اتالعان ماسەلە بويىنشا ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى سەرىكقالي برەكەشەۆ, يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءمينيسترى قايىربەك وسكەنباەۆ, ەنەرگەتيكا ۆيتسە-ءمينيسترى اسحات حاسەنوۆ بايانداما جاسادى.
ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنىڭ دەرەكتەرىنە سايكەس, قازاقستان پايدالى قازبالاردىڭ كوپتەگەن تۇرلەرىنىڭ راستالعان قورلارى بويىنشا الەمنىڭ جەتەكشى ون ەلىنىڭ قاتارىنا كىرەدى. بۇل رەتتە, پايدالى قازبالاردى قارقىندى وندىرۋگە بايلانىستى گەولوگيا سالاسىنىڭ الدىندا تۇرعان باستى سىن-تەگەۋرىن – قورلاردىڭ تولىقتىرىلۋ دەڭگەيىنىڭ تومەندىگى.
وسىعان بايلانىستى جەر قويناۋىن مەملەكەتتىك گەولوگيالىق زەرتتەۋدى جانداندىرۋ تالاپ ەتىلەدى. بۇل – كەيىننەن جەر قويناۋىن پايدالانۋعا بەرۋ ءۇشىن پەرسپەكتيۆالى الاڭدارمەن وبەكتىلەردى انىقتاۋ بويىنشا نەگىزگى ادىستەردىڭ ءبىرى.
مەملەكەت باسشىسى ق. ك. توقاەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا قازاقستاندا گەولوگيا عىلىمىن دامىتۋ جانە وڭدەۋ سالاسىن شيكىزاتپەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا ۇلتتىق گەولوگيالىق قىزمەت قۇرىلدى. «قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان ورنىقتى ەكونوميكالىق ءوسۋ» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا «گەولوگيا سالاسىن دامىتۋ» باعىتى كوزدەلگەن.
س. برەكەشەۆتىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى ۋاقىتتا الاڭداردى گەولوگيالىق جەتە زەرتتەۋ, گەولوگيالىق-مينەراگەندىك جانە تەرەڭ گەولوگيالىق كارتالاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.
«جوسپارعا سايكەس 2026 جىلعا قاراي قازاقستان جەرلەرىن زەرتتەۋ جۇمىستارى 680 مىڭ شارشى شاقىرىمعا ۇلعايىپ, جالپى كورسەتكىش 2,2 ملن شارشى شاقىرىمعا دەيىن جەتەدى», دەپ حابارلادى س. برەكەشەۆ.
بايانداماشىلاردى تىڭداعان پرەمەر-مينيستر قازاقستان كوپتەگەن پايدالى قازبالاردىڭ قورى بويىنشا الەمدە جەتەكشى ورىن الاتىنىن, ال ەكونوميكانىڭ ءوندىرۋشى سەكتورى ءجىو-ءنىڭ شامامەن 30%-ىن قامتاماسىز ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى.
«ەلىمىزدىڭ مينەرالدىق-شيكىزاتتىق بازاسىن ىزدەۋ جانە تولىقتىرۋ جۇمىستارىن ۇنەمى جۇرگىزىپ وتىرۋ قاجەت. سول ءۇشىن دە گەولوگيا بۇل ماسەلەدە اسا ماڭىزدى رءول اتقارادى. گەولوگيانى دامىتۋ ءۇشىن قاتتى پايدالى قازبالاردى ىزدەۋگە جەڭىلدەتىلگەن ليتسەنزيالاۋ ەنگىزىلدى. شاعىن گەولوگيالىق بارلاۋ كومپانيالارىنا ءتيىستءى جاعداي جاسالدى», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
پرەمەر-ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, ەل اۋماعىن كەڭىنەن زەرتتەۋ مەن اكىمشىلىك كەدەرگىلەردى جويۋ ءوندىرءىس سالاسىن قارقىندى دامىتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىڭ ناتيجەسىندە قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعى ارتادى. جالپى ەلىمىزدە عىلىمي-ينستيتۋتسيونالدىق بازا بار. گەولوگيا سالاسىن دامىتۋ ءۇشىن بارلىق جاعداي جاسالىپ جاتىر.
ۇكىمەت باسشىسى گەولوگيا جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ سالاسىنداعى ينۆەستورلارعا گەولوگيالىق مالىمەتتەردى قولجەتىمدى ەتۋ ءۇشىن اقپاراتتىق جۇيە قۇرۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنە تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى, ەنەرگەتيكا, يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىكتەرىمەن بىرلەسىپ, جىل سوڭىنا دەيىن «KAZNEDRA» پلاتفورماسىن ازىرلەۋ جانە قولدانىسقا ەنگىزۋ بويىنشا قاجەتتى شارالاردى قابىلداۋ تاپسىرىلدى.
سونىمەن قاتار, ءاليحان سمايىلوۆتىڭ ايتۋىنشا, بارلاۋ جانە ءوندىرۋ قۇقىعىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن مەملەكەتتىك جەر قويناۋى قورىن باسقارۋ باعدارلاماسىن ۋاقىتىلى جاڭارتىپ وتىرۋ قاجەت. يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگىنە ەنەرگەتيكا, ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىكتەرىمەن بىرلەسىپ, ءبىر اي مەرزىمدە جەر قويناۋىن پايدالانۋعا بولاتىن رەسپۋبليكانىڭ بارلىق اۋماعىن باعدارلاماعا قوسۋ تاپسىرىلدى.
«جەر قويناۋىن پايدالانۋعا ارنالعان قولدانىستاعى كەلىسىمشارتتاردى ۇزارتۋعا كوپ ۋاقىت كەتەدى, ول ءراسىمدى جەڭىلدەتۋ قاجەت», دەدى ءا. سمايىلوۆ.
سونداي-اق پرەمەر-مينيستر يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگىنە ەنەرگەتيكا, ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار, قارجى, ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىكتەرىمەن بىرلەسىپ, ەكى اپتا ىشىندە اكىمشىلىك كەدەرگىلەرءدى ازايتۋ بويىنشا ناقتى شارالار ازىرلەۋدى, سونداي-اق اتالعان مەملەكەتتىك قىزمەتتى تسيفرلاندىرۋدى تاپسىردى.
ۇكىمەت باسشىسى ەكولوگتاردىڭ, دەپۋتاتتارمەن قوعامدىق ۇيىمداردىڭ اقتوبە وبلىسىنداعى «كوكجيدە» بىرەگەي جەراستى سۋلارى كەن ورنىنىڭ لاستانۋى ماسەلەسىن ۇنەءمى كوتەرىپ كەلەتىنىن اتاپ ءوتتى.
وسى ورايدا ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنە اتالعان سۋ كەن ورنىنىڭ اۋماعىندا جەر قويناۋىن پايدالانۋدى شەكتەۋ ماسەلەسىن قاراستىرۋ, ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنە بارلىق جەراستى سۋلارى بويىنشا مونيتورينگ جۇمىستارىن كۇشەيتۋ تاپسىرىلدى.
