ۇلتتىق ونەر قازاقتىڭ بوي-تۇمارىنا اينالعان ۇلى دۇنيەسى. وسى ورايدا ھاكىم ابايدىڭ دا:
«وزگەگە, كوڭىلىم, تويارسىڭ,
ولەڭدى قايتىپ قويارسىڭ؟
ونى ايتقاندا تولعانىپ,
ىشتەگى دەرتتى جويارسىڭ.
تىڭداماسا ەش ادام,
ءوز جۇرەگىم قوزعالسىن» –
دەۋى حالقىمىزدىڭ ىقىلىم زامان, سان عاسىردان بەرگى ءان قۇدىرەتىنە دەگەن سەنىمىن نىعايتا تۇسپەك. قاي داۋىردە بولماسىن بابامىزدان قالعان اسىل مۇرانى كەلەشەك ۇرپاققا قايماعىن بۇزباي جەتكىزۋشىلەرىمىز بارشىلىق. كەشەگى اتى اڭىزعا اينالعان ارقانىڭ اتاقتى سال سەرىلەرى اقان, ءبىرجان, بالۋان شولاق, ۇكىلى ىبىراي, جاياۋ مۇسا, ءمادي, يمانجۇسىپتەردەن مۇرانى اماناتتاپ قابىلداعان, قوسىمجان باباقوۆ, قۋان لەكەروۆ, قالي بايجانوۆ, بايعابىل جىلقىباەۆتار ءاندى ءوز تۇعىرىنان تايدىرماي داۋىرلەتە ءداستۇر ساباقتاستىعىن بەرگى ۇرپاققا جەتكىزدى. وسى ارقا داستۇرىندەگى ۇلكەن مەكتەپتىڭ جالعاستىرۋشىلارى يگىلىك وماروۆ, گۇلبارشىن اقپانوۆا, قايرات بايبوسىنوۆ, قاراقويشى, عالىم مۇحاممەديندەر ەدى.
مەن بۇگىن قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتىسى, جەزقازعان قالاسىنىڭ جانە جاڭارقا اۋدانىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى تايجان قالماعامبەتوۆ اتىنداعى جەزقازعان فيلارمونياسىنىڭ ءانشىسى, تايجان اقىننىڭ اندەرىن جيناقتاپ ناسيحاتتاۋشى سىرباز دا ساڭلاق ءانشى عالىم مۇحامەدين جايلى كوڭىلدەگى كوركەم دۇنيەلەردى سىر عىپ شەرتۋگە قولىما قالام الىپ وتىرعان جاعدايىم بار. 1977 جىلى اسكەري مىندەتىمدى اتقارىپ كەلگەننەن كەيىن تۋعان اۋىلىمدا ءبىر جىل جۇمىس جاساپ, كەلەسى جىلى كۇزدە الماتى اۋىلشارۋاشىلىق ينستيتۋتىنىڭ ءبىرىنشى كۋرسىنا تۇسكەن كەزىم. گوگول-مۇراتباەۆ كوشەسىنىڭ بويىندا جاتاقتا تۇرامىز. بولمەمىزدە قابىرعادا ءىلۋلى قازاق راديوسى ساڭقىلداپ تۇراتىن ەدى. بالا كۇنگى ادەتىم بويىنشا شامام كەلگەنشە راديونى جىبەرمەي تىڭداپ جۇرەمىن. كورشى بولمەدەگى مەنەن ەكى كۋرس جوعارى, توپىراق زەرتتەۋ فاكۋلتەتىندە وقيتىن جۇماعالي دەگەن ازامات تا راديو تىڭداۋعا قۇشتار ەكەن. ەكەۋىمىز كەزدەسكەن سايىن راديودان وتكەن اندەر تۋرالى اڭگىمەمىز تاۋسىلمايدى. بىردە جۇسىپبەك ەلەبەكوۆ,بىردە عاريفوللا قۇمانعاليەۆ,بىردە دانەش راقىشەۆ, بىردە قايرات بايبوسىنوۆتاردىڭ انشىلىگى تۋرالى ايتىپ, اۋىزىمىزدىڭ سۋى قۇرىپ جۇرگەنىمىز. ويتكەنى ول دا, مەن دە, دومبىرامەن ءوز الىمىزشە ءان ايتامىز. بىردە جۇماعالي جەردەن جەتى قويان تاپقانداي قۋانىپ بولمەمە كەلدى. «قوشان, بۇگىن مەن راديودان ءبىر كەرەمەت ءان تىڭدادىم, داۋىسى وتە اشىق كاكىمبەك سالىقوۆتىڭ «جەزكيىك» ءانىن ايتتى» دەپ تاڭ قالىپ وتىردى. نە كەرەك ەندىگى جەردە جۇماعالي ماقتاۋىن جەتكىزگەن ءانشىنىڭ ورىنداۋىنداعى ءاندى كۇتۋمەن جۇردىك. اراعا ايلار سالا ءبىر كۇنى تۇسكى دەمالىس كونتسەرتىنەن «جەزكيىكتى» جاڭاعى ءانشىڭىز ساڭقىلداتسىن. جۇماعاليعا بارىپ, وتكەندەگى ءانشىنى مەن دە تىڭدادىم, ەسىمى عالىم ەكەن دەگەنىمشە, ول دا تىڭداپ, اتا تەگىن جازىپ العان ەكەن «مۇحامەدين» دەپ قوستاي جونەلدى. ويىمىز ءبىر جەردەن شىعىپ, ەندىگى جەردە الگى ءانشىنىڭ ورىنداۋىنداعى اندەرىن ەكىجاقتاپ ىزدەي باستادىق. كەزى كەلسە تىڭداپ, ءوز تاراپىمىزدان ريزاشىلىعىمىزدى ءبىلدىرىپ جۇرەتىن بولدىق. وسىلاي جۇرگەنىمىزدە مەنىڭ اسكەردە بىرگە بولعان جەزقازعاندىق دوسىم الپىسباي تۇرسىنبەكوۆ كونسەرۆاتورياعا كۇيشى مالعاجدار اۋباكىروۆتىڭ كلاسىنا وقۋعا تۇسكەن ەكەن, مەنى جاتاققا ىزدەپ كەلدى. «جەزكيىك» ءانىن ەندىگى جەردە قۇلپىرتا ول ورىنداسىن. كۇيشىمىن دەگەنى بولماسا, ول دا تابيعاتىنان كەرەمەت ءانشى ەدى. نە دەگەن اۋەلەگەن سۇلۋ داۋىس, عاجاپ ءان. اڭگىمەمىز جاراسىپ, ودان ءان ۇيرەنە باستادىق. «جەزكيىك» ءانىنىڭ شىعۋ تاريحىن سۇرادىق. ءسوزىن جەرلەسى كاكىمبەك سالىقوۆ دەگەن ۇلكەن اقىننىڭ جازعانىن, ءانىن جاقسىگەلدى سەيىلوۆتىڭ شىعارعانىن, ءبىرىنشى ورىنداۋشىسى الگى ءبىز ىزدەپ جۇرگەن عالىم مۇحامەدين ەكەنىن ايتىپ بەرسىن. 1978 جىلى بىزدەرمەن قاتار الماتىعا كەلىپ, ەسترادا تسيرك ستۋدياسىنا جانىبەك كارمەنوۆتىڭ كلاسىنا ىرىمتاي بودەسوۆ, مەيىرحان ادامبەكوۆ دەگەن قاراعاندىلىق جىگىتتەردىڭ تۇسكەنىن ايتقان الپىسباي, بىزدەردى اپارىپ, سول ازاماتتارمەن تانىستىردى. الماتىنىڭ قاق تورىندە ورنالاسقان ەسترادا تسيرك ستۋدياسىندا قازاقستاننىڭ حالىق ارتىستەرى جۇسىپبەك ەلەبەكوۆ اتىنداعى ارقا, عاريفوللا قۇرمانعاليەۆ اتىنداعى باتىس داستۇرىندەگى ەكى جىلدىق ۇلكەن ەكى مەكتەپ بار ەدى. بۇل وقۋ ورنىنىڭ ابىرويى الماتىدا وتە جوعارى بولاتىن. ەندى ءبىز, جاتاقتى بىلاي قويعاندا ەسترادا تسيرك ستۋدياسىنا بارىپ, ءان تىڭداپ, ۇيرەنۋدى ادەتكە اينالدىرىپ, نەبىر انشىلەرمەن سىيلاسا باستادىق. دەگەنمەن ءبىرىنشى ورىنداۋشىسىنان ەستىگەن «جەزكيىك» ءانى كوپ ازاماتتاردىڭ ورىنداۋىندا ءبىزدىڭ كوڭىلىمىزدەن شىعا قويماعانىن نەسىنە جاسىرايىن.
1980 جىلدىڭ كۇرەڭ كۇزى بولاتىن. رەسپۋبليكا كولەمىندە تۇڭعىش رەت امىرە قاشاۋباەۆ اتىنداعى انشىلەر بايقاۋى وتەتىنىن تەلەديدار, راديودان حابارلاپ, گازەتتەر جارىسىپ جازىپ جاتتى. ايتقان مەجەلى ۋاقىت جەتىپ, جان-جاقتان جۇزگە تارتا سەن تۇر مەن اتايىن ونەرپازدار الماتىعا ات باسىن تىرەدى. قازاق ەلىنىڭ اسپانىنا قوڭىر دومبىرانىڭ كۇمبىرىمەن اننەن شاشۋ شاشتى. بايقاۋدىڭ قازىلار القاسىنا بايعالي دوسىمجانوۆ, بەكەن جىلىسباەۆ, دانەش راقىشەۆ, جانىبەك كارمەنوۆ ت.ب. ءمۇيىزى قاراعايداي ونەر تارلاندارى جايعاسقان ەكەن. قازاقستان ۇلتتىق ارناسى امىرە قاشاۋباەۆ اتىنداعى ءبىرىنشى رەسپۋبليكالىق انشىلەر بايقاۋىن ارنايى تۇسىرسە, قازاق راديوسى تىكەلەي ەفير ارقىلى بارىن سالا ناسيحاتتادى. مۇنى سول كەزدەگى جول باستار اعالارىمىزدىڭ ۇلت ونەرىنە جاناشىرلىعى دەمەي, قالاي دەيسىز. اۋىلشارۋاشىلىق ينستيتۋتىنىڭ ستۋدەنتى بولسام دا جانىمدا ونەرگە جاقىن حاميتوۆ تۇيمەباي, نىشانقۇل تىلەۋوۆ دەگەن دوستارىم بار, كونسەرۆاتوريادان نۇرلان حامزين, الپىسباي تۇرسىنبەكوۆ, ەسترادا تسيرك ستۋدياسىنان ىرىمتاي بودەسوۆ ءبارىمىز ءۇش كۇن ساباقتى تاستاپ, وسى بايقاۋدى تاماشالادىق. «تەڭىزدىڭ ءتىلىپ تولقىنىن,تورالا قازىن ۇشىرعان» دەمەكشى, ءۇش كۇندىك جارىس مارەسىنە دە جەتتى. رەسپۋبليكالىق بايقاۋدىڭ ءبىرىنشى ورىنىن جاركەنتتىك مىرزاحمەت مۇكامانوۆ, امىرە قاشاۋباەۆ اتىنداعى سەمەي فيلارمونياسىنىڭ ءانشىسى باقىت ۇدەرباەۆا يەلەنسە, ەكىنشى ورىندى الماتىلىق قاسەن توپەەۆ, سەمەيلىك كەلدەنباي ولمەسەكوۆ, ءۇشىنشى ورىندى پاۆلودارلىق وجاەۆ تولەگەن, الماتىلىق مىرقاەۆ جاقسىلىق, ەسترادا تسيرك ستۋدياسىنىڭ ەكىنشى كۋرس ستۋدەنتى مەيىرحان ادامبەكوۆتەر الدى. باسقا دا ماراپات جۇلدەلەردى ساڭلاقتار ءبولىسىپ جاتتى. جەزقازعان وبلىسى ۇكىلەپ بايگەگە قوسقان, بىزدەر جانىندا جانكۇيەر بولىپ جۇرگەن تالاپتىڭ تۇلپارىن مىنگەن عالىم مۇحامەدين اعامىزعا ۇزدىك ورىنداۋشى اتالىمى بەرىلدى. وسى ساپار عالىم اعامىزدى تەلەديدار, راديودان جۋرناليستەر تالاسا-تارماسا, جاپا-تارماعاي جازىپ الدى. قاشاندا ورىنداۋشىسى كەلىسكەن ءاننىڭ باعى جانادى ەمەس پە, سول كەزدە جاقسىگەلدى سەيىلوۆ اعامىزدىڭ «جەزكيىك» ءانىنىڭ دە عالىم مۇحامەديننىڭ دە تاسى ورگە دومالاپ, قازاق راديوسىنان ءان ءجيى بەرىلىپ, سيقىرلى داۋىسىنىڭ بۋناق-بۋناق بۇلكىلىنە قىزىققان دومبىرا ۇستاعان ونەرپازدار جاپا تارماعاي وسى ءاندى ۇيرەنىپ ايتاتىن بولدى. قالاي دەسەك تە, عالىم ورىنداعان نەبىر اندەر, ءان سۇيەر قاۋىمنىڭ جۇرەگىندە تاستاعى جازۋداي اسەم ورنەگىمەن بۇگىنگى كۇنگە دەيىن جاڭعىرىپ تۇرعانى حاق. ەرەكشە سەزىمدە بولعان بىزدەر دە عالىم اعامىزدىڭ وسى ساپارىندا جانىندا ءجۇرىپ, وزىمىزگە ۇناعان ءاندى ءوز اۋزىنان ەسىتىپ ۇيرەندىك. 1982 جىلى جەزقازعان وبلىسى, اقتوعاي اۋدانىنان ءوزىن عالەكەڭنىڭ ءتول شاكىرتى سانايتىن سالامات قازاقباەۆ ەسترادا تسيرك ستۋدياسىنا جانىبەك كارمەنوۆتىڭ كلاسىنا كەلىپ ءتۇستى. بىرىنەن ءبىرى اساتىن تاڭدايىنان ءان قوزداعان ازاماتتار ارقانىڭ ءان ءداستۇرىنىڭ تۋىن جەلبىرەتتى.
ء«ومىردىڭ جولى سان تاراۋ, كەزى كەلسە بىرەۋىنە تۇسەسىڭ دە كەتەسىڭ» دەپ ۇلكەندەر ايتقاندا مۇنىسى قالاي دەپ تاڭىرقايتىن ەدىك. زامانا وزگەرىپ, ءداۋىر الماسىپ, باسشىلىق ەلدى نارىق زامانىنا اۋىستىرعان كەزدە بىزدەر دە ماماندىقتى وزگەرتىپ, ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە ون جىلداي قىزمەت ىستەپ, جۋرناليست ماماندىعىن الىپ, قازاق راديوسىنىڭ باس ديرەكتورى ءجۇرسىن ەرماننىڭ شاقىرۋىمەن 2008 جىلى قازاق راديوسىنا, قىزمەتكە كەلدىم. ماقساتىم قازاقتىڭ حاندارى, باتىر, بي, شەشەن, جىراۋلارىنىڭ وتكەن تاريحىن, سونىمەن قوسا جاستارىمىزعا وسيەت, ناسيحات بەرەتىن «تولعاۋ», «تەرمەلەرىن» حالىققا جەتكىزۋ.ءار ءوڭىردىڭ تاريحي دۇنيەلەرىن ناسيحاتتاي كەلە ارقاعا تىرەلگەندە عالىم اعاما قالاي توقتالمايىن. ويتكەنى ول كىسىنىڭ قورجىنىندا تاعىلىمدى دۇنيەلەر بارشىلىعى وزىمە ءمالىم ەدى.
الماتىعا سيرەك كەلەتىن, عالىم اعامىزبەن تەلەفون ارقىلى حابارلاسىپ تۇراتىنمىن. كونتسەرتتىك ساپارمەن الماتىعا ءبىر كەلگەنىندە ارنايى ىزدەپ بارىپ, قازاقكونتسەرت زالىندا جولىقتىم. «راديودان سەنىڭ جۇرگىزەتىن جىرشى جىراۋلار جايلى ء«ىنجۋ-مارجان», «تەرمە», حابارىڭدى تىڭداپ تۇرامىن» دەپ ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى. ارقا جەرى دە, تەرمە, تولعاۋلاردان كەم ەمەس ەدى عوي, سىزدەردىڭ نەگە ورىندامايتىندارىڭىزعا تاڭ قالامىن, بابالار مۇراسى وسىلاي ۇمىت بولىپ قالا بەرمەك پە دەپ, عالىم اعاما ناز بىلدىرە, ءزىلدى ساۋال تاستادىم. «ا, وندا مەن دايىندالايىن, تاعى ءبىر كەلگەندە ەكەۋىمىز ءبىراز دۇنيەلەر جازارمىز» دەپ ۋادەسىن بەردى. بىرەر جىلدان سوڭ عالىم اعام ارنايى دايىندالىپ, قازاق راديوسىنا مەنىڭ ء«ىنجۋ-مارجان» حابارىما بەلىن بەكەم بۋا ارنايى كەلدى. اڭگىمەمىز قىزا-قىزا عالەكەڭنىڭ ستۋدەنتتىك كۇندەرىنە كەلىپ تىرەلدىك. نەبىر قىزىقتارىن ايتا كەلە ۇستازى جونىندە بىلاي تولعانعان ەدى.
جۇسەكەڭنىڭ مەن سوڭعى شاكىرتىمىن. ويتكەنى جەتپىس ءتورتىنشى جىلى ءبىز وقۋعا تۇسكەندە جۇسەكەڭ جەتپىسكە كەلدى. سول 70 جاسىنداعى وقىتقان شاكىرتىمىن مەن. سودان, ەكى جىلدان كەيىن قايتىس بولدى. كەزىندە وزىمەن بىرگە ءبىراز گاسترولدەرگە الىپ ءجۇردى. تالدىقورعان, الماتى وبلىستارىن ارالادىق. سول كەزدە جۇسەكەڭنىڭ كونتسەرتتەردەگى ايتقان اۋەندەرى ءالى كۇنگە قۇلاعىمدا جاڭعىرىپ تۇر. ول كىسىنىڭ كەرەمەتتىلىگى سول, اۋداننان ءوتىپ, ەكىنشى سوۆحوزعا كەلگەندە رەپەرتۋارىنداعى اندەرىن ءجيى اۋىستىرىپ وتىراتىن. ۇنىنە ادام تاڭعالارلىق كەرەمەت ەدى, سيقىرلى انشىلىگى بولاتىن. بۇل قالاي دەسەم, سوندا اندەردى ەستە ساقتاپ, ۇمىتپاۋ ءۇشىن قايتالاپ ايتادى ەكەن عوي. ماعان: «عالىم, سەن دە, ايتاتىن اندەرىڭدى كوبىرەك اۋىستىرىپ وتىر, ءبىر جەردە ءبىر انگە قاقالىپ تۇرىپ قالماڭدار,وعان دا ادام ۇيرەنىپ الادى دا سودان شىقپاي قويادى دەيتىن ەدى» – دەپ عالەكەڭ ويلانىپ, ءبىراز وتىرىپ قالدى.
بۇرىنعى جەزقازعان وبلىسى, جاڭارقا اۋدانىنا جولىڭىز ءتۇسىپ بارا قالساڭىز, كولدەنەڭ جاتقان كوكتال وزەنىنە بەت شايىپ, اقتاۋ, سارىتاۋ, قاراتۇمسىق دەپ اتالاتىن, جان-جاعىن جالتىراعان شاعىن بۇلاقتار كومكەرگەن, جاتاعان تاۋلارعا, سالقىنشاق جۇلگەلەرگە نەشە ونەرپازدىڭ تابانى تيگەن, سۋسىپ كوشكەن شاعىلدىڭ بەتىندەي سەلەۋلى دالاعا, وسيەتى مەن قاسيەتى ءماشھۇر جەرگە تاپ بولاسىز.ارينە بۇل ولكەدە ءانشى دە كۇيشى دە كوپ.سونىڭ ءبىرى عالەكەڭمەن جەزقازعان فيلارمونياسىندا بىرگە قىزمەت ەتكەن كونتسەرتتىك ساپارلاردا بىرگە جۇرگەن جولداسى احات بايبوسىنوۆ.ول كىسىنىڭ دە دوسى جايلى پىكىرىن بىلگەن ەدىم.
«عالىم مۇحامەدين تۋرالى ايتاتىن بولساق, ءبىر كۇننىڭ ۋاقىتى جەتپەيتىن شىعار. ونى, ولاي دەپ ايتاتىن سەبەبىم, بالا كەزىمىزدەن بىرگە جۇرگەن دوسپىز.تۇرمىسىمىز ول بولەك اڭگىمە, ال ەندى ۇلكەن ساحنادا 76 جىلدان باستاپ, 2005 جىلعا دەيىن وتىز جىلدىڭ وتارىندا بىرگە قىزمەتتەس بولدىم. عالىمنىڭ داۋىسىنىڭ دياپازونىنىڭ كەڭدىگى, انشىلىك شەبەرلىگى, ونى ايتاتىنى جوق, ول وزىنشە بولەك ءانشى. سونداي باريتون داۋىستى انشىلەر بارشىلىق قوي, بىراق العاشقى شىققان كەزىندە جۇسەكەڭنىڭ شاكىرتتەرىنىڭ ىشىنەن عالىمدى كوبىنەسە, قالي بايجانوۆقا تەليتىن. ءسويتىپ جۇرگەندە عالىم وزىنە ءتان ءستيلىن تاۋىپ الدى. قازىر وزىندىك نۇسقاسى بار,ءوزىنىڭ جولى بار بىرەگەي ءانشى. ول وزىنشە, جەكە مەكتەپ, كوپتەگەن شاكىرتتەرىن تاربيەلەپ جاتقان ازامات قازىر. ەندى ونىڭ ءبىر تاڭقالاتىن دا جەرلەرى بار, عالەكەڭ ەشكىم بىلمەيتىن ءان-
دەردى نۇسقاعا كەلتىرىپ وتىرادى. مىسالعا, كەيبىر اندەردىڭ ءبىرىنشى,ەكىنشى نۇسقالارى بولادى عوي, ءساتىن قۇداي سولاي قىپ سالا ما, ءبىرىنشى نۇسقاسىن ىلعي عالىم ورىنداپ قالاتىن. «جەزكيىكتى» ءبىرىنشى ايتقانى سياقتى. قاسىم امانجولوۆتىڭ ء«وزىم تۋرالى» دەگەن تولعاۋىن بىلەسىز, ونىڭ ءبىرىنشى نۇسقاسىن دا, عالىم ورىنداعان.
باياعىدا جۇسىپبەك ەلەبەكوۆتىڭ 70 جىلدىق مەرەيتويىندا, عابيدەن مۇستافين, الكەي مارعۇلان, عازيزا جۇبانوۆالار كوزدەرى ءتىرى كەزىندە وسى ءاندى تاماشالاپ, قاتتى ريزا بولعان. سوندىقتان عالىمنىڭ بۇل جەردەگى ەڭبەگى وتە زور. وكىنىشكە قاراي, بۇل ءاندى ەشكىم جەتكىزىپ ايتا المادى, مۇمكىن ەستىمەگەن دە شىعار, ەستىسە دە, الا الماعان شىعار دەپ ويلايمىن. دەگەنمەن ول نۇسقا, سول نۇسقا بوپ قالادى-اۋ. مەنىڭ ەستۋىمشە شاكىرتتەرى, وسىنى ءارى قاراي جالعاستىرعانعا ۇقسايدى», – دەپ احات مىرزا دا دوسىنا دەگەن جاقسى لەبىزىن بىلدىرگەن ەدى.
«اندەردىڭ ۇلى اتاسى قانات تالدى, ارقادا اڭىراتىپ سەيىتجان سالدى» دەسەك, ۇكىلى ىبىرايدىڭ ءىزىن جالعاستىرۋشى شاكىرتى, تايجان ەكەندىگى دە بەلگىلى, ودان ءان ۇيرەنگەن نارتايلار سىر, ارقا, وڭتۇستىك ءوڭىردى ارالاپ, تالاي ءان سالدى.سىناپتاي سىرعىعان ۋاقىتقا داۋاڭىز بار ما. قانشاما كۇمىس كومەي انشىلەر ءومىر كوشىنەن وتسە دە ولاردىڭ ءىزباسارلارى مۇرالارىن جالعاستىرۋدا. كەشەگى جاس ورەن عالىمىڭىز دا بۇگىندە جەتپىس دەگەن جاسىڭىزدى القىمداپ, سەكسەنىڭىزدىڭ اۋىلىنا قاراي بەتتەگەلى وتىر. ءوز ماماندىعىن جانىمەن سۇيگەندىگى ەمەس پە, جالاڭاياق جار كەشىپ, قىزىلاياق قىر كەشىپ, بار عۇمىرىندا قوڭىر دومبىراسىن بەلىنەن تاستاماي, بۇگىندە ۇمىتىلعان نەمەسە سيرەك ورىندالاتىن اندەر جيناپ, حالقىمىزدىڭ مادەني يگىلىگىنە اينالدىرۋدا. كەزىندە « ۇلىتاۋ» انسامبلىمەن فرگ, موسكۆا, ليتۆا, گرۋزيا, وزبەكستان, قاراقالپاقستان, قىرعىزستانعا ساپار شەكسە, «جەز كيىك» انسامبلىمەن قازاقستاننىڭ بارلىق وڭىرلەرىن ارالاپ, كيەلى ساحنالارىندا قازاقتىڭ ءانىنىڭ قۇدىرەتىن تانىتا ءبىلدى. «التىن كەسە», «قوس اپانىڭ ءانى», «كوك ايداي», «ەرتولەۋدىڭ ءانى» جانە ۇكىلى ىبىراي,تايجان قالماعامبەتوۆتىڭ ۇمىت بولعان اندەرىن حالىق اراسىنان جيناپ, ساتباەۆ قالاسىندا تايجان قالماعامبەتوۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق انشىلەر بايقاۋىن ەكى دۇركىن وتۋىنە سەبەپكەر بولدى. حالىق جاۋى بولىپ اتىلىپ كەتكەن تايجان اقىننىڭ اندەرىن حالىققا جەتكىزۋىن وتىنگەن ۇستازى جۇسىپبەك ەلەبەكوۆتىڭ اماناتىن ورىنداپ, ون التى ءانىن جيناقتاپ, قازاق مۋزىكاسىنىڭ التىن قورىنا ەنگىزدى. 2011 جىلى «جەزكيىك», 2013 جىلى «التىن كەسە» كۇيتاباعى جارىق كوردى.
1952 جىلى قاراعاندى وبلىسى, جاڭاارقا اۋدانى, ەسكەنە اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن عالەكەڭ, 1969 جىلى ورتا مەكتەپتى بىتىرگەننەن كەيىن تۋعان اۋىلىندا اۋىلشارۋاشىلىعىنىڭ ءارتۇرلى سالاسىندا ەڭبەك ەتتى.تابيعي تالانتىنىڭ ارقاسىندا 1971 جىلى جاڭارقا اۋداندىق مادەنيەت بولىمىندە اۆتوكلۋب مەڭگەرۋشىسى,1973 جىلى جەزقازعان وبلىستىق كوركەمونەرپازدار بايقاۋىنىڭ جۇلدەگىرى اتاندى. 1985 جىلى جاستاردىڭ رەسپۋبليكالىق «جىگەر» فەستيۆالىنىڭ, 1988 جىلى رەسپۋبليكالىق امىرە قاشاۋباەۆ اتىنداعى بايقاۋدىڭ جۇلدەگەرى اتاندى.
1993 جىلدان باستاپ جەزقازعان مۋزىكالىق كوللەدجىندە دومبىرامەن ءان سالۋ ماماندىعى بويىنشا جۇسىپبەك ەلەبەكوۆ ءداستۇرىن ناسيحاتتاپ, ءدارىس بەرۋدە. عالىم مۇحامەدين 1999 جىلى اكادەميك ق.ي.ساتباەۆتىڭ ءسۇيىپ ورىندايتىن اندەر بايقاۋىنىڭ ءبىرىنشى جۇلدەسىن يەلەندى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىگىنىڭ 10 جىلدىق مەرەيتويى قارساڭىندا قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «العىسحاتىمەن» جانە 2002 جىلى مادەنيەت مينيسترلىگىنىڭ «قۇرمەت گراموتاسىمەن», 2002 جىلى «جەزقازعان قالاسىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى» اتاعىمەن, 2006 جىلى قاراعاندى وبلىسى اكىمىنىڭ سىيلىعى «حالىق اندەرىن ۇزدىك ورىنداۋشى» اتالىمىنىڭ يەگىرى, 2011 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنە 20 جىل مەرەكەلىك مەدالىمەن ماراپاتتالدى. 2012 جىلى «جاڭاارقا اۋدانىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى» اتاعى بەرىلدى. 2014 جىلى «ەڭبەك ارداگەرى» مەدالىمەن, 2016 جىلى تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلدىعىنا بايلانىستى «ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن» مەدالىمەن ماراپاتتالعان. 2018 جىلى قاراعاندى وبلىسى اكىمىنىڭ سىيلىعى «ماماندىعىنا ادالدىعى ءۇشىن» اتالىمى بويىنشا ماراپاتتالدى. 2021 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنە 30 جىل مەرەكەلىك مەدالىمەن ماراپاتتالدى. عالەكەڭە زور دەنساۋلىق, شىعارماشىلىق تابىستار تىلەيمىز!
قوشان مۇستافا ۇلى,
قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى, جۋرناليست
