قوعام • 12 قازان، 2020

اتتانداماي-اق ۇلتقا قىزمەت ەتۋگە بولادى

60 رەت كورسەتىلدى

قازىر زاماننىڭ، بۇگىنگى حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ بەتالىسىنا، اشىق اقپا­رات­تىق كەڭىستىكتىڭ ۇستەمدىگىنە، كەز كەلگەن ەلدىڭ ىشكى ساياسي-ەكونوميكالىق جاعدايى مەن حالقىنىڭ كوڭىل كۇيىنىڭ اۋانىن باسقا كۇشتەردىڭ ءبىلۋ مۇمكىندىكتەرىنىڭ كوپتىگىنە قاراپ وتىرىپ، ءبىز ءۇشىن ەڭ دۇرىس جول «ۇندەمەي ءجۇرىپ-اق ۇلكەن ىستەر تىندىرۋ» قاعيداسىن ۇستانۋ ەكەنىن ايتقىمىز كەلەدى.

ايالدامادا اۆتوبۋس كۇتىپ تۇرمىن... قاسىمدا تۇرعان بەيتانىس قارشاداي بالا اكەسىنە قاراپ ەرەسەك ادامداي سويلەدى: «اكە، ماعان بۇدان بىلاي ورىسشا سويلەمەڭىزشى. قاي كۇنى بىزگە مۇعالىم: «اينالامىزدى اعىلشىن مەن ورىس ءتىلى قاۋمالاپ تۇرعان قازىرگى كەزدە ءوز انا تىلىمىزدەن اجىراپ قالماۋدىڭ ەڭ ءتيىمدى جولى – وتباسىندا قازاقشا سويلەۋ. اكەلەرىڭ مەن شەشەلەرىڭ ورىسشا سويلەسە، وسى ايتقانىمدى ەسكەرتىپ، ولاردان وتباسىندا قازاق تىلىندە سويلەۋدى تالاپ ەتىڭدەر» دەپ تاپسىرما بەرگەن. ەگەر ءبىز مۇعالىمنىڭ وسى ايتقانىن ورىنداساق، ۇندەمەي ءجۇرىپ ۇلكەن ءىس تىندىرعان بولادى ەكەنبىز»، دەدى. بالاسىن تىڭداپ تۇرعان اكە ىرجالاقتاپ ۇلىنىڭ ايتقانىنا كەلىسكەن بولىپ جاتىر.

بالانىڭ اكەسىنە ايتقانى مەنى از-كەم ويعا قالدىردى ءارى ونىڭ ءسوزى وڭ-سولىن ءالى اجىراتا قويماعان ميلليونداعان قارا دومالاق بالالارىمىزدىڭ بۇگىنگى قازاق قوعامىنا، ەرەسەكتەرگە ايتىلعان وتىنىشىندەي كورىندى...

«ۇندەمەي ءجۇرىپ ۇلكەن ىستەر تىندىرۋ». بۇل ءسوزدى تالاي ەستىپ ءجۇرمىز. بىراق ولاردىڭ ءبىر دە بىرەۋى الگى بالانىڭ ايتقانىنداي اسەر ەتپەگەن ەدى.

ءيا، راسىندا ۇندەمەي ءجۇرىپ-اق ۇلكەن ىستەر تىندىرۋعا بولادى. الايدا بۇعان ءبىز سونشالىقتى ءمان بەرە قويمايمىز. نە ءىس باستاساق تا الدىمەن ايقايىمىز الىسقا كەتەدى، داقپىرتىمىز دالا مەن قالانى كەرنەيدى، دىلمارلىعىمىزدان ءتىلىمىز كۇرمەلىپ، كوك ەزۋلەنىپ شىعا كەلەمىز.

مەملەكەتتە، قوعامدا تۇيتكىلدى ماسەلەلەر كوپ. ارينە، ولار تۋرالى اشىنا ايتىپ، ونىڭ وڭتايلى شەشىلۋىنە مۇددەلىلىك تانىتۋ قاجەت. الايدا سول پروبلەمالاردىڭ بارلىعىنىڭ بولماسا دا، ولاردىڭ كەيبىرەۋلەرىنىڭ ەڭسەرىلۋىنە ءوزىمىزدىڭ از دا بولسا ۇلەسىمىزدى قوسا الاتىن مۇمكىندىگىمىز بولا تۇرا وعان مويىنىمىز جار بەرمەيتىنى راس قوي. وسىلايشا ءبىز ۇندەمەي ءجۇرىپ-اق ۇلكەن ىستەردى اتقارۋدان جالتارىپ كەتەمىز. بىراق سالا قۇلاش ءتىلىمىز سايراۋىن توقتاتپايدى دا، ءسوزىمىز بەن ءىسىمىزدىڭ اراسىنىڭ الشاقتىعى كەمىمەگەن كۇيى تۇرا بەرەدى.

ءبىز جوعارىدا ءسوز ەتكەن بالانىڭ اكەسىن ۇندەمەي ءجۇرىپ ۇلكەن ءىس تىندىرۋعا شاقىرۋىنىڭ مىسالى ءبىزدى تەك ءتىل ماسەلەسىنە قاتىستى عانا ەمەس، ودان دا اۋقىمدى، ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك تۇرعىسىنان دا ويلاندىرۋى ءتيىس...

كەيدە ءبىز ىشىمدىككە تويىپ الىپ نەمەسە ءتۇتىنىن بۋداقتاتا شىلىم شەگىپ وتىرىپ وزگەگە اراق پەن تەمەكىنىڭ زيانىن ەسكەرتەتىن، ولاردى تۇتىنۋعا بولمايتىنىن ايتاتىن «اقىلماننان» اۋمايمىز. وسىنداي اقىلمانداردىڭ كوپتىگىنەن بۇگىنگى قوعام شارشاعانداي. ءبارى «ايتقىش»، ءبارى «دانىشپان»، ءبارى «ۇرانشىل»، ءبارى «جاناشىر». مۇندايلاردىڭ كوپتىگىنەن نەنىڭ اسىل، نەنىڭ جاسىق، كىمنىڭ ادال، كىمنىڭ قاراۋ ەكەنىن اجىراتۋدان قالدىق. بۇل جاعداي ۇندەمەي ءجۇرىپ-اق ۇلكەن ىستەر تىندىراتىن جانداردىڭ قوعامىمىزدا تىم از ەكەنىن كورسەتسە كەرەك.

تىرشىلىگىمىز مۇددەسى بولەك، پيعىلى بۇكىر الپاۋىت ەلدەردىڭ جىلميعان، بىراق قىراعى كوزىنىڭ الدىندا ءوتىپ جاتىر. بۇل جاعداي بىزدەن مەيىلىنشە ساق بولۋدى، ۇرپاق قامى، ەل مەن جەردىڭ بولاشاعى، ۇلتتىق جولىمىزدى ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن اتقاراتىن ءاربىر ءىسىمىزدى كورىنبەيتىن اعىستارداي ەكپىندەتىپ، «ۇندەمەي ءجۇرىپ-اق ۇلكەن ىستەر تىندىرۋ» قاعيداسىنا، «وزىڭە ءوزىڭ بەرىك بول، كورشىڭدى ۇرى تۇتپا» ناقىلىنا جۇگىنۋىمىزدى تالاپ ەتەدى. ايتپەسە، قۇر بوسقا ەزەۋرەپ، ەلىرىپ ءجۇرىپ ەلدىڭ بىرلىگىنە، جەردىڭ تۇتاستىعىنا سىنا قاعىپ الساق (اللا تاعالا ساقتاسىن)، ءبىزدى ەشكىم دە، اسىرەسە كەلەر ۇرپاق كەشىرمەيدى. كىنالىنى جازالارسىڭ، بىراق ودان ۇپايىڭ قايتا تۇگەندەلۋى ەكىتالاي. دۇرىسى – مۇلدە تۇگەندەلمەيدى.

قازىر اقىرىپ تۇرىپ تەڭدىك سۇرار زامان ەمەس، اقىرىن ءجۇرىپ، انىق باسىپ وزگەگە ەسە جىبەرمەۋ زامانى. ءالدىنىڭ ءالسىزدى قىسپاققا العان، تەڭ كۇشتەردىڭ تەكەتىرەسى ۇدەگەن قازىرگى تاڭدا ۇندەمەي ءجۇرىپ-اق ۇلكەن ىستەر تىندىراتىن كەزەڭ. بۇل كەزەڭ ءبىز ءۇشىن قاشان اياقتالاتىنى بەلگىسىز. سوندىقتان وسى قاعيداعا بەيىمدەلە بەرگەنىمىز ابزال. سوندا عانا جەڭىس ءبىزدىڭ جاقتا بولادى.

ءبىزدىڭ باستى قورعانىس قامالىمىزدىڭ ءبىرى ىشكى نيەتىمىزدى وزگەگە بىلدىرمەۋ، سىرىمىزدى الدىرماۋ امالى. ەگەر قوعامىمىزدىڭ وزەگىندە نە جاتقانى باسقاعا ايقىن بولسا، كىم كورىنگەننىڭ قولجاۋلىعى بولۋىمىز وڭاي.

بيلىك قوعامدىق پىكىردى بارىنشا ەسكەرۋى ءتيىس دەسەك، حالىق مەملەكەتتىڭ الەۋەتى مەن مۇمكىندىگىن ءبىلىپ جۇرگەنى ابزال. قوعام مەم­لە­كەتتى ورىنسىز وتقا يتەرسە، ونىڭ وزىنە ءوزى قول سالعانى. اللا تاعالا بىزگە الەمدەگى ىس­تىق نۇكتەلەردى ساباق رەتىندە ۇسىنۋدا. وسى ساباق­تىڭ ءتارتىپتى دە زەيىندى تىڭداۋشىسى بولا بىل­گەنىمىز ابزال. ۇندەمەي ءجۇرىپ-اق ۇلكەن ىستەر تىندىراتىن ۇلت بولايىق.

سوڭعى جاڭالىقتار

2021 جىلعى ورازا كەستەسى

رۋحانيات • بۇگىن، 15:36

ءدۇبىرلى «دالا ديدارى»

ونەر • بۇگىن، 08:34

تۇيە كوتەرگەن تيمۋر

ايماقتار • بۇگىن، 08:32

جىگەر جانىعان جۇزدەسۋ

ساياسات • بۇگىن، 08:26

ۆاكتسينالاۋ – ماڭىزدى مىندەت

ۇكىمەت • بۇگىن، 08:17

ۇقساس جاڭالىقتار