ءبىراز ك ۇلىسىپ العانىمىزبەن, الگى شاپتان ءتۇرتۋ دەگەن شىقپىرتقى ءسوز ءبىزدى شىن ويلاندىرىپ تاستادى. شاپتان ءتۇرتۋدىڭ شاتاعى وسى كۇنى الەۋمەتتىك جەلىنىڭ بەتىن بەرمەي تۇرعان جوق پا؟ وسى كۇنى باس-كوز جوق, قىزدىرمالاتىپ سويلەپ, قىتىققا تيۋدەن قىرعىن ءلاززات الاتىن توپ پايدا بولعان. ەڭ قورقىنىشتىسى, سولاردىڭ قولىنداعى الگى ۇشكىر تاياق جوعارى كوتەرىلگەن سايىن جۋانداپ, سىلتەنگەن سايىن سويىلعا اينالىپ كەلە جاتقانداي...
قازىر تۇلعاعا توپىراق شاشقان ادامدى تۇعىرعا كوتەرىپ, جاقسىنىڭ جاعاسىنان العاندى جاتا كەپ قولپاشتاۋ سانگە اينالعان... تاز اشۋىن تىرنادان الادى دەمەكشى, ايتار ارىزدارىنىڭ مەكەنجايىن شاتاستىرىپ العان ولاردىڭ زيالى قاۋىم وكىلدەرىنە ءجون-جوسىقسىز مايدان اشۋىن قالاي دەسەك تە جاقسىلىقتىڭ نىشانى دەي الماس ەدىك. ارينە, قولىنا قالام ۇستاعاننىڭ بارلىعىن كلاسسيك دەۋدەن اۋلاقپىز, ۇلت زيالىلارى دەگەننىڭ ىشىندە دە ۇلتى ءۇشىن ەمەس, ۇرتى ءۇشىن كۇنەلتىپ جۇرگەندەر جەتەرلىك. بىراق سولارمەن بىرگە قوساق اراسىندا ءتاۋىر تۇلعالار دا كەتىپ قالىپ جاتىر. ءوز اكەڭدى جۇرتتىڭ الدىنا الىپ شىعىپ بەتىن تىلگەننەن «جاقسى اكەسىن بەرە مە باسقا بالا؟».
ءبىر جاعىنان, ءبىز كەيدە تاپا-تال تۇستە تالانتتى تالاپ جاتقان ول توپقا كوپ ءسوزدى كوپىرتىپ شىعىن ەتۋىمىز دە قاتە سياقتى. حاكىم ابايدىڭ ءوزى بەتىن بەرى قاراتا الماي, مارقۇم ءابىش اعا كەكىلباەۆتىڭ ءوزى كەمەل بولمىسىمەن كەلىستى جونگە سالا الماي, قايسى ءبىرىن ايتايىق, بارلىعى وزدەرىنە ايتىلعان, ايىپ قىلىپ تاققان نەبىر اۋىر سوزدەردى ۇندەمەي عانا كوتەرىپ كەتكەن جوق پا؟ ونى ءبىر ەستەلىگىندە ءابىش اعا بىلاي دەپ ءوزى دە اشىنا ايتىپ, جەرىنە جەتكىزە جازىپ كەتەدى. «ەستيار زيالى قاۋىمىنىڭ سوڭىنا قيقۋ تۇسپەگەن كەزەڭ بولعان ەمەس. كورىنگەنگە كۇل شاشار كۇيكىلىككە قايتا ۇرىنۋعا بولمايدى. وتپەلى كەزەڭ ماسەلەلەرىندە ءارتۇرلى كوزقاراستا بولىپ, ءارتۇرلى باعىت ۇستانعاندارىمىز ءۇشىن ارامىزعا قايتادان الا ءجىپ كەرۋدىڭ قاجەتى جوق... جاعادان الىپ, جارماسا كەتەتىن ءاۋپىرىم جاڭاشىلدىق پەن توبىقتان قاعىپ, تىرسەكتەن شالىپ باعاتىن تاسىلقوي ەسكىشىلدىك تايتالاسى – تەك اتالعان ۇرپاقتاردىڭ ەمەس, كۇللى ۇلتتىڭ ارىلماس سورىنا اينالۋى عاجاپ ەمەس. ال اۋەلدەن ەلدىك دەگەننىڭ ءمانى ءوزىڭدى نەگە قيماساڭ, ءوزىڭ تەكتەس وزگەنى دە سوعان قيماۋ. ءدال مىناداي زاماندا ءوزىڭدى ويلاماۋ – وبال. ءوزىڭدى عانا ويلاۋ – كۇنا... ەلدىك بولۋ ءۇشىن جۇيەسىن تاپقان جۇيەلى سوزگە توقتاي بىلەر جورالى جۇرت كەرەك. جۇرت توقتاتا الاتىن ونەگەلى ءسوز كەرەك. كوش باعىتىن تۇزەيتىن كوسەم پىكىر كەرەك...», دەيدى كەمەڭگەر كەكىلباەۆ. ءبىز شە, ءبىز سول ءالى كۇنگە دەيىن ءبىر كەبىستى ءبىر كەبىسكە سۇعۋدان ءارى اسپاي كەلەمىز؟..
بۇنداي قۇقايدى ءابىش اعاسىنىڭ ىزىنەن ىزەتپەن ەرە شىققان مارقۇم راقىمجان وتارباەۆ تا از كورگەن جوق دەر ەدىك... راقاڭنىڭ دا ەستەلىك جازبالارىن قاراپ وتىرىپ جازۋشىنىڭ كوڭىل كۇندەلىگىندەگى كەي مىسالدار قۇددى ءبىر بۇگىن جازىلعانداي قايران قالاسىڭ؟.. «بىرەۋ ءيتىن وتىرىك ايتاقتاپ, ابدەن ىعىر ەتسە كەرەك. قويىنا قاسقىر شاۋىپ, ايتاقتاسا اتتاپ باسپايدى دەيدى. سوندا الگى: – وللا-بيللا ايتاق, – دەپ ايقايلايتىن كورىنەدى. ايتاق كوبەيگەن زامان عوي. قايسىسىنا شابا بەرەرسىڭ», دەيدى ويى وردالى وتارباەۆ. جارىقتىق تاعى ءبىر جازباسىندا: «الدىڭنان ك ۇلىپ شىعاتىن ادامى, ءۇرىپ شىعاتىن ءيتى جوق اۋىلدى كوردىم» دەپتى. راس-اۋ...
وسى كۇنى الدىڭنان ءيتى عانا ەمەس, ادامى دا ارسىلداپ قوسا ءۇرىپ شىعاتىن, قوس ءۇيدى قاتار قوندىرمايتىن اۋىلدار پايدا بولدى. ول اۋىل – قاسىم امانجولوۆ ايتقانداي, «زاماننىڭ جەڭىل اۋىز دجەنتەلمەندەرى» جينالعان الەۋمەتتىك جەلىنىڭ اۋلەكى اۋىلى. اقىن سەرىك اقسۇڭقار ۇلى ولاردى حوسە ورتەگا-ي-گاسسەتتىڭ «ۆوسستانيە ماسس» («توبىردىڭ توڭكەرىسى») دەگەن ەڭبەگىن مىسالعا كەلتىرىپ: «ۇلتىنىڭ سورپا بەتىنە شىعارىن جەك كورىپ, ەل-جۇرتىن ورگە شىعارعان ءىرى تۇلعالارىن ەلەمەي, كوپە-كورىنەۋ كەمسىتىپ, قاتارىنان وزىپ تۋعان ۇل-قىزدارىن جۇرت بولىپ ونەگە تۇتپاعان حالىق – اريستوفوبيا دەگەن ايىقپاس اۋرۋعا شالدىققاندار» دەپ كەسىپ ايتادى. ءبىز دە قازىر شىن مانىندە ءدال وسى اۋرۋ دەندەگەن قوعامدا ءومىر ءسۇرىپ جاتىرمىز.
ءسوزىمىزدىڭ نۇكتەسىن عابيت مۇسىرەپوۆتىڭ ناقىلىمەن تۇيىندەسەك, قاي حالىقتىڭ بولسا دا مادەنيەتىن, كوركەم ءسوز, كوركەم ونەرىن جوعارى كوتەرىپ, جالىنداتىپ جىبەرۋگە – ءجۇز تالانت كوپتىك, ون تالانت ازدىق ەتپەيدى ەمەس پە؟
