وسى جولداردىڭ اۆتورى دا كەزىندە وبلىس اكىمى بولعان, اقىننىڭ اتالاس تۋىسى س.بيليالوۆكە ايتىپ, ءارى ءۇيدى ساقتاپ, ءارى مۋزەيدى وسىندا ۇستاعان ءتيىمدى بولار ەدى دەگەندى ايتقان ەدى. اكىم ەلپ ەتىپ ۇسىنىستى قولداعان. بىراق ەرىك-جىگەرى تومەندەۋ, شاپقىلاپ شارۋاشىلىقتى عانا ويلاعان اكىمنىڭ قولىنان بۇل ءىس كەلمەدى. ماعجاننىڭ تۇرعان ۇيىنە تەك مەموريالدىق ەسكەرتكىش تاقتا عانا ورناتۋعا شاماسى كەلدى. ول ۇيدە قازىر جارنامالىق گازەت ورنالاسقان.
ارينە, باراتىن جەرى شالعايلاۋ بولعانىمەن سارىتومارداعى مۋزەيدىڭ ماعجان تۋرالى دەرەك بىلگىسى كەلەتىن ادامدارعا بەرەرى مول. اقىن وسى جەردەگى ساسىقكولدىڭ بويىندا تۋىپ, وسكەنى بەلگىلى. اتى جامان بولسا دا:
«الىستان مۇنارلانىپ
شالقىعان كول,
بەتىڭدە كۇننىڭ نۇرى بالقىعان كول.
جارىسىپ ساف كۇمىستەي اق كوبىگىڭ,
ماپ-مايدا مولدىرىندە
قالقىعان كول...
ساسىق دەپ ەركەلەتىپ,
ات قويعان كول,
وت-سۋعا يەڭ تۇگىل, جات
تويعان كول,
نازدانىپ, جۇيرىك ءمىنىپ,
تارلان ءشۇيىپ,
كوكسىلدەر تۇس-تۇس جاقتان ات قويعان كول», – دەگەن ماعجان ءسوزىنىڭ قۇدىرەتىمەن بۇكىل قازاق دالاسىنا سۇلۋ كول بولىپ تانىلدى.
كولدىڭ جاعاسىندا ورنالاسقان سارىتومار اۋىلىندا اقىننىڭ 100 جىلدىق مەرەيتويىنا وراي 1993 جىلى مۋزەي اشىلعان. قازىر ونىڭ ءۇش زالى ءتۇرلى ەكسپوناتتارعا تولىپ تۇر. بارلىق سانى 250. ولار اقىننىڭ جەكە ومىرىنەن, شىعارماشىلىق قادامدارىنان, ۇلتجاندىلىق, كۇرەسكەرلىك قىرلارىنان, قوعامدىق بەلسەندىلىگىنەن سىر شەرتەدى. ارحيۆتىك ماتەريالدار الماتى, ومبى, قىزىلجار, تاشكەنت, قازان قالالارىنان جينالعان. سونىڭ ىشىندە اقىننىڭ 1923 جىلى تاشكەنتتە باسىلعان جىر جيناعىنىڭ قۇندىلىعى جوعارى. ول اقىننىڭ تۋىستارىنان الىنعان, ماعجاننىڭ قولى تيگەن اسىل دۇنيە...
مۋزەيدە جەرگىلىكتى جانە الىستان كەلگەن اقىن-جازۋشىلارمەن كەزدەسۋلەر, دوڭگەلەك ۇستەلدەر وتكىزىلىپ تۇرادى. وبلىستاعى بىلىكتى باسشىلار باسقاراتىن دەپارتامەنتتەر مەن باسقارمالاردىڭ قىزمەتكەرلەرى دە كەيدە اقىن مۋزەيىنە ەكسكۋرسياعا كەلەدى. قىزمەتكەرلەرىن پاتريوتتىق تاربيەلەۋدە ەلجاندى اقىننىڭ ءومىرى مەن ءىسى ۇلكەن ۇلگى ەكەنىن تۇسىنگەن ونداي باسشىلار ءبىر شەتى قىزىلجاردان قالاعان قىزمەتكەرلەرىن ارنايى جەتكىزىپ وتىرادى. سونىڭ ءبىرىن جۋىردا توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتى ۇيىمداستىرىپتى. ونىڭ بۋلاەۆ قالاسىنداعى ءورت ءسوندىرۋ بولىمشەسىنىڭ كەزەكشىلىكتەن بوس جاساقتارى ءبىر اۆتوبۋس بولىپ كەلىپ, اقىننىڭ ومىرىمەن تەرەڭىرەك تانىستى. جاساق جىگىتتەرى ماعجان ومىرىنە بايلانىستى سيرەك فوتوگرافيالارعا, اقىننىڭ ءوز قولىمەن جازىلعان قولجازبالارى مەن حاتتارىنىڭ كوشىرمەلەرىنە, العاشقى كىتاپتارىنا, ۇلكەن ارىپتەرمەن جازىلىپ قويعان وتكىر, رۋحتى سوزدەرىنە ءۇڭىلىپ, ۇلكەن ءلاززات العاندارى سەزىلىپ تۇردى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى,
م.جۇماباەۆ اۋدانى
