بەيجىڭدەگى ويىنداردا قازاقستاننىڭ پاراليمپيادا قۇراماسىنىڭ بەس وكىلى, اتاپ ايتقاندا, الەكساندر گەرليتس, ەربول حاميتوۆ, سەرگەي ۋسولتسەۆ, يۋري بەرەزين جانە دەنيس پەترەنكو پارا شاڭعى مەن پارا بياتلون جارىستارىندا ەل نامىسىن قورعايدى. وكىنىشكە قاراي, پحەنچحان پاراليمپياداسىنىڭ شاڭعى جارىسىندا (1,5 شاقىرىم, سپرينت) چەمپيون اتانعان الەكساندر كوليادين بيىل بەيجىڭدە ءوز اتاعىن قورعاي المايدى. سەبەبى جەرلەسىمىز دوپينگكە بايلانىستى 2021 جىلدىڭ 13 قاڭتارىنان 2024 جىلدىڭ 13 قاڭتارىنا دەيىن جارىستاردان شەتتەتىلگەن. ونىڭ دوپينگكە تاپسىرعان تەستى 2018 جىلعى ويىنداردان كەيىنگى جارىستا وڭ ناتيجە كورسەتكەندىكتەن, پحەنچحانداعى التىنىن ەشكىم قايتارىپ الا المايدى.
قازىرگى تاڭدا ماماندار پەتروپاۆلدىق شاڭعىشى الەكساندر گەرليتس ەل قورجىنىنا جۇلدە سالۋى مۇمكىن دەپ بولجاپ وتىر. سەبەبى 32 جاستاعى شاڭعىشى ءتورت جىل بۇرىنعى جارىستىڭ شاڭعى جانە بياتلون باسەكەسىندە ءتورت مارتە ۇزدىك جەتى سپورتشىنىڭ قاتارىنان كورىنگەن بولاتىن. سونىمەن قاتار ول الەمدىك رەيتينگتە توپ-5 سپورتشىنىڭ قاتارىندا تۇر. حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرى دەگەن اتاققا يە گەرليتس 2011 جىلى 21 جاسىندا جول اپاتىنا ءتۇسىپ, ءبىر قولىنان ايىرىلعان. 2014 جىلدان پاراليمپيادالىق سپورتقا دەن قويعان ول ءبىر جىلدىڭ ىشىندە-اق ءتاۋىر ناتيجە كورسەتە باستادى. 2015 جىلى شاڭعى جارىسىنان ەل بىرىنشىلىگىندە توپ جارىپ, العاشقى ءىرى جەتىستىگىنە قول جەتكىزدى. كەيىننەن ول بۇل مەجەنى 2017 جىلى دا باعىندىردى.
– 2014 جىلى پاراليمپيادالىق سپورتتىڭ بار ەكەنىن ەستىدىم دە, تولىعىراق بىلگىم كەلدى. كەيىن مۇمكىندىگى شەكتەۋلى ادامدارعا ارنالعان ارنايى كلۋب بارىن ءبىلدىم. ول جەرگە بارعاندا قانداي سپورت تۇرىمەن اينالىسۋعا بولادى, مەنىڭ مۇگەدەكتىگىمە ىڭعايلى سپورت ءتۇرى قانداي دەگەن سياقتى جانە تاعى باسقا دا كوپ اقپارات الدىم. بىردەن سپورتپەن شۇعىلدانامىن دەگەن شەشىم قابىلدادىم. سودان بەرى جاتتىعۋىمدى توقتاتقان ەمەسپىن. ادەتتەگىدەي, قالالىق, وبلىستىق, رەسپۋبليكالىق جارىستارعا قاتىستىم. ءار جەڭىسكە جەتكەن سايىن ءوزىمدى جىگەرلەندىرىپ وتىردىم. قولىمنان كەلەتىنىنە سەندىم. جاتتىعۋدىڭ ۇستىنە جاتتىعۋ قوستىم. وسىلايشا, از ۋاقىت ىشىندە پاراليمپياداعا كەلگەنىمدى دە بايقاماي قالدىم, – دەگەن ەدى ول ءبىر سۇحباتىندا.
پاراليمپيا ويىندارىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا ەلىمىزدىڭ تۋىن سپورتتىڭ پارا شاڭعى تۇرىنەن الەم كۋبوگىنىڭ قولا جۇلدەگەرى, حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرى ەربول حاميتوۆ ۇستاپ شىعادى. سپورتشىلارىمىز قازىر الماتى وبلىسىندا قىسقى ويىندار الدىنداعى سوڭعى وقۋ-جاتتىعۋ جيىنىن وتكىزىپ جاتىر.
– كوروناۆيرۋس ىندەتى سپورتشىلارىمىزدىڭ بەيجىڭدەگى قىسقى پاراليمپيا ويىندارىنا تولىققاندى قاتىسۋىنا دا كەدەرگى كەلتىردى. سپورتشىلارىمىز ىرىكتەۋ جارىستارىنىڭ كوبىنە قاتىسا المادى. سوندىقتان بەيجىڭدەگى ويىندارعا تولىق قۇرامدا بارا المايتىن بولدىق. ءبىزدىڭ پاراليمپياداشىلار قىسقى ويىندارعا بارار جولدا ۇلكەن جۇمىس اتقاردى, كوپ ەڭبەك ەتتى. پاراليمپياداعا جولداما الۋدىڭ ءوزى ۇلكەن جەتىستىك. ءبىزدىڭ پاراليمپياداشىلاردىڭ جەڭىسكە دەگەن قۇلشىنىسى جوعارى, الەۋەتى زور, ءوز كۇشتەرىنە سەنىمى بەرىك, – دەپ اتاپ ءوتتى ۇلتتىق پاراليمپيادا كوميتەتىنىڭ پرەزيدەنتى قايرات بورانباەۆ.
وسى ورايدا پاراليمپيا ويىندارىنىڭ تاريحىنا قىسقاشا توقتالىپ ءوتۋدى ءجون كورىپ وتىرمىز. جالپى, پاراليمپيادالىق قوزعالىستىڭ پايدا بولۋ تاريحى وتە قىزىق. ءبارى ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستان كەيىن ۇرىس كەزىندە جاراقات العان ادامداردىڭ تىرەك-قيمىل اپپاراتى ارقىلى سپورتپەن بەلسەندى اينالىسۋىنان باستالادى. 1944 جىلى پروفەسسور ليۋدۆيگ گۋتتمانن ناۋقاستاردى ەمدەۋدىڭ ماڭىزدى بولىگى رەتىندە ۇلىبريتانيانىڭ ستوك ماندەۆيلل اۋىلىنداعى ج ۇلىن جاراقاتى بار ناۋقاستاردى وڭالتۋ ورتالىعىندا سپورتتىق باعدارلاما جاساپ, ونى جىل سايىن وتكىزە باستايدى.
جارىستى وتكىزۋ يدەياسىن حالىقارالىق قوعامداستىق قورلارى قولداپ, باسەكەلەر جىل سايىنعى حالىقارالىق سپورتتىق ءىس-شارالاردىڭ قاتارىنا قوسىلدى. 1952 جىلدان باستاپ بۇل قاتارعا نيدەرلاند, گەرمانيا, شۆەتسيا, نورۆەگيا سپورتشىلارى دا قوسىلا باستادى. ال 1960 جىلدان باستاپ الەمدە العاشقى جازعى پاراليمپيا ويىندارى وتكىزىلدى. جارىستى ءبىرىنشى بولىپ يتاليانىڭ باس شاھارى – ريم قالاسى قابىلدادى.
العاشقى قىسقى پاراليمپيا ويىندارى 1976 جىلى 21-28 اقپان ارالىعىندا شۆەتسيانىڭ ورنسكولدسۆيك قالاسىندا ۇيىمداستىرىلدى. جارىسقا 16 ەلدەن 198 سپورتشى قاتىستى.
