ءسويتىپ «سكۋادرا ادزۋررا» اراعا 52 جىل سالىپ ەۋروپا چەمپيونى دەگەن اتاققا قايتا قول جەتكىزدى. يتاليالىقتار بۇعان دەيىن ەڭ العاش جانە كەشەگى كۇنگە دەيىن سوڭعى رەت كارى قۇرلىقتىڭ 1968 جىلى ءوز ەلىندە وتكەن بىرىنشىلىگىندە اتوي سالعان بولاتىن. ال انگليا قۇراماسى بيىل ءوز تاريحىندا تۇڭعىش رەت ەۋروپا چەمپيوناتىنىڭ فينالىنا شىعىپ, العاشقى ءىرى جەتىستىگىنە قول جەتكىزۋگە سىنىق سۇيەم قالعاندا ءسۇرىندى.
يتاليا توپتىق كەزەڭدەگى ءۇش ويىننان تولىق 9 ۇپاي جيىپ, پلەي-وفف كەزەڭىنە سەنىمدى شىققان بولاتىن. ودان ءارى قاراي دا روبەرتو مانچيني شاكىرتتەرى جانكۇيەرلەر سەنىمىنە سەلكەۋ تۇسىرگەن جوق. ءار كەزدەسۋ سايىن بابى كەلىسكەن, باعى شاپقان قۇراماعا اينالعانىن دالەلدەۋمەن بولدى. 1/8 فينالدا بەيل باستاعان ۋەلس جىگىتتەرىن 2:1 ەسەبىمەن جەڭسە, شيرەك فينالدا كوپشىلىك ءۇمىت كۇتكەن بەلگيانى ۇتتى – 2:1. جارتىلاي فينالدا يسپانيا قۇراماسىمەن يتجىعىس ءتۇستى. الايدا پەنالتي سەرياسىندا لۋيس ەنريكە شاكىرتتەرىنە قاراعاندا دوپتى ءتۇزۋ تەبەتىندەرىن بايقاتتى. ءسويتىپ فينالعا شىققان ەدى.
انگليا دا ءوز توبىندا ءبىرىنشى ورىن الدى. جيعانى – 7 ۇپاي. اعىلشىنداردى توپتىق كەزەڭدە اپىرىپ-جاپىرىپ ونەر كورسەتپەي-اق, ءتىپتى توپىرلاتىپ گول دا سوقپاي-اق فينالعا شىعۋعا بولاتىنىن دالەلدەي العان بىرەگەي ۇجىم دەسە دە بولعانداي. ولار حورۆاتيانى 1:0 ەسەبىمەن جەڭسە, شوتلانديامەن تەڭ ءتۇستى (0:0), توپتاعى سوڭعى ماتچتا چەحيا قۇراماسىن تاعى دا 1:0 ەسەبىمەن جەڭدى. 1/8 فينالدا نەمىس فۋتبولشىلارى ءمالىم دە بەيمالىم اعىلشىندارعا قارسى ايلا جاساي المادى. بۇل ويىن 2:0 ەسەبىمەن ساۋتگەيت كومانداسىنىڭ جەڭىسىمەن اياقتالىپ ەدى. ال شيرەك فينالدا ۋكراينانى 4:0 ەسەبىمەن ويسىراتا جەڭدى. ودان سوڭ جارتىلاي فينالدا دانيا قۇراماسىمەن جولىقتى. 1992 جىلعى ەرلىكتى قايتالاۋعا بارىن سالعان دات جىگىتتەرى اعىلشىن فۋتبولشىلارىنىڭ وسال تۇسىن تابا العان جوق. ەسەپ 2:1, انگليا قۇراماسىنىڭ پايداسىندا. ەكسترا-تايمدا پەنالتيدى ءساتتى ورىنداعان كاپيتان حارري كەين ءوز قۇراماسىن فينالعا الىپ شىقتى.
فينال الدىندا فۋتبول ماماندارى ەكى قۇرامانىڭ ويىندارىن ساراپتاي كەلە, جانكۇيەرلەر «ۋەمبليدە» 1-2 گولدان ارتىق گولدىڭ كۋاسى بولمايتىنىن, نەگىزگى ۋاقىتتا قۇرامالار يتجىعىس تۇسەتىن بولسا, پەنالتي سەرياسىندا يتاليالىقتاردىڭ باسىم تۇسەتىنىن بولجاعان ەدى. ساراپشىلاردىڭ ايتقانى ايداي كەلدى. كەزدەسۋدىڭ ەسەبىن اعىلشىندار اشقانىمەن, جەڭىستى ماتچ سوڭىنا دەيىن ۋىسىندا ۇستاي المادى. ويىننىڭ نەبارى 2-مينۋتىندا ليۋك شوۋ تاماشا گول سوعىپ, فينالداعى گولدار شوۋىن باستاپ بەرگەندەي بولعان ەدى. بىراق ءبارى جانكۇيەرلەر كۇتكەندەي بولماي شىقتى.
«مانچەستەر يۋنايتەد» قورعاۋشىسىنىڭ سوققان گولى ۇلتتىق قۇراما ساپىنداعى العاشقى گولى ەكەنىن دە ايتا كەتۋ كەرەك. سونداي-اق شوۋ جالپى ەۋروپا چەمپيوناتى فينالدارىنىڭ تاريحىنداعى ەڭ جىلدام سوعىلعان گولدىڭ اۆتورى اتاندى. ول ماتچ باستالا سالىسىمەن 1 مينۋت 57 سەكۋندتان سوڭ ەسەپ اشتى. بۇعان دەيىنگى رەكورد يسپانيالىق فۋتبولشى – حەسۋس پەرەداعا تيەسىلى ەدى. 1964 جىلعى دودادا ول 5 مينۋت 17 سەكۋندتا مەرگەندىك تانىتقان.
ءبىرىنشى تايم انگليانىڭ جوسپارى بويىنشا ءوتىپ, تابلوداعى كورسەتكىش وزگەرىسسىز قالدى. ەكىنشى تايمدا ويىندا وزگەرىس جاساماسا, قوس قۇلاقتى كۋبوكتىڭ انگليادا قالىپ قوياتىنىن اڭعارعان يتاليالىقتار 67-مينۋتتا تارازى باسىن تەڭەستىرىپ, ويىندى ودان ءارى شيەلەنىستىرىپ جىبەردى. گول اۆتورى – لەوناردو بونۋچچي. 90 مينۋتقا دەيىن ەكى قۇرامادا دا تارازى باسىن وزدەرىنە اۋداراتىن تاماشا مۇمكىندىكتەرى بولعان, بىراق شابۋىلشىلار مۇمكىندىكتەرىن لايىقتى دەڭگەيدە پايدالانا المادى. ءسويتىپ كوماندالار نەگىزگى ۋاقىت بىلاي تۇرسىن, قوسىمشا ۋاقىتتا دا جەڭىمپازدى انىقتاي الماي, پەنالتي سەرياسىنا جۇگىندى. لوتەرەيادا روبەرتو مانچيني شاكىرتتەرى 3:2 ەسەبىمەن جەڭىپ كەتتى. سوڭعى ساتتە پيكفورد يتاليا ويىنشىسى دجوردجينونىڭ سوققىسىن قايتارىپ, ءۇمىت وتىن وياتقان. الايدا سوڭعى بولىپ دوپقا جاقىنداعان اعىلشىن قۇراماسىنىڭ جاس ويىنشىسى ساكا سوققىسىنىڭ تراەكتورياسىن دوننارۋما ءدال تاۋىپ, يتالياعا كەزەكتى چەمپيوندىق اتاقتى سىيلادى.
اعىلشىنداردىڭ بۇل چەمپيوناتتا فينالعا دەيىن جەتۋىنە دە, فينالدا جەڭىلۋىنە دە ءبىر-اق ادام سەبەپشى. ول – باس باپكەر گارەت ساۋتگەيت. جاسىراتىنى جوق, انگليا قۇراماسى چەمپيوناتتىڭ ءبىرىنشى ويىنىنان باستاپ, سوڭىنا دەيىن دۇنيە ءجۇزى جانكۇيەرلەرىنىڭ ابدەن ءىشىن پىستىرىپ, زەرىكتىرىپ جىبەردى. بىلايشا ايتقاندا, اعىلشىندار بيىلعى ەۋرودا انتيفۋتبول كورسەتتى. باس باپكەر ساۋتگەيتكە بىرىنشىلىكتە ەڭ باستىسى ويىن ەمەس, ناتيجە كەرەك بولدى. سوندىقتان ول وسىنداي جولدى تاڭدادى. باس باپكەردىڭ انتيفۋتبولى توپتىق كەزەڭ مەن فينالعا دەيىنگى ويىنداردا ءوز جەمىسىن بەرگەن شىعار, بىراق فينالدا ىسكە اسپادى. بۇل ونىڭ ءبىرىنشى قاتەلىگى ەدى.
ساۋتگەيت فينالدىڭ سوڭىندا ءوزىنىڭ ەكىنشى قاتەلىگىنە جول بەرىپ قويدى. ول – پەنالتي سەرياسىندا تاجىريبەگە ەمەس, جاستارعا سەنىم ارتتى. سوڭعى ءۇش مۇمكىندىكتى گولعا اينالدىرا الماعان دجەيدون سانچو, ماركۋس رەشفورد جانە بۋكايو ساكا انگليانىڭ نەگىزگى قۇرام ويىنشىلارى ەمەس ەدى. ءتىپتى العاشقى ەكەۋى – قۇراماسىنىڭ فينالعا دەيىن جەتۋىنە ۇلەس قوسپاعان فۋتبولشىلار. چەمپيونات بويى جارىتىپ ويناماعان ويىنشىلارعا گارەت ماڭىزدى ءارى جاۋاپتى ساتتە سەنىم ارتتى. ءبىر قىزىعى, ءۇش فۋتبولشى دا ءوز كوماندالارىندا 11 مەترلىك ايىپ دوبىن ورىندايتىن مەرگەندەر قاتارىندا ەمەس. سوڭعى رەت قاشان پەنالتي تەپكەندەرىن ءۇش فۋتبولشىنىڭ وزدەرى دە جىعا ەستەرىنە تۇسىرە المايتىن شىعار.
وسىلايشا, يتاليانىڭ جەڭىسىمەن باستالعان ەۋروپا چەمپيوناتى يتاليانىڭ چەمپيوندىعىمەن اياقتالدى. كەلەسى قارت قۇرلىق بىرىنشىلىگى 2024 جىلى گەرمانيادا ۇيىمداستىرىلادى.
