ءبىلىم • 01 قىركۇيەك, 2020

جاڭا فورماتتاعى جاڭا وقۋ جىلى

521 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

1 قىركۇيەك – ءبىلىم كۇنى. بيىلعى قىركۇيەك بۇرىن­عىدان وزگەرەك بولىپ تۇر. سەبەبى ەلىمىزدىڭ تاريحىندا العاش رەت جاڭا وقۋ جى­لى جاڭا باعىتتا, ياعني قا­شىق­تان وقىتۋ فورماتىندا باستالدى. بۇل – ەپي­دەميانىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا قابىلدانعان ءماجبۇرلى شەشىم. دەگەنمەن مەكتەپتە وقۋعا مۇمكىندىك الىپ وتىرعان بالالار دا بار. باستاۋىش سىنىپ­تار­داعى 530 مىڭ بالا اتا-انالارىنىڭ وتىنىشىمەن مەكتەپتە اشىلعان كەزەكشى سىنىپتاردا وقيدى. سونىمەن قاتار بالا سانى 180-نەن اسپايتىن شاعىن جيناقتى مەكتەپتەردىڭ 202 مىڭ وقۋشىسى ءداستۇرلى فورماتتا ءبىلىم الادى.

جاڭا فورماتتاعى جاڭا وقۋ جىلى

سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان ومار, EQ

البەتتە, بۇل وقۋ ورىن­دارىنىڭ ءبارى سانيتارلىق تالاپ­تاردى ساقتاۋعا ءتيىس.  بىراق تالاپ­تاردى ساقتاپ, بەلگىلەنگەن تارتىپ­پەن ءجۇرۋدىڭ ايتۋعا عانا وڭاي ەكە­نىنە وسى ۋاقىتقا دەيىنگى كا­ران­­تين كەزىندە كوزىمىز انىق جەتتى. سوندىقتان وقۋ بارىسى قا­لاي قا­داعالانادى؟ كىمدەر قادا­عالاي­دى؟ وقۋشىلار ساباق اراسىندا ۇزى­لىستەرگە شىعۋى كەرەك. ول جاعى قالاي رەتتەلەدى؟ ۆيرۋس جۇق­تى­رۋ دەرەگى انىقتالا قالعان جاعدايداعى ءىس-قيمىل قالاي بولادى؟ وسىعان دەيىن قاشىقتان وقىتۋ ءۇشىن بالالاردىڭ ءبارى قاجەتتى تەحنيكا­لارمەن, ساپالى ينتەرنەت باي­لانىسىمەن قامتىلاتىنى ايتىلدى. وقۋشىلارعا كومپيۋتەر­لەر, گادجەتتەر تاراتىلدى. بۇل ىسكە قوعامدىق ۇيىمدار, بيزنەس وكىلدەرى, مەتسەناتتار دا جۇمىل­عانىن بىلەمىز. دەگەنمەن بارلىق وقۋشى ءتيىستى تەحنيكامەن تولىق قام­تىل­دى دەپ نىق سەنىممەن ايتا الامىز با؟ كوكەيدە جۇرگەن سا­ۋال كوپ.

سونىمەن, ءى توق­سان­دا وقۋشى­لار­دى قاشىقتان وقىتۋ جوسپار­لانىپ وتىر. ودان كەيىنگى توق­­سان­-
نىڭ قالاي بولاتىنى ەلدەگى ەپي­دەميالىق احۋالعا بايلانىس­تى. بۇل فورمات اتا-انالارعا دا, پەداگوگ قاۋىمعا دا, وقۋشىلارعا دا, جالپى ءبىلىم بەرۋگە جاۋاپتى بار­لىق ماماندارعا ۇلكەن جاۋاپ­كەر­شىلىك جۇكتەپ وتىر. كەز كەلگەن وزگەرىستىڭ قايىرى بار دەسەك, قا­شىقتان وقىتۋدىڭ دا جاق­سى جاق­تارى بولارى انىق.  جاڭا فورمات وقۋشىلار مەن ۇستاز­داردى جاڭا ماشىقتاردى يگەرۋگە ماجبۇرلەپ قانا قويماي,  تۇ­تاس­تاي ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن تسيفرلاندىرۋ ىسىنە دە ءماجبۇرلى تۇردە سەرپىن بەردى.

نارىقتىق زاماندا باسە­كە­لەستىكتىڭ ما­ڭىزى وتە زور. وتاندىق ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى قاشىقتان وقىتۋ فورماتىنا كوشكەن ساتتەن باستاپ ونلاين ءبىلىم بەرۋ پلاتفورمالارى اراسىندا باسەكە پايدا بولدى. ال باسەكە ءاردايىم دامۋعا باستايدى. 

كەشە ءبىلىم جانە عىلىمي ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ ءداستۇرلى فورماتتا وقىتۋعا مۇمكىندىك العان وقۋ وشاق­تارىنداعى سانيتاريا تالاپتارى قاتاڭ ساقتالۋى ءتيىس ەكەنىن ايتتى. ەگەر مەكتەپتە ءبىر ادامنان, ياعني مۇعالىم نەمەسە وقۋشىدان كوروناۆيرۋس انىقتالعان جاعدايدا مەكتەپ كارانتينگە جابىلادى. باس سانيتار دارىگەر بەكىتكەن تالاپتار بويىنشا كەزەكشى سىنىپتارداعى ساباقتىڭ باستالۋ ۋاقىتى مەن قوڭىراۋ كەستەسى ءارتۇرلى بولۋى ءتيىس. ءار سىنىپ ءبىر بولمەدە عانا وقىتىلۋى كەرەك. سودان سوڭ بولمە ءجيى جەلدەتىلىپ, ۋاقى­تىندا كۆارتستالىپ, ءتيىستى زارارسىزداندىرۋ قۇرالدارى قولدانىلىپ, الەۋمەتتىك اراقاشىقتىق ساقتالۋى قاجەت. سونداي-اق ءار كەزەكشى سىنىپقا ءبىر مۇعالىم عانا بەكىتىلەدى.

«وسى تالاپ­تار ورىندالۋدا. كەشە اقمولا وبلىسىنداعى اۋىل مەكتەبى مەن ەلوردادا ورنالاسقان وقۋ وشاعىنداعى جاڭا وقۋ جىلىنا دايىندىق بارىسىن باقىلادىم. ارىپ­تەستەرىم دە, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار دا وسى جۇمىستاردى ءوز دەڭگەيىندە ۇيىم­داستىرىپ جاتىر. بۇدان بولەك ءبىز ارنايى مەكتەپ-ينتەرناتتارىنا دا مۇمكىندىك بەردىك. ونداعى ەرەكشە ءبىلىمدى قاجەت ەتەتىن وقۋشىلار دا اتا-انالارىنىڭ ءوتىنىشى بويىنشا شتاتتىق رەجىمدە وقي الادى. بۇل رەتتە بالالار ينتەرناتتا تۇرادى جانە مەكتەپ جابىق رەجىمدە جۇمىس ىستەيدى. ەگەر اتا-انالار بالالارىن مەكتەپكە جىبەرمەۋدى ۇيعارسا, وندا مەكتەپ بالالاردى قاشىقتان وقىتادى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

ەندى ستۋدەنتتەر جايىنا كەلسەك, مينيستر­­لىكتىڭ جاقىندا جاريالاعان اقپا­راتىنا سۇيەنسەك, ەلىمىزدەگى بارلىق ستۋ­دەنتتەر ءۇشىن بيىلعى جاڭا وقۋ جىلى قاشىقتان وقىتۋ فورماتىندا باستالدى. 

مۇنداعى ءبىر ەرەكشەلىك, 2-4 كۋرستا وقيتىن باكالاۆرياتتارعا قاتىستى بولىپ وتىر. ولاردىڭ ىشىندە پەداگوگيكالىق, گۋمانيتارلىق, الەۋمەتتىك جانە IT-با­عىت­تارداعى ستۋدەنتتەر كۇزگى سەمەستردى تولىق قاشىقتان وقيدى. ال جاراتىلىس­تانۋ عىلىمدارى, تەحنيكالىق, اۋىل شا­رۋاشىلىعى, دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە ونەر سياقتى باعىتتار بويىنشا وقىتۋدىڭ ارا­لاس فورماتى كوزدەلگەن. دارىستەر مەن سەمينارلار ونلاين-فورماتتا وتەدى. زەرتحانالىق, پراكتيكالىق جانە ستۋ­ديا­لىق ساباقتار كامپۋس اۋماعىندا قازان ايىنان كەيىن باستالادى.

ەكىنشىدەن, ماگيسترانتتار ماگيس­ترا­­تۋراعا قابىلداۋ ەمتيحاندارى كەش اياق­­­تال­عاندىقتان جاڭا وقۋ جىلىن
14 قىر­­كۇيەكتە قاشىقتان وقىپ باستايدى. 2-كۋرس ماگيسترانتتارى ءۇشىن زەرت­تەۋ جۇمىستارى دا قاشىقتان ۇيىم­داس­­تى­رىلادى. قاجەت بولعان جاعدايدا عىلى­مي-زەرتتەۋ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋ ما­گيسترانتتاردىڭ وتىنىشتەرى بويىنشا زەرتحانالاردا جۇزەگە اسىرىلادى.

ءۇشىنشى, دوكتورانتتار وقۋدى قاشىق­تان وقىتۋ فورماتىندا باستادى. 1-كۋرس دوك­تورانتتارى تولىعىمەن قاشىقتان وقي­دى. ال 2-3 كۋرس دوكتورانتتارى قاجەت بولعان جاعدايدا ارنايى ءوتىنىش جازىپ, عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىن شتاتتىق رەجىمدە زەرتحانالاردا جۇرگىزە الادى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

نەسيە الۋ نەگە قيىندادى؟

قوعام • بۇگىن, 17:38