ايتا كەتەيىك, ءبىر توپ سەنات جانە ءماجىلىس دەپۋتاتى باستاماشىلىق جاساپ, اتالعان زاڭ جوباسىن ازىرلەدى. قۇجات اياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكى كودەكسىنە جانە ءۇش زاڭىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ كوزدەلگەن.
«الەمدى دۇرلىكتىرگەن «پاندەميا» ءبىزدىڭ ەلىمىزدى دە اينالىپ وتكەن جوق. بۇل ەڭ الدىمەن ءبىلىم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارىنا اسەر ەتتى.
قانداي قيىندىق بولسا دا, ءبىلىم بەرۋ پروتسەسى ۇزدىكسىز جۇرەتىنىن سىزدەر جاقسى بىلەسىزدەر. وسى ۋاقىتقا دەيىن زاڭنامادا قاشىقتان ءبىلىم بەرۋ جونىندە بىرەگەي تۇسىنىك بولماعان ەدى. ەندى «قاشىقتان وقىتۋ» ۇعىمى ناقتىلانىپ, ونى وتكىزۋ ءتارتىبى ايقىندالدى. وقۋلىقتار ساپاسىنىڭ تومەندەۋى تۋرالى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا كوپ ايتىلىپ جۇرگەن. بۇل ماسەلە جالپى قوعام, اتا-انالار تاراپىنان دا ءجيى سىنعا ۇشىرايتىن. زاڭ جوباسىندا وسى ماسەلەنى تۇبەگەيلى شەشۋ كوزدەلگەن», دەدى قر پارلامەنتى سەناتىنىڭ دەپۋتاتى باقىتجان جۇماعۇلوۆ.
ول ءۇشىن ءبىلىم سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانعا ۇلگىلىك وقۋ جوسپارلارىن, باعدارلامالارىن, وقۋلىقتاردى, وقۋ-ادىستەمەلىك كەشەندەردى ساراپتاۋ مەن سىناقتان وتكىزۋ, مونيتورينگ جۇرگىزۋدىڭ ارنايى قاعيداسىن ازىرلەپ, بەكىتۋ تاپسىرىلىپ وتىر. بۇل وقۋلىقتاردىڭ ساپالى دايىندالۋىنا, اۆتورلاردىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن كۇشەيتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
«كەز كەلگەن مەملەكەت, قالىپتاسقان, وڭ ناتيجە بەرىپ جۇرگەن الەمدىك تاجىريبەگە ارقا سۇيەيدى. ۇلتتىق مونيتورينگ تا وقۋ ساپاسىن سىرتتاي باعالاۋدىڭ الەمدىك جەتىلگەن تاجىريبەسى بولىپ سانالادى. وسىعان سايكەس, «وقۋشىلاردىڭ ءبىلىم جەتىستىكتەرىن ايقىنداۋ ءۇشىن مونيتورينگ وتكىزۋ» جونىندە نورما ەنگىزىلدى. اتالعان نورما وقۋشىلاردىڭ بازالىق ءبىلىم دەڭگەيىن انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى سەناتور.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى جاعدايدا «كاسىپكەرلىك كودەكسىنە» ساي ءارتۇرلى تەكسەرۋلەرگە تىيىم سالىنعان. وسىعان وراي ءبىلىم ساپاسىن قاداعالاۋ ماقساتىندا بارلىق مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمداردى, مەكتەپتەردى, كوللەدجدەردى, بەس جىلدا ءبىر رەت مەملەكەتتىك اتتەستاتسيادان وتكىزۋدىڭ زاڭنامالىق مەحانيزمى جاسالىپ وتىر. ءبىلىم ساپاسىن مەملەكەت نازارىندا ۇستاۋ – الەۋمەتتىك-ساياسي ءمانى بار ماڭىزدى قادام.
«زاڭ جوباسىنداعى تاعى ءبىر ماڭىزدى جاڭالىق - قوسىمشا ءبىلىم بەرۋگە – مەملەكەت تاراپىنان قارجىلاندىرۋ كوزدەلىپ وتىر. بۇل دا اتا-انالار تاراپىنان ءجيى ايتىلىپ جۇرگەن ماڭىزدى ۇسىنىس بولاتىن.
بۇگىنگى تاڭدا رەسپۋبليكا بويىنشا 1263 قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمى جۇمىس ىستەيدى. ول ۇيىمداردان 1 ميلليون 200 مىڭنان استام بالا ءتالىم الادى. قوسىمشا ءبىلىم بەرۋدى مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ – بالالارىمىزدىڭ رۋحاني, شىعارماشىلىق دامۋىنا زور ىقپالىن تيگىزەتىن ماڭىزدى قادام دەپ بىلەمىن. سونداي-اق زاڭ جوباسىن ازىرلەۋ بارىسىندا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ, كاسىپكەرلەردىڭ, اتا-انالاردىڭ ۇسىنىستارىن ەسكەرىپ, قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا, تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ۇيىمداردا, كوللەدجدەردە بالالاردى تاماقتاندىرۋ, ولارعا تاۋارلار ساتىپ الۋ قىزمەتتەرىن مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ زاڭى اياسىنان شىعارۋ ماسەلەسى شەشىلدى», دەدى ب. جۇماعۇلوۆ.
ونىڭ پايىمىنشا, قازىر كوللەدجدەردى بىتىرگەن تۇلەكتەر ەڭبەك ءوتىلى (تاجىريبەسى) بولماعانى ءۇشىن جۇمىسقا ورنالاسۋدا قيىندىقتارعا تاپ بولىپ ءجۇر. ەندى ەڭبەك كودەكسىندەگى ەڭبەك قىزمەتىن راستايتىن قۇجاتتار تىزىمىنە دۋالدى وقىتۋ تۋرالى شارت ەنگىزىلىپ وتىر. وسى ارقىلى ستۋدەنتتەردىڭ وندىرىستىك وقىتۋ مەن كاسىپتىك پراكتيكادان ءوتۋ ۋاقىتى رەسمي تۇردە ەڭبەك وتىلىنە كىرەتىن بولادى.
