ايماقتار • 04 قازان، 2021

وركەندەگەن وسكەمەن

142 رەت كورسەتىلدى

مەملەكەتتىڭ مەرەيى مىعىمدىعىندا بولسا، ونىڭ العىشارتتارىنىڭ ءبىرى –
قۋاتتى وڭىرلەر، دامىعان قالالار. تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلىندا وسكەمەن ءوندىرىسىن ورلەتىپ، ەكونوميكاسى مەن رۋحانياتىن وركەندەتە وتىرىپ، بولاشاققا نىق قادام باستى. ەلباسىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ مەتاللۋرگتەر قالاسىنا ەرەكشە ءىلتيپات تانىتىپ، كوپتەگەن جوبانى قارجىلاندىرىپ، ءىرى نىسانداردى ءوز قولىمەن اشقان.

 

قالا ىشىندەگى قالا

تاۋەلسىزدىك العاننان بەرگى ۋاقىتتا ەر­تىس­تىڭ سول جاعالاۋىندا ماڭىزدى اكىم­شى­لىك، الەۋمەتتىك عيماراتتار بوي كوتەرگەن، جۇز­دەگەن تۇرعىن ۇيلەر سالىنعان تۇتاس شا­­عىن قالا پايدا بولدى. قالانىڭ بۇل بو­لى­گىندە بۇگىندە 70 مىڭعا جۋىق جان تۇ­را­دى. جالپى، حالىق سانى توقىراۋلارعا قا­را­­ماستان كوبەيە ءتۇسىپ، بۇگىندە 400 مىڭعا جا­­قىندادى.

سوڭعى 10 جىلدىڭ كولەمىندە 19، 20، 21، 22 سىندى بىرنەشە جاڭا شاعىن اۋداندار بوي كوتەردى.

كوپقاباتتى ۇيلەردەن تۇراتىن 19-شى ­شاعىن اۋداننىڭ وزىندە 20 مىڭنان استام ادام تۇرادى. سونىمەن قا­تار مۇندا وبلىستىق سوت، باس پروكۋراتۋرىنىڭ قۇ­قىق­تىق ستاتيستيكا جانە ارنايى ەسەپكە الۋ كوميتەتىنىڭ باسقارماسى، وبلىستىق قان و­ر­تا­لىعى، انا مەن بالا ورتالىعى، بىرنەشە مەكتەپ پەن بالاباقشا ورنالاسقان. كەلەر جىلى قولدانىسقا بەرىلەدى دەگەن جوسپارمەن قازاقستاندا تەڭدەسى جوق، حالىقارالىق ستان­دارت­تارعا ساي گەموتولوگيالىق ورتا­لىق سالىنۋدا. سونىمەن قاتار بۇل شاعىن اۋدان­دا تاعى بىرنەشە ءبىلىم بەرۋ نىساندارى، كوپقاباتتى تۇرعىن ۇيلەر قولدانىسقا بە­رىلەدى.

سوڭعى بەس جىلدىڭ كولەمىندە قالادا تۇر­عىن ءۇي كەشەندەرىنىڭ سانى ارتىپ كەلە­دى. ەرتىستىڭ جاعالاۋىنا جاقىن جەردەن Ertis City تۇرعىن ءۇي كەشەنى بوي كوتەرسە، تەاتردىڭ جانىنان Park City، «نۇرلى جول» كەشەندەرى ەڭسە تىكتەپ كەلەدى. بۇل تۇرعىن ۇيلەر تولىق كەشەن بولماق. مۇندا ءبىرىنشى قاباتتا ءتۇرلى كوممەرتسيالىق نى­سان­داردىڭ بولۋىمەن قاتار ۇيلەر كوپ شو­عىرلانعان جەرلەرگە مەكتەپتەر مەن بالا­باق­شالار، ەمحانا سالۋ جوسپارلانعان.

جالپى، وبلىس ورتالىعىندا كوممەر­تسيا­لىق ۇيلەر سالۋ ءۇردىسى كۇشەيىپ كەلەدى. بىلتىردىڭ وزىندە جەكەلەگەن قۇرىلىس كومپانيالارى سالعان 9 تۇرعىن ءۇي قولدانىسقا بە­رىل­سە، بيىل 39 تۇرعىن ءۇي سالىنۋدا.

جالپى، تاۋەلسىزدىك تۋىن تىككەننەن بەرى قا­لا­مىزدا قۇرىلىس قارقىندى جۇرگىزىلۋدە. وسى ۋاقىتتا ونداعان الەۋمەتتىك نىسان سا­لىنسا، جالپى اۋماعى 2،5 ملن شارشى مەتر بولاتىن تۇرعىن ءۇي قولدانىسقا بە­رىل­گەن. بۇل دەگەنىمىز 40 مىڭنان استام پا­تەرلەر مەن جەكەمەنشىك تۇرعىن ۇيلەر. باس­تىسى، پاتەرلەردىڭ باسىم بولىگى باسپاناسى بولماعان جاندارعا بەرىلدى. قالاداعى قارقىندى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى 2019-2020 جىلدارى ۇزاق ۋاقىت كەزەكتە تۇرعان 750 وتبا­­­سىن پاتەر يەلەرى اتاندىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. سالىستىرمالى تۇردە ايتار بولساق، 2008-2018 جىلدار ارالىعىندا، ياعني 10 جىل­دا جالپى سانى اتالعان ساناتتارداعى وتبا­سىلارعا بار-جوعى 834 پاتەر بەرىلگەن ەكەن.

كوپقاباتتى ۇيلەر مەن الەۋمەتتىك نى­ساندار سالعاندا، ساياباقتار مەن اللەيالار­دى اباتتاندىرعاندا، ويىن الاڭدارىن ور­ناتقاندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ حالىققا جولداۋىنداعى «تەڭ­گەرىمدى اۋماقتىق دامۋ» ۇستانىمىنا ساي «شەتسىز قالا» قاعيداسى باسشىلىققا الى­نىپ كەلەدى.

 زاماناۋي الەۋمەتتىك نىساندار قالاسى

وسكەمەندەگى قارقىندى قۇرىلىستىڭ وزەگىن قۇرايتىن باعىت – الەۋمەتتىك نىساندار سالۋ. تاۋەلسىزدىك جىلدارى قالادا 60-تاي ءبىلىم بەرۋ نىسانى اشىلعان. وسى ارا­لىق­تا 15-تەن استام دەنساۋلىق ساقتاۋ سالا­سىنىڭ عيماراتتارى بوي كوتەرسە، 10-نان استام اۋقىمدى سپورت نىسانى سپورتسۇيەر قا­ۋىمعا ەسىكتەرىن ايقارا اشقان. الەۋ­مەت­­تىك سالانىڭ جۇزدەگەن عيماراتى قا­زىر­گى تالاپتارعا ساي جوندەلىپ، زاماناۋي قۇ­رال-جاب­دىقتارمەن جانە تەحنيكالارمەن قامتا­ما­سىز ەتىلگەن.

 ءبىلىم بەرۋگە باسا نازار اۋدارىلعان

ەلىمىزدىڭ ەرتەڭى – ءبىلىمدى ۇرپاق. سون­دىق­تان ءبىلىم سالاسى ەرەكشە نازاردا. جوعارىدا اتالعانداي وسكەلەڭ ۇرپاققا ساپالى ءبىلىم، سانالى تاربيە بەرۋ ماقساتىندا اشىلعان 60-قا جۋىق نىساننىڭ ىشىندە نا­زار­باەۆ زياتكەرلىك مەكتەبى دە بار. سوڭعى ۋا­قىتتا جىلدا جاڭا مەكتەپ نەمەسە با­لا­باق­شا عيماراتىن اشۋ ۇيرەنشىكتى ۇردىسكە اينالىپ وتىر. جاقىن جىلدارى قالانىڭ ءتۇرلى اۋداندارىنان تاعى ءتورت مەكتەپ سالىپ، بىرنەشە بالاباقشا اشۋ جوسپاردا بار.

بىلتىر جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتا­سى­ اياسىندا، بيىل مەكتەپتەردى جان باسىنا شاعا وتىرىپ قارجىلاندىرۋدىڭ نە­گى­زىندە قالانىڭ 42 مەكتەبى، 24 بالا­باق­شاسى جانە 20-دان استام اۋلا كلۋبى جا­ڭارتىلىپ، جوندەلدى. ايتا كەتۋ كەرەك، بۇل نىسانداردىڭ كوبىنە 50 جىلدان استام ۋاقىت كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلمەگەن ەدى. مەك­تەپ­تەردىڭ بارلىعىندا مەملەكەت-جەكە­شە­لىك ارىپتەستىگى شەڭبەرىندە اسحا­نالار جاڭ­عىرتىلدى.

 جاڭا مەديتسينالىق نىساندار بوي كوتەردى

ادامنىڭ العاشقى بايلىعى – دەنساۋ­لى­­عىن ساقتاپ، نىعايتۋعا وبلىس اكىمى دانيال احمەتوۆتىڭ ءجىتى باقىلاۋىمەن جال­پى، شىعىس قازاقستاندا ەرەكشە كوڭىل بو­­­لىن­سە، ونىڭ ىشىندە وسكەمەننىڭ ورنى ەرەك­شە.

تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا وسكەمەندە 15 جاڭا مەديتسينالىق نىسان سالىنعان ەكەن. سوڭ­عى ون جىلدا قولدانىسقا بەرىل­گەن­دە­رى­نىڭ قاتارىندا وبلىسقا قىزمەت كور­سە­تە­تىن قان ورتالىعى، انا مەن بالا ورتا­لى­عى، وڭالتۋ ورتالىعى، زاماناۋي پۋل­مو­نو­لو­گيالىق ورتالىق بار.

جوعارىدا اتالعانداي، كەلەر جىلى قا­زاق­ستاندا تەڭدەسى جوق جاڭا گەماتولوگيالىق ورتالىق قولدانىسقا بەرىلەدى دەپ جوسپارلانۋدا. وندا جاسۋشالىق جانە گەندىك-ين­جەنەرلىك تەحنولوگيالاردى پايدالانا وتى­رىپ، ەڭ جاڭا بىرەگەي جابدىقتى ورناتۋ كوز­دەلگەن.

سوڭعى جىلدارى مەديتسينالىق قىز­مەت­تەردىڭ ساپاسى جاعىنان دا كەڭ قادام جا­سا­دىق. زاماناۋي جابدىقتار پايدا بولادى. بەس جىلدان بەرى ءبىزدىڭ دارىگەرلەر ەۋرو­پا­لىق اۋرۋحانالاردا بىلىمدەرىن شىڭ­داپ، تاجىريبەلەرىن ۇشتاپ كەلەدى.

وبلىس ورتالىعىندا زاماناۋي قۇرىل­عى­لار ­دا جەتكىلىكتى. كوپبەيىندى ونكولو­گيا جانە حيرۋرگيا ورتالىعى، شىعىس قا­­زاقستان وبلىستىق فتيزيوپۋل­مو­نو­لو­گيا ورتالىعى، انا مەن بالا ورتا­لى­عى، وب­لىستىق مامانداندىرىلعان مەدي­تسي­نا­­لىق ورتالىعى، №4 قالالىق اۋرۋحانا ءۇشىن جەلىلىك ۇدەتكىش جانە 7 وكپەنى جا­سان­­دى جەلدەتۋ اپپاراتى ساتىپ الىندى. بۇل مە­ديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋ جاع­دايىن جاق­سارتۋعا، وكپە اۋرۋلارىمەن سىر­­قات­تانۋ جانە ودان بولاتىن ءولىم-ءجىتىم كور­سەت­كىشتەرىن تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.

 سپورتپەن اينالىسۋعا بارلىق مۇمكىندىك جاسالعان

ەل ەگەمەندىگىن العالى مادەنيەت جانە سپورت سالاسىندا ايتارلىقتاي جۇمىس اتقا­رىل­دى. ساتباەۆ داڭعىلىنىڭ بويىندا ءىرى سپورت كەشەنى بوي كوتەردى. اتاپ ايتساق، رىپاكوۆا مانەجى، ورتالىق باسسەين، جەكپە-جەك سارايى ەسىگىن ايقارا اشتى. ەرتىس جا­عا­سىنداعى سامال ساياباعىندا BMX كاسىبي ۆە­لوترەگى جاساقتالدى. جۋىقتا تەننيس ورتا­لىعىنىڭ قۇرىلىسى باستالدى. قىسقى سپورت تۇرلەرى ءۇشىن ەكى مۇز ايدىنى بار. ال بوريس الەكساندروۆ اتىنداعى سپورت سارايى قايتا جاڭارتىلدى.

ابلاكەتكا، زاششيتا، جىبەك ماتالار كومبيناتى، مەنوۆنوە شاعىن اۋداندارىندا StreetWorkout الاڭى اشىلسا، قالادا جالپى 10 شاقىرىم ۆەلوجول سالىندى. الدىڭعى جىلدارى سامال تابيعي-سپورتتىق پاركى پايدالانۋعا بەرىلدى. يەن جاتقان ەرتىس جا­عالاۋىندا سەرۋەندەۋ ايماعى، جۇگىرۋ جانە ۆەلوسيپەد جولدارى، سپورت جانە بالالار ويىن الاڭدارى، جاعاجاي ايماعى، تا­ماقتانۋ پۋنكتتەرى، ۇلكەن اۆتوتۇراق ۇيىم­داس­تىرىلعان.

ستاحانوۆسكايا كوشەسىندەگى دەنە شى­نىق­­تىرۋ-ساۋىقتىرۋ كەشەنىنە كۇردە­لى جوندەۋ، «التاي» جانە «ۆوستوك» سپورت ستاديوندارىنا اعىمداعى جوندەۋ جۇرگىزىلدى. وندا قالالىق قانا ەمەس، سونىمەن قاتار وبلىستىق اۋقىمداعى سپورتتىق ءىس-شارالار وتكىزىلىپ تۇرادى.

بۇقارالىق سپورتتى دامىتۋ بويىنشا AulaFit باعدارلاماسى ىسكە قوسىلعان. ونىڭ شەڭبەرىندە تۇرعىندار تاجىريبەلى جاتتىقتىرۋشىلاردىڭ نۇسقاۋلىعىمەن ءوز اۋلالارىندا سپورتپەن اينالىسا الادى. بۇل ساباقتار ۆولەيبول، فۋتبول، باسكەتبول، ۇستەل تەننيسى، جالپى دەنە شىنىقتىرۋ جانە ت.ب. سپورت تۇرلەرى بويىنشا 10 سپورت الاڭىندا وتكىزىلەدى.

 مادەنيەتى مەن رۋحانياتى دامىعان قالا

ەلدى وزگەرتۋ ءۇشىن مادەنيەتتى دامىتۋ قاجەت. وسى ۇستانىمدى ەرەكشە ەستە ۇستاي وتىرىپ، مادەنيەت نىساندارىن سالۋمەن قاتار داعدارىس جىلدارىندا كاسىپكەرلەردىڭ قولىنا وتكەن عيماراتتار مەملەكەتتىك مەن­شىك­كە قايتارىلدى. ولاردىڭ قاتارىندا بىرە­گەي ساۋلەتى ساقتالعان مەتاللۋرگتەر ما­دەنيەت سارايى بار. ەرتىستىڭ سول جاعا­لا­ۋىنان ءزاۋلىم تەاتر سالىنىپ، ورىس جانە قازاق ترۋپپالارىنا قىزمەت ەتىپ كەلەدى.

سونىمەن قاتار وسى سول جاعالاۋدا تاۋەل­سىزدىكتىڭ ەكىنشى ون جىلدىعىندا نەگى­زى قالانعان، وسكەمەننىڭ عانا ەمەس، جالپى شىعىس قازاقستاننىڭ ماقتانىشىنا اي­نالعان مول مادەني مۇرانى پاش ەتەتىن ەتنوساياباق ورنالاسقان.

بابالارىمىزدىڭ رۋحى اسقاقتاسىن دە­گەن نيەتتە قابانباي باتىرعا، اباي قۇ­نان­باي ۇلىنا، جامبىل جاباەۆقا، ورالحان بوكەيگە ەسكەرتكىشتەرى ورناتىلدى. ال بيىلعى، مەرەيتويلى جىلدىڭ باس­تى جاڭالىقتارىنىڭ ءبىرى –تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعىنا وراي ۇلكەن مونۋمەنت بوي كوتەرۋى. ەسكەرتكىشتە قازاقستان تاريحىن باياندايتىن بارەلەفتى مۇسىندەر، ءۇش بي جانە كەرەي مەن جانىبەك حانداردىڭ مۇسىندەرى كورىنىس تابادى. سونىمەن قاتار حالىق قاھارمانى، كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى، تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تۇڭعىش قورعانىس ءمينيسترى ساعادات نۇرماعامبەتوۆ اتىنداعى ساياباق اشىلادى. بۇل ماڭىزدى نىساندار تاۋەلسىزدىك جىلدارى سالىنعان جاڭا 19 شاعىن اۋداننىڭ تورىندە ورنالاسادى.

 اباتتاندىرۋدا ايتۋلى ىستەر تىندىرىلدى

جالپى، وسكەمەندى ساياباقتار مەن اللەيا­لار قالاسى دەسەك، ارتىق ايتقاندىق ەمەس. قا­زاقستاندىقتارعا تانىمال ەتنوپارككە «نۇرلى جول»، «سامال» جانە اربات ساياباقتارى قوسىلدى. تاۋەلسىزدىك جىلدارى وسكەمەن وزگەردى، گۇلدەندى. اربىرىنە توق­تالار بولساق، ەرتىس جاعالاۋى ابات­تان­دىرىلدى. سلاۆسكي جانە 19 شاعىن اۋدان­­­داعى اللەيالار، نازارباەۆ داڭعى­لىن­داعى ءۇش سكۆەر جانە جاياۋ جۇرگىنشىلەر ايماعى حالىق يگىلىگىنە بەرىلدى. قالامىزدىڭ كو­رىك­تى جەرلەرىنىڭ تاعى ءبىرى – رەسپۋبليكا الاڭىنداعى مۋزىكالىق سۋبۇرقاق پەن «قا­زاق­ستان» رامىزدەر تاۋى. ودان بولەك، ءومىر سۇرۋگە جايلى جاعداي جاساۋ ءۇشىن «مەنىڭ اۋلام» باعدارلاماسى ارقىلى ابات­تاندى­رۋ جۇمىستارى ىسكە اسىرىلۋدا. بۇل باعدارلاماعا 109-دان استام اۋلا ەندى. بيىل­دىڭ وزىندە 17 اۋلا اباتتاندىرىلادى. تاعى 40 اۋلادا بالالار ويىن الاڭى مەن سپورت كەشەندەرى ورناتىلعان. الداعى ەكى جىلدا نوۆاتوروۆ جانە قابانباي باتىر كوشەلەرى، بۋروۆ جانە مىزى كوشەلەرى، «ەرتىس-كونتسەرت» اۋدانىندا اۋماقتى قايتا جاڭارتۋ جانە اباتتاندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ جوسپارلانعان.

 قالا كوشەلەرى كەڭەيتىلدى

وسكەمەننىڭ تۇرعىندارى ارتقاندىقتان، كولىك سانى بىرنەشە ەسەگە كوبەيدى. بۇل ارينە حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ ارتۋىنىڭ كورسەتكىشى. دەگەنمەن كولىك كوبەيگەن سايىن قالا كوشەلەرىندە كەپتەلىس تۋىندادى. بۇل ماسەلەنى دەرەۋ شەشۋ ءۇشىن كوشەلەر مەن داڭعىلداردى كەڭەيتۋ جۇمىستارى قولعا الىندى. البەتتە، جاڭا شاعىن اۋداندارعا كەڭ جولدار ءتۇستى. جاڭادان سالىنعان ءال-فارابي، ەسەنبەرلين داڭعىلدارىندا ەش كەدەرگىسىز قاتىناۋعا بولادى. باسا ايتا كە­تەر­لىگى، ەرتىستىڭ وڭ جاعالاۋى مەن سول جا­عا­لاۋىن بايلانىستىرىپ تۇرعان ساتباەۆ داڭعىلى قايتا جاڭارتىلىپ، سەگىز جولاقتى كەڭ داڭعىلعا اينالدى. بۇدان بىلاي سامار باعىتىنان كەلگەن تۇرعىندار 19 شاعىن اۋدان ارقىلى الماتى تراسساسىنا تۋراسىنان شىعىپ كەتە الادى. وسىلايشا، ءبىز وسى اۋدانداعى نەگىزگى ترانزيتتىك سەمەي، الماتى جانە سامار باعىتتارىن ءبىر عانا اينالما جولمەن بايلانىستىردىق. سونداي-اق جىبەك جولى كوشەسىنەن سەمەي باعىتىنا كەڭ جول ءتۇستى.

جاڭا جولدار سالۋمەن قاتار، كەڭەيتۋ جۇ­مىستارى دا قارقىندى جۇرگىزىلۋدە. ايتار بولساق، كوشەلەردى ءبولۋ جولاعىن الۋ ەسەبىنەن اۋەزوۆ داڭعىلى، پوتانين كوشەسى، سەرىكباەۆ كوشەلەرى كەڭەيتىلدى. شاكارىم داڭعىلى، پرومىشلەننايا جانە رابوچايا كوشەلەرى قايتا جاڭارتىلسا، 14 كوشەگە (ۆينوگرادوۆ، شوسسەينايا، وتەپوۆ، چەحوۆ، مىزى، ياروسلاۆسكايا، قاشاۋباەۆ، قابانباي باتىر، باجوۆ كوشەلەرى) جانە 23 شاعىن اۋدانداعى جولدارعا ورتاشا جوندەۋ جۇرگىزىلدى. ەرتىس وزەنى ارقىلى وتەتىن پونتون كوپىرىنەن احمەر اۋىلىنا دەيىنگى اۆتوموبيل جولىن قايتا جاڭارتۋ جۇر­گىزىلۋدە. كەپتەلىستى ازايتۋ ءۇشىن 9 وڭ جاق بۇرىلىستار ۇيىمداستىرىلدى. سات­باەۆ داڭعىلىندا ەكى جەرۇستى جاياۋ جۇر­گىن­شىلەر وتكەلى پايدالانۋعا بەرىلدى. كو­لىك جۇكتەمەسىن ازايتۋ ءۇشىن قوسىمشا 20 قيى­لىستا وڭ جاقتى بۇرىلىستار جاساۋ قاراس­تى­رىلدى.

سوڭعى جىلدارى جوندەۋ جانە قايتا قۇرۋ جۇمىستارى بارلىق ورتالىق اۆتوجولدار­دى قامتىدى. الداعى جىلدارى وسى جولداردى جوندەۋ بويىنشا شاعىن اۋداندارعا دا نازار اۋدارىلا باستايدى.

قالانى دامىتۋدىڭ ماڭىزدى كور­سەت­كى­شى – كولىك ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ ەكەنى ءسوزسىز. تاۋەلسىزدىك جىلدارى ەرتىس پەن ءۇلبى وزەنى ارقىلى 2 كوپىر سالىنسا، 1 كوپىر تولىقتاي قايتا جاڭعىرتۋدان ءوتتى. ترامۆاي پاركى جەكە باسقارۋدان مەملەكەتتىك باسقارۋعا ءوتتى. اۋەجاي مەن ۆوكزالدار قايتا جاڭعىرتىلدى.

 اۋىز سۋمەن جابدىقتاۋ جاقسارتىلۋ ۇستىندە

تۇرعىندار ءۇشىن ماڭىزدى ماسە­لە­لەر­دىڭ ءبىرى اۋىز سۋ ەدى. قالامىزدا بۇل ما­سە­لە دە تۇبەگەيلى شەشىمىن تاۋىپ كەلە­دى. قا­زىرگى ۋاقىتتا 20، 22، 25، 27 جانە 28-ءشى شاعىن اۋداندار تۇرعىندارىن سۋمەن جانە ەلەكتر جەلىلەرىمەن جابدىقتاۋ جۇ­مىس­تارى جۇرگىزىلۋدە.

«سولتۇستىك-اتامان» سۋ جيناق­تا­­­­عى­شى­نىڭ قوسىلۋى ەسەبىنەن اۋەجاي جانە كسم اۋداندارىنداعى 1800 ءۇي­دىڭ تۇرعىندارى ساپالى اۋىز سۋمەن قام­­­تاماسىز ەتىلدى. ال نوۆو-ترويتسكوە اۋى­لى­نىڭ تۇرعىندارى تاۋلىك بويى ور­تا­لىق­تاندىرىلعان اۋىز سۋعا قول جەتكىزدى. سونىمەن قاتار سۋمەن جابدىقتاۋ جانە سۋ بۇرۋدىڭ ءىرى جوبالارى قالانىڭ باسقا شاعىن اۋداندارىندا دا ىسكە اسىرىلۋدا.

حالىقتى ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارىن دامىتۋ ءۇشىن 50 مىڭنان استام ادامدى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتەتىن وكتيابر سۋ جيناۋ ورنىن رەكونسترۋكتسيالاۋ جوباسى اياقتالدى. قالا حالقى ءوسىپ كەلە جاتقاندىقتان، جاڭا وسكەمەن سۋ جيناقتاۋ ورنىنىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلۋدە. كراسين، مەنوۆنوە جانە احمەر اۋىلدارىنىڭ سۋمەن جابدىقتاۋ جەلىلەرى، مەنوۆنوە اۋىلىنىڭ كارىز جەلىلەرى جانە تراكتورنايا كوشەسىندەگى كارىز كوللەكتورىن رەكونسترۋكتسيالاۋ جۇ­مىس­تارى جۇرگىزىلۋدە.

وسى تۇستا ايتا كەتەرلىگى، پرۋدحوز اۋى­لىن­داعى سۋمەن جابدىقتاۋ جەلىلەرىن قايتا جاڭارتۋ جۇمىستارى قولعا الىنادى. جۇ­مىس­تار ءساتتى اياقتالسا، 2022 جىلعا قاراي بارلىق اۋىلدىق ەلدى مەكەندەر 100 پايىز اۋىز سۋمەن قامتىلادى.

 زامان تالابىنا ساي
تىڭ جوبالار

مەملەكەت-جەكەشەلىك ارىپتەستىگى اياسىندا قالالىق قوعامدىق كولىكتە «سەرگەك» جانە ەلەكتروندى بيلەتتەۋ جۇيەسى ەنگىزىلدى.

كوشە جارىعىن جاڭعىرتۋ بويىنشا 14 مىڭنان استام شامدى ەنەرگيا ۇنەمدەيتىن شامدارعا اۋىستىرۋ جوسپارلانعان. قازىرگى ۋاقىتتا 11 مىڭ شام قويىلدى. 2021 جىلدىڭ سوڭىنا قاراي كوشە جارىقتاندىرۋ جۇيەلەرىن ديسپەتچەرلەۋ بويىنشا ىسكە قوسۋ-رەتتەۋ جۇمىستارىن اياقتاۋ جوسپارلا­نۋدا.

قاتتى تۇرمىستىق قالدىقتاردى باسقارۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋ، بولەك جيناۋ مەن سۇ­رىپ­تاۋدى ەنگىزۋ بويىنشا «وكم وپەرا­تورى» جشس-مەن بىرلەسىپ ون شاقتى ارنا­يى ءىرى تەحنيكا، 1300-گە جۋىق كونتەينەر، سۇرىپتاۋ جەلىسى جابدىقتارىنىڭ ءبىر بولىگى جەتكىزىلدى. تقق سۇرىپتاۋ جەلى­سىنە ينجەنەرلىك-كوممۋنيكاتسيالىق ينفرا­قۇ­رى­لىمىن سالۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر.

مىنە، وتكەنگە كوز جۇگىرتسەك اتقارىلعان جۇمىس از ەمەس. ارينە، جىپكە تىزگەندەي بارىنە توقتالىپ ءوتۋ مۇمكىن ەمەس. دە­­گەن­مەن قا­لاداعى تىندىرىمدى ىستەردىڭ نەگىزگىلەرىنە توق­تالدىق. قالانىڭ ەكونوميكاسىن، ينفرا­قۇ­رىلىمىن، حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ ماقساتىندا جاسالاتىن جۇمىس ءالى دە كوپ. ونىڭ ءبارى جوسپارلى تۇردە ءوز رەتىمەن جۇزەگە اسارى ءسوزسىز. ەڭ باستىسى، ەلىمىز تىنىش، تاۋەلسىزدىگىمىز باياندى بولسىن!

 

جاقسىلىق ومار،

وسكەمەن قالاسىنىڭ اكىمى

 

شىعىس قازاقستان وبلىسى

 

 

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ديلليان ۋايت قاھارىنا ءمىندى

كاسىپقوي بوكس • بۇگىن، 19:10

سينگاپۋردىڭ سوڭعى اۋىلى

الەم • بۇگىن، 17:55

پەتر يان ۇزدىكتەر قاتارىنا ەندى

جەكپە-جەك • بۇگىن، 16:05

ۇقساس جاڭالىقتار