ورىنكۇل اجەيدىڭ سىرت كوزگە توسىن كورىنەتىن بۇل ەرمەگىن جەرلەستەرى دە جاقسى بىلەدى. قىسى-جازى قارماعىن ۇستاپ, وزەن جاقتا جۇرەتىن زەينەتكەردى اۋىل ادامدارى «بالىقشى اجە» دەپ اتاپ كەتكەن.
– 23 جىلدان بەرى تورعاي وزەنىنە قارماق سالامىن. قىستىگۇنى كوبىنە شوراعاي تۇسەدى. تورعاي جاقتا بولماسا, بۇل ماڭدا سازان تۇسە قويمايدى. سوندىقتان قىستاي شوراعاي اۋلايمىن, باسقا بالىقتاردىڭ قىلتانى كوپ, بالالار جەي المايدى. ال شوراعاي الابۇعا, اقبالىققا قاراعاندا ەتتى, قىلتانى از. اۋەلى ءبىر شەلەك شاباق اۋلاپ الىپ, بۇرعىلاپ ويىق جاساپ شاباق ويناتامىن. ءبىر كۇن تۇرا ما, ەكى كۇن تۇرا ما, ايتەۋىر تۇسكەن شوراعايدى شەتىنەن الا بەرەمىن. نەمەرەلەرىم دە, ءوزىمىز دە ءبىر مەزگىل بالىق جەگەندى جاقسى كورەمىز. جىلقىنىڭ ەتىنەن جالىعاسىڭ, سيىر, قوي ەتى – اۋىر. ال بالىق جاس-كارىگە بىردەي جۇعىمدى تاڭسىق اس قوي, اسقازانعا جاقسى. ونىڭ ۇستىنە, ۇلكەن ادام قوزعالىپ تۇرماسا قيىن عوي, سوندىقتان ءبىر ۋاق وزەن جاعالاپ بوي جازىپ, بالىق اۋلاپ سەرگىپ قايتامىن, – دەيدى زەينەت-
كەر.
ورىنكۇل اجەي كوكتەمدە وزەنگە بىرنەشە جۇتپانى قاتار ويناتىپ, شورتان الادى.
– اكەم 1954 جىلى دۇنيەدەن قايتتى. شيەتتەي 5 بالا – ءۇش ۇل, ەكى قىزبەن انامىز جەسىر قالدى. مەن ءۇيدىڭ ۇلكەنى بولعان سوڭ, 8-سىنىپتى بىتىرگەن سوڭ, شەشەمە كومەكتەسەمىن دەپ جۇمىسقا شىعىپ كەتتىم. ءسويتىپ, كەشكى مەكتەپتى ءبىتىردىم. كەيىن قوستانايدا پوشتا وپەراتورى كۋرسىن ءتامامداپ, بايلانىس سالاسىندا ەڭبەك ەتتىم. وزىمنەن كەيىنگى ءىنىم كوتەرىلىپ, وقۋىن بىتىرگەن سوڭ تۇرمىسقا شىقتىم. مەن قايىن اعامنىڭ قولىنا كەلىن بولىپ ءتۇستىم. ەكى جىلدان سوڭ, ابىسىنىم قايتىس بولىپ, قايناعام ۇيلەنىپ كەتتى. ارتىندا قالعان 5 بالانى ەشكىمنىڭ ەسىگىنە قاراتپايىق دەپ جولداسىم ەكەۋمىز ءوزىمىز جەتكىزدىك. ەڭبەككە ەرتە ۇيرەندىك قوي, – دەپ كۇرسىندى اجەي.
بالىقشى اجەيدىڭ ءسىڭلىسى, وڭىرگە بەلگىلى جۋرناليست گۇلبارشىن سمايىلوۆا: «اپكەم بەل جازىپ ءبىر دەمالعان كىسى ەمەس. جاس كەزىندە «بۋردا» جۋرنالىن جازدىردىپ الىپ, ونداعى كيىم ۇلگىلەرىنە قاراپ وتىرىپ, بىزگە نەشە ءتۇرلى ءساندى كيىمدەر توقىپ بەرەتىن. اپامنىڭ وسىنداي ەڭبەكقور, ەركىن ءارى جان-جاقتى بولۋى مىنەزدەن, تاربيەدەن بولسا, ءارى وعان جەزدەمنىڭ دە ىقپالى زور بولدى. جەزدەم ىسساپارعا ءجيى شىعاتىن. اپام تاپسىرماسا دا وعان نەشە ءتۇرلى توقىما قۇرالدارى مەن ءتۇرلى-ءتۇستى جىپتەردى ءوزى ىزدەپ تاۋىپ, اكەپ بەرىپ: «سەنىڭ قولىڭ – التىن!» – دەپ شابىتتاندىرىپ وتىراتىن. ولار ءبىر-ءبىرىن ءومىر بويى قولداۋمەن كەلەدى. اپام بالىق اۋلايمىن دەسە, ۇلى دا, جەزدەم دە قارسى بولمايدى» – دەيدى.
ءالى كۇنگە دەيىن ەڭبەكتەن قول ۇزبەگەن ورىنكۇل اجە قازىر دە كەز كەلگەن ءۇي شارۋاسىن دوڭگەلەتىپ اكەتەدى. جازدا باۋ-باقشا ەگىپ, ىرعاي, قاراقات, الما, تۇشالا, شيە, تاڭقۋراي, قۇلپىناي, يتمۇرىنعا دەيىن ءوسىرىپ, ودان توساپتىڭ ءتۇر-ءتۇرىن قايناتىپ, جاۋىپ تاستايدى. بالىقشى اجەيدىڭ داستارقانىنان قىزىل ىرىمشىك, اق ىرىمشىك, سارىسۋ, قۇرت, ماي, ەجىگەي, جەنت سياقتى ۇلتتىق تاعامدار دا ۇزىلمەيدى. مىناۋ ەر ادامنىڭ جۇمىسى ەكەن دەپ قاراپ تۇرۋدى بىلمەيتىن امبەباپ اجەي وتاعاسى جوقتا ۇيگە قوناق كەلىپ قالسا, قوراداعى توقتى-لاقتى دا ءوزى سويىپ, مۇشەلەپ تاستايدى.
جەتپىستىڭ بەسەۋىن باعىندىرسا دا, قارتايدىم دەپ قول قۋسىرىپ وتىرماي, قىستىڭ كوزى قىراۋدا مۇز ويىپ, بالىق اۋلاپ, سالاماتتى ءومىر سالتىنىڭ جارشىسى بولىپ جۇرگەن بالىقشى اجەيدىڭ ءار كۇنى – كوپكە ۇلگى.
– جاستايىمنان ەڭبەككە ۇيرەنگەن اداممىن عوي, قاراعىم, قول قۋسىرىپ قاراپ وتىرا المايمىن. ال بالىق اۋلاۋ – مەنىڭ سۇيىكتى سپورتىم. ايتپەسە, تاماق تابا الماي وتىرعان جوقپىز. شۇكىر, قورامىز ءتورت ت ۇلىككە تولىپ تۇر. نەشە جىلدان بەرى قىسى-جازى بالىق اۋلايمىن. وسى اۋىلدا «بالىقشى كەمپىر» دەگەن اتىم بار. بالىقشى ەكەنىمدى بۇكىل يمانوۆ بىلەدى, وتىرىك ەمەس قوي, ول دا مەنىڭ ءبىر ونەرىم, – دەيدى ورىنكۇل اجە.
قوستاناي وبلىسى,
امانگەلدى اۋدانى,
ۇرپەك اۋىلى
