توكيو وليمپياداسىندا كىمدەرگە سەنىم ارتامىز دەگەندە ءبىراز باس قاتىرۋعا تۋرا كەلەدى. سەبەبى سەگىز سالماقتا جولداما العان ساكەن بيبوسىنوۆ (52 كگ), سەرىك تەمىرجانوۆ (57 كگ), زاكىر سافيۋلين (63 كگ) ابىلايحان ءجۇسىپوۆ (69 كگ), ءابىلحان امانقۇل (75 كگ) بەكزات نۇرداۋلەتوۆ (81 كگ), ۆاسيلي لەۆيت (91 كگ) جانە قامشىبەك قوڭقاباەۆتىڭ (+91 كگ) قاي-قايسىسىن الساق تا جۇلدەگە لايىق سپورتشىلار. الايدا جارىس بولعان سوڭ, جەڭىس پەن جەڭىلىس قاتار جۇرەتىنى زاڭدى. بوكسشىلارىمىزدىڭ دەڭگەيى مەن قازىرگى شاما-شارقىن سارالاي كەلە, ولاردىڭ قانداي جۇلدە الۋعا مۇمكىندىگى بار ەكەنىن بولجاپ كوردىك.
قولا جۇلدە
وليمپيادادا 52 كيلو سالماقتا ەل نامىسىن ازيا, الەم چەمپيوناتتارىنىڭ قولا جۇلدەگەرى ساكەن بيبوسىنوۆ قورعايدى. ساكەن وليمپيادا جولداماسىنا يوردانيا استاناسى امماندا وتكەن ازيا ىرىكتەۋ تۋرنيرىندە قول جەتكىزدى. شيرەك فينالدان سۇرىنگەن جەرلەسىمىز قوسىمشا جولداما ءۇشىن فيليپپين كارلو پاالامدى جەڭۋى كەرەك بولدى. جەڭدى دە. ساكەنگە توكيودا بيىك تۇعىردان كورىنۋ ءۇشىن ءبىراز تەر توگۋ كەرەك. سەبەبى 52 كيلو سالماقتا الەم جانە وليمپيادا چەمپيونى, وزبەك- ستاندىق شاحوبيددين زويروۆ, ازيا جانە ازيا ويىندارىنىڭ جەڭىمپازى, ۇندىستاندىق اميت پانگال بار. بولجاۋىمىزشا, بيبوسىنوۆ جارتىلاي فينالعا دەيىن جەتۋ كەرەك. ال جارتىلاي فينالدا جوعارىدا اتالعان بوكسشىلاردان باسىم تۇسسە, ءسوزسىز وليمپيادا چەمپيونى اتانادى. ال جەڭىلىس تاپسا, ءۇشىنشى ورىندى قاناعات تۇتادى.
57 كيلودا سىنعا تۇسەتىن سەرىك تەمىرجانوۆتىڭ سالماعىندا مىقتىلار جەتىپ ارتىلادى. اسىرەسە, بۇل سالماقتىڭ قوجايىنى – ازيا ويىندارى مەن ازيا چەمپيوناتىنىڭ بار التىنىن جيناپ العان وزبەكستاندىق ميرازيزبەك ميرزاحاليلوۆ. سونداي-اق كۋبا, بريتانيا, موڭعوليا سەكىلدى ەلدەردىڭ بوكسشىلارى الەمدىك, قۇرلىقتىق جارىستاردىڭ باس جۇلدەسىن كەزەكپەن الىپ ءجۇر. وليمپيادا چەمپيونى دەگەن اتاققا تالاس جۇرگىزەتىن دە سولار. سەرىككە باس جۇلدە الۋ قيىنعا سوعادى. بىراق كەمىندە قولا مەدال ءۇشىن جۇدىرىقتاسۋعا قاۋقارى جەتكىلىكتى.
ون جىلدان بەرى قازاقستان چەمپيوناتىنا تۇراقتى قاتىسىپ جۇرگەن زاكىر سافيۋلينگە وليمپيادا جولداماسى ەندى بۇيىردى. باسقا سالماق دارەجەلەرىمەن سالىستىرعاندا 63 كيلودا وليمپياداعا قاتىساتىن بوكسشىلاردىڭ بەسەۋى – ەۋروپا نەمەسە الەم چەمپيوناتىندا اتوي سالعاندار. ەكى دۇركىن الەم چەمپيونى, كۋبالىق ەندي كرۋس, الەم بىرىنشىلىگىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى, امەريكالىق كەيشون دەۆيس, الەم چەمپيوناتىنىڭ قولا جۇلدەگەرى, ۇندىستاندىق مانيش كاۋشيك, ەۋروپا ويىندارىنىڭ جەڭىمپازى, ارمەنيالىق وگانەس باچكوۆ جانە ەۋروپا بىرىنشىلىگىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى رەسەيلىك گابيل مامەدوۆ بار. دەسەك تە, ءبىز زاكيردەن جۇلدە كۇتەمىز. 34 جاستاعى ساقا بوكسشىنىڭ وعان مۇمكىندىگى جەتەدى. ەكى بىردەي (2015, 2019 ج.ج.) ازيا چەمپيوناتىندا جۇدىرىقتاسىپ, ەكەۋىندە دە كۇمىس جۇلدە العان زاكير بيىك مىنبەردەن كورىنۋ ءۇشىن توكيو وليمپياداسى سوڭعى مۇمكىندىك ەكەنىن جاقسى بىلەدى.
«قازاقتىڭ سالماعى» دەپ اتالىپ كەتكەن 69 كيلودا جۇدىرىقتاساتىن ابىلايحان ءجۇسىپوۆ – جاسوسىپىرىمدەر مەن جاستار اراسىنداعى بارلىق بەدەلدى دودالاردا وزا شاپقان بوكسشى. الايدا ەرەسەكتەر دۋىنا تۇسكەننەن كەيىن ابىلاي باس جۇلدە دەگەندى ۇمىتتى. ول 2017, 2019 جىلدارى وتكەن الەم بىرىنشىلىگىندە جارتىلاي فينالدا ءسۇرىندى. 2017 جىلى تاشكەنتتە وتكەن ازيا چەمپيوناتىندا كۇمىس مەدال الدى. توكيودا بارىن سالاتىنىن ايتقان ابىلايدىڭ جۇلدە الۋ ءۇشىن بۇل – ەكىنشى مۇمكىندىگى. ريودا ول جاس بولسا, قازىر تاجىريبەسى تولىسقان 24 جاستاعى بوكسشى. وعان ەشتەڭە ۇيرەتۋدىڭ قاجەتى جوق. دۇرىس تاكتيكا قولدانسا, ۇزدىكتەر قاتارىنان كورىنۋى عاجاپ ەمەس. بار بولعانى رەسەيلىك اندرەي زامكوۆوي, وزبەكستاندىق بوبو-ۋسمون باتۋروۆ, كۋبالىق رونيەل يگلەسياس سوتولونگو سەكىلدى الەمدە, وليمپيادادا اتوي سالعان بوكسشىلارمەن بىردەي يىق تىرەستىرە ۇرىسقا شىقسا بولعانى.
كۇمىس جۇلدە
اتقا مىنگەن, كوكپار تارتاتىن سپورتشىلاردىڭ بويىندا ۇرەي بولمايدى, دەيدى بىلەتىندەر. سول راس سەكىلدى. سەبەبى 75 كيلو سالماقتا سىنعا ءتۇسىپ جۇرگەن الەم چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى ءابىلحان امانقۇل – قولى قالت ەتسە, كوكپارعا قاتىسىپ, سالىم سالىپ جۇرگەن بوكسشى. الايدا سول كوكپار شاپقانى كەيدە وزىنە زيانىن تيگىزىپ تە جاتادى. سەبەبى وسىدان ءبىر اپتا بۇرىن ءابىلحاننىڭ جەكە باپكەرى نۇرلان اقۇرپەكوۆپەن سويلەسكەنىمىزدە, ءابىلحان ءالى دە بابىندا ەمەس ەكەنىن ايتقان ەدى. وعان سەبەپ – جاراقاتى. جاراقات العاننان كەيىن, جاتتىعۋدى وتكىزىپ الادى. ال دۇرىس جاتتىعۋ بولماعان سوڭ ناتيجە دە كوڭىل كونشىتپەيتىنى انىق. الايدا ءبىز ءابىلحاننان كوپ نارسە كۇتەمىز.
ءابىلحاننىڭ قارسىلاستارى جەتەرلىك. ءبىرىنشىسى – 2017 جىلى گامبۋرگتە وتكەن الەم چەمپيوناتىنىڭ فينالىندا ەسە جىبەرگەن ۋكراينالىق الەكساندر حيجنياك. سونداي-اق مەنني پاكياونىڭ وتانداسى ەۋمير مارسيال. سوڭعى جىلدارى كاسىپقوي بوكسقا دا كوپ كوڭىل بولە باستاعان فيليپپين بوكسشىسى وتانداسىمىزدان ازيا ىرىكتەۋ جارىسىندا باسىم تۇسكەن. سونىمەن قاتار 2019 جىلعى الەم چەمپيونى رەسەيلىك گلەب باكشي دە وسى سالماقتاعى باستى قارسىلاستىڭ ءبىرى.
ءدال قازىر 91 كيلو سالماقتا ريو وليمپياداسىنىڭ ءفيناليسى, ازيا چەمپيوناتىنىڭ ءۇش دۇركىن جەڭىمپازى, الەمدىك جارىستىڭ ەكى دۇركىن قولا مەدال يەگەرى ۆاسيلي لەۆيتكە جۇرت نازارى ءتۇسىپ وتىرعانى انىق. سەبەبى ريو-2016-دا رەسەيلىك ەۆگەني تيششەنكومەن وتكەن فينالدىق ايقاستا تورەشىلەردىڭ كومەگىمەن ۆاسيانىڭ قالاي «جەڭىلگەنى» كوز الدىمىزدا. بىراق قازىر جاعداي باسقاشا. بۇگىندە ۆاسيا بەس جىلداعىداي بابىندا ەمەس. سوندىقتان قورجىنىندا بارلىق ءىرى دودانىڭ مەدالى بار لەۆيت كەمىندە ريوداعى جەتىستىگىن قايتالاپ جاتسا, سونىڭ ءوزى ەرلىك بولار ەدى. ويتكەنى 91 كيلوعا دەيىنگى سالماقتا وليمپيا ويىندارىنىڭ باس جۇلدەسىنەن ۇمىتتەنىپ وتىرعان مىقتىلار بارشىلىق. اسىرەسە, 81 كيلودان 91 كيلوعا اۋىسقان كۋبالىق حۋليو سەسار لا كرۋزدىڭ قۇلشىنىسى ەرەكشە. شەتەلدىڭ كوپتەگەن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى 91 كيلونىڭ التىنىن ءدال وسى لا كرۋز الادى دەپ بولجام جاساپ وتىر. ساراپشىلاردىڭ مۇنداي بولجامدارى بەكەر ەمەس. ويتكەنى 2019 جىلى الەم چەمپيوناتىندا 81 كيلو سالماقتا ءبىزدىڭ بەكزات نۇرداۋلەتوۆتەن نوكداۋن العان كۋبا قابىلانى سوڭعى كەزدە سالماق قوسىپ, سوققىلارىن نىقتاي تۇسكەن. سونىمەن قاتار لەۆيتكە باستى قارسىلاس رەتىندە الەم چەمپيونى مۋسليم گادجيماگومەدوۆ (رەسەي), الەم چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى حۋليو كاستيلو (ەكۆادور), الەم چەمپيوناتىنىڭ قولا جۇلدەگەرى رادوسلاۆ پانتالەەۆ (بولگاريا) بار.
التىن جۇلدە
جاقىندا عانا وتكەن ازيا چەمپيوناتىندا 81 كيلو سالماقتا سىنعا تۇسكەن بەكزات نۇرداۋلەتوۆتىڭ جۇلدەسىز قالعانى دۇرىس بولدى. سەبەبى 2019 جىلى ەكاتەرينبۋرگ قالاسىندا وتكەن الەم چەمپيوناتىندا جەڭىسكە جەتكەننەن كەيىن بەكزات مىقتى دەگەن بىردە-ءبىر جارىستان جۇلدەسىز ورالعان ەمەس. ەندى سول جىبەرگەن قاتەلىگىنەن ساباق الىپ, توكيودا باس جۇلدە ءۇشىن بارىن سالادى دەپ ۇمىتتەنەمىز. 23 جاستاعى بوكسشىنىڭ باستى قارسىلاستارى قاتارىندا شاببوس نەگماتۋلوەۆ (تاجىكستان), ارلەن لوپەس (كۋبا), لورەن الفونسو دومينگەز (ازەربايجان) جانە بەندجامين ۋيتتاكەر ( ۇلىبريتانيا) سىندى بىلعارى قولعاپ شەبەرلەرى بار.
ەلىمىزدىڭ جانكۇيەرلەرى اسا اۋىر (+91) سالماق دارەجەسىندە الەمنىڭ ەكى دۇركىن كۇمىس جۇلدەگەرى قامشىبەك قوڭقاباەۆقا ەرەكشە سەنىم ارتاتىنى جاسىرىن ەمەس. ويتكەنى بوكستان ۇلتتىق قۇراما كوماندانىڭ كاپيتانى قامشىبەك – ناعىز كوشباسشى بوكسشى. ونىڭ ۇستىنە, قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ءوزى وعان سەنىم ارتىپ, كوك تۋىمىزدى ۇستاتقانى بار. وسىنداي اۋىر جۇكتى ارقالاعان وتانداسىمىز توكيودا باس جۇلدە السا دەيمىز. ايتكەنمەن, قامشىبەكتىڭ ەجەلگى قارسىلاسى بار ەكەنى بەلگىلى. ول – وزبەكستاندىق باحودير جالولوۆ. ەكەۋى وسىعان دەيىن جەتى رەت كەزدەسكەن. سونىڭ تورتەۋىندە وزبەك بوكسشىسى باسىم ءتۇستى. اسىرەسە الەم, ازيا چەمپيوناتتارىنىڭ فينالىندا وزبەك بوكسشىسىنىڭ جولى بولىپ ءجۇر. ەگەر قامشىبەك چەمپيون بولۋدى كوزدەسە, ءبىرىنشى كەزەكتە وسى جالولوۆقا قارسى تىڭعىلىقتى دايىندالۋى ءتيىس.
«سوڭعى تۋرنيرلەردە فينالدا وزبەك بوكسشىسىمەن كەزدەسىپ جۇرگەننەن كەيىن كوبىسى مەنى فينالعا دەيىن جەتەدى دەپ ويلايدى. بىراق وليمپيادادا ەكەۋمىزدەن بولەك تاعى 14 بوكسشى بار ەمەس پە؟! سوندىقتان بارلىعىنا تىڭعىلىقتى دايىندالىپ جاتىرمىز. فينالعا جەتىپ جاتسام, مۇمكىندىگىمدى پايدالانۋعا ۇمتىلاتىن بولامىن», دەيدى قوڭقاباەۆ.
قازاقستان بوكستان كوشباسشى ەلدەر قاتارىندا. جىگىتتەردىڭ دايىندىعىن «اقبۇلاق» وليمپيادالىق ورتالىعىندا بايقادىق. كوردىك. بارەكەلدى دەستىك. ەندى بارلىعى وزدەرىنە بايلانىستى. باعى مەن بابى قاتار شاپسا, بوكسشىلارىمىز جۇلدەسىز قالمايدى دەگەن ءۇمىت بار.
