«تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق پروفيلاكتيكاسى تۋرالى» زاڭ قابىلدانعان 12 جىلدىڭ ىشىندە بۇل قۇجاتقا 12 رەت وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلگەن ەكەن. ال وتكەن جىلدان باستاپ مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىك تاعى كۇشەيتىلدى. ءىىم وكىلىنىڭ مالىمدەۋىنشە, جىل باسىنان بەرى پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى 47 مىڭنان استام قورعاۋ نۇسقاماسىن شىعارسا, تاعى 6 مىڭعا جۋىق وتباسى تيرانىنا سوت ارنايى تالاپتار بەلگىلەگەن.
تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىقتىڭ كوبىنە-كوپ جاسىرىن سيپاتتا بولاتىنىن ايتقان سپيكەر ادەتتە ايەلدەردىڭ وتباسىنداعى داۋ-جانجالدى سىرتقا شىعارماي, ىشتە تۇمشالاپ, جاسىرىپ قالاتىنىن جەتكىزدى. «وتباسىلىق تيراننىڭ وزبىرلىعىنان قورعانۋ ءۇشىن ولار ءتىپتى پوليتسياعا دا بارعىسى كەلمەيدى», دەدى ا.ميليۋك.
ەلىمىزدە تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىققا قارسى كۇرەس كۇشەيتىلدى, زاڭ تالاپتارى دا قاتاڭداتىلدى. الايدا زاڭدىق تۇرعىدان وسىنداي ادىستەردى بەلسەندى قولدانۋ ەكىنشى ءبىر ماسەلەنى تۋىنداتىپ وتىر. سوڭعى ۋاقىتتا ەلىمىزدە اجىراسۋ كوبەيىپ كەتكەن. ستاتيستيكاعا سايكەس, 2020 جىلى ەلىمىزدە 14700 وتباسىلىق جۇپ اجىراسسا, ولاردىڭ دەنى – 1 جىلدان 4 جىلعا دەيىن عانا نەكەدە بولعاندار. ال 2300 شاڭىراق ءتىپتى ءبىر جىلعا جەتپەي شايقالعان.
«مۇنداي جاعداي ەلدەگى ءتىرى جەتىمدەر قاتارىن قالىڭداتىپ, تولىق ەمەس جانە از قامتىلعان وتباسىلار سانىنىڭ ارتۋى, اليمەنت تولەۋدەن جالتارعان جاۋاپسىز اكە سەكىلدى ونسىز دا كۇرمەۋى قيىن الەۋمەتتىك ماسەلەلەردى كۇردەلەندىرىپ وتىر», دەگەن سپيكەر تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىقتى بوگەۋ ءۇشىن, ەڭ الدىمەن, وعان جول بەرەتىن سەبەپتەردىڭ الدىن الۋ كەرەك ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى. وسىعان وراي ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ وكىلى: «جاقىندارىنا كۇش كورسەتەتىن قۇقىق بۇزۋشىلارمەن دە, زورلىق-زومبىلىق قۇرباندارىمەن دە كەشەندى وڭالتۋ جانە پسيحوكوررەكتسيالىق جۇمىستار جۇرگىزۋگە بەت بۇرۋىمىز قاجەت», دەدى.
«تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق پەن اجىراسۋدىڭ الدىن الۋدا وتباسىلىق قۇندىلىقتاردى ارتتىرىپ, سالاماتتى ءومىر سالتىن ۇستانۋدىڭ ماڭىزى زور. وسىعان وراي ءىىم قازىرگى ۋاقىتتا دەپۋتاتتىق كورپۋسپەن بىرلەسىپ قۇقىق بۇزۋشىلار ءۇشىن وڭالتۋ باعدارلامالارىن ەنگىزۋ ماسەلەلەرىن جان-جاقتى قاراستىرۋ ۇستىندە. ال بۇل باستامالاردى وتباسى ينستيتۋتىن نىعايتۋدىڭ جەكەلەگەن ماسەلەلەرى بويىنشا زاڭ جوباسى شەڭبەرىندە ىسكە اسىرۋ جوسپارلانىپ وتىر», دەگەن ۆەدومستۆو قىزمەتكەرى وتباسىنداعى زورلىق-زومبىلىقتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ الەۋەتىن ءتيىمدى پايدالانۋ كەرەكتىگىن دە اتاپ ءوتتى. «مۇنداي ۇيىمدار تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق قۇرباندارىنا باسپانا بەرىپ قانا قويمايدى, ولارعا قۇقىقتىق, مەديتسينالىق, الەۋمەتتىك, سونداي-اق پسيحولوگيالىق تۇرعىدان كومەك كورسەتەدى, ترەنينگتەر مەن كونسۋلتاتسيالار وتكىزەدى», دەگەن ا.ميليۋك ءوز شاڭىراعىندا ەرىنەن زورلىق كورىپ, زومبىلىقتىڭ قۇربانى بولعان كەز كەلگەن جان وسىنداي ۇيىمدارعا جۇگىنە الاتىنىن, بولماسا پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ تىكەلەي كومەگىمەن داعدارىس ورتالىقتارىنا ورنالاسا الاتىندىعىن ايتتى.
ال بۇگىندە ەلىمىز بويىنشا 49 داعدارىس ورتالىعى جۇمىس ىستەسە, ونىڭ 39-ى ارنايى باسپانامەن قامتاماسىز ەتىلگەن. بيىلدىڭ وزىندە پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى وتباسىنان جىلۋ تاپپاي, تاياققا جىعىلىپ, قيىن جاعدايعا تاپ بولعان 3 مىڭنان استام ايەلدى داعدارىس ورتالىقتارىنا ورنالاستىرعان.
