داۋىس بەرۋ ۋچاسكەلەرى تاڭ اتپاي اشىلدى
ايتا كەتەرلىگى, رەفەرەندۋم بارىسىندا ەل تۇرعىندارى كونستيتۋتسيامىزدىڭ 33 بابىنا 56 وزگەرىس ەنگىزۋ ماسەلەسىنە قاتىستى ءوز داۋىستارىن بەردى. جالپى, رەسپۋبليكادا 10 013 ۋچاسكە ىسكە قوسىلدى. رەفەرەندۋمعا قاتىسۋ قۇقىعى بار ازاماتتاردىڭ ءتىزىمى 11 ملن 722 مىڭ 536 ادامدى قۇرادى.
سونىمەن قاتار سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى 52 شەت مەملەكەتتەگى ەلشىلىكتەرىمىزدىڭ جانىنان 65 ۋچاسكەلىك رەفەرەندۋم كوميسسياسىن قۇردى. وندا شەتەلدە جۇرگەن قازاقستان ازاماتتارى داۋىس بەردى. قازىرگى تاڭدا ولاردىڭ سانى 11 350 ادامعا جەتتى.
كونستيتۋتسيالىق رەفەرەندۋم وتكىزۋگە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 16 ملرد 400 ملن تەڭگە ءبولىندى. بۇل شىعىستاردىڭ 79 پايىزى كوميسسيا مۇشەلەرىنىڭ جالاقىسىن تولەۋگە باعىتتالادى. قالعان 21 پايىزى داۋىس بەرۋ ۋچاسكەلەرىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق قامتاماسىز ەتىلۋىنە جۇمسالادى.
قالعان قارجى ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسى مەن ۋچاسكەلىك ءارى اۋماقتىق كوميسسياسىنىڭ جۇمىسىنا بەرىلەدى. باسپا ونىمدەرىن دايارلاۋعا, اقپاراتتىق سۇيەمەلدەۋگە, ەل اۋماعىندا ارنايى بيلبوردتار ورنالاستىرۋعا باعىتتالدى.
تاڭعى 07:00-دە احۋالدى ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى كونستانتين پەتروۆ بايانداپ بەردى. ونىڭ ايتۋىنشا, وسى مەزگىلدە 12 وڭىردەگى 8 089 ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ باستالدى.
«وبلىستىق, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالار, ەلوردا كوميسسيالارى وكىلدەرىنىڭ مالىمەتتەرىنە سايكەس استانا ۋاقىتىمەن ساعات 07:00-دە 12 وڭىردەگى 8 089 ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ باستالدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 10 شەت مەملەكەتتەگى 12 ۋچاسكەسىندە دە داۋىس بەرۋ ءجۇرىپ جاتىر. اۋماقتىق كوميسسيالار قابىلداعان شەشىمگە سايكەس كونستيتۋتسيالىق زاڭ اياسىندا 36 ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ تاڭەرتەڭگى التىدا باستالدى», دەدى كونستانتين پەتروۆ.
سپيكەردىڭ ايتۋىنشا, ساعات بەلدەۋلەرىنىڭ ايىرماشىلىعىنا بايلانىستى اقتوبە, اتىراۋ, باتىس قازاقستان, قىزىلوردا جانە ماڭعىستاۋ وبلىستارىندا داۋىس بەرۋ جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا 07:00-دە, ياعني, استانا ۋاقىتىمەن 08:00-دە باستالدى. جالپى, رەسپۋبليكا بويىنشا 10 012 رەفەرەندۋم ۋچاسكەسى قۇرىلعان. ونىڭ ىشىندە 52 شەت مەملەكەتتەگى 65 ۋچاسكە بار.
«كەشە ساعات 18:00-دە داۋىس بەرۋ قۇقىعىنا ارنالعان ەسەپتەن شىعارۋ كۋالىگىن بەرۋ اياقتالدى. رەسپۋبليكا بويىنشا بارلىعى 21 465 كۋالىك بەرىلدى. داۋىس بەرۋ قۇقىعىنا يە ازاماتتاردىڭ تىزىمىندە 11 722 536 ازامات بار», دەدى ك.پەتروۆ.
بۇدان كەيىن ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مىنبەرىندەگى مالىمدەمە 08:00-دە بولدى. ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ حاتشىسى مۇحتار ەرمان جاڭا مالىمەتتەرمەن ءبولىستى. ونىڭ ايتۋىنشا, تاڭعى 08:00-دە 9 964 رەفەرەندۋم ۋچاسكەسى جۇمىسقا كىرىسكەن.
«وبلىستىق, نۇر-سۇلتان, الماتى, شىمكەنت قالالىق رەفەرەندۋم كوميسسيالارىنىڭ دەرەكتەرىنە سايكەس استانا ۋاقىتىمەن ساعات 08:00-دەگى جاعداي بويىنشا بارلىق وڭىردە 9 947 رەفەرەندۋم ۋچاسكەسىندە داۋىس بەرۋ باستالدى. سونداي-اق 15 شەت مەملەكەتتەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ وكىلدىكتەرى جانىنداعى 17 ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ باستالدى. شەتەلدەگى 48 ۋچاسكە ۋاقىت ايىرماشىلىعىنا بايلانىستى وزدەرىنىڭ جەرگىلىكتى ۋاقىتىمەن داۋىس بەرۋگە كىرىستى. وسىلايشا, قازىرگى تاڭدا داۋىس بەرۋ 9 964 رەفەرەندۋم ۋچاسكەسىندە ءوتىپ جاتىر», دەدى مۇحتار ەرمان.
سونداي-اق سپيكەر ساعات 10-نان باستاپ ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مۇشەلەرى ءار ەكى ساعات سايىن بريفينگ وتكىزەتىنىن حابارلادى. ءسويتىپ, كەلەسى بريفينگ ۋادە ەتىلگەندەي ساعات 10:00-دە باستالدى. ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى ءسابيلا مۇستافينا كەزەكتى مالىمدەمە جاساپ, داۋىس بەرۋگە ارنالعان بيۋللەتەندەردى تىزىمگە ەنگىزىلگەن ازاماتتاردىڭ جالپى سانىنىڭ 28,59 پايىزىن العانىن اتاپ ءوتتى.
«استانا ۋاقىتىمەن ساعات 10:00-دەگى دەرەكتەرگە سايكەس داۋىس بەرۋ رەسپۋبليكانىڭ 9 992 ۋچاسكەسىندە ءوتىپ جاتىر. ازاماتتاردىڭ رەفەرەندۋمعا بەلسەندىلىگى – بەلسەندى سايلاۋ, مەملەكەتتىك ماسەلەلەردى شەشۋگە تىكەلەي قاتىسۋ قۇقىعىنا سانالى جانە جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋ كورسەتكىشى. وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ جانە استانانىڭ اۋماقتىق كوميسسيالارى ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنا ۇسىنعان دەرەكتەرگە سايكەc استانا ۋاقىتىمەن ساعات 10:00-دەگى جاعداي بويىنشا رەفەرەندۋمدا داۋىس بەرۋشىلەردىڭ بەلسەندىلىگى مىناداي. ەل بويىنشا داۋىس بەرۋگە ارنالعان بيۋللەتەندەردى تىزىمگە ەنگىزىلگەن ازاماتتاردىڭ جالپى سانىنىڭ 28,59 پايىزى الدى», دەدى ءسابيلا مۇستافينا.
ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسى مۇشەسىنىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك, تاڭعى 10:00-گە دەيىن اقمولا وبلىسى تۇرعىندارىنىڭ – 26,63 پايىز, اقتوبە وبلىسى – 25,62 پايىز, الماتى وبلىسى – 28,53 پايىز, اتىراۋ وبلىسى 29,87 پايىز داۋىس بەرگەن. باتىس قازاقستان وبلىسىندا – 32,20 پايىز, جامبىل وبلىسىندا – 32,16 پايىز, قاراعاندى وبلىسىندا – 33,56 پايىز, قوستاناي وبلىسىندا – 30,14 پايىز, قىزىلوردا وبلىسىندا 28,87 پايىز تۇرعىن رەفەرەندۋمعا قاتىسقان.
«ماڭعىستاۋ وبلىسىندا – 23,67, پاۆلودار وبلىسىندا – 33,14, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا – 34,17, تۇركىستان وبلىسىندا – 33,15, شىعىس قازاقستان وبلىسىندا – 29,88, نۇر-سۇلتان قالاسىندا – 24,18, الماتى قالاسىندا – 13,91, شىمكەنت قالاسىندا 34,19 پايىز داۋىس بەرىلدى. وسىلايشا, ازاماتتاردىڭ ەڭ جوعارى بەلسەندىلىگى شىمكەنت قالاسىندا بايقالادى», دەدى ءسابيلا مۇستافينا.
ساعات 12:00-دەگى جاعداي بويىنشا ەلىمىزدە 5 122 577 ادام رەفەرەندۋمدا داۋىس بەردى. ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى شاۆحات وتەمىسوۆ ازاماتتاردىڭ جالپى سانىنىڭ 43,70 پايىزى داۋىس بەرۋگە ارنالعان بيۋللەتەندەردى العانىن جەتكىزدى.
«وڭىرلەر بويىنشا: اقمولا وبلىسى – 41,31, اقتوبە وبلىسى – 41,14, الماتى وبلىسى – 43,05, اتىراۋ وبلىسى – 37,33, باتىس قازاقستان وبلىسى – 47,58, جامبىل وبلىسى – 55,15, قاراعاندى وبلىسى – 51,60, قوستاناي وبلىسى – 49,96, قىزىلوردا وبلىسى – 48,73, ماڭعىستاۋ وبلىسى – 36,02, پاۆلودار وبلىسى – 51,17, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى – 58,25, تۇركىستان وبلىسى – 46,69, شىعىس قازاقستان وبلىسى – 48,86, نۇر-سۇلتان قالاسى – 37,03, الماتى قالاسى – 20,14, شىمكەنت قالاسى 44,61 پايىز», دەدى شاۆحات وتەمىسوۆ.
مەجە تۇسكە دەيىن باعىندىرىلدى
ساعات 14:00-دەگى جاعداي بويىنشا 6 262 973 ادام داۋىس بەردى. وسىلايشا, تۇسكە دەيىن ەلەكتوراتتىڭ جارتىسىنان استامى ءوز تاڭداۋىن جاسادى. ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى اناستاسيا ششەگورتسوۆا زاڭعا سايكەس رەفەرەندۋمعا قاتىسۋعا قۇقىعى بار ازاماتتاردىڭ جارتىسىنان كوبى داۋىس بەرۋگە قاتىسقان جاعدايدا رەفەرەندۋم وتكىزىلگەن دەپ سانالاتىنىن جەتكىزدى وسىلايشا, اۋماقتىق رەفەرەندۋم كوميسسيالارىنىڭ دەرەكتەرىنە سايكەس زاڭمەن بەلگىلەنگەن كەلۋشىگە قول جەتكىزىلىپ وتىر
«ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنا ايماقتاردان كەلىپ تۇسكەن دەرەكتەرگە سايكەس ساعات 14:00-دەگى جاعداي بويىنشا تىزىمگە ەنگىزىلگەن ازاماتتاردىڭ تومەندەگىدەي سانى داۋىس بەرۋگە ارنالعان بيۋللەتەندەردى الدى. ناقتى ايتقاندا, اقمولا وبلىسى – 56,89, اقتوبە وبلىسى – 45,64, الماتى وبلىسى – 58,07, اتىراۋ وبلىسى – 50,68, باتىس قازاقستان وبلىسى – 53,58, جامبىل وبلىسى – 63,46, قاراعاندى وبلىسى – 61,08, قوستاناي وبلىسى – 62,47, قىزىلوردا وبلىسى – 65,03, ماڭعىستاۋ وبلىسى – 43,36, پاۆلودار وبلىسى – 57,79, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى – 62,41, تۇركىستان وبلىسى – 53,63, شىعىس قازاقستان وبلىسى – 64,21, نۇر-سۇلتان قالاسى – 41,13, الماتى قالاسى – 23,06, شىمكەنت قالاسى – 59,32 پايىز. جالپى, ساعات 14:00-دەگى جاعداي بويىنشا رەسپۋبليكانىڭ 6 262 973 ازاماتى بيۋللەتەن الدى. بۇل تىزىمگە ەنگىزىلگەن ازاماتتاردىڭ 53,43 پايىزىن قۇرايدى», دەدى اناستاسيا ششەگورتسوۆا.
كەلەسى بريفينگ ساعات 16:00-دە ءوتتى. ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى اسىلبەك سماعۇلوۆ وسى مەرزىمگە دەيىن 7 127 366 ادام داۋىس بەرگەنىن حابارلادى.
«وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ جانە استانانىڭ اۋماقتىق كوميسسياسى ۇسىنعان دەرەكتەرگە سايكەس استانا ۋاقىتىمەن ساعات 16:00-دە وڭىرلەردەگى ازاماتتاردىڭ ساياسي ناۋقانعا كەلۋى مىناداي: اقمولا وبلىسى – 65,11, اقتوبە وبلىسى – 53,52, الماتى وبلىسى – 66,58, اتىراۋ وبلىسى – 56,19, باتىس قازاقستان وبلىسى – 57,70, جامبىل وبلىسى – 67,36, قاراعاندى وبلىسى – 68,69, قوستاناي وبلىسى – 69,18, قىزىلوردا وبلىسى – 72,26, ماڭعىستاۋ وبلىسى – 53,13, پاۆلودار وبلىسى – 64,58, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى – 69,80, تۇركىستان وبلىسى – 72, شىعىس قازاقستان وبلىسى – 68,30, نۇر-سۇلتان قالاسى – 48,40, الماتى قالاسى – 25,95, شىمكەنت قالاسى – 63,34 پايىز. جالپى, ساعات 16.00-دەگى جاعداي بويىنشا رەسپۋبليكانىڭ 7 127 366 ازاماتى بيۋللەتەن العان. بۇل – تىزىمگە ەنگەن ازاماتتاردىڭ 60,80 پايىزى», دەدى اسىلبەك سماعۇلوۆ.
بۇدان كەيىن ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى شاۆحات وتەمىسوۆ ساعات 18:00-دەگى جاعداي بويىنشا 7 624 641 ادام داۋىس بەرگەنىن مالىمدەدى.
«وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ جانە استانانىڭ اۋماقتىق كوميسسيالارى ۇسىنعان دەرەكتەرگە سايكەس استانا ۋاقىتىمەن ساعات 18:00-دە وڭىرلەردەگى ازاماتتاردىڭ كەلۋى مىناداي: اقمولا وبلىسى – 69,07, اقتوبە وبلىسى – 55,09, الماتى وبلىسى – 68,1, اتىراۋ وبلىسى – 62,45, باتىس قازاقستان وبلىسى – 65,49, جامبىل وبلىسى – 68,1, قاراعاندى وبلىسى – 73,31, قوستاناي وبلىسى – 71,07, قىزىلوردا وبلىسى – 75,02, ماڭعىستاۋ وبلىسى – 59,14, پاۆلودار وبلىسى – 72,88, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى – 73,12, تۇركىستان وبلىسى – 78,24, شىعىس قازاقستان وبلىسى – 72,76, نۇر-سۇلتان قالاسى – 53,87, الماتى قالاسى – 29,82, شىمكەنت قالاسى – 69,55 پايىز. جالپى, رەسپۋبليكا بويىنشا 7 624 641 ازامات بيۋللەتەن الدى. بۇل – تىزىمگە ەنگىزىلگەن ازاماتتاردىڭ 65,04 پايىزى», دەدى شاۆحات وتەمىسوۆ.
ال ەلوردا ۋاقىتىمەن ساعات 20:00-دە ەلىمىزدىڭ اۋماعىندا اشىلعان 8 مىڭنان استام رەفەرەندۋم ۋچاسكەسىندە داۋىس بەرۋ اياقتالدى. وسىلايشا, 12 وڭىردەگى 8 089 رەفەرەندۋم ۋچاسكەسى جۇمىسىن اياقتاپ, اۋماقتىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ مۇشەلەرى داۋىس ساناۋعا كىرىستى. سونىمەن قاتار 10 شەت مەملەكەتتەگى قازاقستان ەلشىلىكتەرى جانىنان اشىلعان 17 ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ اياقتالدى. ساعات 20:00-دەگى جاعداي بويىنشا 7 936 655 ادام داۋىس بەردى. بۇل تۋرالى ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ حاتشىسى مۇحتار ەرمان حابارلادى.
ساعات ايىرماشىلىعىنا بايلانىستى ەلىمىزدىڭ 5 وڭىرىندە, اتاپ ايتقاندا قىزىلوردا, اقتوبە, اتىراۋ, ماڭعىستاۋ جانە باتىس قازاقستان وبلىستارىنداعى 1 858 ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ استانا ۋاقىتىمەن ساعات 21:00-دە اياقتالدى.
تۇنگى ساعات 22:00-دە ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ حاتشىسى مۇحتار ەرمان رەفەرەندۋمنىڭ الدىن الا ناتيجەسىن جاريالادى. ونىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىزدە اتا زاڭعا ەنگىزىلەتىن وزگەرتۋلەر مەن تولىقتىرۋلارعا قاتىستى وتكىزىلگەن رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋمدا 8 030 739 ازامات بيۋللەتەن العان.
«ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسى استانا ۋاقىتىمەن ساعات 22:00-دە ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىندە جانە 25 شەتەلدىك ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ اياقتالعانىن حابارلايدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ شەت مەملەكەتتەردەگى وكىلدىكتەرىنىڭ جانىنداعى 40 ۋچاسكەدە داۋىس بەرۋ ءالى دە جالعاسىپ جاتىر. وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ جانە استانانىڭ اۋماقتىق كوميسسيالارى ۇسىنعان الدىن الا دەرەكتەرى بويىنشا ازاماتتاردىڭ رەفەرەندۋمعا قاتىسۋ ستاتيستيكاسى مىناداي بولدى: اقمولا وبلىسى – 73,81, اقتوبە وبلىسى – 58,06, الماتى وبلىسى – 72,83, اتىراۋ وبلىسى – 67,68, باتىس قازاقستان وبلىسى – 69,37, جامبىل وبلىسى – 69,59, قاراعاندى وبلىسى – 77,39, قوستاناي وبلىسى – 72,28, قىزىلوردا وبلىسى – 79,89, ماڭعىستاۋ وبلىسى – 61,19, پاۆلودار وبلىسى – 75,53, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى – 75,49, تۇركىستان وبلىسى – 80,66, شىعىس قازاقستان وبلىسى – 77,49, نۇر-سۇلتان قالاسى – 57,06, الماتى قالاسى – 33,30, شىمكەنت قالاسى – 72,53 پايىز», دەدى مۇحتار ەرمان.
شەتەلدە داۋىس بەرگەندەر كوپ
ۋاقىت بەلدەۋىنە بايلانىستى سولتۇستىك امەريكادا ۆاشينگتون, نيۋ-يورك, وتتاۆادا جانە برازيليادا رەفەرەندۋم ۋچاسكەلەرى نۇر-سۇلتان ۋاقىتىمەن ساعات 18:00-دە اشىلدى. وندا داۋىس بەرۋ 9 ساعاتقا سوزىلادى. داۋىس بەرۋ ناتيجەلەرى شىققاننان كەيىن قورىتىندى قۇجاتتار جەدەل تۇردە سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنە ەسىل اۋداندىق سايلاۋ كوميسسياسىنا تاپسىرۋ ءۇشىن جەتكىزىلەدى.
«رەفەرەندۋم وتەتىن كۇنى شەتەلدە داۋىس بەرەتىن قازاقستاندىقتاردىڭ سانى 11 350 ادامدى قۇرادى. 52 ەلدە رەفەرەندۋم جاقسى ۇيىمداستىرىلعان جاعدايدا ءوتىپ جاتىر. نۇر-سۇلتان ۋاقىتى بويىنشا ساعات 19:00-دەگى جاعداي بويىنشا شەتەلدە 5 100-گە جۋىق وتانداسىمىز داۋىس بەردى. بۇل ءتيىستى تىزىمگە ەنگىزىلگەن سايلاۋشىلار سانىنىڭ 45 پايىزىن قۇرايدى», دەدى سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى رومان ۆاسيلەنكو.
ەلدەگى رەفەرەندۋمعا 10 حالىقارالىق ۇيىمنان, 13 شەت مەملەكەتتىڭ ورتالىق رەفەرەندۋم ورگاندارىنان 272 بايقاۋشى, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا تىركەلگەن ديپلوماتيالىق كورپۋستان 41 شەتەلدىك بايقاۋشى قاتىستى. سونىمەن قاتار شەتەلدىك باق-تىڭ 215 وكىلى تىركەلدى. تمد ەلدەرىنەن 144 بايقاۋشى اككرەديتتەلگەن, ولار نۇر-سۇلتان, الماتى, شىمكەنت جانە 4 وبلىس ورتالىعىنداعى رەفەرەندۋم بارىسىن باقىلادى.
رەسەي مەن قىرعىزستان وسك بايقاۋشىلارى دا رەفەرەندۋمدا حالىق اراسىندا جوعارى بەلسەندىلىكتى اتاپ ءوتىپ, زاڭ بۇزۋشىلىقتاردىڭ جوقتىعىن جەتكىزدى. ءداستۇر بويىنشا ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ دەموكراتيالىق ينستيتۋتتار جانە ادام قۇقىقتارى جونىندەگى بيۋروسىنان رەفەرەندۋمعا 10 بايقاۋشى قاتىستى.
«جالپى دايىندىق جانە داۋىس بەرۋ كەزەڭىندە ءبىز قازاقستاندا 27 جىلدان كەيىن رەفەرەندۋمعا قىزىعۋشىلىقتىڭ ارتقانىن اتاپ وتتىك, مۇنى ءبىزدىڭ كوپتەگەن حالىقارالىق ارىپتەستەرىمىز ەلىمىزدەگى دەموكراتيالىق ۇدەرىستەر مەن راسىمدەردى ۇستانۋدىڭ ايقىن دالەلى رەتىندە قابىلدادى», دەپ قورىتىندىلادى ءسوزىن رومان ۆاسيلەنكو.
بۇدان كەيىن شەتەلدىك بايقاۋشىلاردىڭ پىكىرى ايتىلدى. «تمد بايقاۋشىلارى رەفەرەندۋمدا تەحنيكالىق جاعىنان دا, سايلاۋ ءتارتىبىن بۇزۋعا قاتىستى دا ەسكەرتۋلەر جاساعان جوق. بارلىعى قازاقستان زاڭناماسىنىڭ, حالىقارالىق ستاندارتتاردىڭ اياسىندا ءوتتى, داۋىس بەرۋ پروتسەسى اشىق ءارى دەموكراتيالىق جاعدايدا ءوتتى», دەدى تمد سك بايقاۋشىلارى ميسسياسىنىڭ جەتەكشىسى لەونيد انفيموۆ.
العاشقى ۋچاسكە جاپونيا مەن كورەيادا اشىلدى
شەتەلدە جاپونيا مەن كورەيا رەسپۋبليكاسىنداعى وتانداستارىمىز العاشقى بولىپ داۋىس بەردى. سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ حابارلاۋىنشا, ەلدەردەگى رەفەرەندۋم ۋچاسكەلەرى ۋاقىت بەلدەۋىنە بايلانىستى بارىنەن ەرتە اشىلعانىن جەتكىزدى.
توكيو قالاسىنداعى №261 رەفەرەندۋم ۋچاسكەسى جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا تاڭعى ساعات 7:00-دە (نۇر-سۇلتان ۋاقىتى بويىنشا ساعات 4:00-دە) جۇمىسىن باستادى. جاپونياداعى وكىلدەردىڭ مالىمدەۋىنشە, العاشقى مينۋتتاردان باستاپ قازاقستاندىقتار ايتارلىقتاي بەلسەندىلىك تانىتقان. توكيو قالاسىنىڭ تۇرعىنى ءاليجان ساليەۆ – رەفەرەندۋمدا داۋىس بەرگەن العاشقى قازاقستاندىق.
«مەن جاقىندا 18 جاسقا تولدىم جانە وسىنداي تاريحي وقيعاعا العاش رەت قاتىسۋ مەن ءۇشىن وتە قىزىقتى. وعان قوسا بۇل ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك, ويتكەنى مەنىڭ داۋىسىم كونستيتۋتسيانى جاڭارتۋدا ەسكەرىلەتىن بولادى. مەن قازاقستاننىڭ جاپونيا سياقتى دامىعان ەلگە اينالعانىن قالايمىن», دەدى ءاليجان ساليەۆ.
قازاقستاندىقتار توكيوعا جاپونيانىڭ ءار تۇكپىرىنەن, اتاپ ايتساق حيروسيما, وساكا جانە كيوتو سياقتى الىس پرەفەكتۋرالاردان دا داۋىس بەرۋگە كەلىپ جاتقانىن ايتتى ەلشىلىك وكىلدەرى.
وڭتۇستىك كورەيانىڭ استاناسىنداعى №258 ۋچاسكەگە العاشقى بولىپ قازاقستاندىق وتباسى كاكىم داناباەۆ پەن ارۋنا جانىبەك كەلدى. ولار سەۋلدە 10 جىلدان استام ۋاقىت تۇرىپ جاتىر.
«مەن كورەي سەرىكتەستەرىممەن بيزنەس جۇرگىزەمىن. ولاردىڭ ءوز ەلىندەگى جاعدايدى قالاي تالقىلايتىندارىن, ساياسي ومىرگە بەلسەندى قاتىساتىنىن ءجيى كورەمىن. سوندىقتان سوڭعى 10 جىل ىشىندە مەن بىردە-ءبىر سايلاۋدى وتكىزگەن جوقپىن. بۇل جولى دا ءوز داۋىسىمدى بەرۋگە كەلدىم, ويتكەنى رەفەرەندۋمعا قاتىسۋ – ءبىزدىڭ ازاماتتىق پارىزىمىز. ءبىزدىڭ داۋىسىمىز – بالالارىمىزدىڭ بولاشاعى», دەدى ك.داناباەۆ.
ك.داناباەۆ وڭتۇستىك كورەياداعى حانيانگ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوكتورانتۋراسىن بىتىرگەن. قازىر Kazmedikor قازاقستان-كورەي كومپانياسىنىڭ تەڭ قۇرىلتايشىسى. قازاقستان ەلشىلىگى رەفەرەندۋمعا ەڭ ءبىرىنشى كەلىپ, قاتىسقان ازاماتتارعا العىسىن ءبىلدىرىپ, سىيلىق تابىستادى. قازاقستان ازاماتتارىنىڭ جاپونيا مەن كورەيا رەسپۋبليكاسىنداعى بەلسەندىلىگى وتانداستارىمىزدىڭ مەملەكەت باسشىسى ق.توقاەۆ ۇسىنعان ساياسي جانە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق رەفورمالاردىڭ ماڭىزدىلىعىنا ۇلكەن ءمان بەرەتىندىگىنىڭ ايقىن دالەلى.
سونىمەن قاتار كورەي رەسپۋبليكاسىندا اۋە قىزمەتكەرلەرى ءۇشىن جىلجىمالى داۋىس بەرۋ جاشىكتەرى ۇيىمداستىرىلدى. رەفەرەندۋم كۇنى تاڭەرتەڭ ەكى ادامنان تۇراتىن كوميسسيا مۇشەلەرى سەۋلدەگى قوناقۇيلەردىڭ بىرىنە كەلىپ, ۇشىپ كەلگەن «ەير استانا» اۋە كومپانياسىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنىڭ رەفەرەندۋمدا داۋىس بەرۋىن قامتاماسىز ەتتى. ويتكەنى ەلدىڭ اۆياتسيالىق قاۋىپسىزدىك تالاپتارىنا بايلانىستى, 24 ساعات ىشىندە ۇشىپ كەلگەن ۇشقىشتار مەن ەكيپاج مۇشەلەرىنە سىرتقا شىعۋعا تىيىم سالىنعان.
يرانداعى وتانداستارىمىزدىڭ وتىنىشتەرى نەگىزىندە سول ەلدەگى ۋچاسكەلىك كوميسسيا «زاركۋح» قازاقستاندىق كومپانياسىنا تيەسىلى جانە ەلدىڭ باتىس بولىگىندە ورنالاسقان التىن كەن ورنىندا داۋىس بەرۋ جاشىكتەرىن قويدى.
كورشىلەس رەسەيدە بىرنەشە رەفەرەندۋم ۋچاسكەسى قۇرىلدى. ماسكەۋ, سانكت-پەتەربۋرگ, قازان, استراحان جانە ومبىداعى رەفەرەندۋم ۋچاسكەلەرى قازاقستاندىق سايلاۋشىلارعا قىزمەت كورسەتتى. «ماسكەۋدەگى سايلاۋشىلاردىڭ بەلسەندىلىگى جوعارى بولدى», دەپ مالىمدەدى رەسەي استاناسىنداعى وكىلدىك.
P.S. Qazaqstan تەلەارناسىنداعى ونلاين-مارافون كەزىندە exit-poll-دىڭ العاشقى دەرەكتەرى جاريالاندى. الدىن الا مالىمەتتەرگە قاراعاندا, كونستيتۋتسياعا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەر مەن تۇزەتۋلەر ءۇشىن حالىقتىڭ 76,7 پايىزى داۋىس بەرگەن. قارسى بولعاندار – 23,3 پايىز. ال جالپىحالىقتىق رەفەرەندۋمعا كەلۋ 67,5 پايىزدى قۇراعان.
اباي اسانكەلدى ۇلى,
گۇلنار جولجان,
«Egemen Qazaqstan»
