ەكونوميكا • 08 قىركۇيەك، 2020

Foodservice نارىعىنان كەتكەندەر كوبەيدى

5 رەت كورسەتىلدى

الەمدىك ەكونوميكا ءۇشىن بيىل كۇتپەگەن سوققىلار كوپ بولدى. پاندەميانىڭ سالدارى بيزنەستىڭ كوپتەگەن ماڭىزدى سالالارىن ەسەڭگىرەتكەنى انىق. ارينە، بۇل قازاقستانعا دا قاتىستى. جۋىردا ABR مەيرامحانالار جەلىسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى اسقار بايتاسوۆ Forbes.kz-كە بەرگەن سۇحباتىندا قوعامدىق تاماقتانۋ نارىعىنداعى بەلدى ويىنشىلاردىڭ قاتارى الدەقايدا ازاياتىنىن ايتتى.

– ءبىزدىڭ سالاداعى جاعداي وتە كۇردەلى. ەكى ايدان استام ۋاقىت قاتاڭ كارانتيندە بولدى. كەيىن كارانتين شارالارى ءبىراز جەڭىلدەتىلگەنىمەن، شەكتەۋ شارالارى ءبارىبىر جالعاستى. ءبىرىنشى كەزەكتە قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىنا كەلۋشى ادامداردىڭ سانى شەكتەلگەنى جانە جۇمىس ۋاقىتىنىڭ قىسقارعانى قاتتى سوققى بولدى. بۇل بيزنەستىڭ ەكونوميكالىق جاعىنان ءتيىمدى جۇمىس ىستەۋىنە كەرى اسەر ەتتى، – دەيدى بيزنەسمەن.

ۇلكەن مەيرامحانالارعا 300-400 ادامعا دەيىن سىياتىنى بەلگىلى. ال كارانتين تالاپتارى بويىنشا جازعى تەرراسالارعا 30 ادامنان ارتىق كىرە المايدى. ياعني ءىرى قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىنا كەلۋشىلەردىڭ قاتارى 10 ەسە ازايدى دەگەن ءسوز. پابتار مەن بارلار ءۇشىن جۇمىس ۋاقىتىنىڭ 2-3 ساعاتقا قىسقارعانىنىڭ ءوزى تابىس كولەمىنىڭ ايتارلىقتاي ازايۋىنا اكەلدى. 

– كوروناۆيرۋستىڭ تاعى ءبىر تولقىنى بولا قالسا، وندا تاعى دا ورىن سانىن شەكتەۋ تالابى ەنگىزىلەتىن شىعار. جازدا ادامداردى تەرراساعا وتىرعىزۋعا بولادى، ال سۋىق تۇسكەن سوڭ جابىق عيماراتتارعا تالاپقا ساي جايعاستىرۋ قيىنعا سوعادى. 30-50 ادامدىق ورىنمەن جۇمىس ىستەۋ تيىمدىلىكتى تومەندەتەدى، ءبىز «مينۋسقا» كەتەمىز، – دەيدى كاسىپكەر.

تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى، قوعامدىق ازىق-ت ۇلىك نىساندارىنىڭ باسىم كوپشىلىگى عيماراتتى جالعا الىپ وتىر. بۇعان دەيىن جالعا بەرۋشىلەر بىرقاتار جەڭىلدىكتەر جاسادى. بىراق بۇلاي جالعاسا بەرمەۋى مۇمكىن، سەبەبى جالعا بەرۋشىلەردىڭ دە نەگىزگى تابىس كوزى وسى. كاسىپكەرلەردىڭ كوپشىلىگىنىڭ بانكتەردىڭ الدىندا بەرەشەگى بار.  سالىقتى تولەۋ مەرزىمى شەگەرىلگەنىمەن، رەستوراتورلار ءۇشىن ول ونشالىقتى ۇلكەن كومەك دەۋگە بولمايدى. سول سەبەپتى جىل باسىنان بەرى رەسپۋبليكا بويىنشا foodservice نارىعىنىڭ اۋقىمى 15-20 پايىزعا دەيىن ازايىپ كەتتى. قىسقا سالىم لوكداۋن جالعاسسا، نارىقتاعى ويىنشىلاردىڭ ۇشتەن ءبىرىنىڭ بيزنەسى جابىلىپ قالۋى ابدەن مۇمكىن. بۇل foodservice سالاسىنداعى كاسىپكەرلەردىڭ عانا ەمەس، سونداي نىسانداردا جۇمىس ىستەپ جۇرگەن ونداعان مىڭ ادامنىڭ تابىسى ازايادى دەگەن ءسوز.

دەگەنمەن اسقار بايتاسوۆ قالىپ­تاسقان جاعدايدى ءوزىنىڭ نىساندارىن زاماناۋي ترەندتەرگە بەيىمدەۋگە پايدالانعان كاسىپكەرلەر دە از ەمەس ەكەنىن ايتتى. كومپانيالار بىرقاتار تسيفرلى ونىمدەرىن، ءبىرىنشى كەزەكتە ازىق-ت ۇلىكتى اپارىپ بەرۋ جەلىسىن قۇرۋدى قولعا العان. پاندەمياعا دەيىن ABR سياقتى كومپانيالار ونلاين سەرۆيسىن دامىتۋدى 2-3 جىلعا جوسپارلاعان ەكەن. لوكداۋن باستالعان كەزدە تسيفرلاندىرۋ پروتسەسىن تەزدەتىپ جۇزەگە اسىرۋعا تۋرا كەلگەن. ءسويتىپ از ۋاقىت ىشىندە ونلاين جەتكىزۋ قىزمەتى وسى تەكتەس كومپانيالاردىڭ باسىم سالاسىنا اينالىپ شىعا كەلدى.

ناۋرىز ايىندا باستالعان كا­رانتين شارالارى جاز ورتاسىن­دا جەڭىلدەتىلگەنىمەن، تامىز ايى­نىڭ باسىندا قايتا كۇشەي­تىل­گەنى ءمالىم. 17 تامىزعا دەيىن سوزىل­عان شەكتەۋلەردىڭ ءبىرازى قازىر دە جالعاسۋدا. ءدامحانالار مەن مەيرام­حانالارعا، باسقا دا نىسان­دارعا اشىق اسپان استىندا نەمەسە جا­بىق جەردە 30 ادامعا دەيىن جۇ­مىس ىستەۋگە رۇقسات بەرىلگەن. جاز­دىق ورىنداردا كەلۋشىلەر سانىنا شەكتەۋ قويىلمايدى. الايدا الەۋ­مەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاۋ تالابى ەسكەرىلۋگە ءتيىس. قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىندا الەۋمەتتىك قاشىقتىق  ءار ۇستەلدىڭ اراسىندا 2 مەتردەن كەم بولماۋعا ءتيىس. ال ورىندىقتاردىڭ اراسى 60 سانتيمەتردەن جاقىن بولماۋى كەرەك.

جالپى، foodservice پاندەمياعا دەيىن ەلىمىزدە ەڭ قارقىندى دامىپ كەلە جاتقان سالالاردىڭ ءبىرى بولعانىن ايتا كەتۋ كەرەك. الماتى، نۇر-سۇلتان، شىمكەنت، قاراعاندى، اقتوبە سىندى حالقى كوپ شاھارلاردا قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىنىڭ سانى 2019 جىلدىڭ قاڭتار ايىمەن سالىستىرعاندا بيىلعى قاڭتار ايىندا 18 پايىزعا جۋىق كوبەيىپ، 10 مىڭعا جۋىقتاعانىن ايتساق تا جەتكىلىكتى. اسىرەسە الماتى قالاسىنداعى ءوسىم 20 پايىزعا جۋىقتاپ، رەسپۋبليكا بويىنشا الدىڭعى ورىنعا شىقتى.

جوعارىدا ايتىلعان ەڭ ءىرى 5 قالاداعى فرەش-بار، شاعىن كوفەحانا، سۋسىن ساتاتىن اۆتوماتى بار نىسانداردىڭ جالپى سانى 4 مىڭ 397-دەن اسادى. ەڭ جىلدام كوبەيىپ كەلە جاتقان نىسانداردىڭ قاتارىندا سۋشي، كونديتەرلىك ورىندار، پيتستسەريالار بار. ولاردىڭ قاتارى جىل سايىن شامامەن 39 پايىزعا دەيىن كوبەيەدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

تسيرك - الەم نازارىندا

قازاقستان • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار