وبلىستىق تسيفرلاندىرۋ, مەملەكەتتىك قىزمەتتەر كورسەتۋ جانە ارحيۆتەر باسقارماسىنىڭ باسشىسى ەلنۇر وتەباەۆ وڭىردە «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنا سايكەس, 8 نەگىزگى باعىتتان تۇراتىن جوبالار جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانىن ايتتى.
تۇركىستان قالاسىندا «Smart city» باستامالارىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا «اقىلدى قالالار» ەتالوندىق ستاندارتىنا سايكەس وبلىس اكىمدىگى ءبىلىم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, الەۋمەتتىك سالا, قالانى باسقارۋ, قاۋىپسىزدىك, كولىك, تكش جانە قۇرىلىس سالالارىن تسيفرلاندىرۋ جۇمىستارىن جولعا قويىپ وتىر. بۇل جۇمىستار 2019 جىلدىڭ ەكىنشى جارتىجىلدىعىندا باستالعان بولاتىن. ناتيجە دە جوق ەمەس. باسقارما باسشىسى نەگىزگى 48 باستامانىڭ 25-ءى ىسكە اسىرىلعانىن, 19-ى جۇمىس بارىسىندا, 4-ءى جوسپاردا ەكەنىن حابارلادى. جوسپارداعى جوبانىڭ جارتىسى عانا ورىندالعاننىڭ وزىندە جۇيە تيىمدىلىگىن كورسەتە باستاپتى. ماسەلەن, تسيفرلاندىرۋدىڭ ناتيجەسىندە مەملەكەتتىك مەكەمەلەرگە قارالعان قاراجاتتىڭ 244,5 ملن تەڭگەسى كەزەڭ-كەزەڭىمەن وبلىستىق بيۋدجەتكە قايتارىلعان. بۇدان باسقا, تەلەفون اپپاراتتارىنىڭ ابونەنتتىك تولەمدەرى 1 064 تەڭگەدەن 350 تەڭگەگە دەيىن, حالىقارالىق تەلەفون سويلەسۋلەرىنە كەتەتىن شىعىندار مينۋتىنا 39 تەڭگەدەن 7 تەڭگەگە دەيىن تومەندەتىلگەن. اۋداندار, قالالار, وبلىس اكىمدىگى مەن باسقارمالار اراسىندا ءليميتسىز تەگىن سويلەسۋلەر قامتاماسىز ەتىلدى. سونىمەن قاتار اۋداندىق جانە قالالىق اكىمدىكتەرگە 1 400 زاماناۋي IP-تەلەفوندارى ۇنەمدەلگەن قارجى ەسەبىنەن ورناتىلعان.
وبلىسقا جۋىردا جۇمىس ساپارىمەن كەلگەن تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى باعدات مۋسين تسيفرلاندىرۋ باعىتىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارمەن تانىسىپ قايتقان بولاتىن. مينيسترگە ورداباسى اۋدانى, بادام اۋىلىنداعى تەحنولوگيالىق تاۋارلى ءسۇت فەرماسىنداعى سيىر ساۋعا ارنالعان اۆتوماتتاندىرىلعان روبوتتاردىڭ جۇمىسى, دياگنوستيكالاۋ جۇيەسى سەكىلدى اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ تەحنولوگيالىق ۇدەرىستەرى تانىستىرىلدى. ودان كەيىن ۆەدومستۆو باسشىسى اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردى ينتەرنەتكە ءموبيلدى كەڭجولاقتى قولجەتىمدىلىكپەن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى «250+» جوباسىنا ەنگەن ورداباسى اۋدانىنىڭ جۋسانساي جانە اققويلى اۋىلدارىن ارالادى. ءمينيستردىڭ بۇل اۋىلدارعا كەلۋىنىڭ وزىندىك سەبەبى دە بار. بۇعان دەيىن اۋىل تۇرعىندارى ينتەرنەتتىڭ ساپاسىنا شاعىمدانعان بولاتىن. ەكى اۋىلدا دا بايلانىس ساپاسى تومەن. وسى ورايدا ءتيىستى حاتتاما تولتىرىلىپ, وپەراتورلار ماسەلەنى ماۋسىم ايىنا دەيىن شەشۋگە ۋادە بەردى. مينيستر «Turkistan 109» بىرىڭعاي بايلانىس ورتالىعىنىڭ جۇمىسىمەن دە تانىستى. وتكەن جىلدىڭ قاراشا ايىندا اشىلعان ورتالىققا وسى كۇنگە دەيىن قالانىڭ تىنىس-تىرشىلىگىنىڭ ءتۇرلى سالالارىندا 12 مىڭنان استام ءوتىنىش قابىلدانعان. قۋاتتى ترانسفورماتورلاردى دايىنداۋ بويىنشا تەحنولوگيالىق پروتسەستى روبوتتاندىرۋعا يننوۆاتسيالىق گرانت العان كەنتاۋ ترانسفورماتور زاۋىتىنداعى جۇمىستار دا نازاردان تىس قالمادى. وبلىس اكىمدىگىندە ورنالاسقان سيتۋاتسيالىق ورتالىق الەمدى شارلاعان پاندەميا باستالعان كەزدە اشىلعان بولاتىن. COVlD-19 كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىن باقىلاۋ جانە وعان قارسى تۇرۋ جۇمىستارىن ۇيىمداستىرۋعا باعىتتالعان ورتالىق قازىر قىزمەتىن كەڭەيتتى. مۇندا بىرنەشە باعىت بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىلەدى.
«بۇل جوبا – كوسمومونيتورينگ نەگىزىندە اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىنداعى جەرلەردى ۇتىمدى پايدالانۋعا ساندىق مونيتورينگتى جانە باقىلاۋدى ەنگىزۋگە ارنالعان پلاتفورما. سونداي-اق سەرۆيسكە قول جەتكىزۋ سۋ رەسۋرستارىن, القاپتاردى پايدالانۋدى انىقتاۋ, ەسەپكە الۋ جانە توپىراقتىڭ جاي-كۇيىن مونيتورينگىلەۋ ءۇشىن جەر قاتىناستارى بولىمدەرىنىڭ, جەردىڭ پايدالانىلۋى مەن قورعالۋىن باقىلاۋ جونىندەگى باسقارمالارىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە بەرىلەدى», دەيدى ورتالىق جەتەكشىسى مۇرات حاليلاەۆ.
ال جاڭادان ەنگىزىلگەن تۇركىستان وبلىسىنىڭ داعدارىسقا قارسى كارتاسى قاۋىپسىزدىك, ساتىلىم, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءموبيلدى توپتار جانە ءبىلىم سەكتورلارى باعىتىندا جۇمىس ىستەيدى. تالداۋلار جۇرگىزەدى. جاڭا جۇيە ەل اۋماعىندا العاش رەت قولعا الىنىپ وتىر. ەلىمىزدە توتەنشە جاعداي ورىن العالى 104 ءموبيلدى توپ قۇرىلعان. وبلىس اكىمى ومىرزاق شوكەەۆتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس دەرەكتەردى جيناۋ بويىنشا كروسس نىسانى ەنگىزىلگەن. موبيلدىك توپتار قىزمەتىنىڭ مونيتورينگى مەن تالداۋىن جەڭىلدەتەتىن احۋالدىق تالداۋ ورتالىعى زاماناۋي تەحنيكامەن تولىق جابدىقتالعان.
وبلىس بويىنشا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن تسيفرلاندىرۋ – ساۋىقتىرۋ جانە الدىن الۋ, اۋرۋدى ەرتە انىقتاۋ, مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ, اۋرۋدى باسقارۋ جانە وڭالتۋ سىندى 4 باعىتتا جۇزەگە اسىرىلۋدا. ياعني دەنساۋلىق سالاسى زامانا كوشىنەن قالماي ساندىق فورماتتا قىزمەت كورسەتۋگە كوشكەن. ايتالىق, دەنساۋلىق سالاسىن اقپاراتتاندىرۋ بويىنشا قالا جانە اۋدان ورتالىقتارىندا ينتەرنەتكە كىرۋگە مۇمكىندىكتەر 100 پايىز جاساقتالعان. سالا ماماندارى بيىل اۋىلدىق وكرۋگتەر ينتەرنەت جەلىسىمەن 100 پايىز قامتاماسىز ەتىلەتىنىن ايتۋدا. قازىرگى تاڭدا وڭىردەگى مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ 73 پايىزى مەديتسينالىق اقپاراتتىق جۇيەسىنە قوسىلعان. سونداي-اق ايماقتا دارىگەر مەن ورتا بۋىندى مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردىڭ جۇمىس ورىندارى كومپيۋتەرلىك تەحنيكامەن تولىق جابدىقتالعان.
قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى مارات پاشيموۆتىڭ مالىمەتى بويىنشا, وبلىس تۇرعىندارىنىڭ ەلەكتروندى دەنساۋلىق پاسپورتتارى 100 پايىز جاساقتالعان. ەمدەلۋشىلەردىڭ تسيفرلى ساۋاتتىلىعى دا ارتىپ كەلەدى. ماسەلەن, 381 859 ادام ءموبيلدى قوسىمشانى پايدالانادى. دارىگەردىڭ قابىلداۋىنا ونلاين جازىلعاندار قاتارى ارتىپ, 101 538 ادامعا ەڭبەككە جارامسىز پاراعى ەلەكتروندى نۇسقادا بەرىلگەن. سونىمەن قاتار 75 مەديتسينالىق ۇيىم ءىشىنارا قاعازسىز قۇجات اينالىمىنا اۋىستىرىلعان. مەديتسينالىق مەكەمەلەردىڭ 91,5%-ى ەلەكتروندى نۇسقاعا كوشىرىلگەن.
تۇركىستان وبلىسى
