مەيىرىم شۇعىلاسى

رۋحانيات • كەشە

تسيفرلى دامۋ: جاڭا بەتبۇرىس

تەحنولوگيا • كەشە

ماحاببات اۋەنى

ونەر • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار