اتا-انالار جۇمىسقا شىققان سوڭ بالاباقشا جۇمىس ىستەۋى كەرەك. سوندىقتان بالاباقشالار دەزينفەكتسيالىق سانيتارلىق تالاپتاردى ساقتاي وتىرىپ, جۇمىسىن جالعاستىرۋدا. بۇل جۇمىستىڭ قالاي ءجۇرىپ جاتقانىن نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ ءبىلىم باسقارماسى مەكتەپكە دەيىنگى تاربيە جانە وقىتۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى ايگۇل ەرەجەپوۆادان سۇراپ بىلدىك.
ونىڭ ايتۋىنشا, ەلوردادا 408 مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىم جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمدار – 94, شاعىن ورتالىقتار – 41, جەكەمەنشىك مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمدار – 270. كارانتين كەزىندە نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمدارى باس مەملەكەتتىك سانيتارلىق دارىگەردىڭ قاۋلىسىنا سايكەس جۇمىس الگوريتمىن قاتاڭ ۇستانادى.
– قازىرگى ۋاقىتتا بالاباقشالار 15 بالادان اسپايتىن كەزەكشى توپ رەجىمىندە جۇمىس ىستەپ جاتىر. بالاباقشاعا 3 كۇننەن ارتىق كەلمەگەن بالالار ۋچاسكەلىك پەدياتردان دەنساۋلىعى جونىندەگى انىقتاماسىن الىپ قانا كەلەدى. تاڭەرتەڭ بالالاردى قابىلدايتىن كەزدە مەدبيكە دەنە تەمپەراتۋراسىن ولشەيدى, اتا-انالار تەك كىرەبەرىسكە دەيىن بالانى اكەلەدى جانە مىندەتتى تۇردە ماسكا تاعىپ كەلۋى ءتيىس. بارلىق ۇيىم دەزينفەكتسيالىق قۇرالدارمەن قامتاماسىز ەتىلگەن. دەزينفەكتسيالىق-سانيتارلىق تالاپتار ورىندالۋدا», دەيدى ءبولىم باسشىسى.
– نۇسقاۋلىق بويىنشا تاربيەلەنۋشىلەردىڭ سانى ءبىر توپتا 15 بالادان اسپاۋى ءتيىس. ال قالعان بالا قالاي ءبىلىم الادى؟
– جاڭا 2020-2021 وقۋ جىلىندا تاربيە-ءبىلىم بەرۋ ۇدەرىسىن ۇيىمداستىرۋدىڭ ەرەكشەلىكتەرى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ نۇسقاۋلىق-ادىستەمەلىك حاتىندا تۇسىندىرىلگەن. نۇسقاۋلىققا سايكەس مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالار ءۇشىن قاشىقتان وقىتۋ فورماتى قولدانىلمايدى. مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالارى بار اتا-انالاردىڭ ۇلگىلىك باعدارلامانى ءوز بەتىنشە يگەرۋىنە كەلەتىن بولساق, بۇل ءۇشىن قازاقستاندىق bilimkids.kz كونتەنتى بار. مۇندا ۇلگىلىك باعدارلاماعا سايكەس ۇيىمداستىرىلعان وقىتۋدىڭ, ساباقتاردىڭ ەلەكتروندى نۇسقالارى ورنالاستىرىلعان. بۇعان قوسا نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ ءبىلىم بەرۋدى جاڭعىرتۋ ورتالىعىندا پلاتفورما قۇرىلدى جانە Elordamektep.kz ەلەكتروندى مەكتەپ پورتالى جۇمىس ىستەيدى. وسىندا «مەكتەپكە دەيىنگى تاربيە» بولىمىندە بالالاردىڭ اتا-انالارى مەن مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمداردىڭ پەداگوگتەرىنە ارنالعان بەينەساباقتار مەن ماتەريالدار بار, – دەيدى ا.ەرەجەپوۆا.
سونداي-اق مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمداردىڭ پەداگوگتەرى 5 ءبىلىم بەرۋ سالاسى بويىنشا مەملەكەتتىك تىلدە جانە ورىس تىلىندە بەينەماتەريالدار دايىندادى. بۇل ماتەريال اتا-انالارمەن جانە بالالارمەن بىرلەسىپ قاراۋ ءۇشىن دايىندالعان. قازىرگى ۋاقىتتا ءبىلىم باسقارماسى وسى ماتەريالدى ورنالاستىرۋ ءۇشىن پلاتفورما قۇرۋ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋدا.
نۇر-سۇلتانداعى №3 «كۇنشۋاق» بالاباقشاسىنىڭ ادىسكەرى ە.پوپوۆانى دا سوزگە تارتتىق.
– سانيتارلىق تالاپتاردى الگوريتم-نۇسقاۋلىق بويىنشا مۇمكىندىگىنشە ساقتاي وتىرىپ جۇمىس ىستەپ جاتىرمىز. ءار ساعات سايىن 15 مينۋت بولمەلەر جەلدەتىپ, بالالاردى مۇمكىندىگىنشە سەرۋەنگە شىعارىپ, دەنە قوزعالىسى ويىندارىنا باسىمدىق بەرىلۋدە. بالانىڭ دەنساۋلىعى – باستى نازاردا. كەزەكشى توپتاردا بالالاردىڭ سانى 15 بالادان اسپايدى. قالعان بالالار ءۇشىن تاربيەشىلەر مەن پەداگوگتەرىمىز مەملەكەتتىك جانە ورىس تىلىندە بەينەساباقتار دايىندادى. تاربيەشىلەردىڭ بالاباقشاعا كەلمەگەن بالالاردىڭ اتا-انالارىمەن كەرى بايلانىس ورناتۋى ماڭىزدى. ءتۇرلى قىزىقتى تاپسىرمالار بەرىپ, ۇيدە وتىرعان بالالاردىڭ دا بەلسەندىلىك تانىتۋىنا ىقپال ەتۋى كەرەك, – دەيدى ادىسكەر.
ىندەت كەزىندەگى جەكەمەنشىك بالاباقشانىڭ جۇمىسى قالاي ءجۇرىپ جاتقانىن ءبىلۋ ءۇشىن «الپامىس» جەكەمەنشىك مەكتەپ-بالاباقشاسىنىڭ ديرەكتورى, «ادىلەت» مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمدار قاۋىمداستىعىنىڭ وكىلى دينارا قۇدايقۇلوۆامەن سويلەسكەن ەدىك. دينارانىڭ ايتۋىنشا, پاندەميا كەزىندە جەكەمەنشىك بالاباقشانى ۇستاپ تۇرۋ وڭاي ەمەس. بالالاردىڭ كەلۋى 30%-عا ازايدى. ءار توپتا 10-15 بالادان بالا قاتىسۋدا. كوپ اتا-انا ىندەتتەن قاۋىپتەنىپ, بالالارىن اتا-اجەلەرىمەن قالدىرۋدى ءجون كورەدى. جەكە بالاباقشالاردىڭ دەنى عيماراتتى جالعا الىپ وتىر. بيزنەستەن تۇسەتىن كىرىستەر ازايۋدا, شىعىندار ءوسىپ جاتىر – انتيسەپتيكتەر, دەزينفەكتسيالىق ەرىتىندىلەر مەن كىلەمشەلەر, ماسكالار, قولعاپتار, تەرمومەترلەر ساتىپ الۋعا كوپ قاراجات كەتەدى. بالالاردىڭ 20 پايىزىنىڭ عانا كەلۋى بۇل شىعىنداردى وتەمەيدى.
جەكەمەنشىك بالاباقشالاردىڭ بارلىعى مەملەكەتتەن تاپسىرىس الادى. قازىرگى جاعدايدا جەكەمەنشىك بالاباقشالار مەملەكەتتىڭ قولداۋىنىڭ ارقاسىندا عانا ءوز بيزنەستەرىن ۇستاپ تۇر. بيىلعى 1 قازاننان باستاپ سالىقتاردى دا كەيىنگە شەگەردى. مەملەكەتتىك تاپسىرىستا جالاقى, كوممۋنالدىق قىزمەتتەر, جالداۋ, سالىق تولەمدەرى, اعىمداعى جوندەۋگە, ادىستەمەلىك ماتەريال ساتىپ الۋعا ارنالعان شىعىستار كوزدەلگەن. الايدا قازىرگى مەملەكەتتىك تاپسىرىس كولەمى جەكە بالاباقشالاردىڭ بارلىق شىعىنىن وتەمەيدى. ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى ۇسىنعانداي, قارجى ورتالىعى قولداۋ ءبىلدىرىپ, 2021 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ, جەكەمەنشىك بالاباقشالارداعى ءار بالا ءۇشىن مەملەكەتتىك تاپسىرىستى 29 مىڭ تەڭگەدەن 38 مىڭ تەڭگەگە كوتەرەدى دەپ ۇمىتتەنەمىز. مەملەكەتتىك تاپسىرىس كولەمىنىڭ كوبەيۋى جوعارىداعى شىعىنداردى جابۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. قاۋىمداستىق وكىلى رەتىندە باستى ماسەلە دەپ وسىنى ايتار ەدىم, – دەيدى د.قۇدايقۇلوۆا.
اتىرگۇل ءتاشىم,
جۋرناليست
