ەنەرگەتيكا ۆيتسە-ءمينيسترى اسەت ماعاۋوۆتىڭ مالىمەتىنشە, وسى جىلدىڭ تامىز-قىركۇيەك ايلارىندا ديزەل وتە كوپ تۇتىنىلدى. تامىز ايىندا 520 مىڭ توننا پايدالانىلدى. قىركۇيەك ايىنداعى كورسەتكىش تە وسى شامادا.
ونىڭ سوزىنەن ۇققانىمىز, ديزەلدىڭ كوپ تۇتىنىلۋىنا قازاقستاننىڭ ىشكى نارىعىنداعى باعانىڭ تومەندىگى اسەر ەتكەن.
– ديزەل باعاسىنىڭ تومەندىگىنە بايلانىستى وسى جىلدىڭ تامىز ايىنىڭ باسىنان اتالعان وتىن ءتۇرىنىڭ قورى كۇرت تومەندەي باستادى. ماسەلەن, تامىز ايىنىڭ باسىندا بىزدەگى ديزەل وتىنىنىڭ قورى شامامەن 250 مىڭ توننانى قۇرادى. قىركۇيەك ايىنىڭ سوڭىنا قاراي وتىن قورى 200 مىڭ توننا دەڭگەيىندە بولدى. يمپورت جازدا 26 مىڭ توننانى قۇرادى. رەسەيدەن شامامەن 500 مىڭ توننا ديزەل وتىنىن يمپورتتاۋعا مۇمكىندىك بار ەكەنىن ەسكەرسەك, 26 مىڭ توننا دەگەن كوپ ەمەس, – دەدى ءا.ماعاۋوۆ.
وسى جىلدىڭ 9 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ديزەلدىڭ ورتاشا باعاسى ليترىنە 188 تەڭگەنى قۇراعان. الايدا سوڭعى ۋاقىتتا باعا 208 تەڭگەدەن 330 تەڭگەگە دەيىن كوتەرىلدى. ال 2019 جىلى ورتاشا باعا 193 تەڭگەنى قۇراعان. 2019-2020 جىلدارى قىسقى ديزەل وتىنىنىڭ باعاسى ليترىنە 255-270 تەڭگە ارالىعىندا قۇبىلعان. ۆيتسە-مينيستر جەتكىزىلىم جاعدايى تۇراقتالسا, باعا دا قالپىنا كەلەدى دەپ سەندىردى.
– ىشكى نارىقتى ديزەل وتىنىمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءتيىستى شارالار قابىلداندى. ماسەلەن, اۆتوموبيلمەن مۇناي ونىمدەرىن اكەتۋگە تىيىم سالىندى. ءساۋىر ايىنان باستاپ ديزەل وتىنىنىڭ ەكسپورتى توقتاتىلدى. اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ جوسپارلى جوندەۋى 2022 جىلعا اۋىستىرىلدى. اتىراۋداعى زاۋىت پەن «پەتروقازاقستان ويل پروداكتس» سەرىكتەستىگى قوسىمشا جۇكتەمە الدى. بۇل شامامەن 29 مىڭ توننا ديزەل وتىنىنا تەڭ. پاۆلودار مۇناي-حيميا زاۋىتى مۇنايدى باستاپقى وڭدەۋ كەشەنىن جوندەۋ مەرزىمىن شەگەردى, – دەپ ناقتىلادى ۆيتسە-مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, كەدەندىك ستاتيستيكا قىركۇيەك ايىندا يمپورت 17 مىڭ تونناعا تەڭ بولعانىن كورسەتكەن. ال قازان ايىنىڭ 8 كۇنىندە شەكارا ارقىلى 32 مىڭ توننا ديزەل وتىنى وتكەن.
– 11 قازانداعى جاعداي بويىنشا ديزەل وتىنىنىڭ جالپى قالدىعى 215 مىڭ تونناعا تەڭ. ونىڭ ىشىندە مۇناي بازالارىندا 123,4 مىڭ توننا ءونىم بار. قابىلدانعان شارالاردى, سونداي-اق وسى جىلدىڭ قازان ايىندا 330 مىڭ توننا كولەمىندە ديزەل وتىنىن ءوندىرۋدى جانە 80-100 مىڭ توننا كولەمىندە يمپورتتىق جەتكىزىلىمدەردى ەسكەرسەك, ىشكى نارىقتاعى جاعداي تۇراقتالادى. ءبىر اي بۇرىنعى, ياعني 10 قىركۇيەكتەگى جاعداي بويىنشا مۇناي بازالارىنداعى قالدىق 128,3 مىڭ توننانى قۇرادى. قازىرگى كورسەتكىشپەن شامالاس. بىراق ول ۋاقىتتا مۇنداي جوعارى سۇرانىس بولعان جوق, – دەپ ءتۇسىندىردى ءا.ماعاۋوۆ.
وسىعان بايلانىستى ديزەل وتىنىنىڭ قولدا بار قورىن جەدەل مونيتورينگىلەۋ ءۇشىن مينيسترلىك ەلىمىزدەگى مۇناي بازالارىن اۆتوماتتى ولشەۋىشتەرمەن جابدىقتاۋ ماسەلەسىن كوتەرۋدە. بۇل ارقىلى جانار-جاعارماي قالدىقتارىنىڭ دەڭگەيىن ناقتى قاداعالاۋعا مۇمكىندىك بار. سونداي-اق ۆەدومستۆو قارجى مينيسترلىگى قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتىگىمەن جانە باسەكەلەستىكتى قورعاۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىمەن بىرلەسىپ, ءىرى مۇناي بازالارىندا ديزەل وتىنىن وتكىزۋدى جاساندى شەكتەۋ تۇرعىسىنان تەكسەرۋ جۇرگىزۋ قاجەت دەپ سانايدى.
ەسكە سالا كەتەيىك, قىركۇيەك ايىنىڭ سوڭىندا ەلىمىزدىڭ بىرنەشە وڭىرىندە ديزەل وتىنىنىڭ تاپشىلىعى بايقالىپ, باعاسى كۇرت ءوستى. بۇل تۋرالى العاش بولىپ جۇك كولىگىن جۇرگىزۋشىلەر دابىل قاقتى. جانار-جاعارماي قۇيۋ ستانسالارىندا ۇزىن-سونار كەزەك قالىپتاستى.
ءا.ماعاۋوۆ بەنزين نارىعىنداعى جاعداي تۇراقتى دەپ مالىمدەدى.
– قازان ايىندا ءبىز شامامەن 304 مىڭ توننا اي-92 بەنزينىن ءوندىرۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ونىڭ ىشىندە اتىراۋ زاۋىتىندا – 130 مىڭ توننا, شىمكەنت زاۋىتىندا – 153 مىڭ توننا, پاۆلودار مۇناي-حيميا زاۋىتىندا 20 مىڭ توننا وندىرىلەدى. ايدىڭ باسىندا شامامەن 230 مىڭ توننا قالدىق بارى بەلگىلى بولدى. بۇل تۇتىنۋشىلاردىڭ سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋعا جەتكىلىكتى. تۇتىنۋ كولەمى 340 مىڭ توننا دەڭگەيىندە باعالانىپ وتىر. قازان ايىنان تارىقپاي وتەمىز. قاراشا-جەلتوقسان ايلارىندا ەكسپورتتىق كولەم پايدا بولۋى دا مۇمكىن, – دەدى ۆيتسە-مينيستر.
