كوروناۆيرۋس • 01 تامىز، 2021

ىندەت ءورشىپ بارادى

173 رەت كورسەتىلدى

زارە-قۇتىمىزدى ابدەن قاشىرعان زاۋال شاق قاشان بىتەر ەكەن؟! ادامزات ءتۇرلى امالىن جاساپ، كۇرەسۋدى ۇيرەنگەن سايىن بۇل ىندەت تە ءتۇرىن وزگەرتىپ قايتا شاۋىپ، جاۋداي ءتيىپ جاتىر. كۇننەن-كۇنگە جان تۇرشىكتىرەر جاعداي تىركەلىپ، توبەمىزدەن جاي تۇسىرگەندەي انتيرەكوردتار جاڭارۋدا.

كەشە عانا تاعى دا كوروناۆيرۋس جۇقتىرۋدىڭ رەكوردتىق سانى تىركەلىپ، 7 803 ادامنىڭ اۋىرعانى انىقتالدى. كەيىنگى كۇندەرى بۇل كەرى كورسەتكىشتىڭ ءجيى جاڭارۋى احۋالدىڭ قانشالىقتى كۇردەلەنىپ بارا جاتقانىن اڭعارتادى. سوراقىسى، ىندەتتىڭ كەسىرىنەن قايتىس بولعاندار سانى جاعىنان دا بۇرىن بولماعان دەرەك تىركەلىپ، كوروناۆيرۋس كورەسىنى كورسەتىپ جاتىر.

بۇگىندە «قىزىل ايماقتا» تۇرعان قازاق­ستان­نىڭ «قىزارماعان» تۇسى قالمادى. 1 تامىزداعى ەپيدەميالىق احۋالدى باعالاۋ ماتريتساسى بويىنشا بارلىق ءوڭىر – «قىزىل ايماقتا». بۇدان ءبىر كۇن بۇرىن عانا «سارى ايماقتا» تۇرعان جالعىز ءوڭىر – تۇركىستان وبلىسى دا ءتۇسىن وزگەرتتى. جالپى، جاعداي­دىڭ تىم ناشارلاپ كەتكەنىن ەندى «قىزىل» تۇسپەن بەلگىلەۋ دە جەتكىلىكسىز بولىپ تۇر. ويتكەنى «قىزىل» ءتۇسىمىز سۇيىلۋدىڭ ورنىنا ودان سايىن قويۋلانىپ بارادى. بۇل قويۋ «قىزىلىمىز» بۇدان بىلاي «قوڭىر-قىزىل» دەپ اتالماق. ناقتىراق ايتساق، باس مەملەكەتتىك سانيتارلىق دارىگەر ەرلان قياسوۆتىڭ 29 شىلدەدەگى №33 قاۋلىسىندا «قوڭىر-قىزىل ايماق» ۇعىمى پايدا بولدى. قاۋلىدا «قوڭىر-قىزىل ايماق» تاۋە­كەل دەڭ­گەيى وتە جوعارى ايماق ەكەنى، ينفەك­تسيا­لىق توسەكتىك ورىندارمەن تولتىرىلۋ كور­سەتكىشى 70 پايىزدان جوعارى جانە 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا 200-دەن اسا توسەكتىك ورىن­مەن تولتىرىلۋ كورسەتكىشى كەزىندە اي­ماق وسى ساناتقا وتەتىنى كورسەتىلگەن. وسىلايشا، جاعدايى تىم كۇردەلەنىپ بارا جاتقان ەلىمىز شەكتەۋ شارالارىن قاي­تا كۇشەيتۋگە ءماجبۇر بولىپ وتىر.

اتالعان قاۋلى نەگىزىندە 2 تامىزدان باستاپ «قوڭىر-قىزىل ايماقتا» اكىمدىكتەردى، قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىن، دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىن، باق-تى، ازىق-ت ۇلىك دۇكەندەرىن، ءدارىحانالاردى جانە تىرشىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ ۇيىم­دارىن، سونداي-اق وسى قاۋلىنىڭ 9-تار­ماعىنىڭ 4) تارماقشاسىندا كورسەتىلگەن ۇيىمداردى قوسپاعاندا، Ashyq جوباسىنا قاتىسۋشىلارىمەن بىرگە بارلىق كاسىپورىن مەن ۇيىمنىڭ قىزمەتى دەمالىس كۇندەرى توقتاتىلادى.

سونىمەن قاتار 9 تامىزدان باستاپ ينفەكتسيالىق توسەكتىك ورىنداردىڭ تولتىرىلۋ كورسەتكىشى 70%-دان جوعارى جا­نە توسەكتىك ورىنداردىڭ تولتىرىلۋ كور­سەتكىشى 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا 200-دەن جوعارى بولعان كەزدە، ياعني «قو­ڭىر-قىزىل ايماققا» وتكەن كەزدە «Ashyq كوش­باسشىلارى» مارتەبەسى بار وبەكتىلەرگە 00.00 ساعاتقا دەيىن، جوبا بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن وزگە دە وبەكتىلەرگە ساعات 22.00-گە دەيىن جۇمىس ىستەۋ رەجىمىنە رۇقسات ەتىلەدى.

بۇل رەتتە «قوڭىر-قىزىل ايماقتىڭ» دەمالىس كۇنىنىڭ شەكتەۋ شارالارى 2 تامىزدان باستاپ نۇر-سۇلتان، الماتى، شىم­كەنت، اتىراۋ جانە قاراعاندى قالا­لارىندا ەنگىزىلەتىنىن ايتا كەتكەن ءجون. ياعني دەمالىس كۇندەرى بۇل قالا­لاردا جوعارىدا اتالعان قۇزىرەتتى مەكەمەلە­ر­دەن بولەك، Ashyq-قا قاتىسپايتىن بار­لىق كاسىپورىن مەن ۇيىمنىڭ قىزمەتى توق­تا­تىلادى; ويىن-ساۋىق، سپورتتىق جانە باس­قا دا بۇقا­رالىق ءىس-شارالاردى، سونداي-اق وتبا­سىلىق، ەستەلىك ءىس-شارالاردى وتكى­زۋ­گە تىيىم سالىنادى; مەملەكەتتىك ورگان­داردىڭ (ۇيىمداردىڭ)، كەڭسەلەردىڭ، ۇلت­­­تىق كومپانيالاردىڭ جانە وزگە دە ۇيىم­­­داردىڭ قىزمەتكەرلەرىنىڭ (ۆاك­تسي­نا­لانعان جانە سوڭعى 3 اي ىشىندە اۋىرىپ ساۋىققان ادامداردى قوسپاعاندا) 80%-ى ءۇشىن قاشىقتان جۇمىس ىستەۋ نىسانى ساقتالادى. سونداي-اق Ashyq جو­باسىنان تىس قۇرىلىس جۇمىستارىن جۇر­گىزۋگە; ونەركاسىپتىك كاسىپورىنداردىڭ قىزمەتىنە; جاناس­پايتىن قىزمەت كورسە­تۋگە، تۋريستىك كوم­پانيالاردىڭ، بيزنەس ورتا­لىقتاردىڭ، قىز­مەتتىڭ جەكەلەگەن تۇر­لەرىنىڭ قىزمەتىنە; قوعامدىق تاماقتانۋ وبەك­تىلەرىنىڭ تەك الىپ شىعۋعا جانە جەت­كىزۋگە ارنالعان قىزمەتىنە رۇقسات ەتىلەدى.

جالپى، بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدىڭ قاي تۇسىندا بولسىن، ەپيدەميالىق احۋال ۋشىعىپ تۇر. ىندەت جۇقتىرعانداردىڭ سانى كۇن سايىن ارتىپ، ينفەكتسيالىق ستاتسيونارلار تولىپ جاتىر، كەرەۋەتكە تاڭىلعان ناۋقاستار كوبەيۋدە. 1 تامىزداعى مالىمەت بويىنشا 98 931 ادام كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنان ەمدەلۋدە. ونىڭ ىشىندە 28 162 پاتسيەنت ستاتسيوناردا، 70 769 ناۋقاس امبۋلاتوريالىق دەڭگەيدە ەم قابىلداۋدا. ىندەتكە شالدىققانداردىڭ اراسىندا 1 652 ادامنىڭ جاعدايى اۋىر، 417 پاتسيەنتتىڭ جاعدايى وتە اۋىر، 187 ناۋقاس ءوجج اپپاراتىندا جاتىر.

دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى الەكسەي تسويدىڭ ايتۋىنشا، قازىرگى ۋاقىتتا دەن­ساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسى وتكەن جىلمەن سا­لىستىرعاندا ەكى ەسە ارتىق جۇكتەمەمەن جۇمىس ىستەۋدە. ەگەر بىلتىر سىر­قات­تا­نۋشىلىق تاۋلىگىنە 2 مىڭ ادامدى قۇراسا، وسى جىلدىڭ شىلدە ايىندا ءوسىم ءۇش ەسە اسىپ، ءبىر تاۋلىكتە 7 مىڭنان اسا ادام ىندەت جۇقتىرۋدا. ەمدەلىپ جاتقان پاتسيەنتتەر سانى دا ەكى ەسە ارتتى.

«شىلدە ايىنىڭ باسىنداعى جاعداي­مەن سالىستىرعاندا اۋىر ناۋقاستار سا­نى 2،1 ەسە ءوستى، شامامەن 1000 ناۋقاس ءوجج اپپاراتتارىنا قوسىلدى. ەلىمىز­دىڭ بىر­­قاتار وڭىرىندە ينفەكتسيالىق جانە رەانيماتسيالىق توسەكتىك ورىندار تاپشى­لىعى سەزىلۋى مۇمكىن. بۇل رەتتە نۇر-سۇل­تان، شىمكەنت قالالارى جانە اقتوبە، اقمولا، قىزىلوردا وبلىستارى تاۋە­كەل ايماقتا»، دەدى مينيستر.

بۇگىندە سىرقاتتانۋشىلىق پەن ءولىم-ءجىتىمنىڭ 65%-ى نۇر-سۇلتان، ال­ماتى، شىمكەنت، اتىراۋ، قاراعاندى قالا­لا­رىنا تيەسىلى ەكەن. سوندىقتان دا «قو­ڭىر-قىزىل ايماققا» جاتقىزىلعان بۇل وڭىر­لەردە بۇگىننەن باستاپ شەكتەۋ شارالارى قاتاڭداتىلماق.

وكىنىشكە قاراي، ىندەت جۇقتىرۋ جاع­دايى عانا ەمەس، بۇل بالەدەن اجال قۇش­قاندار دا از بولماي تۇر. ولىمگە سوقتىرىپ جاتقان جاعدايدىڭ كوبى پنەۆمونيادان كەلىپ جاتىر. ياعني تىنىسى تارىلىپ جانى قىسىلعاندار – ىندەتتىڭ اۋىر تۇرىنە دۋشار بولعاندار. كەشەگى دەرەك بويىنشا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ بەلگىلەرى بار پنەۆمونيانىڭ 275 جاعدايى جانە 13 ءولىم جاعدايى تىركەلدى. سونداي-اق پنەۆمونيادان 108 ادام ەمدەلىپ شىقتى. جالپى، بىلتىرعى 13 ناۋرىزدان كۇنى بۇگىنگە دەيىن پنەۆمونياعا 61 168 ادام شالدىعىپ، 3 724 قايتىس بولعان ەكەن.

جاعداي وسىنشالىق جاعا ۇستاتار­لىق بولىپ تۇرسا دا، جاعاسى جايلاۋ­دا جۇر­گەن جۇرتتىڭ ءالى دە كوپ ەكەنى بەل­گىلى. اينالاسىنداعى قانشاما جاقى­نى­نىڭ اۋىرىپ جاتقانىن، تىپتەن ءولىپ كە­تىپ جاتقانىن كورىپ جۇرسە دە، اقىل­عا كەل­­مەيتىن ادامداردىڭ قاپەرسىزدىگى تاڭ­عال­­دىرادى. ياعني حالىقتىڭ باسىم بو­لىگى ىندەتتەن ساقتانۋدىڭ ەڭ سەنىمدى قۇ­رالى – ۆاك­تسينا سالدىرۋعا نەمقۇرايلى قاراپ وتىر. كوروناۆيرۋستى ەڭ كوپ جۇقتى­را­تىن­داردىڭ، سونداي-اق وسى كەسەلدەن قايتىس بولعانداردىڭ كوپشىلىگى ۆاكتسينا سالدىر­ماعاندار ەكەن. مۇنى مينيستر دە ناقتىلاپ ايتىپ وتىر.

«ناۋقاستاردىڭ 99،9%-ى – ۆاكتسينا سال­دىرماعاندار. بۇل يممۋنداۋدىڭ قاۋىپ­سىزدىگى مەن تيىمدىلىگىن راستايدى. بۇگىن­گى تاڭدا ۆاكتسينالاۋ – كورونوۆيرۋس ينفەك­تسياسىنىڭ اۋىر تۇردە ءوتۋىن جانە ءولىم­دى بولدىرماۋدىڭ جالعىز ءتيىمدى ءادى­سى. سوندىقتان ءاربىر قازاقستاندىقتان ۆاك­تسينالاۋ تۋرالى سانالى شەشىم قا­بىل­داۋدى، ءوزىن، ءوزىنىڭ جاقىندارىن قور­عاۋدى جانە ەلىمىزدە ۇجىمدىق يم­مۋ­ني­تەتتى قالىپتاستىرۋعا ءوز ۇلەسىن قو­سۋ­دى سۇرايمىن. كوروناۆيرۋستىڭ تۇ­راق­تى مۋتاتسياسى كەزىندە دە ۆاكتسينالاۋ قور­عاۋدىڭ جالعىز ءادىسى بولىپ سانالادى»، دەدى ا.تسوي.

كەشەگى مالىمەت بويىنشا، قازاقستاندا ءبىرىنشى كومپونەنتپەن 5 408 959 ادام، ەكىنشى كومپونەنتپەن 3 799 879 ادام ۆاكتسينا سالدىردى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇكىمەت شيكى مۇناي باعاسىن بەكىتتى

ەكونوميكا • 24 قىركۇيەك، 2021

قىتاي مەن قازاقستان جۇك تاسىمالى ارتقان

ەكونوميكا • 24 قىركۇيەك، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار