وسىعان سايكەس, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, سيرەك كەزدەسەتىن اۋرۋلار 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا 1 جاعدايدان كوپ ەمەس دەپ سانالادى. بارلىعى تىزىمگە 59 نوزولوگيا كىرەدى. 2020 جىلدىڭ 25 قىركۇيەگى بويىنشا ەسەپتە 13 863 بالا تۇر.
ونىڭ ىشىندە 8 175 بالا ورتالىق جانە پەريفەريالىق جۇيكە جۇيەسى اۋرۋلارىمەن اۋىرادى.
ءار ءتۇرلى ونكولوگيالىق جانە گەماتولوگيالىق اۋرۋلار-1 724 بالا بولسا, ەندوكريندىك اۋرۋلارى بار 1 356 بالا بار.
قازاقستاندا 18 ملن. حالىق بار بولسا, ستاتيستيكا بويىنشا بۋللەزدى ەپيدەرموليزى بار 180 بالا بولۋى ءتيىس.
وسىعان سايكەس, «Kobelek Balalar» قوعامدىق قورى سيرەك كەزدەسەتىن گەنەتيكالىق اۋرۋى بار بالالارعا – بۋللەزدى ەپيدەرموليزگە جان-جاقتى كومەك كورسەتۋمەن اينالىسىپ كەلەدى. بۇگىندە قوردا 85 بالا بار, ونىڭ 72-ءسى 18 جاسقا دەيىنگى بالالار. مۇنداي بالالار مەحانيكالىق جاراقاتتارعا, تەرىگە وتە سەزىمتال بولعاندىقتان "كوبەلەكتەر" دەپ اتالادى. بۇل گەنەتيكالىق اۋرۋ. ءبىزدىڭ ەلىمىزدە مۇنداي اۋرۋدى دياگنوستيكالاۋ ماسەلەسى جولعا قويىلماعان.
جالپى, بارلىق 59 ورفاندىق اۋرۋ وسىعان ۇقساس ماسەلە. بارلىق ناۋقاستار ءارتۇرلى دياگنوزدارمەن جۇرەدى. سەبەبى گەنەتيكالىق تالداۋ ورناتىلماعان. ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ باستى پروبلەماسى قاجەتتى پرەپاراتتاردا تىركەلۋدىڭ بولماۋى.
- ءبىز ءۇش جىل بويى مەملەكەت تاراپىنان "كوبەلەك" بالالاردى قامتاماسىز ەتىپ كەلەمىز. 2019 جىلى كوبەلەك بالالار مەملەكەت قولداۋىنا يە بولدى. بىراق, 2020 جىلدان باستاپ بارلىق كەپىلدەندىرىلگەن مەديتسينالىق كومەك تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمىن بەكىتۋ تۋرالى №666 بۇيرىق نەگىزىندە ورتالىقتاندىرىلدى.
ناتيجەسىندە, بالالار تاڭۋ ماتەريالدارىنسىز قالدى. بارلىق قاجەتتى ماتەريالدار قىركۇيەك تاۋسىلدى. سول سەبەپتى قوعام بەلسەندىلەرى جۋىردا دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ا.تسوي وسى ماسەلە بويىنشا ونلاين بايلانىسقا شىعىپ, تالقىلاۋ جاسادى. بالالاردى ەمدەۋ ءۇشىن رۇقسات ەتىلگەن تىزىمدە جوق ارنايى ءدارى-دارمەكتەر قاجەت. وسى سەبەپتى پرەپاراتتار ءبىر رەتتىك پارتيالارمەن اكەلىنەدى.
شەتەلدىك فارماتسەۆتيكالىق وندىرۋشىلەر قازاقستاندا ءدارى-دارمەكتەردى تۇراقتى نەگىزدە تىركەۋگە اسىقپايدى. ولار ءۇشىن تىركەلۋ كۋالىگىن الۋعا قىرۋار ۋاقىتتى جۇمساۋ ءتيىمدى ەمەس, ول ءوزىن اقتاماۋى مۇمكىن. بۇل باسقا گەنەتيكالىق اۋرۋلاردى ەمدەۋگە قاجەتتى بارلىق ءدارى-دارمەكتەرگە قاتىستى.
سونىمەن قاتار, بالالارعا كۇن سايىن ەكىنشى تەرى سياقتى تاڭۋ كەرەك. بىرقاتار شەتەلدىك فارماتسەۆتيكالىق وندىرۋشىلەر رەبرەندينگكە دايىندالۋدا, بۇل ءدارى-دارمەكتەردى الۋ جانە تىركەۋ پروتسەسىن كەشىكتىرەدى. سونىڭ سەبەبىنەن, بالالار كۇتە المايدى.
جالپى ايتقاندا, بۇگىندە كەم دەگەندە ءبىر بالاعا اي سايىن 300 مىڭ تەڭگە جاقپا ماي قاجەت, وعان قوسا سيليكون نەگىزىندە تاڭۋعا الۋعا اي سايىن ميلليون تەڭگەدەي قاجەت. بۇل جىلىنا ورتا ەسەپپەن 14-15 ملن تەڭگەنى قۇرايدى. بارلىعى 85 بالا ءۇشىن قورعا ءبىر جىلعا 250 ملن تەڭگە قاراجات تابۋ كەرەك. بۇل تەك قالعان بولىگىن ەسەپتەمەگەندە عانا. بالالاردىڭ اتا-انالارى مۇنداي شىعىنداردى كوتەرە المايدى, سەبەبى, ولاردىڭ كوبى جالعىز باستى انالار.
ەگەر بۇرىن ورفاندىق اۋرۋلارى بار بالالار 5 جاسقا دەيىن عانا ءومىر سۇرەتىن بولسا, بۇگىندە ولاردىڭ ءومىرىن ۇزارتۋعا مۇمكىندىك بار.
باقىت بايعاليەۆا,
«Kobelek Balalar» قوعامدىق قورىنىڭ پرەزيدەنتى
