اتالعان جوعارى وقۋ ورنىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن وتكەن ءىس-شارادا ەلورداداعى وقۋ ورىندارىنىڭ ءبىتىرۋشى ستۋدەنتتەرى مەن وزگە وڭىرلەردەن كەلگەن جۇمىس بەرۋشىلەر دە بار. ءبارى دە وزىنە لايىق جۇمىس ىزدەيدى. ال ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ماقساتى – تۇلەككە جۇمىس, جۇمىس بەرۋشىگە قىزمەتكەر تابۋعا سەبەپكەر بولۋ. ءىس-شارانى ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ءبىرى, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ «كولىك-ەنەرگەتيكا» فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى تىنىس سۇلەيمەنوۆ: «وسى جارمەڭكەگە 40-تان اسا جۇمىس بەرۋشى كەلدى. ۇلكەن ارتريۋمدا ەكى شەڭبەر بولىپ وتىر, جۇمىس ىستەيمىن دەگەن ادامعا لايىقتى جۇمىسشى ىزدەگەن مەكەمە جەتكىلىكتى. سونىڭ ىشىندە ءىرى ۇيىمداردان بولەك, جاڭا, زاماناۋي مەكەمەلەردىڭ كەلگەنى دە قۋانتادى. باستىسى, تۇلەكتەر جۇمىس تاۋىپ السا دەگەن نيەتتەمىز. مىسالى, ءوزىم وقىتقان سالا بويىنشا بۇگىن كەلگەن استاناەنەرگوسبىت وكىلدەرىنە بارىپ, «جىلۋ ەنەرگياسى» ماماندىعىمەن 110 ستۋدەنت بىتىرەتىنىن, ولاردى جۇمىسپەن قامتۋعا مۇمكىندىكتىڭ بار-جوعىن سۇراپ ەدىم, بارىنە ورىن تابىلاتىنىن, مامان اسا قاجەت ەكەنىن ايتىپ وتىر. 4 جىل وقىپ, ماماندىق العاننان كەيىن سونىسىن اقتاپ, جۇمىسقا ورنالاسىپ كەتكەنىن قالايمىز», دەدى.
جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ اراسىندا ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ ۇيىمدارى كوپ كورىندى. مەملەكەتتىك مەكتەپتەر دە, جەكەمەنشىك ورتا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى دا, وقۋ ورتالىقتارى دا بار. سونىڭ ءبىرى – رەسپۋبليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبى. بۇل مەكتەپكە فيزيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى مەن زەرتحانادا جۇمىس ىستەيتىن لابورانت كەرەك ەكەن. «جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ءبىتىرۋشى ستۋدەنتتەرى نەمەسە ماگيسترانتتارى اراسىنان وزىمىزگە بىلىكتى مامانداردى تاڭداپ الۋ ماقساتىندا وسى جارمەڭكەگە كەلىپ وتىرمىز. لابورانت فيزيكا پانىنەن زەرتحانالىق جۇمىستار جۇرگىزۋگە كومەكتەسۋى كەرەك. فيزيكا ماماندىعى بويىنشا باكالاۆر نەمەسە ماگيستر دارەجەسىنىڭ بولۋى تالاپ ەتىلەدى. ال فيزيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمىنە پەداگوگيكالىق ماماندىقتى بىتىرگەن بولۋى شارت. ديپلومىندا پەداگوگيكا جانە پسيحولوگيا پاندەرىنىڭ وقىعانى كورسەتىلۋى ءتيىس», دەيدى رەسپۋبليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبىنىڭ وكىلى دۋمان كەنجەالين. مۇعالىم مەن لابورانتتىڭ جالاقىسىن سۇراعانىمىزدا مەكتەپ وكىلى سۇحبات كەزىندە ايتىلاتىنىن جەتكىزدى.
ءبىز كوبىنە شەت ءتىلىن, سونىڭ ىشىندە اعىلشىن, قىتاي تىلدەرىن مەڭگەرگەندەرگە جۇمىس تابۋدى وڭاي دەپ بىلەمىز. سويتسەك, ولاي ەمەس ەكەن. دوكتورانتۋرادا ءبىلىم الىپ جۇرگەن قاھار قايرات اعىلشىن, قىتاي تىلدەرىن ەركىن مەڭگەرسە دە جۇمىس تابۋ قيىن ەكەنىن ايتادى. «مەن «ايماقتانۋ» ماماندىعى بويىنشا 3-كۋرس دوكتورانتىمىن. ءوز ماماندىعىما سايكەس جۇمىس ىزدەپ ءجۇرمىن. دوكتورانتۋرادا وقيتىندارعا بيىل ستيپەنديانى 170 مىڭ تەڭگەگە كوبەيتتى, بىراق مۇنداي قاراجاتقا وتباسىن اسىراي المايمىن. سوندىقتان ساباعىما قوسىمشا ءارتۇرلى ورتالىقتاردا اعىلشىننان ساباق بەرىپ ءجۇردىم. بىراق جەكە ورتالىقتاردا جازدىگۇنى جۇمىس بولماي قالادى. سول سەبەپتى تۇراقتى جۇمىسقا ورنالاسسام دەيمىن. قازىر جۇمىسسىزدار, بوس ورىندارعا كانديداتتار كوپ. جۇمىس تابۋ ەكى شەت ءتىلىن ەركىن مەڭگەرگەن مەنىڭ وزىمە قيىن. ويتكەنى كوپ جەر ورىس ءتىلىن ءبىلۋدى تالاپ ەتەدى. مەن قىتايدان كەلگەن قازاقپىن, ورىس ءتىلىن وقىماعانمىن. ال ەلشىلىكتەرگە جۇمىسقا تانىسسىز ورنالاسۋ ءتىپتى مۇمكىن ەمەس», دەيدى ق.قايرات.