ەلباسى • 30 قاراشا، 2021

ەلدىكتىڭ ىرگەسىن بەكىتكەن ەلباسى

961 رەت كورسەتىلدى

تالاي دۇربەلەڭدى باستان كەشىپ، ازاتتىقتى اڭساعان اتا-بابالارىمىز ءجۇرىپ وتكەن كونە سۇرلەۋ بۇ­گىندە تاۋەلسىزدىكتىڭ داڭعىل جولىنا اينالدى. ەلىمىزدىڭ ەگە­مەن­­دىگى بۇكىل الەمدەگى قازاق­تار­دىڭ بىرلىگىن بەكەمدەگەن بەرىك ىرگە­تاسى، جاڭا نەگىزى بولعانى داۋسىز.

ۇلان-بايتاق ۇلى ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىز­دىگى الىس-جاقىن شەت ەلدەردەگى وتانداس­تارى­مىزدىڭ ۇلتتىق سانا-سەزىمىنىڭ ويانۋىنا، انا تىلىنە دەگەن كوزقاراسى­نىڭ وزگەرۋىنە، سانعاسىرلىق سالت-ءداستۇرى، ادەت-عۇرپى مەن باسقا دا قۇندىلىق­تارى­نىڭ دامۋىنا تىڭ سەرپىلىس بەردى.

تامىرى تەرەڭ تاريح كۋا، ءوزىنىڭ دەربەس مەملەكەتى جوق حالىقتار دا بار. از ۇلتتار مەن ۇساق ۇلىستارعا اينالعان نەمەسە جەر بەتىنەن مۇلدەم جوعالىپ كەتكەن، تەك تاريح جادىندا جاتتالىپ قالعان ەتنوستىق توپتاردىڭ دا از ەمەستىگى بارشاعا ايان.

وسى رەتتە قازاق ۇلتىنىڭ ماڭگىلىك مۇراتتارى ۇنەمى قاپەردە تۇرۋى ءتيىس. بىزگە ۇلتتىق جادىمىزدى بارىنشا ساقتاۋ ايرىقشا ماڭىزدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءوزىنىڭ بولاشاققا باعدار: «رۋ­حاني جاڭعىرۋ» اتتى ماڭىزدى ماقا­لا­سىندا اتاپ وتكەندەي، ەداۋىر دامىعان قوعامداردىڭ وزدەرى تاريحي تامىرىنان اجىراماعان، مادەني كودتارىن ساقتاعان.

شەتەلدەگى قازاقتار قازاق حالقىنىڭ قۇرامداس بولىگى، ولاردىڭ بىردەن-ءبىر تاريحي جانە ەتنوستىق وتانى – قازاقستان. شەتەلدەگى قازاقتار مەن قازاقستانداعى قازاقتار ءتۇرلى جەرگىلىكتى وزگەشەلىكتەرى بولا تۇرا ءبىر مادەنيەتكە، ءبىر تىلگە، ءبىر دىنگە يە، ۇلى ۇلىس التىن وردانىڭ مۇراگەرى – قازاق حاندىعىنىڭ قۇرامىندا تاريحي تۇتاستىعىمەن بىرىكتىرىلگەن بىرەگەي قازاق ۇلتى.

كەڭەس وداعى قۇلدىراعان كەزەڭدە قازاق­ستاننان تىس جەرلەردە 5 ميلليوننان استام قازاق تۇرعان. قازىرگى تاڭدا كەي­بىر ساراپشىلىق مالىمەتتەرگە سايكەس، الەم­نىڭ 40-تان استام مەملەكەتىندە تۇرا­تىن باۋىرلارىمىزدىڭ سانى ۇلتىمىز­دىڭ جاھانداعى جالپى سانىنىڭ ۇشتەن بىرىنەن اسىپ، 7-8 ملن ادامعا جۋىقتايدى.

قازىرگى زاماننىڭ جاھاندىق سىن-قاتەرلەرى مەملەكەتتىڭ قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرى مەن ۇلتتىق مۇددەلەردى كۇشەيتە تۇسۋگە يتەرمەلەۋدە. الەمدىك كوشى-قون ۇدەرىستەرى كوپتەگەن ەلدىڭ وزەكتى ماسەلەسىنە اينالىپ، كۇرمەۋى شەشىلمەگەن كۇردەلى تۇيتكىل رەتىندە كۇن تارتىبىنەن ورنىقتى ورىن الىپ وتىر.

قازاقستان تاۋەلسىز مەملەكەت رەتىندە، ىشكى جانە سىرتقى مۇددەلەرىن ەسكەرە وتىرىپ، سونىڭ ىشىندە ەتنوستىق كوشى-قون ماسەلەلەرى بويىنشا وزىندىك ساياساتىن قالىپتاستىرۋدا.

قازاقستان تاۋەلسىزدىگىن جاريالاعان­نان كەيىن ەگەمەندى ەلىمىزدىڭ دەربەس مەملەكەت رەتىندە الەمدىك قوعامداستىققا دەن­دەپ ەنۋى قانشالىقتى كۇردەلى بولعا­نى ءالى ەسىمىزدە. كسرو-نىڭ ىدىراۋى ەكونو­ميكانىڭ بارلىق سالالارى­نىڭ قۇل­دىراۋىمەن، قالىپتاسقان بايلانىس­تار­­دىڭ ۇزىلۋىمەن، جۇمىسسىزدىقتىڭ وسۋى­مەن جانە گيپەرينفلياتسيامەن قاتار ءجۇر­دى. مۇنىڭ ءبارى بۇكىل ەلدىڭ جاعدايى­نا كەرى  اسەر ەتتى.

ۋاقىتشا بەلگىسىزدىك جاعدايىندا كوشى-قون تولقىنى باستالدى. بۇعان ەلىمىزدىڭ ۇلتتىق قۇرىلىمى دا ىقپال ەتتى، وندا جەرگىلىكتى ەمەس حالىقتىڭ ۇلەسى ەداۋىر باسىم بولدى. ولاردىڭ ارا­­­­­سىن­­دا وزدەرىنىڭ تاريحي وتانىن تاڭ­داپ، ەمي­­­گراتسياعا كەتكەندەر كوپ بولدى. نا­­تي­­­­­جە­سىندە، 90-جىلداردىڭ ورتاسىنا قا­راي كوشى-قوننىڭ تەرىس سالدوسى تا­بي­­عي ءوسىمدى تولىعىمەن جۇتىپ، قازاق­ستان حال­­­قىنىڭ ابسوليۋتتىك سانى كەمي باستادى.

سارابدال ساياساتكەر ەلباسىمىز سول كەزەڭدە ءالى دە ءالسىز ءارى جاس مەملەكەتىمىز ءۇشىن ۇلت­تىق قاۋىپسىزدىككە تونەتىن نەگىزگى قا­ۋىپ-قاتەردىڭ ءبىرى دەموگرافيالىق احۋال­دىڭ ناشارلاۋى ەكەنىن انىق ءتۇسىندى.

وسىنداي ب ۇلىڭعىر اۋمالى ۋاقىتتا ول 1991 جىلى 28 قىركۇيەكتە تۇركيادا تۇ­راتىن قازاقتارمەن كەزدەسۋ بارىسىن­دا ءبىرىنشى رەت شەتەل قازاقتارىنا تا­ريحي وتانىنا – قازاقستانعا ورالۋ تۋرا­لى ۇندەۋ تاستادى. سول كەزەڭنەن باس­تاپ نۇر­سۇلتان نازارباەۆ الەم قازاق­تارى­­نىڭ كوشباسشىسىنا اينالدى. 1992 جىلى دۇنيەجۇزى قازاقتارىنىڭ ءى قۇ­رىل­­تايىندا دۇنيەجۇزى قازاقتارى قاۋىم­­داس­تىعىنىڭ توراعاسى بولىپ سايلاندى.

دۇنيە ءجۇزىنىڭ كوپتەگەن ەلىندە بىتىراپ جۇرگەن قازاقتاردى ۇيىس­تىرۋ­دىڭ ۇلتتىڭ بولاشاق تاعدىرى ال­دىن­داعى جاۋاپكەرشىلىگىن تۇسىنگەن جانە ونى موينىنا جۇكتەي بىلگەن ۇلت داراسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى قالىپتاسقان جاعدايعا ۋاقىتىندا جاۋاپ بەرە الاتىن باتىل ءارى ءتيىمدى شەشىمدەر قابىلدادى. بۇل تاريحي دۇرىس شەشىمدەر بولعانىن ۋاقىت ءوزى دالەلدەدى.

ەتنوستىق قازاقتاردىڭ كوشىپ كەلۋى جونىندەگى ساياساتتى ءىس جۇزىندە جۇيەلى تۇردە ىسكە اسىرۋدىڭ العاشقى قادامى تاۋەلسىزدىك العانعا دەيىن، ياعني 1991 جىلى 18 قاراشادا جاسالدى. سەبەبى ناق­تى سول كۇنى، وسىدان تۋرا 30 جىل بۇ­رىن، ن.نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسى بو­يىنشا ءبىزدىڭ وتانداستارىمىزدىڭ تاريحي جانە ەتنوستىق وتانىنا ورالۋىنا نەگىز بولعان «باسقا رەسپۋبليكالار مەن شەتەلدەردەن اۋىلدىق جەرلەردە جۇمىس ىستەۋگە نيەت بىلدىرگەن جەرگىلىكتى ۇلت وكىلدەرىن قازاق سسر-ىنە كوشىرۋدىڭ ءتارتىبى جانە شارتتارى تۋرالى» قازاق كسر مينيسترلەر كابينەتىنىڭ №711 قاۋلىسى قابىلداندى.

وسىنىڭ نەگىزىندە قازاقستان وتانداس­تارىمىزعا ەسىكتى ايقارا اشتى. بۇل قۇ­جاتتىڭ قابىلدانۋى قازاقتىڭ ۇلى كوشى­نىڭ باستاۋى بولدى. ناتيجەسىندە، تاۋەل­سىزدىك جىلدارى تاريحي وتانىنا 1 ميل­ليوننان استام ەتنوستىق قازاق قونىس اۋداردى. بۇل دەرەك شەتەل قازاق­تارىنىڭ كوشى-قون الەۋەتىنىڭ سارقىل­عانىن بىلدىرمەيدى. كەرىسىنشە، قانداس­تارى­مىزدىڭ تاريحي وتانىنا دەگەن قىزى­عۋشىلىعى جىلدان-جىلعا ارتا تۇسۋ­دە. كەيبىر الەۋمەتتىك زەرتتەۋلەرگە جانە سا­راپشىلاردىڭ پىكىرىنە سۇيەنسەك، تاري­حي جانە ەتنوستىق وتانىنا كوشۋ­گە بەل بۋىپ وتىرعان شەتەلدەردەگى قانداس­تارى­مىزدىڭ بولجامدى سانى بۇگىندە 1،5 ملن ادامعا جۋىقتايدى. بۇل ەلىمىزدىڭ  دەمو­گرافيالىق قاۋىپسىزدىك ماسەلەسىن شەشۋگە سەپ بولاتىن زور الەۋەت بارىن بايقاتادى.

الەمنىڭ قاي قيىرىندا بولسا دا، ءاربىر قازاقتىڭ تاريحي وتانى بار. تاريحي وتانىنان كەز كەلگەن قانداس باۋىرىمىز وزىنە پانا جانە قورعان تابا الادى. بەيبىتشىلىك بەسىگىنە اينالعان بەرەكەلى قازاقستاندا الاڭسىز ەڭبەك ەتىپ، بالالارىن وقىتىپ-وسىرۋگە لايىقتى جاعدايلار بار. سونىڭ يگىلىگىن ەلگە كەلگەن قازاقتار تولىعىمەن كورۋدە.

زەرتتەۋلەر كورسەتىپ وتىرعانداي، بارلىق وڭىرلەردە جەرگىلىكتى اتقارۋ­شى ورگان وكىلدەرى ەلگە ورالعان باۋىر­لارى­مىزدىڭ وتە ەڭبەكقورلىعىن، اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋداعى ەڭ­بەك­تەرىن، بيزنەس-باستاماشىلدىعىن، ءار­تۇر­لى قىزمەت كورسەتۋ سالالارىن مەڭ­گەرگەنىن، بايىرعى تۇرعىنداردىڭ ولاردان كاسىپكەرلىكتى، باستاماشى بولۋدى ۇيرەنىپ، ۇلگى تۇتىپ جۇرگەنىن ايت­ادى. وسىنىڭ ءبارى قانداستاردىڭ ەل ەكو­نو­ميكاسىنىڭ دامۋىنا، مەملەكەتتى­لىگى­مىزدىڭ نىعايۋىنا قوسىپ جاتقان ولشەۋسىز ۇلەسى ەكەنى داۋسىز.

ەلباسى ن.نازارباەۆ 2013 جىلعى 24 ساۋىردە قازاقستان حالقى اسسام­ب­لەيا­سىنىڭ XX سەسسياسىندا «قازاق­تار­دىڭ ۇلتتىق تاريحى، ولاردىڭ ەتنوگە­نەزى مىڭداعان جىلدارعا سوزىلعان بىرە­گەي اجىرامايتىن ۇدەرىس رەتىندە قاراس­تىرىلۋى ءتيىس»، دەگەن بولاتىن.

سوندىقتان ءبىز ءۇشىن ەل تاريحىن تەك قازاقستاندا تۇراتىن قازاقتاردىڭ بولىگى رەتىندە عانا ەمەس، بارشا قازاق ۇلتى­نىڭ تاريحي وتكەنى تۇرعىسىنان زەرت­تەۋ جانە تانىتۋ ماڭىزدى. قازاق حال­قىنىڭ بىرتۇتاستىعى تايعا تاڭبا باسقانداي عىلىمي نەگىزدەلۋى كەرەك، سوندا عانا قازاق الەمى دەگەن عىلىمي ۇعىم قالىپتاسىپ، ەشكىم قازاق ۇلتىنىڭ تۇتاستىعىنا كۇمان كەلتىرە المايدى.

شەتەلدەگى قازاقتاردى ءبىرتۇتاس قازاق الەۋمەتتىك-مادەني كەڭىستىگىنە كىرىك­تىرۋ ولاردىڭ جەر-جاھاننىڭ ءتۇرلى بولى­گىندە قونىستانۋ تاريحىن، قازاق سۋب­مادەنيەت وكىلدەرىنىڭ پسيحولوگيالىق ەرەكشەلىكتەرىن، شىعۋ تەگىنىڭ تاريحي تامىرىن، مىنەز-ق ۇلىقتاعى وزگەشەلىكتەرىن، كاسىپكەرلىك الەۋەتى مەن ىسكەرلىك داعدى­لارىن جانە باسقا دا تۇستارىن زەرتتەۋدى تالاپ ەتەدى. حالقىمىزدىڭ وسىنداي ءار الۋان ەرەكشەلىگى الەمگە ۇلتىمىز­دىڭ ۇلىلىعى مەن بىرلىگىن كورسەتىپ، بىرەگەيلىكتى ودان ءارى نىعايتۋعا، وزگە حالىقتارمەن اسسيميلياتسيالانۋىنا جول بەرمەۋگە قىزمەت ەتۋى كەرەك.

وسى تۇستا قازاق ءتىلىنىڭ ماڭىزى وراسان زور. قازاق ەتنوسىنىڭ رۋحاني-ادام­گەرشىلىك نەگىزىن سالت-داستۇرىمىزبەن قاتار ءدال وسى قازاق ءتىلى قۇرايدى. نەگىزى انا ءتىلىن ءبىلۋ – بەلگىلى ءبىر ەتنوستىق توپقا ەنۋدىڭ ەڭ العى كورسەتكىشى. سوندىقتان شەتەلدەگى وتانداستارىمىزدىڭ اراسىندا قازاق ءتىلىنىڭ ساقتالۋى مەن دامۋىن بارىنشا قولداۋ قاجەت.

اتالعان مىندەتتەردى ورىنداۋ مەم­لە­كەتتىڭ قولداۋىن تاۋىپ كەلەدى. قازىر­گى تاڭدا الىس-جاقىن شەتەلدەردەگى قازاق­تارمەن ءوزارا ءىس-قيمىل ماسەلەلەرى (دياسپورالىق ساياسات) دەربەس باعىتقا ءبولىنىپ، جوعارى ساياسي الەۋەتكە يە بولىپ وتىر. كۇن تارتىبىندە 2017 جىلى دۇنيەجۇزى قازاقتارىنىڭ V قۇرىل­تايىندا ەلباسى جۇكتەگەن تاپسىرمالاردى ورىنداۋ مىندەتى تۇر.

قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ بىرقاتار كوپشىلىك مالىم­دەمەدە شەتەلدەگى قازاقتاردى قولداۋ تاقىرىبىنا ايرىقشا نازار اۋداردى. وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر، پرەزيدەنتتىڭ تىكە­لەي تاپسىرماسىمەن «ورالمان» تەر­مينى «قانداس» اتاۋىنا اۋىستىرىلدى.

ەلباسى تاپسىرماسىنا سايكەس شەتەل­دەگى قازاقتاردى جان-جاقتى قولداۋ جانە كوشىپ كەلگەن قانداستارعا قاجەتتى كومەك بەرۋ ماقساتىندا «وتانداستار قورى» كەاق قۇرىلدى. ونىڭ قامقورشىلىق كەڭەسىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك حاتشىسى باسقارادى.

«وتانداستار قورى» جانىنان جالپى سالا بويىنشا كەز كەلگەن ماسەلەنى ەگجەي-تەگجەيلى تالقىلاپ، وزەكتەندىرىپ، ۇكىمەتكە جەتكىزىپ، ولاردىڭ شەشىلۋىنە ىقپال ەتەتىن، پارلامەنت دەپۋتاتتارىنان، بەلگىلى قوعام قايراتكەرلەرىنەن جانە قۇزىرلى مەملەكەتتىك ورگاندار وكىلدەرىنەن قۇرالعان قوعامدىق كوميسسيانىڭ جۇمىسى بەلسەندى جۇرۋدە.

«وتانداستار قورى» كەاق قۇرىل­عالى بەرگى از عانا ۋاقىتتا الەمدى شار­پىعان پاندە­مياعا جانە ودان تۋىنداعان كاران­تيندىك تالاپتار مەن شەكارالىق شەك­تەۋلەر­گە قاراماستان، شەتەلدەگى باۋىرلار ءۇشىن مادەني-گۋمانيتارلىق باعىتتا كوپتەگەن شارانى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى.

شەتەل قازاقتارىنىڭ مادەني ورتا­لىق­تارىن ءبىر شاڭىراقتىڭ استىندا بىرىك­تىرۋ ماقساتىندا Abai Uii مادەني-ىسكەر­لىك ۇيلەرىنىڭ شەتەلدەردە 6 وكىلدىگى قۇ­­رىل­دى. قازاقستان ءۇشىن شەتەلدىك قا­زاق جاستارى، ولاردىڭ بولاشاعى ما­ڭىز­دى. شەتەلدە تۇراتىن قازاق جاس­تارى­نا قازاق­ستاندا تەگىن وقۋى ءۇشىن مەملە­كەت تا­راپىنان ءبىلىم گرانتتارى قاراستىرىلعان.

مىسالى، دايىندىق بولىمىنە بيىلعا 1300 ورىن، باكالاۆرياتتا وقۋ ءۇشىن 4% مەملەكەتتىك كۆوتا نەگىزىندە 2000 گرانت، كوللەدجدەردە وقۋ ءۇشىن 4% مەملەكەتتىك كۆوتا بولىنگەن. بۇدان بولەك، باكالاۆريات، ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋرادا وقۋعا ارنالعان «ستيپەنديالىق باعدارلاما» قاراستىرىلعان: 2021 جىلى باكالاۆرياتقا – 490، ماگيستراتۋرا – 50 جانە دوكتورانتۋراعا 10 گرانت ءبولىندى.

جوعارىدا اتاپ وتكەنىمدەي، قازاق ءتىلىن قولدانۋ اياسىنىڭ تارىلۋى، ەتنوس­تىق ەرەكشەلىكتىڭ بىرتىندەپ جوعالۋ تەندەنتسياسى ءبىزدى قاتتى الاڭداتادى. وسى رەتتە شەتەل قازاقتارىن انا تىلىندە وقىتىپ ۇيرەتۋ «وتانداستار قورى» ءۇشىن ەلەۋلى ماڭىزعا يە.

2020 جىلدان باستاپ كۇنى بۇگىنگە دەيىن ونلاين فورماتتاعى تەگىن قازاق ءتىلى كۋرستارى ۇيىمداستىرىلۋدا. ەكى جىلعا تاياۋ ۋاقىت ىشىندە 900-گە جۋىق ونلاين ساباق وتكىزىلدى. ساباق قازاق-تۇرىك، قازاق-اعىلشىن، قازاق-ورىس جانە قازاق-پارسى تىلدەرىندە قاتار جۇرەدى.

سونىمەن قاتار 2020 جىلدان باستاپ قازاق ءتىلىن ۇيرەتەتىن وفلاين-سىنىپتار جۇمىس ىستەيدى. ساباق بەرەتىن مۇعالىمگە اي سايىنعى جالاقى تولەنىپ، ادىستەمەلىك قولداۋ كورسەتىلەدى.

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ «شەتەلدەگى قانداستارىمىزدى ەلگە قايتارۋ ءىسى ەشقاشان نازاردان تىس قالعان ەمەس، قالمايدى دا. دۇنيە جۇزىندەگى قانداستارىمىزدىڭ باسىن تۋعان جەردە بىرىكتىرۋ – ءبىزدىڭ قاسيەتتى پارىزىمىز» دەگەن بولاتىن. بۇل باعىتتا دا مەملەكەت تاراپىنان قونىس اۋدارۋشىلارعا قولايلى جاعدايلار جاسالۋدا.

قازاقستانعا كوشىپ كەلۋگە نيەت بىلدىرگەندەر «وتانداستار قورى» كەاق جانىنان قۇرىلعان «قانداستاردى اقپاراتتىق قولداۋ ورتالىعىنىڭ» 1404 تەگىن نومىرىنە حابارلاسىپ نەمەسە Erulik.kz ۆەب-پلاتفورماسى ارقى­لى كەز كەلگەن مالىمەت الا الادى. قان­داستارعا ارنالعان بارلىق مەملەكەتتىك قىزمەتتەر ء«بىر تەرەزە» قاعيداتىنا سايكەس وڭتايلاندىرىلىپ، «حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارى» ارقىلى جۇرگىزىلۋدە. قانداستار تاپسىراتىن جال­پى قۇجاتتار سانى 3 ەسەگە، ياعني 46-دان 16-عا جانە ولاردى قاراپ رەسىمدەۋ مەر­زىمى 2 ەسە، 6 ايدان 3 ايعا قىسقاردى.

ەرىكتى قونىس اۋدارعاندارعا سۋبسيديا تۇرىندە مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى ۇسىنىلادى. جاڭا بيزنەس-يدەيالارىن دامىتۋعا باعىتتالعان جاڭا جوبالار جۇمىس ىستەيدى. مىسالى، «باستاۋ بيزنەس» كاسىپكەرلىك نەگىزدەرىن وقىتۋ باعدارلاماسىنا «قانداس» مارتەبەسىن العان ازاماتتار قاتىسا الادى. بۇدان بولەك مەملەكەتتىك قايتارىمسىز گرانتتار قارالعان.

ارينە، ءالى دە بولسا شەتەل قازاقتارى­نىڭ شەشىلمەگەن ماسەلەلەرى شاش ەتەك­تەن. اسىرەسە بۇل رۋحاني-مادەني قۇن­دى­لىقتارعا بايلانىستى. وسى رەتتە «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى شەڭ­بەرىندە قازاقستان ءومىرىنىڭ ءتۇرلى سالالارىنا قازاقتاردى تارتۋدىڭ تۇراقتى ارنالارى جۇيەسىن ۇيىمداستىرۋ قاجەت. قازاقستاننىڭ الدىندا بۇكىل الەم قا­زاق­­­تارىن شوعىرلاندىرۋ تۇرعى­سىنان تا­ري­حي وتانى مەن ءارتۇرلى ەلدەر قازاق­تارى­نىڭ مادەني داستۇرلەرىن ينتەگرا­تسيا­­­لاۋ نەگىزىندە ۇلتتىق مادەنيەتىن ودان ءارى با­يىتۋ، جاھاندىق الەمدە قازىرگى قازاق­ستان­دىق مادەنيەتتى ىلگەرىلەتۋ مىندەتى تۇر.

تۇتاس قازاق رۋحانياتىن بايىتۋدى قازاقستان وڭىرلەرىنىڭ جانە ەلىمىز­دىڭ شەكارا ماڭىنداعى شەتەل قازاق­تارى تۇراتىن اۋماقتاردىڭ مادەنيە­تىن بىرىڭعاي رۋحاني كەڭىستىككە جاقىنداس­تىرۋ، مادەني حابتار، قازاق مادەنيەت ۇي­لەرىن قۇرۋ، ءبىر كەزدەرى ءبىر قازاق ۇلت­تىق سۋبمادەنيەتتەرگە – مۋزىكا مەك­تەپتەرىنە، ادەبي-پوەزيالىق باعىت­تارعا، ءداستۇرلى ءان ورىنداۋ­شىلىققا، قول­ونەر مەن ونەر داس­تۇر­لەرىنە جاتاتىن جانە ت.ب. جوعالعان بايلانىستاردى قاي­تا جاڭ­­عىرتۋ نەگىزىندە جۇزەگە اسىرۋ قاجەت.

دەمەك ءبىزدىڭ الدىمىزدا شەتەلدەگى قازاقتار ءۇشىن قازاقستانعا قونىس اۋدارۋىن قولداۋعا باعىتتالعان مەملەكەتتىك ساياسات تۋرالى اقپاراتتى كەڭ اۋقىمدا تاراتۋ، شەتەلدە مادەني-گۋمانيتارلىق، ءبىلىم بەرۋ، ىسكەرلىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ جونىندەگى جوبالاردى ىسكە اسىرۋدى، شەتەلدەگى قازاق اتاۋلىمەن بايلا­نىستى تاريحي، مادەني مۇرالاردى زەرت­تەپ تۇگەندەۋدى، بالالارىنا ارنال­عان قازاقستاننىڭ كيەلى، تاريحي-مادە­ني ورىندارىنا ەكسكۋرسيالاردى، تانىس­­تىرۋ-تانىمدىق تۋرلار مەن جازعى لاگەر­لەردى، بىرلەسكەن حالىقارالىق ونەر فەستي­ۆال­دەرىن، سپورتتىق ءىس-شارا­لاردى ۇيىمداس­تىرۋدى جاڭا ساپالىق دەڭگەيگە كوتەرۋ مىندەتتەرى تۇر.

نۇرتاي ابىقاەۆ،

«وتانداستار قورى» كەاق پرەزيدەنتى، مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى

سوڭعى جاڭالىقتار

مۇناي باعاسى كوتەرىلە مە؟

ەكونوميكا • بۇگىن، 23:15

بيلىك جانە ۇلت مەنتاليتەتى

قازاقستان • بۇگىن، 22:54

استاناداعى العاشقى مەشىت

رۋحانيات • بۇگىن، 22:42

الاشوردا وفيتسەرى

قازاقستان • بۇگىن، 22:32

471 مىڭ دوللارعا ساتىلدى

ادەبيەت • بۇگىن، 22:19

شابىت پەن شاراپ

ادەبيەت • بۇگىن، 22:13

ديلەتانتتان داۋىرگە دەيىن

ادەبيەت • بۇگىن، 21:57

ەرتەڭ اۋا رايى قانداي بولادى؟

قازاقستان • بۇگىن، 16:20

ۇقساس جاڭالىقتار